Άγιες Παρασκιές Ηρακλείου

οικισμός της Ελλάδας

Συντεταγμένες: 35°12′29″N 25°12′17″E / 35.20806°N 25.20472°E / 35.20806; 25.20472

Οι Άγιες Παρασκιές[1] (επίσημο: αι Άγιαι Παρασκιαί) είναι χωριό και έδρα ομώνυμης Κοινότητος του Δήμου Αρχανών-Αστερουσίων[2] στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου της Κρήτης. Είναι χτισμένο σε πανοραμικό ύψωμα, επί της οδού προς Καστέλλι Πεδιάδος. Ανήκε στην Επαρχία Πεδιάδος.[3] Στον οικισμό λειτουργεί Δημοτικό Σχολείο και περιφερειακό ιατρείο.

Άγιες Παρασκιές
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Άγιες Παρασκιές
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΔήμοςΑρχανών-Αστερουσίων
Γεωγραφία και στατιστική
ΝομόςΗρακλείου
Υψόμετρο360
Πληθυσμός805 (2011)
Ναός της Αγίας Ζώνης στις Άγιες Παρασκιές.

ΟνομασίαΕπεξεργασία

Η ονομασία του οφείλεται στις πολλές εκκλησίες που υπήρξαν εκεί και ήταν αφιερωμένες στην Αγία Παρασκευή.

Στο χωριό διασώζονται τα ερείπια πέντε ναών, που είναι αφιερωμένοι στην Αγία. Οι δυο από αυτούς βρίσκονται μέσα στις Άγιες Παρασκιές. Σημαντικοί ναοί είναι επίσης ο Άγιος Γεώργιος και η εκκλησία της Αγίας Ζώνης, με παλιές τοιχογραφίες.

Η κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η γεωργία (αμπέλια, σταφίδες, ελιές).

Ιστορικά στοιχείαΕπεξεργασία

Στα τέλη του 16ου αιώνα το χωριό αναφέρεται ως Επάνω Άγιες Παρασκιές, με 171 κατοίκους και Κάτω Άγιες Παρασκιές, με 124 κατοίκους. Η γειτνίαση του χωριού με τη Μονή Αγκαράθου είχε ωφελιμότατη επίδραση στην πνευματική ανάπτυξη των κατοίκων.

Εδώ γεννήθηκε ο Μητροπολίτης Κρήτης Μελέτιος Νικολετάκης (1790) και από το χώρο αυτό καταγόταν ο Μητροπολίτης Κρήτης Τιμόθεος. Το χωριό επίσης είναι γενέτειρα του ζωγράφου Στέφανου Νικολαΐδη, γνωστού για τις εικονογραφικές εργασίες του.

ΑθλητισμόςΕπεξεργασία

Το Φίλαθλο Σωματείο Αγιών Παρασκιών «ο Κόροιβος» είναι ποδοσφαιρικό σωματείο και εκπροσωπεί το χωριό στο ποδόσφαιρο. Ιδρύθηκε το 1960 και συμμετέχει στα πρωταθλήματα της Ε.Π.Σ. Ηρακλείου. Έδρα του αποτελεί το γήπεδο ποδοσφαίρου του χωριού, το οποίο πληροί τις προδιαγραφές που ορίζει η Ε.Π.Σ. Ηρακλείου και χρησιμοποιείται και από άλλες ομάδες του τοπικού πρωταθλήματος.

Κοινότητα Αγίων ΠαρασκιώνΕπεξεργασία

Εκτός από την έδρα της, η Κοινότητα Αγίων Παρασκιών περιλαμβάνει και τον οικισμό Κελλιά. Η τοπική κοινότητα είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός ημιορεινός οικισμός, με έκταση 2,432 χμ² (2011). [4] Η απογραφή του 2011 αναφέρει:

  • Άγιες Παρασκιές, οι (805)
  • Κελλιά, τα (81)

Συνολικά η κοινότητα έχει 886 κατοίκους.

ΠληθυσμόςΕπεξεργασία

Μόνιμος [4]
Έτος Πληθυσμός
1991 922 (1.014)
2001 953 (1.022)
2011 805 (886)
Πραγματικός (de facto) [5][6] [4]
Έτος Πληθυσμός
1961 888 (1.017)
1971 849 (968)
1981 915 (1.021)
1991 908 (1.003)
2001 864 (937)
2011 800 (876)

(σε παρένθεση ο πληθυσμός της τοπικής κοινότητας) Η Κοινότητα εκπροσωπείται από πενταμελές Συμβούλιο με επικεφαλής τον Πρόεδρο κ. Μιχαήλ Ζηδιανάκη.

Κοινοτάρχες Αγίων ΠαρασκιώνΕπεξεργασία

Οι κάτωθι εκλέχθηκαν και υπηρέτησαν (ή υπηρετούν) ως Πρόεδροι της Κοινότητος Αγίων Παρασκιών.

Πρόεδροι Κοινότητος Αγ. Παρασκιών
περίοδος όνομα
1978–1986 Ζερβάκης Νικόλαος
1986–1994 Αγαπάκης Χαράλαμπος
2010–2014 Βλασσάκης Ματθαίος
2014–2019 Καροφυλάκης Εμμανουήλ
2019– Ζηδιανάκης Μιχαήλ

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 1. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 112. 
  2. «HOME - Αρχάνες». www.archanes-asterousia.gr. Ανακτήθηκε στις 24 Μαρτίου 2022. 
  3. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού», σελ. 10859 (pdf σελ. 385), και σε μορφή Excel «Πίνακας αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ Πληθυσμού-Απογραφής 2011» στην ιστοσελίδα της ΕΛΣΤΑΤ. Αρχειοθετήθηκε 24/11/2017. Ανακτήθηκε 9/1/2018
  4. 4,0 4,1 4,2 https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous
  5. ΠΛ 1:129
  6. ΠΛΜ 1:409

ΠηγέςΕπεξεργασία

  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 2006 (ΠΛΜ)
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, εκδ. 1963 (ΠΛ)

ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

  • Το Ηράκλειον και ο Νομός του, Έκδοση Νομαρχίας Ηρακλείου.

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία