Άγιος Χαράλαμπος

Μικρασιάτης άγιος ιερέας από τη Μαγνησία της Μικράς Ασίας
Ο όρος « Άγιος Χαράλαμπος» ανακατευθύνει εδώ. Για άλλες χρήσεις, δείτε: Άγιος Χαράλαμπος (αποσαφήνιση).

Ο Άγιος Χαράλαμπος είναι Μικρασιάτης άγιος ιερέας από τη Μαγνησία της Μικράς Ασίας που έζησε μεταξύ 89 και 202 μ.Χ..[1]

Άγιος Χαράλαμπος
Haralambos.jpg
Ιερομάρτυς, Άγιος
Γέννηση89 μ.Χ.
Μαγνησία του Μαιάνδρου της Μικράς Ασίας
Κοίμηση202 μ.Χ.
Αντιόχεια του Μαίανδρου της Μικράς Ασίας
Εορτασμός10 Φεβρουαρίου

ΒίοςΕπεξεργασία

 
Ο Άγιος Χαραλάμπης, Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού Θεσσαλονίκης.

Ο Άγιος Χαράλαμπος (ορθότερα Χαραλάμπης, γεν. του Χαραλάμπους) ήταν ιερέας στη Μαγνησία της Μικράς Ασίας. Τα στοιχεία που υπάρχουν για τη ζωή του είναι λίγα. Υπολογίζεται ότι γεννήθηκε το 89 μ.Χ.. Συνελήφθη από τον έπαρχο της Μαγνησίας Λουκϊανό, κατά την περίοδο του διωγμού των Χριστιανών (περί το 198 μ.Χ.) που εξαπέλυσε ο αυτοκράτορας Σεπτίμιος Σεβήρος. Βασανίστηκε σκληρά και αποκεφαλίστηκε σε ηλικία 113 ετών (202 μ.Χ.), πιθανώς στην Αντιόχεια του Μαίανδρου.[2][3]

Η μνήμη του τιμάται στις 10 Φεβρουαρίου από την Εκκλησία, η οποία του αποδίδει το προσωνύμιο Ιερομάρτυρας. Την ίδια μέρα επίσης γιορτάζουν οι Άγιοι Πορφύριος και Βάπτος, δύο εκ των στρατιωτών που διατάχθηκαν να τον βασανίσουν και οι οποίοι βλέποντας το μαρτύριο του έγιναν Χριστιανοί.[4]

Τμήματα της κάρας του φυλάσσονται στον ομώνυμο ναό των Θεσπιών Βοιωτίας,[5] καθώς και στην Μονή του Αγίου Στεφάνου στα Μετέωρα.[6]

 
Ο Ναός του Αγίου Χαραλάμπους στην Κρήνη (Τσεσμέ) της Μικράς Ασίας (εσωτερικό).

ΑπολυτίκιοΕπεξεργασία

Απολυτίκιο (Ήχος δ')
Ως στύλος ακλόνητος, της Εκκλησίας Χριστού,
καί λύχνος αείφωτος της οικουμένης σοφέ,
εδείχθης Χαράλαμπες·
ελαμψας εν τω κόσμω, διά του μαρτυρίου,
ελυσας των ειδώλων, τήν σκοτόμαιναν μάκαρ,
διό εν παρρησία Χριστου, πρέσβευε σωθηναι ημας.


Ήχος δ'. Ταχύ προκατάλαβε.

Η Κέα προστάτην σε και πολιούχον θερμόν, ευρούσα προστρέχει σοι και ομοφώνως βοά· Χαράλαμπες ένδοξε. Ώσπερ πανώλους νόσου, ελυτρώσω με πάλαι, ούτω με πάσης άλλης, επηρείας και βλάβης, ταις σαις Ιερομάρτυς, πρεσβείαις απάλλαξον.

Ιερά ΛείψαναΕπεξεργασία

Ιερά Λείψανα του Αγίου Χαραλάμπους φυλάσσονται στις παρακάτω τοποθεσίες:

  • Η Κάρα του Αγίου βρίσκεται στη Μονή Αγίου Στεφάνου Μετεώρων.
  • Τμήματα της Κάρας του Αγίου βρίσκονται στον ομώνυμο Ιερό Ναό Θεσπιών Βοιωτίας, στη Μονή Κλειστών Αττικής και στον Ιερό Ναό Φανερωμένης Ν. Ηρακλείτσας Καβάλας.
  • Η σιαγόνα του Αγίου βρίσκεται στην Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου Αγίου Όρους.
  • Η αριστερά αδιάφθορη και μια πλευρά «μετά δέρματος» του Αγίου βρίσκονται στη Μονή Γρηγορίου Αγίου Όρους.
  • Δέρμα και απότμημα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκονται στο Παρεκκλησίο της Οσίας Ξένης της Ρωσίδος Μάνδρας Αττικής.
  • Η δεξιά παλάμη του Αγίου βρίσκεται αδιάφθορη «εἰς σχῆμα εὐλογίας» στη Μονή Μεγ. Σπηλαίου Καλαβρύτων.
  • Δάκτυλο του Αγίου βρίσκεται στη Μονή Τσιολάνου Μπουζέου Ρουμανίας.
  • Μέρος του ποδιού του Αγίου βρίσκεται στη Μονή Παναγίας Πορταΐτισσας Κορνοφωλιάς Έβρου.
  • Μεγάλο τμήμα του χεριού του Αγίου βρίσκεται στη Μονή Αγίου Γεωργίου Φενεού Κορινθίας.
  • Τμήματα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκονται στην Ιερά Μονή Διονυσίου Αγίου Όρους.
  • Ένα δάκτυλο και 9 τμήματα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκονται στη Μονή Παντοκράτορος Αγίου Όρους.
  • Αποτμήματα του Ιερού Λειψάνου του Αγίου βρίσκονται στις Μονές Δαδίου Φθιώτιδος, Λειμώνος Λέσβου, Παναγίας Γουμενίσσης Κιλκίς, Αρχαγγέλου Αριδαίας, Οσίου Διονυσίου Λιτοχώρου, Ζάβορδας Γρεβενών, Αγίων Αναργύρων Καστοριάς, Ροβελίστας Άρτης, Σταγιάδων Καλαμπάκας, Παν. Σπηλιάς Καρδίτσης, Αμπελακιώτισσας και Βαρνάκοβας Ναυπακτίας, Σαγματά Βοιωτίας, Πεντέλης Αττικής, Βουλκάνου Μεσσηνίας, Γηροκομείου Πατρών, Οσίου Θεοδοσίου Άργους, Αγίου Νικολάου Καλτεζών Αρκαδίας και Σεπετού Ηλείας και στη Λαύρα Αγίου Αλεξάνδρου Νέβσκι Αγίας Πετρουπόλεως.[7]

ΠολιούχοςΕπεξεργασία

Ο Άγιος Χαράλαμπος τιμάται ως πολιούχος στα Φιλιατρά, την Πρέβεζα, τον Πύργο, το Ληξούρι, την Κέα,τους Παξούς, την Κρήνη (Τσεσμέ) της Μικράς Ασίας και το Παλαιομονάστηρο Τρικάλων.

Στα Φιλιατρά το 1944 το Γερμανικό Στρατηγείο της Τρίπολης διέταξε τον Γερμανό Διοικητή των Φιλιατρών, Κοντάου, να κάψει την πόλη, να σκοτώσει τους πρόκριτους της πόλης και να συλλάβει 1.500 κατοίκους της στέλνοντάς τους στη Γερμανία σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Αυτή η καταστροφή απετράπη με θαυματουργική παρέμβαση του Αγίου Χαραλάμπους στις 19 Ιουλίου[8][9]. Το αγιολόγιο σημειώνει: «Τη αυτή ημέρα, δεκάτη ενάτη Ιουλίου, μνήμην ποιούμεθα τού εξαισίου θαύματος τού Αγίου ενδόξου Ιερομάρτυρος Χαραλάμ­πους, ος ταίς προς Θεόν πρεσβείαις πολλοί των πολιτών της Εράνης (Φιλιατρών) εσώθησαν εκ βεβαίας εις θάνατον καταδίκης υπό των Γερμανικών δυνάμεων κατοχής εν έτει 1944».[εκκρεμεί παραπομπή]

Στον Πύργο υπάρχει ένα μικρό παρεκκλήσιο προς τιμήν του Αγίου. Η παράδοση λέγει μάλιστα πως κατά την θεμελίωση του ναού του Αγίου βοήθησε και ο γνωστός οπλαρχηγός της επανάστασης Θεόδωρος Κολοκοτρώνης καθώς πότιζε το άλογο του σε κοντινή κρήνη.Την εικόνα του Αγίου έφερε μαζί της η ονομαστή οικογένεια των Βιλααιτεων από την Ήπειρο.Ο Άγιος έχει επιτελέσει πολλά θαύματα στην πόλη και την ευρύτερη περιοχή του Πύργου.[10] Πολύ παλιά είχε σώσει την πόλη από την φοβερή πανώλη ενώ δεν ήταν λίγα τα παιδιά που είδαν στον ουρανό ένα γέροντα με μακριά λευκη γενειάδα να σπρώχνει με το ραβδί του ένα σύννεφο που αντιπροσωπευε την επιδημία. Άλλη φορά πάλι στην περίοδο του Ελληνογερμανικού πολέμου ο Άγιος Χαράλαμπος σκέπασε την πόλη του Πύργου με πυκνά σύννεφα σαν πέπλο, εμποδίζοντας με αυτόν τον τρόπο τα γερμανικά αεροσκάφη να βομβαρδίσουν την πόλη. Επίσης η προστασία του Αγίου δεν έλειπε και στους καταστροφικούς σεισμούς του 1993 που έπληξαν τον Πύργο.Ο Άγιος διαίρεσε τον σεισμό σε τρεις επιμέρους σώζοντας την πόλη και πολλοί είδαν στον ύπνο τους τον Άγιο να τους φανερώνει πως αυτός τους έσωσε. Ακόμα πολλές φορές μετά από λιτανείες της θαυματουργής εικόνας του Αγίου σε περιόδους ανομβρίας τελικά ερχόταν βροχή ανακουφίζοντας τις καλλιέργειες. Ο Άγιος Χαράλαμπος τιμάται στις 10 Φεβρουαρίου με κάθε επισημότητα στον Πύργο στη γειτονική του παρεκκλησίου του, Εκκλησία της Αγίας Κυριακής (λόγω ότι ο ναός είναι πιο ευρύχωρος) και μετά ακολουθεί η λιτάνευση της εικόνας του Αγίου στους δρόμους του Πύργου.[11]

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. «Hieromartyr Haralambos, Bishop of Magnesia in Thessaly, the Martyrs Porphyrius and Baptus, and three women Martyrs». www.oca.org. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  2. «Three Women Martyrs with St. Charalmpus in Thessaly | Antiochian Orthodox Christian Archdiocese». ww1.antiochian.org. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  3. «Serbian Orthodox Church - The Hieromartyr Charalampus». www.serbianorthodoxchurch.net. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  4. thewebform. «10 Φεβρουαρίου». Εορτολόγιο. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  5. XRISTOU, NICK. «Ο Θεσπιών Συμεών, στον Άγιο Χαράλαμπο Θεσπιών». e-sterea.gr. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  6. «ΜΕΤΕΩΡΑ – ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΣΤΕΦΑΝΟΥ». Μοναστήρια της Ελλάδος. 21 Ιουνίου 2012. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  7. orthodoxia.online. «Άγιος Χαράλαμπος: Πολιούχος - Προστάτης - Ιερά Λείψανα | ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ-Blog». Ανακτήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου 2021. 
  8. Αγ. Χαράλαμπος, ο γέροντας των Φιλιατρών, messinia.mobi
  9. Άγιος Χαράλαμπος: Το θαύμα των Φιλιατρών, todaypress.gr/
  10. «Ιερός Ναός Αγίου Χαραλάμπους Πύργος». Σύλλογος Ξενοδόχων Δ. Πύργου Ηλείας. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020. 
  11. Online, Εκκλησία (6 Φεβρουαρίου 2020). «Άγιος Χαράλαμπος ο Ιερομάρτυρας: Μεγάλη γιορτή της ορθοδοξίας στις 10 Φεβρουαρίου». ΕΚΚΛΗΣΙΑ ONLINE. Ανακτήθηκε στις 11 Μαρτίου 2020.