Άνω Μερά Μυκόνου

οικισμός της Ελλάδας

Συντεταγμένες: 37°26′51″N 25°23′28″E / 37.44750°N 25.39111°E / 37.44750; 25.39111

Η Άνω Μερά είναι χωριό της Μυκόνου. Είναι έδρα ομώνυμης δημοτικής κοινότητας, του δήμου Μυκόνου.[2][3] Πριν το σχέδιο Καποδίστριας και το πρόγραμμα Καλλικράτης, ανήκε στην επαρχία Σύρου.[4][5]

Άνω Μερά
Το μοναστήρι της Παναγίας της Τουρλιανής
Άνω Μερά is located in Greece
Άνω Μερά
Άνω Μερά
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα[1]
ΠεριφέρειαΝοτίου Αιγαίου
Περιφερειακή ΕνότηταΜυκόνου
ΔήμοςΜυκόνου
Γεωγραφία
ΝομόςΚυκλάδων
Υψόμετρο100
Έκταση41,625 (η κοινότητα)
Πληθυσμός
Μόνιμος1.967
Έτος απογραφής2021
Πληροφορίες
Ταχ. κώδικας84 600
Τηλ. κωδικός+22890

Η Άνω Μερά είναι πεδινό, μεσόγειο χωριό στην ενδοχώρα της Μυκόνου. Βρίσκεται στο κέντρο του νησιού και στις ανατολικές απολήξεις του υψώματος του Αγίου Παταπίου (239 μ.), σε μέσο σταθμικό υψόμετρο 100. Απέχει 8 χλμ. περίπου Α. της Χώρας Μυκόνου.[4][5][6]

Ο οικισμός αναγνωρίστηκε το 1879 και προσαρτήθηκε στον δήμο Μυκόνου. Το 1912 ορίστηκε έδρα της ομώνυμης κοινότητας. Με το ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997 αποσπάστηκε από την κοινότητα Άνω Μεράς και προσαρτήθηκε στο δήμο Μυκονίων.[3]

Δημοτική κοινότητα Επεξεργασία

Η δημοτική κοινότητα Άνω Μεράς είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός πεδινός οικισμός, με έκταση 41,625 χμ² (2011). Περιλαμβάνει και τους οικισμούς Καλαφάτη, Κταπόδια (νησίδα) και Τραγονήσι (νησίδα).[2]

Πληθυσμός Επεξεργασία

Μόνιμος [7][8][9]
Έτος Πληθυσμός
1991 818 (835)
2001 1.310 (1.356)
2011 1.459 (1.737)
Πραγματικός (de facto) [2][4][5]
Έτος Πληθυσμός
1961 696 (836)
1971 619 (629)
1981 665 (680)
1991 797 (814)
2001 1.335 (1.391)
2011 1.474 (1.760)

(σε παρένθεση ο πληθυσμός της δημοτικής κοινότητας)

Γενικά στοιχεία Επεξεργασία

Η Άνω Μερά είναι χωριό με παραδοσιακό χρώμα, κτισμένο σε κομβικό σημείο, με γραφικά σοκάκια και εκκλησίες κυκλαδικής αισθητικής, αλλά και αξιόλογη τουριστική υποδομή. Εδώ βρίσκεται και το κεντρικό εργαστήριο κοπανιστής του νησιού. Στον οικισμό εδρεύει ο Α.Σ. Άνω Μερά Μυκόνου, με συμμετοχές τόσο στη Γ΄ Εθνική ποδοσφαίρου ανδρών, όσο και στη Γ΄ Κατηγορία ποδοσφαίρου γυναικών. Η Άνω Μερά είναι η αφετηρία για τις πεζοπορίες και εξορμήσεις στο βορειοανατολικό τμήμα του νησιού, με πολλές παραλίες και αξιοθέατα (λίμνη Φωκού, παραλίες Μερχιά, Καλό Λιβάδι, Αγία Άννα, Τηγάνι, Τραγονήσι κ.α.).[6]

Αξιοθέατα Επεξεργασία

  • Η κεντρική πλατεία του χωριού, με παραδοσιακές ταβέρνες και καφενεία
  • Η Μονή Παναγίας της Τουρλιανής στην κεντρική πλατεία. Έχει αξιόλογο ξυλόγλυπτο τέμπλο κατασκευασμένο στη Φλωρεντία, εντυπωσιακό κωδωνοστάσιο και αυλή με μαρμάρινη βρύση και ανάγλυφη διακόσμηση. Ιδρύθηκε από μοναχούς της Καταπολιανής της Πάρου, το 1542, στη θέση παλαιότερης εκκλησίας αφιερωμένης στα Εισόδια της Θεοτόκου. Η μονή ανακαινίστηκε το 1767
  • Το Μουσείο της Μονής Τουρλιανής, με λαογραφική συλλογή, γεωργικά εργαλεία, εκκλησιαστικά κειμήλια, επιτάφια αντικείμενα, βυζαντινές και αναγεννησιακές εικόνες, κ.α.
  • Ο ανεμόμυλος, σε ύψωμα του χωριού
  • Η Μονή Παλαιοκάστρου, κτισμένη σε λόφο βόρεια του χωριού, όπου υπάρχουν και τα ερείπια του Κάστρου Γκύζη. Ιδρύθηκε τον 18ο αιώνα και έχει καθολικό αφιερωμένο στην Κοίμηση της Θεοτόκου, επίχρυσο τέμπλο και αξιόλογες εικόνες
  • Το Κάστρο Γκύζη (Παλαιόκαστρο), μεσαιωνικό κτίσμα του 13ου αιώνα. Στη θέση αυτή έχουν εντοπιστεί αρχαίο τείχος, λείψανα κτηρίων, ίχνη ταφικής πυράς και κεραμική Γεωμετρικών, Αρχαϊκών και Ελληνιστικών Χρόνων
  • Η παραλία «Φτελιά», στον μυχό του όρμου Πανόρμου, βορειοδυτικά του οικισμού. Εδώ υπάρχουν ίχνη νεολιθικού οικισμού

[6]

Εκδηλώσεις Επεξεργασία

Το πανηγύρι της Παναγίας Τουρλιανής, το δεκαπενταύγουστο.[6]

Παραπομπές Επεξεργασία

Πηγές Επεξεργασία

  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 1996, 2006 (ΠΛΜ)
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1964 (ΠΛ)
  • Περιοδικό «Διακοπές», εκδ. Δ.Ο.Λ., 2010
  • Χάρτες «ROAD» (Μύκονος 1:40.000)
  • Google Earth
  • eetaa.gr

Εξωτερικοί σύνδεσμοι Επεξεργασία