Άνοιγμα κυρίου μενού

Αβδανίτες Ρεθύμνης

οικισμός της Ελλάδας

ΟνομασίαΕπεξεργασία

Το όνομα του χωριού, πιθανώς προέρχεται από το χωριό Αβδού (Αβδανό), του νομού Ηρακλείου, από όπου προέρχεται το πατριδωνυμικό Αβδανίτης.[3]

ΓεωγραφίαΕπεξεργασία

Οι Αβδανίτες είναι χαρακτηρισμένος ως αγροτικός ημιορεινός οικισμός, κτισμένος σε υψόμετρο 290 μέτρων, σε πεδινή έκταση. Aπέχει από το Ρέθυμνο, 35 χλμ. περίπου, προς τα ΝΔ.[4][5] Το χωριό είναι κτισμένο κοντά σε ένα μικρό παρακλάδι του Γεροπόταμου.[6]

Ιστορικά στοιχείαΕπεξεργασία

Το χωριό αναφέρεται ήδη από το 1577, από τον Barozzi. Αργότερα αναφέρεται από τους Kαστροφύλακα και Basilicata. Οι Αβδανίτες ήταν έδρα δήμου κατά τον 19ο αιώνα.[7] Το 1890 στους Αβδανίτες κατοικούσαν κυρίως Τούρκοι και ο δήμος έφερε το όνομα «Δήμος Αβδανιτών» (106 κάτοικοι). Ο Λαμπρινάκης στη «Γεωγραφία» του, το 1890, γράφει οτι ο δήμος ούτος είναι μεν εύφορος και τερπνός αλλά νοσώδης αν και ευρίσκεται υπό τους πρόποδας της Ίδης, οι δε άνθρωποι ισχνοί και κατακίτρινοι εις πολλά τούτου μέρη.[3]

Πληθυσμιακή εξέλιξηΕπεξεργασία

Η εξέλιξη πληθυσμού των Αβδανιτών έχει ως εξής: κάτοικοι 131 (1583), 106 (1881), 66 (1900), 95 (1920), 88 (1928),[8] 119 (1940), 142 (1951), 97 (1961), 84 (1971), 82 (1981), 57 (1991), 66 (2001), 46 (2011).[1][2][9][10][11]

Διοικητικές μεταβολέςΕπεξεργασία

  • ΦΕΚ 27Α - 31/01/1925

Ο οικισμός προσαρτάται στην κοινότητα Αγίου Μάμμαντος

  • ΦΕΚ 147Α - 19/07/1927

Ο οικισμός αποσπάται από την κοινότητα Αγίου Μάμμαντος και προσαρτάται στην κοινότητα Δαμαβόλου

  • ΦΕΚ 244Α - 04/12/1997

Ο οικισμός αποσπάται από την κοινότητα Δαμαβόλου και προσαρτάται στο δήμο Κουλούκωνα

  • ΦΕΚ 87Α - 07/06/2010

Ο οικισμός αποσπάται από το δήμο Κουλούκωνα και προσαρτάται στο δήμο Μυλοποτάμου (Πηγή: eetaa.gr)

ΑξιοθέαταΕπεξεργασία

Η εκκλησία της Αγίας Άννας, στην αυλή της οποίας υπάρχουν αρχαία ευρήματα εκκλησίας και νεκροταφείου από τη Βυζαντινή εποχή. Η κεντρική εκκλησία, που λειτουργεί σποραδικά, είναι η Ζωοδόχος Πηγή όπου συνηθιζόταν ανήμερα της γιορτής της να πραγματοποιείται πανηγύρι. Στην κεντρική πλατεία υπάρχει γέρικος πλάτανος και βρύση (βρου), η οποία αποτελείται από δύο κρήνες που κατασκευάστηκαν στις αρχές του περασμένου αιώνα και αναπαλαιώθηκαν κατά την περασμένη δεκαετία.[6]

Δύο από τα κτίρια του χωριού έχουν ανακηρυχθεί διατηρητέα μνημεία:

  • Η οικία Αφών Μαχμουτάκη, το οποίο είναι κτίσμα ενετικών χρόνων, πιθανόν έπαυλη Βενετσιάνου άρχοντα. Ανάμεσα στα χαρακτηριστικά αρχιτεκτονικά στοιχεία του είναι το δώμα κατασκευασμένο από λεπίδα στις σκεπές, θολοσκεπές τμήμα ισογείου, τζάκια και λαξευτά ανοίγματα.[12]
  • Το κτίριο φερόμενης ιδιοκτησίας Αστρινού Πρινάρη.[13]

ΔιάφοραΕπεξεργασία

Εκκλησιαστικά εξυπηρετείται από την ενορία του Δημοβόλου που υπάγεται στην Α΄ Αρχιερατική περιφέρεια της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου.

ΘρύλοιΕπεξεργασία

Τα ερείπια της Μονής της Αγίας Ειρήνης, δίπλα στο ποτάμι, δείχνουν τη θέση όπου λέγεται ότι οι μοναχοί επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας σκότωναν έναν-έναν τους τούρκους κάτοικους των Αβδανιτών, ένας μάλιστα κτίστηκε σε τρόχαλο (ξερολιθιά) περιβολιού. Οι πράξεις τους έγιναν σύντομα αντιληπτές και η θανάτωσή τους ήταν παραδειγματική.[6][14]

  • Στους Αβδανίτες πορεύεται ακμαιότατη το μακρόχρονο βίο της η Αμαλία Πρινάρη, 104 ετών, σήμερα (πληροφορία από τις 17 Οκτωβρίου 2013). Η γερόντισα ισχυρίζεται ότι δεν «μολύνθηκε» ποτέ από φάρμακα και διαθέτει εξαιρετικό χιούμορ.[15]

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. 1,0 1,1 statistics.gr
  2. 2,0 2,1 Πάπυρος Λαρούς
  3. 3,0 3,1 Αβδανίτες Δαμαβόλου Μυλοποτάμου, Ν. Ρεθύμνου www.ellinismos.gr
  4. Εκδόσεις «Ελλάδα»
  5. Δομή
  6. 6,0 6,1 6,2 Οδοιπορικό στις Αβδανίτες Μυλοποτάμου
  7. Μονοπάτι Ε4 - Ρέθυμνο Κρήτης e4nar.gr
  8. Τσαντηρόπουλος, Αριστείδης (1994). «Χωριά και οικισμοί της επαρχίας Μυλοποτάμου: πληθυσμιακά στοιχεία και διοικητικές αλλαγές από την εποχή της βενετοκρατίας μέχρι σήμερα». Κρητολογικά Γράμματα (9/10): 49. 
  9. Στέργιος Σπανάκης (1993). Πόλεις και χωριά της Κρήτης στο πέρασμα των αιώνων, τόμος Α. Ηράκλειο: Γραφικές Τέχνες Γ. Δετοράκης. σελ. 37. 
  10. Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 1978, 2006
  11. Πρόγραμμα Καλλικράτης
  12. «ΥΑ ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Β1/Φ38/22095/554/2-7-1986 - ΦΕΚ 550/Β/12-8-1986». Υπουργείο Πολιτισμού. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουλίου 2017. 
  13. «ΥΑ ΥΠΠΟ/ΔΝΣΑΚ/19926/561/14/5/2008 - ΦΕΚ 197/ΑΑΠ/27-5-2008». Υπουργείο Πολιτισμού. Ανακτήθηκε στις 27 Ιουλίου 2017. 
  14. http://agmamas.blogspot.gr/
  15. http://rethemnosnews.gr/2013/10/%CE%B3%CE%B5%CE%BC%CE%AC%CF%84%CE%B7-%CE%B6%CF%89%CE%AE-%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%AC-%CF%84%CE%B1-103-%CF%87%CF%81%CF%8C%CE%BD%CE%B9%CE%B1-%CF%84%CE%B7%CF%82/

ΠηγέςΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία