Αργαλαστή Μαγνησίας

οικισμός της Ελλάδας

Συντεταγμένες: 39°13′32.5″N 23°13′10.9″E / 39.225694°N 23.219694°E / 39.225694; 23.219694

Η Αργαλαστή είναι ημιορεινή κωμόπολη της Περιφέρειας Θεσσαλίας,[1] στην περιφερειακή ενότητα Μαγνησίας, στην Ελλάδα. Σύμφωνα με την απογραφή του 2011 ο πληθυσμός της ως κοινότητα είναι 1.694 κάτοικοι ενώ ως οικισμός 1.321.[2] Κατά την τελευταία διοικητική διαίρεση είναι η έδρα του Δήμου Νότιου Πηλίου.[3]

Αργαλαστή
Πανοραμική άποψη της Αργαλαστής (2009)
Αργαλαστή is located in Greece
Αργαλαστή
Αργαλαστή
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
Αποκεντρωμένη ΔιοίκησηΘεσσαλίας-Στερεάς Ελλάδας
ΠεριφέρειαΘεσσαλίας
Περιφερειακή ΕνότηταΜαγνησίας
ΔήμοςΝοτίου Πηλίου
Δημοτική ΕνότηταΑργαλαστής
Δημοτική ΚοινότηταΑργαλαστής
Γεωγραφία
Γεωγραφικό διαμέρισμαΘεσσαλία
ΝομόςΜαγνησίας
Υψόμετρο250 μέτρα
Έκταση56,526 km²
Πληθυσμός
Μόνιμος1.173
Έτος απογραφής2021
Πληροφορίες
Ταχ. κώδικας370 06
Τηλ. κωδικός2423

Γεωγραφικά στοιχεία

Επεξεργασία

Η Αργαλαστή είναι χτισμένη σε ένα εύφορο πεδίο 40 χλμ. νοτιοανατολικά του Βόλου, σε μεσοσταθμικό υψόμετρο 250 μέτρα[1] πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας (196 μέτρα η κεντρική πλατεία). Αποτελεί σημαντικό τουριστικό (και τοπικά εμπορικό) κέντρο της περιοχής, ως ένα από τα χωριά του Πηλίου με πλούσια πολιτιστική παράδοση, και σταθμό για όσους κατευθύνονται προς τις κοντινές παραλίες του Παγασητικού (Χόρτο, Κάλαμος, Λεφόκαστρο) ή του ανοικτού Αιγαίου (Ποτιστικά, Μελανή, Πάλτση). Η περιφέρεια είναι πάρα πολύ εύφορη και παράγει λάδι, δημητριακά και διάφορα φρούτα. Επίσης, ευδοκιμεί η κτηνοτροφία. Τα τελευταία χρόνια η αμπελοκαλλιέργεια και η παραγωγή κρασιού ξανά αναπτύσσεται δυναμικά στην περιοχή.

Αξιοθέατα

Επεξεργασία

Εξαιρετικό δείγμα τοπικής αρχιτεκτονικής των αρχών του 20ού αιώνα αποτελεί το καμπαναριό του ναού των Αγίων Αποστόλων, το οποίο αποτελεί πιστό αντίγραφο του κωδωνοστασίου του μητροπολιτικού ναού της Αγίας Φωτεινής, στη Σμύρνη. Κατασκευάστηκε το 1913 από μάρμαρο και έχει δύο ρώσικες καμπάνες και ένα ελβετικό ρολόι.[4] Σε τοίχους πολλών κατασκευών βρίσκονται ενσωματωμένα μέλη αρχαίων και μεσαιωνικών κτισμάτων, κάτι που προσθέτει στην ατμόσφαιρα του χωριού.

 
Δρομάκι στην Αργαλαστή.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το Παλιό Παρθεναγωγείο το οποίο βρίσκεται κοντά στην κεντρική πλατεία και κτίστηκε τα τέλη του 19ου αιώνα ενώ εγκαταλείφθηκε μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Από το 1995 έχει χαρακτηριστεί ιστορικό διατηρητέο μνημείο.[5] Το 2002 ανακαινίστηκε και έχει μετατραπεί σε κέντρο πολλαπλών χρήσεων και εκδηλώσεων ενώ διευθυντής του, στις αρχές του 20ού αιώνα, ήταν ο φιλόλογος και ποιητής Κώστας Βάρναλης.[4]

Ιστορικά στοιχεία

Επεξεργασία

Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας η Αργαλαστή ήταν πρωτεύουσα των «Βακουφίων» και υπήρξε έδρα Τούρκου «βοεδόδα» αλλά και «κατή».[6] Αναπτύχθηκε οικονομικά και το όνομά της έφερε η περιοχή του Πηλίου. Υπαγόταν στη μητρόπολη Δημητριάδος. Το 1821 κάηκε από τους Τούρκους γιατί δεν «προσκύνησε». Μετά την απελευθέρωση της Θεσσαλίας, αναφέρεται επίσημα το 1883 στο ΦΕΚ 126Α - 02/04/1883 να ορίζεται έδρα του τότε δήμου Σπαλάθρων.[3]

Ο ναός των Αγίων Αποστόλων (Πέτρου και Παύλου) βρίσκεται κοντά στην κεντρική πλατεία και χτίστηκε το 1886, ενώ το μαρμάρινο καμπαναριό του το 1913. Πρόκειται για τρίκλιτη βασιλική που κτίστηκε σε σχέδια του αρχιτέκτονα Περπινιάν.[7]

Στην περιφέρεια υπάρχουν ερείπια από αρχαίους οικισμούς. Οι ιστορικοί υποστηρίζουν ότι εκεί βρισκόταν η αρχαία πόλη Σπάλαθρα, ενώ άλλοι εντοπίζουν εκεί την πόλη Μαγνησία.[8]

Η Αργαλαστή, ως μεγάλο χωριό, διαθέτει γυμνάσιο, λύκειο, ταχυδρομικό γραφείο και κέντρο υγείας.

Τοπική κοινότητα

Επεξεργασία

Η τοπική κοινότητα είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός πεδινός οικισμός, με έκταση 56,526 χμ² (2011).[9]

Πληθυσμός

Επεξεργασία
Μόνιμος [10][11][12]
Έτος Πληθυσμός
1991 1.407 (1.881)
2001 1.331 (1.709)
2011 1.321 (1.694)
Πραγματικός (de facto) [9][13][14]
Έτος Πληθυσμός
1961 1.864 (2.232)
1971 1.621 (1.930)
1981 1.577 (2.016)
1991 1.393 (1.967)
2001 1.312 (1.820)
2011 1.304 (1.705)

(σε παρένθεση ο πληθυσμός της τοπικής κοινότητας)

Εξωτερικοί σύνδεσμοι

Επεξεργασία

Παραπομπές

Επεξεργασία
  1. 1,0 1,1 Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 5. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 45. 
  2. ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011 Αρχειοθετήθηκε 2020-05-20 στο Wayback Machine.», σελ. 10620 (σελ. 146 του pdf)
  3. 3,0 3,1 «ΕΕΤΑΑ-Διοικητικές Μεταβολές των ΟΤΑ». www.eetaa.gr. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2022. 
  4. 4,0 4,1 «Αργαλαστή (Τι να δείτε) - αθηνόραμα travel». www.athinorama.gr. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2022. 
  5. «ΔΙΑΡΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΚΗΡΥΓΜΕΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΙΩΝ». listedmonuments.culture.gr. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2022. [νεκρός σύνδεσμος]
  6. «Προορισμός ΑΡΓΑΛΑΣΤΗ (Χωριό) ΝΟΤΙΟ ΠΗΛΙΟ - Greek Travel Pages». www.gtp.gr. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2022. 
  7. Group), Radiotileoptiki S. A. (OPEN Digital (1 Ιανουαρίου 1980). «Νότιο Πήλιο: Η δροσιά του βουνού σμίγει με την αλμύρα της θάλασσας (pics)». ΕΘΝΟΣ. Ανακτήθηκε στις 16 Απριλίου 2022. 
  8. ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ | ΣΧΟΛΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ - ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ. ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΩΝ ΚΤΗΡΙΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΟΛΩΝ. http://5a.arch.ntua.gr/project/5299/5527. 
  9. 9,0 9,1 https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous
  10. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2011_monimos.pdf
  11. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_monimos.pdf
  12. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_monimos.pdf
  13. ΠΛ 3:18
  14. ΠΛΜ 10:10
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα, 1996, 2006 (ΠΛΜ)
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)