Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Ξενοφών»

μ
Ρομπότ: Προσθήκη: ms:Xenophon; διακοσμητικές αλλαγές
μ (Ρομπότ: Προσθήκη: ms:Xenophon; διακοσμητικές αλλαγές)
Ο '''Ξενοφών''' (περ. [[427 π.Χ.]]-[[355 π.Χ.]]) [[Αθήνα|Αθηναίος]] ιστορικός και φιλόσοφος υπήρξε [[στρατιώτης]], [[μισθοφόρος]] και μαθητής του [[Σωκράτης|Σωκράτους]] και περισσότερο γνωστός για τα έργα του σχετικά με την [[ιστορία]] του [[4ος αιώνας π.Χ.|καιρού του]], τα έργα του Σωκράτους, και τη ζωή του στην [[Ελλάδα]]. Ήταν γιός του Γρύλλου και της Διοδώρας.
[[ImageΑρχείο:Xenophon.jpg|thumb|200px|Προτομή του Ξενοφώντα]]
 
Η Οικογένειά του ανήκε στο δήμο των Ερχιέων, λίαν εύπορη αφού ανήκε στη τάξη των ιππέων. Οι περί του έτους γέννησής του πληροφορίες είναι ασαφείς τοποθετούμενες μεταξύ του 440 και του 425 π.Χ. Όμως στη "Ανάβαση" παρουσιάζεται να έχει υπερβεί το 30ο έτος, γεγονός που δικαιολογεί την εκδοχή να έχει γεννηθεί το 431 π.Χ.
 
== Παιδικά χρόνια ==
Ο [[Διογένης ο Λαέρτιος]] μας εξιστορεί ότι κάποτε όταν ήταν ακόμη νέος, ο Ξενοφών συνάντησε τούτον σε στενό δρόμο ο Σωκράτης και με τη ράβδο του εμπόδισε τη περαιτέρω πορεία του και τον ρώτησε μεταξύ άλλων "που οι άνθρωποι γίνονται καλοί και αγαθοί;" Βρισκόμενος τότε ο Ξενοφών σε αμηχανία ο Σωκράτης του απήντησε "Έπου και μάνθανε!". Από τότε ο Ξενοφών υπήρξε μαθητής του Σωκράτη που τον θεωρούσε πρότυπο.
 
Ανδρωθείς ο Ξενοφών με συναναστροφή δωριζόντων ευγενών νέων της Αθήνας που είχαν ως κύρια ασχολία τον αθλητισμό, παρέμεινε σε όλη τη ζωή του λάτρης της πάλης και των ελευθέρων αγώνων από δε τά έργα του διαφαίνεται ότι υπήρξε άριστος ιππέας.
Επίσης, μέσα από τα έργα του φαίνεται και η μεγάλη αγάπη του για τα άλογα.
 
== Εκστρατεία ==
Το [[401 π.Χ.]] ο Ξενοφών καλείται από τον φίλο του Πράξενο (τον Βοιώτιο) που διέτριβε στις [[Σάρδεις]] αν θέλει να μετάσχει στην εκστρατεία του Πέρση βασιλόπαιδος [[Κύρος ο νεότερος|Κύρου]] εναντίον του αδελφού αυτού Βασιλέως [[Αρταξέρξης Β'|Αρταξέρξη Β']]. Ο ενθουσιασμός του Ξενοφώντα στην ανταπόκριση της πρόσκλησης φάνηκε από το γεγονός ότι σε προτροπή του Σωκράτη να πάρει χρησμό από το [[Μαντείο των Δελφών]] καταφέρνει να αποσπάσει θετική απάντηση με πλάγια όμως ερώτηση που ήταν "Σε ποιόν Θεό θα πρέπει να κάνει θυσία ώστε να πετύχει το ταξείδι του και να επιστρέψει σώος; (αντί της ορθής ερώτησης να πάει ή όχι). Και βέβαια η σοφία του Μαντείου δια του Απόλλωνα που αντιλήφθηκε το σκοπό, του απάντησε όλους εκείνους τους θεούς επ΄ αγαθώ και μη (ακριβώς αυτό που μέχρι σήμερα λέμε "για καλό και για κακό").
 
Οπωσδήποτε όμως, μετά τον φόνο του φίλου του, Κύρου, στη παρά τα Κούναξα μάχη και την δολία εξόντωση των Ελλήνων στρατηγών από τον Τισσαφέρνη και εκλεγείς υπό των "μυρίων" (=10.000) Ελλήνων μισθοφόρων, στρατηγός (5ος κατά σειρά), οδήγησε αυτούς επιτυχώς αντιμετωπίζοντας πολλούς κινδύνους από τα υψώματα της [[Αρμενία]]ς προς την [[Τραπεζούντα]] στις ακτές του [[Εύξεινος Πόντος|Ευξείνου Πόντου]] και μετά έπλευσαν προς τα δυτικά πίσω στην [[Ελλάδα]]. Στη [[Θράκη]], βοήθησαν το [[Σεύθης Β|Σεύθη Β]] να γίνει βασιλιάς. Η καταγραφή της εκστρατείας και του ταξιδιού της επιστροφής από τον Ξενοφώντα επιγράφηκε ''[[Κύρου Ανάβασις]]''.
 
== Κρίσεις ==
Η ιστορική καταγραφή του Ξενοφώντα στην ''Ανάβαση'' είναι ένα από τα πρώτα γραπτά κείμενα ανάλυσης των χαρακτήρων ενός ηγέτου και παράδειγμα ανάλυσης τύπου ηγεσίας, που καλείται σήμερα θεωρία «Μεγάλων Ανδρών». Στην καταγραφή, ο Ξενοφών περιέγραψε το χαρακτήρα του [[Κύρος ο νεότερος|Κύρου του νεότερου]], λέγοντας ότι “από όλους του Πέρσες που έζησαν μετά τον Κύρο το Μέγα, ήταν ο πιο κατάλληλος για βασιλιάς και για μια αυτοκρατορία (σελ. 91).” Το κεφάλαιο 6 συνιστάται για ανάγνωση διότι περιγράφει τους χαρακτήρες πέντε ηττημένων στρατηγών που παραδόθηκαν στον εχθρό. Ο Κλέαρχος παρατίθεται ότι πίστευε ότι «''ένας στρατιώτης θα πρέπει να φοβάται περισσότερο τον ίδιο το διοικητή του από τον εχθρό (σελ. 131).''» Ο Μένων περιγράφεται ως άνδρας του οποίου η κυρίαρχη φιλοδοξία ήταν να γίνει πλούσιος (σελ. 133). Ο Αγίας ο Αρκάς και ο Σωκράτης ο Αχαιός αναφέρονται για το θάρρος τους και τον υπολογισμό των φίλων τους (σελ. 135).
 
== Η Δύση ==
Ο Ξενοφών αργότερα εξορίστηκε από την [[Αθήνα]], πιθανώς διότι πολέμησε υπό το [[Αρχαία Σπάρτη|Σπαρτιάτη]] βασιλιά [[Αγησίλαος Β΄|Αγησίλαο]] εναντίον των Αθηνών στην [[Μάχη της Κορώνειας|Κορώνεια]]. (Είναι πιθανό ωστόσο ότι είχε ήδη εξοριστεί λόγω του συνδέσμου του με τον Κύρο.) Οι Σπαρτιάτες του έδωσαν περιουσία στη [[Σκιλλουντία (αρχαία πόλη)|Σκιλλούντα]], κοντά στην [[Ολυμπία]] στην Ηλίδα, όπου συνέγραψε την ''Ανάβαση''. Ο γιος του πολέμησε για την Αθήνα στη [[Μαντίνεια]], ενώ ο Ξενοφών ακόμη ζούσε, έτσι η εξορία του ανεκλήθη. Ο Ξενοφών πέθανε στην [[Αρχαία Κόρινθος|Κόρινθο]], ή ίσως στην Αθήνα, και η ημερομηνία θανάτου του είναι αβέβαιη. Είναι γνωστό ότι έσωσε τον προστάτη του Αγησίλαο, για τον οποίο έγραψε ένα [[εγκώμιο]].
 
Ο [[Διογένης Λαέρτιος]] ονόμαζε τον Ξενοφώντα "Αττική Μούσα" λόγω της γλυκύτητας της γραφής του, λίγοι ποιητές έγραψαν στην [[Αττική διάλεκτος|Αττική διάλεκτο]].
 
== Κατάλογος έργων ==
 
Τα έργα του Ξενοφώντος, ιδιαιτέρως η ''[[Κύρου Ανάβασις]]'', συχνά διαβάζονται από αρχαρίους στην [[Ελληνική γλώσσα]]. Τα ''[[Ελληνικά (Ξενοφώντος)|Ελληνικά]]'' είναι μία κύρια πηγή γεγονότων στην Ελλάδα από το 411 ως το 404 π.Χ., και των Σωκρατικών έργων, που διατηρήθηκαν καθ' ολοκληρία, είναι οι μόνοι εναπομείναντες αντιπρόσωποι των [[Σωκρατικοί λόγοι|Σωκρατικών λόγων]] εκτός των διαλόγων του Πλάτωνος.
 
=== Ιστορικά και Βιογραφικά έργα ===
* ''[[Κύρου Ανάβασις]]''
* ''[[Ελληνικά (Ξενοφώντος)|Ελληνικά]]''
* ''[[Η Περσική Εκστρατεία]]''
 
=== Φιλοσοφικά και διάλογοι ===
* ''[[Απολογία Σωκράτους]]''
* ''[[Αναμνήσεις]]''
* ''[[Ιέρων]] ή (Τυραννικός)
 
=== Διδακτικά ===
* ''[[Λακεδαιμονίων πολιτεία]]
* ''[[Αθηναίων πολιτεία]]
* ''[[Κύρου Παιδεία]]
 
== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
 
{{βικιθήκη}}
{{wikiquote}}
 
* [http://www.iep.utm.edu/x/xenophon.htm Internet Encyclopedia of Philosophy: Xenophon]
* [http://www.liv.ac.uk/~gjoliver/xenophon.html Graham Oliver's Xenophon Homepage]
* [http://www.isidore-of-seville.com/small/10.html Xenophon's Education of Cyrus (Cyropaedia) Web directory]
* [http://www.ironyage.com/alderman/xenophon/ Xenophon's Socratic Works]
* [http://www.hum.ihu.edu.gr. MA in Black Sea Cultural Studies]. International Hellenic University-School of Humanities.
 
 
==== Κείμενα (Project Gutenberg) ====
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1169 Agesliaus]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1170 Anabasis]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1171 The Apology]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1172 The Cavalry General]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=2085 Cyropaedia]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1173 The Economist]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1174 Hellenica]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1175 Hiero]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1177 The Memorabilia]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1176 On Horsemanship]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1179 On Revenues]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1178 The Polity of the Athenians and the Lacedaemonians]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1180 The Sportsman]
* [http://onlinebooks.library.upenn.edu/webbin/gutbook/lookup?num=1181 The Symposium]
[http://www.ellinikoslogos.gr/files/alykxenelkeimena.htm]
 
 
[[Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι]]
[[Κατηγορία:Αρχαίοι Έλληνες στρατηγοί]]
[[Κατηγορία:Αρχαίοι Αθηναίοι]]
 
[http://www.ellinikoslogos.gr/files/alykxenelkeimena.htm]
 
[[ar:كسينوفون]]
[[la:Xenophon (scriptor)]]
[[lt:Ksenofontas]]
[[ms:Xenophon]]
[[nl:Xenophon]]
[[no:Xenofon]]
725

επεξεργασίες