Άνοιγμα κυρίου μενού

Αλλαγές

μ
μεταφράσεις
Η βασίλισσα [[Χριστίνα της Σουηδίας|Χριστίνα]] ήταν γενναιόδωρη προς το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα: έδωσε υποτροφίες σε Σουηδούς φοιτητές και μετεκάλεσε ξένους σοφούς να αναλάβουν καθηγητικές έδρες στην Ουψάλα, μεταξύ αυτών αρκετούς από το [[Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου]], με κυριότερο τον φιλόλογο [[Γιοχάνες Σέφερους]], του οποίου το μικρό κτήριο βιβλιοθήκης και μουσείου στο ''S:t Eriks torg'' ανήκει σήμερα στη [[Βασιλική Εταιρεία Επιστημών της Ουψάλα]]. Η ίδια η βασίλισσα επισκέφθηκε το πανεπιστήμιο αρκετές φορές: το 1652 ήταν παρούσα σε μια ανατομική επίδειξη του νεαρού ιατρού στο κάστρο της πόλης for the young physician [[Ολάους Ρούντμπεκ]]. Ο Ρούντμπεκ στάλθηκε για ένα χρόνο στο προοδευτικό [[Πανεπιστήμιο του Λέιντεν]] στην Ολλανδία. Επιστρέφοντας το 1654 έγινε βοηθός στην Ιατρική Σχολή της Ουψάλα και είχε ήδη αρχίσει να εργάζεται σε ένα πρόγραμμα για τη βελτίωση του πανεπιστημίου. Φύτεψε τον πρώτο [[Βοτανικός κήπος|βοτανικό κήπο]], τον οποίο αργότερα θα ανελάμβανε ο [[Κάρολος Λινναίος]] και αποτελεί σήμερα ένα μουσείο της βοτανικής του 18ου αιώνα με την ονομασία [[Κήπος του Λινναίου]]. Με τη βοήθεια του πρύτανη Magnus Gabriel De la Gardie ο Ρούντμπεκ έγινε καθηγητής το 1660 και πρύτανης επί δύο εξαμηνιαίες θητείες παρά το νεαρό της ηλικίας του. Τότε άρχισε μία ανοικοδόμηση με τον ίδιο ως αρχιτέκτονα. Το σημαντικότερο σωζόμενο αρχιτεκτονικό του έργο είναι το αμφιθέατρο ανατομίας, που προστέθηκε στο Gustavianum τη δεκαετία του 1660 και καλύπτεται με τον χαρακτηριστικό θόλο για τον οποίο το όλο οικοδόμημα είναι γνωστό στις ημέρες μας.
 
Ο Ρούντμπεκ, ταλαντούχος επιστήμονας, αρχιτέκτονας και μηχανικός, υπήρξε η κυρίαρχη προσωπικότητα στο πανεπιστήμιο κατά τα τέλη του 17ου αιώνα, που προετοίμασε το έδαφος για τον ΛινναόΛινναίο και άλλους, αλλά είναι ίσως γνωστότερος σήμερα για τις ψευδοϊστορικές υποθέσεις του έργου του ''Atlantica'', που απορρόφησε μεγάλο μέρος των τελευταίων του χρόνων. `Οταν μεγάλο μέρος της πόλης κάηκε το 1702, το Gustavianum, που περιείχε την πανεπιστημιακή βιβλιοθήκη με πολλά πολύτιμα χειρόγραφα, σώθηκε από την πυρκαϊά - κατά τον τοπικό θρύλο ο ηλικιωμένος Ρούντμπεκ στάθηκε στην οροφή διευθύνοντας την καταπολέμηση της φωτιάς.
 
===18ος αιώνας: διαφωτισμός και μερκαντιλισμός===
Το θέμα του δικαιώματος των γυναικών να σπουδάζουν σε πανεπιστήμια τέθηκε για πρώτη φορά στη χώρα το 1865. Το 1870 αποφασίσθηκε να δοθεί στις μαθήτριες το δικαίωμα να συμμετέχουν στις εισαγωγικές εξετάσεις ("studentexamen") για τα πανεπιστήμια, καθώς και το δικαίωμα να φοιτούν στις Ιατρικές Σχολές των Πανεπιστημίων της Ουψάλα και της Λούνδης, και να παίρνουν πτυχίο από αυτές, καθώς και από το Καρολίνειο Ινστιτούτο Ιατρικής και Χειρουργικής στη Στοκχόλμη. Απαγορευόταν όμως ακόμα να διορίζονται σε νοσοκομεία, οπότε έπρεπε να ασκούν ιδιωτικά την ιατρική. Η πρόσβαση των γυναικών στην ανώτατη εκπαίδευση gher education was extended in 1873, when all degrees except those in the faculties of theology and the licentiate degree in Law were made accessible for women.
 
Η πρώτη φοιτήτρια στη σουηδική ιστορία ήταν η Μπέτυ Πέτερσον (1838–1885), που είχε ήδη εργασθεί ιδιωτικά ως δασκάλα σε σπίτια για αρκετά χρόνια όταν έδωσε τη "studentexamen" το 1871. Με ειδική βασιλική άδεια της επιτράπηκε να εγγραφεί στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα το [[1872]], ένα έτος πριν οι σπουδές στη Φιλοσοφική του Σχολή ανοίξουν γενικά στις γυναίκες. Η Πέτερσον σπούδασε ευρωπαϊκές γλώσσες και υπήρξε η πρώτη γυναίκα στη Σουηδία που πήρε πανεπιστημιακό τίτλο σπουδών, το [[1875]]. Η πρώτη Σουηδή που πήρε διδακτορικό ήταν η `Ελλεν Φρις (1855–1900), και πάλι από το Πανεπιστήμιο της Ουψάλα (Ph.D. στην [[ιστορία]] το [[1883]]). Πρωτοπόρες φοιτήτριες στην Ουψάλα ήταν και οι Λυδία Βάλστρεμ (1869–1954), που όπως και η Φρις αναμίχθηκε αργότερα στο [[Φεμινισμός|φεμινιστικό κίνημα]] (το δεύτερο Ph.D. από Σουηδή, επίσης στην ιστορία, το 1900), και `Ελσα `Εσελσον (Elsa Eschelsson), (1861–1911), η πρώτη Σουηδή που πήρε ποτέ πτυχίο Νομικής και η πρώτη που δίδαξε σε πανεπιστήμιο, παρότι δεν της επιτράπηκε να γίνει καθηγήτρια αν και είχε όλα τα προσόντα για τη θέση εκτός από το «σωστό» φύλο. Μετά από χρόνια συγκρούσεων για το θέμα με τον καθηγητή του αστικού δικαίου A.O. Winroth και με το Δ.Σ. του πανεπιστημίου, η `Εσελσον πέθανε από υπερβολική δόση υπνωτικού το 1911. Σύφωνα με το σύνταγμα του 1809 μόνο «άνδρες σουηδικής εθνικότητας» μπορούσαν να διορίζονται σε ανώτερες δημόσιες θέσεις και σε αυτές περιλαμβανόταν η θέση του καθηγητή πανεπιστημίου. Αυτό άλλαξε το 1925 και η πρώτη γυναίκα που ανέλαβε καθηγητική έδρα στην Ουψάλα ήταν η Γκερντ `Ενεκβιστ (Gerd Enequist), που διορίσθηκε καθηγήτρια Ανθρωπογεωγραφίας το [[1949]].
 
==Διοίκηση και οργάνωση==
 
==Προσωπικότητες==
[[Image:Carolus Linnaeus.jpg|thumb|Botanist, physician and zoologistΟ [[CarlΚάρολος LinnaeusΛινναίος]]]]
[[Image:Hans Blix in Vienna 2002.jpg|thumb|Ο πολιτικός [[HansΧανς BlixΜπλιξ]], politician]]
[[Image:Niklas Zennström.jpg|thumb|Ο [[Niklas Zennström]], co-founderσυνιδρυτής ofτων [[KaZaA]] andκαι [[Skype]]]]
 
Οκτώ πρόσωπα τιμημένα με [[Βραβείο Νόμπελ]] φοίτησαν ή δίδαξαν ως καθηγητές στο Πανεπιστήμιο της Ουψάλα<ref>{{cite web | title=Eight Nobel laureates have been connected with the Uppsala University| url=http://www.uu.se/en/node124| accessdate=2010-06-12}}</ref>. Επίσης, πολλοί άλλοι σημαντικοί άνθρωποι.
 
 
 
==Δείτε επίσης==
* [[Κατάλογος μεσαιωνικών πανεπιστημίων]]
 
* [[Σουηδικό πανεπιστήμιο Αγροτικών ral Sciences]] in Uppsala
===Διάφορα άλλα εκπαιδευτικά ιδρύματα στην Ουψάλα===
*[[Johannelunds Teologiska Högskola]] in Uppsala
* [[Σουηδικό πανεπιστήμιο Αγροτικών ral SciencesΕπιστημών]] in Uppsala
*[[Flogsta]] - student residential area in [[Uppsala]].
*[[Johannelunds Teologiska Högskola]] in Uppsala
*[[:Category:Uppsala University alumni]]
 
==Βιβλιογραφία==
26.332

επεξεργασίες