Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Ντολμάς»

95 bytes προστέθηκαν ,  πριν από 6 έτη
μ
καμία σύνοψη επεξεργασίας
μ (Bot: Migrating 22 langlinks, now provided by Wikidata on d:Q339193)
μ
[[Αρχείο:Armeniadoma.jpg|thumb|right|350px|Ένα πιάτο ντολμάδες]]
Ο '''ντολμάς''' (απαντάται και ως '''σαρμάς''' ή '''γιαρμάς''') είναι φαγητό που ανήκει σε μια οικογένεια πιάτων με γεμιστά [[λαχανικά]], και τον συναντάμε στην [[Ελληνική κουζίνα]] καθώς και στις κουζίνες της πρώην [[Οθωμανική Αυτοκρατορία|Οθωμανικής Αυτοκρατορίας]] και των γύρω περιοχών, όπως [[Ρωσία]], [[Μέση Ανατολή]], [[Καύκασος]] και Κεντρική και Νότια Ασία. Ίσως ο πιο γνωστός είναι αυτός που παρασκευάζεται με [[Αμπέλι|αμπελόφυλλα]], ενώ στην Ελλάδα χρησιμοποιούνται επίσης φύλλα [[μαρούλι|μαρουλιού]] και [[λάχανο|λάχανου]] για να τυλιχτεί η γέμιση. Εκτός Ελλάδας με τη λέξη ντολμάς αναφέρονται και γεμιστά πιάτα όπου γεμίζονται άλλα λαχανικά, όπως κρεμμύδι, [[Κολοκυθιά|κολοκυθάκια]], [[μελιτζάνα|μελιτζάνες]], [[ντομάτα]] και [[πιπεριά]]. Οι ντολμάδες με κρέας γενικά σερβίρονται ζεστοί, συχνά με σάλτσα. Οι [[Νηστεία|νηστίσιμοι]] γενικώς σερβίρονται κρύοι, αν και στο [[Ιράν]] τρώγονται και με τους δύο τρόπους. Νηστίσιμοι και μη συχνά τρώγονται με γιαούρτι.
 
==Πλήρωση==
Ο ντολμάς είναι συνήθως ένα γεμιστό λαχανικό. Λόγου χάριν, τα γεμιστά [[Κολοκύθι|κολοκυθάκια]], η γεμιστή [[ντομάτα]], [[πιπεριά]] ή [[μελιτζάνα]], όπως και τα γεμιστά από [[σκουμπρί]], [[Καλαμάρι|καλαμάρια]] και [[Μύδι|μύδια]] καλούνται επίσης «ντολμά». Πιάτα που περιλαμβάνουν φύλλα περιτυλίγματος όπως τα αμπελόφυλλα, λαχανοντολμάδες ή γύρω από ένα γέμισμα ονομάζονται ''[[Σάρμα (τρόφιμα)|sarma]]'' αν και σε πολλές γλώσσες η διάκριση αυτή δεν γίνεται συνήθως. Ο όρος «σάρμα» προέρχεται από το [[Τουρκική γλώσσα |τουρκικό]] ρήμα ''sarmak'' που σημαίνει «τυλίγω». Άλλες παραλλαγές προκύπτουν από την τουρκική λέξη για το «φύλλο», yaprak.
 
Ο ντολμάς μπορεί να μεγειρευτεί με ελαιόλαδο, ή ακόμη χωρίς κιμά, πιάτο που μερικές φορές ονομάζεται ''γιαλατζί'' ([[Τουρκική γλώσσα|τουρκ.]] ''yalancı'') που σημαίνει «ψεύτης» ή «ψεύτικος» στα [[Τουρκική γλώσσα|τουρκικά]].<ref>{{cite web|url=http://www.seslisozluk.com/?word=yalanc%FD&language=english| title=dolma.|accessdate=2008-04-13|work=Online English-Turkish-German Dictionary|publisher=Seslisozluk.com v4.1}}</ref>«Ψεύτικο» πιάτο επειδή ακριβώς δεν περιέχει κρέας.{{Citation needed|date=October 2011}}
 
Σε ορισμένες χώρες, η κοινή ονομασία για το πιάτο είναι ένα δάνειο της λέξης Ντολμά ή yaprak, σε άλλους είναι μια calque, και μερικές φορές συνυπάρχουν οι δύο με διαφορετικές σημασίες: [[Αλβανική γλώσσα|αλβανικά]]:japrak, [[αραβική γλώσσα|Αραβικά]]: محشي (maḥshi, «γεμιστό») ή دولمة (Ντολμά), محشي ورق عنب (maḥshī waraq inab,« γεμιστά φύλλα»), [[κουρδική γλώσσα|κουρδικά]]:Ντολμά (دۆلمە), yaprakh (یاپراخ). Στο συριακό [[Χαλέπι]], η λέξη yabraq (يبرق) αναφέρεται σε ντολμαδάκια, ενώ η λέξη maḥshī (محشي) αναφέρεται σε λαχανοντολμάδες και γεμιστά.
10.202

επεξεργασίες