Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Βόριο»

Ορθογραφία
μ (Διόρθωση συντακτικού κώδικα με τη χρήση AWB (10454))
(Ορθογραφία)
Ένα βοριούχο φυσικό [[αντιβιοτικό]], η [[βορομυκίνη]], απομονώθηκε από [[στρεπτομύκητα]] (streptomyces)<ref>{{cite journal| author=R. Hütter, W. Keller-Schien, F. Knüsel, [[Vladimir Prelog|V. Prelog]] , G. C. Rodgers jr., P. Suter, G. Vogel, W. Voser, H. Zähner | title=Stoffwechselprodukte von Mikroorganismen. 57. Mitteilung. Boromycin| journal= [[Helvetica Chimica Acta]] | year= 1967| pages=1533–1539| volume=50 | doi = 10.1002/hlca.19670500612}}</ref><ref>{{cite journal| author=J. D. Dunitz, D. M. Hawley, D. Miklo, D. N. J. White, Yu. Berlin, R. Marui, [[Vladimir Prelog|V. Prelog]] | title=Structure of boromycin | journal= Helvetica Chimica Acta| year= 1971| pages=1709–1713| volume=54| doi = 10.1002/hlca.19710540624}}</ref>.
 
Το βόριο αποτελεί [[ιχνοστοιχείο]] για τα [[φυτά]]. Το χρησιμοποιούν κυρίως στη διατήρηση της ακεραιότητας των κυτταρικών τους τοιχωμάτων. Ωστόσο, οι υψηλές συγκεντρώσεις του (>1 [[ppm]]), έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην ανάπτυξή τους. Σε ορισμένα, μάλιστα, βοριοευαίσθητα φυτά τα αρνητικά συμπτώματα αρχίζουν από τα 0,8 ppm βορίου, ενώ σε συγκεντρώσεις πάνω από 1,8 ppm αρχίζουν καθαράσαφώς τοξικές επιδράσεις. Ελάχιστα φυτά λειτουργούν καλά σε επίπεδα πάνω από 2 ppm, ενώ τα βοριοευαίσθητα σπάνιασπανίως επιβιώνουν. Γενικά, όπως οι περισσότερες τοξίνες, το βόριο λειτουργεί προσθετικάαθροιστικά και ελάχιστα φυτά επιβιώνουν όταν η συγκέντρωση βορίου στους ιστούς τους υπερβεί τα 200 ppm.
 
ΚαιΤο βόριο λειτουργεί ως ιχνοστοιχείο και σε ορισμένα [[θηλαστικά]] λειτουργεί το βόριο ως ιχνοστοιχείο, όντας απαραίτητο σε πολύ μικρές συγκεντρώσεις, κυρίως για την καλή κατάσταση στο τρίχωμά τους. Δεν έχει παρατηρηθεί ανάλογη επίδραση στους [[άνθρωπος|ανθρώπους]]. Γενικά, ο φυσιολογικός ρόλος του βορίου στα [[ζώα]] είναι, προς το παρόν, ελάχιστα κατανοητός<ref name="utrace">{{cite journal|title = Ultratrace elements in nutrition: Current knowledge and speculation| first = Forrest H. | last = Nielsen | journal =The Journal of Trace Elements in Experimental Medicine | volume = 11| issue = 2–3 |pages =251–274| doi = 10.1002/(SICI)1520-670X(1998)11:2/3<251::AID-JTRA15>3.0.CO;2-Q|year = 1998}}</ref>.
 
Το βόριο περιέχεται κυρίως σε φυτικής προέλευσης τροφές. Από το [[1989]] έγινε δεκτή η διατροφική του αξία έγινε δεκτή. Πιστεύεται ότι έχει αρκετούςδιάφορους βιοχημικούς ρόλους στα ζώα και στουςστον ανθρώπουςάνθρωπο<ref>{{ cite web | url = http://www.pdrhealth.com/drug_info/nmdrugprofiles/nutsupdrugs/bor_0040.shtml | title = Boron | accessdate = 2008-09-18 | publisher = PDRhealth}}</ref>. Στις [[ΗΠΑ]] το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης διεξήγαγε σχετικά πειράματα, κατά τα οποία χορήγησε 3&nbsp;mg βορίου την ημέρα σε γυναίκες με εμμηνόπαυση. Τα πειράματα έδειξαν ότι το επιπλέον βόριο ελάττωσε την απώλεια οστικού [[ασβέστιο|ασβεστίου]] κατά 44% και ενεργοποιούσεενεργοποίησε τα οιστρογόνα και τη βιταμίνη D. Πάντως, αυτά τα φαινόμενα αυτάευρήματα δεν θεωρήθηκαν επαρκώς τεκμηριωμένα.
 
Το Εθνικό Ίδρυμα Υγείας των ΗΠΑ ανακοίνωσε σχετική οδηγία: «Η προτεινόμενη ημερήσια πρόσληψη βορίου στην ανθρώπινη δίαιτα είναι 2,1 - 4,3 mg βορίου ανά kg σωματικού βάρους»<ref>{{cite journal | title = Total boron | author = Zook EG and Lehman J. | journal = J. Assoc. Off Agric. Chem | volume = 48 | page = 850 | year = 1965}}</ref>.
 
== Χρήσεις ==
Το άμορφο βόριο χρησιμοποιείται στην κατασκευή υλικών για πυροτεχνήματα εξαιτίας της χαρακτηριστικής πράσινης-γαλάζιας φλόγας που δίνει. Επίσης, οι ίνες βορίου είναι μεγάλης αντοχής και μικρού σχετικά βάρους και χρησιμοποιούνται ως συστατικό σύνθετων ελαφρών δομικών υλικών με εφαρμογή στην [[αεροναυπηγική]].
 
Οι σημαντικότερες όμως χρήσεις του, αφορούν τις διάφορες ενώσεις του βορίου. Αυτές χρησιμοποιούνται για την κατασκευή: Πυρίμαχωνπυρίμαχων γυαλιών (Pyrex), γυάλινων ινών, απορρυπαντικών, σαπουνιών, καλλυντικών, συνθετικών φυτοφαρμάκων, εντομοκτόνων και λιπασμάτων. Τέλος παλαιότερα παρασκευαζόταν από τον βόρακα το [[υπερβορικό νάτριο]] που χρησιμοποιούνταν ευρέως ως λευκαντικό στα απορρυπαντικά, ενώ το [[βορικό οξύ]] ως συντηρητικό τροφίμων και κυρίως στα ψάρια.
 
=== Υαλουργία και κεραμική ===
 
[[Αρχείο:Schott Duran glassware.jpg|thumb|Υάλινα αντικείμενα (δύο ποτήρια ζέσεως και ένας δοκιμαστικός σωλήνας) από βοριοπυριτικό γυαλί]]
Σχεδόν όλο το βόριο που παράγεται από τη [[Γη]] μετατρέπεται σε [[βορικό οξύ]] και [[βορικό νάτριο]]. Στις [[ΗΠΑ]] το 70% του βορίου χρησιμοποιείται για την παραγωγή γυαλιού και κεραμικών. Το βοριοπυριτικό γυαλί (πυρέξPyrex) έχει μικρό συντελεστή θερμικής διαστολής και γι' αυτό μεγάλη αντοχή στη θέρμανση.
 
=== Καθαριστικά ===
== Εμπορική σημασία του βορίου ==
 
Εκτιμάται ότι η παγκόσμια κατανάλωση βορίου έφτασε το επίπεδο των 1,8 ΜΤ B<sub>2</sub>O<sub>3</sub> το [[2005]], ακολουθώνγταςακολουθώντας μια περίοδο έντονης αύξησης της ζήτησής του από την [[Ασία]], την [[Ευρώπη]] και την [[Νότια Αμερική]]. Το επίπεδο εξόρυξης και επεξεργασίας του θεωρούνταν επαρκές για να καλύψουνκαλύψει την αναμενόμενη ζήτηση της επόμενης δεκαετίας. Η μορφή με την οποία το βόριο καταναλώνεται έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια. Η χρήση ορυκτών όπως ο καλαμίτης έχει φθίνουσα πορεία και το ενδιαφέρον γι' αυτόν στρέφεται ολοένα περισσότερο στο αν περιέχει [[αρσενικό]]. Οι καταναλωτές του βορίου έστρεψαν το ενδιαφέρον τους στη χρήση βοριούχων υλικών που περιέχουνμε πιο καθαρή περιεκτικότητα. Το μέσο κόστος παραγωγής του κρυσταλλικού βορίου είναι 5 $/g<ref>{{cite web | url = http://www.rareearth.org/boron_properties.htm | publisher = Rare-Earth Magnets | title = Boron Properties | accessdate = 2008-09-18}} Source: Los Alamos National Laboratory</ref>.
 
Η αυξανόμενη ζήτηση [[βορικό οξύ|βορικού οξέος]] οδήγησε μεγάλο αριθμό παραγωγών να επενδύσουν σε επιπλέον παραγωγικότητα. Στην [[Τουρκία]] η παραγωγή αυξήθηκε κατά 100 kT το χρόνοετησίως σε βορικό οξύ το [[2003]]. Στις [[ΗΠΑ]], αντίστοιχα, η παραγωγή αυξήθηκε από 260kT260 τοkT χρόνοετησίως toτo [[2003]], σεστους 310 kT το [[2005]] και στους 366 kT το [[2006]].
 
Οι [[Κίνα|Κινέζοι]] παραγωγοί βορίου δεν είχαν προβλέψει την σπότομη σύξηση στη ζήτηση υψηλής ποιότητας βορικών. Αυτό τους οδήγησε σε αυξανόμενες εισαγωγές τετραβορικού δινάτριουδινατρίου μεταξύ [[2000]] και [[2005]], καθώς και βορικού οξέωςοξέος κατά περίπου 28% το χρόνοετησίως κατά τυντην ίδια περίοδο.
 
Η παγκόσμια αύξηση της ζήτησης σε βλοειοβόριο οδήγησε μεταξύ άλλων ατηνστην ανάπυξη τςητης επεξεργασίας βοριοπυριτικών ενώσεων.
 
Η μέση αύξηση της παγκόσμιας ζήτησης βορίου εκτιμάται ότι είναι της τάξης του 3,4% το χρόνο, φθάνοντας τους 21 MT μέχρι το [[2010]]. Η μεγαλύτερη αύξηση αναμένεται στην [[Ασία]], περίπου 5,7% το χρόνο<ref>{{cite web | url = http://www.roskill.com/reports/boron| title = Roskill reports: boron }}</ref>.
== Ασφάλεια - Υγεία ==
 
Το χημικό στοιχείο βόριο είναι μη-τοξικό ενώ και οι πιο συνηθισμένες ενώσεις του έχουν χαμηλή τοξικότητα. Το ημερήσιο ανεκτό όριο πρόσληψης για το βόριο έχει οριστεί στα 0,4&nbsp;mg/kg σωματικού βάρους ενώ υπολογίζεται ότι η μέση ημερήσια πρόσληψη βορίου κυμαίνεται από 1,5-1,9&nbsp;mg την ημέρα, πολύ χαμηλότερα από το παραπάνω όριο. Η κύρια πηγή πρόσληψης είναι μέσω της διατροφής (1,2&nbsp;mg την ημέρα) και ιδιαίτερα από τα φρούτα, λαχανικά, όσπρια και καρύδια. Αντίθετα, τα γαλακτοκομικά, τα ψάρια, το κρέας και τα δημητριακά περιέχουν πολύ λίγο βόριο.
 
Για τα φυτά, το βόριο είναι βασικό θρεπτικό συστατικό σε μικρές ποσότητες, με την βέλτιστη ποσότητα να διαφέρει σε κάθε φυτό. Παίζει σημαντικό ρόλο στα κύτταρα των φυτών και συγκεκριμένα στην κυτταρική διαίρεση, στο μεταβολισμό και στην κυτταρική μεμβράνη. Συνήθως υπάρχει μια στενή περιοχή βέλτιστης συγκέντρωσης βορίου στα φυτά. Κάτω από αυτήν παρουσιάζονται συμπτώματα έλλειψης του στοιχείου αυτού και πάνω από αυτή γίνεται τοξικό.
 
Τέλος, το όριο συγκέντρωσης του βορίου στα νερά, πάνω από το οποίο γίνεται επικίνδυνο, έχει οριστεί στο 1&nbsp;mg/l νερού με τα επίπεδα στο περιβάλλον να είναι γενικά κάτω από αυτό το όριο. Χαρακτηριστική μέση τιμή για την [[Ευρώπη]] είναι τα 0,6&nbsp;mg/l.
Ανώνυμος χρήστης