Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Γοτθική τέχνη»

αφαιρέθηκε η ετικέτα:stub με τη χρήση AWB
μ (Ρομπότ: Μεταφέρω 52 σύνδεσμους interwiki, που τώρα παρέχονται από τα Wikidata στο d:Q46825)
(αφαιρέθηκε η ετικέτα:stub με τη χρήση AWB)
[[Αρχείο:Notre-Dame-Paris east 2.jpg|right|thumb|220px|Λεπτομέρεια από τον καθεδρικό ναό της ''Παναγίας των Παρισίων'']]
Με τον όρο '''γοτθική τέχνη''' αναφερόμαστε στο καλλιτεχνικό ρεύμα που εμφανίστηκε την περίοδο του [[Μεσαίωνας|Μεσαίωνα]]. Η γοτθική τέχνη άρχισε να κάνει την εμφάνισή της στη [[Γαλλία]], περίπου στις αρχές του [[12ος αιώνας|12ου αιώνα]] και κυρίως στην [[αρχιτεκτονική]]. Στη διάρκεια των επόμενων χρόνων και μέχρι τα τέλη του [[14ος αιώνας|14ου αιώνα]], εξαπλώθηκε σε ολόκληρη σχεδόν τη δυτική [[Ευρώπη]]. Την γοτθική τέχνη διαδέχθηκε η περίοδος της [[Αναγέννηση|Αναγέννησης]]ς, αν και δείγματα γοτθικών δημιουργιών καταγράφονται και μέχρι τα τέλη του [[15ος αιώνας|15ου αιώνα]].
 
== Όνομα ==
[[Αρχείο:Gotic3d2.jpg|right|thumb|Απεικόνιση της τυπικής δομής ενός γοτθικού οικοδομήματος]]
[[Αρχείο:StDenis Fassade.JPG|left|thumb|120px|Καθεδρικός του Αγίου Διονυσίου, Γαλλία]]
Η [[αρχιτεκτονική]] αποτέλεσε το κυριότερο εκφραστικό μέσο της γοτθικής τέχνης και με καταγωγή από τη Γαλλία, εμφανίζεται την περίοδο [[1130]]-[[1150]]. Θεωρείται πως η πρώτη κατασκευή που ενσωματώνει το χαρακτηριστικό ύφος της γοτθικής αρχιτεκτονικής είναι το [[αββαείο]] του Αγίου Διονυσίου στο Saint-Denis, δήμος λίγα χιλιόμετρα βόρεια του [[Παρίσι|Παρισιού]], έργο του Abbot Suger. Ανάμεσα στα κύρια χαρακτηριστικά της γοτθικής αρχιτεκτονικής μπορούμε να αναφέρουμε τις κάθετες δομικές γραμμές, την έντονη "γραμμικότητα" των κτιρίων, τα ογκώδη μεγέθη και ειδικότερα σε ότι αφορά το ύψος των οικοδομημάτων καθώς και τα περίτεχνα και λεπτομερή διακοσμητικά στοιχεία που κυριαρχούν. Η γοτθική αρχιτεκτονική εκφράζεται με ιδιαίτερη λεπτότητα στη σχεδίαση και μεγάλη διάθεση για την περαιτέρω διακόσμηση των κτισμάτων προσδίδοντας το αίσθημα της ανάτασης και της μεγαλοπρέπειας.
 
Τα πιο αντιπροσωπευτικά γοτθικά οικοδομήματα είναι καθεδρικοί ναοί και ανάκτορα, γεγονός που είναι άρηκτα συνδεδεμένο με το είδος της πολιτιστικής ζωής της εποχής, που έχει ως επίκεντρο την [[Εκκλησία]] και το Παλάτι. Σύμβολα του γοτθικού αρχιτεκτονικού σχεδίου αποτελούν οι αιχμηρές κυκλικές αψίδες σε συνδυασμό με σύνθετους κίονες, θόλους και παράθυρα μεγάλων διαστάσεων, συχνά διακοσμημένων με υαλουργήματα. Στο εσωτερικό των ναών, δεσπόζουν διακοσμήσεις που αφηγούνται τμήματα της [[Βίβλος|Βίβλου]]. Οι γοτθικοί καθεδρικοί ναοί αντιπροσωπεύουν ένα είδος μικρόκοσμου και το επιβλητικό αρχιτεκτονικό ύφος εξυπηρετεί στην μετάδοση του θρησκευτικού μηνύματος της μεγαλοσύνης του [[Θεός|Θεού]] σε αντιδιαστολή με την ταπεινότητα της ανθρώπινης ύπαρξης.
 
== Γοτθική γλυπτική ==
Η γοτθική [[γλυπτική]] γνωρίζει σημαντική άνθηση και είναι στενά συνδεδεμένη με την αρχιτεκτονική καθώς αποτελεί κατά κάποιο τρόπο την διακοσμητική προέκτασή της. Οι προσόψεις των καθεδρικών ναών ή των ανακτόρων κοσμούνται με γλυπτά, ενώ συγρόνως και στο εσωτερικό των ναών χρησιμοποιούνται γλυπτά έργα και αγάλματα, βασισμένα σε θέματα από τη ζωή του [[Ιησούς Χριστός|Χριστού]], των Αποστόλων και των Αγίων. Με τον τρόπο αυτό εξυπηρετείται παράλληλα και η εκλαΐκευση της [[Αγία Γραφή|Αγίας Γραφής]]. Όπως και στην περίπτωση της αρχιτεκτονικής, η γοτθική γλυπτική δίνει έμφαση στο γραμμικό στοιχείο ενώ είναι εμφανείς και οι επιδράσεις από τα διασωθέντα ρωμαϊκά και ελληνικά αγάλματα, κυρίως σε ότι αφορά την έκφραση και την "κίνηση" των γλυπτών.
 
== Γοτθική ζωγραφική ==
[[Αρχείο:Meister von Romont 001.jpg|right|thumb|Δείγμα γοτθικού υαλουργήματος]]
Στη [[ζωγραφική]], μία συστηματική γοτθική τεχνοτροπία άρχισε να εμφανίζεται αρχικά στην Γαλλία και την [[Αγγλία]], περίπου το [[1200]], μισό αιώνα μετά την παρουσία αντίστοιχων γοτθικών στοιχείων στην αρχιτεκτονική και τη γλυπτική. Στη [[Γερμανία]] ή την [[Ιταλία]], εμφανίζεται ακόμα αργότερα χρονικά. Αν και δεν γνωρίζει σημαντική άνθηση, αντιπροσωπεύεται από εικονογραφημένα εκκλησιαστικά και άλλα κείμενα με πλούσια διακόσμηση και έντονα χρώματα, πολλά από τα οποία σώζονται μέχρι σήμερα. Οι εικονογραφήσεις γίνονταν αποκλειστικά από τους μοναχούς, καθώς την εποχή εκείνη δεν υπάρχει η τυπογραφία.
 
Παράλληλα με τα εικονογραφημένα χειρόγραφα κείμενα, η ζωγραφική περιλαμβάνει ακόμα τις μεγάλες τοιχογραφίες των εκκλησιαστικών ναών. Οι ελαιογραφίες δεν είναι ιδιαίτερα διαδεδόμενες την εποχή αυτή, αλλά αποτελούν χαρακτηριστικό είδος ζωγραφικής της Αναγεννησιακής τέχνης του 15ου και 16ου αιώνα. Στη γοτθική ζωγραφική μπορούμε να συμπεριλάβουμε και τα περίτεχνα υαλουργήματα (''[[βιτρώ]]'') που χρησιμοποιούνταν στα περισσότερα γοτθικά κτίσματα. Οι γυάλινες αυτές κατασκευές έφεραν παραστάσεις κυρίως θρησκευτικής θεματολογίας. Τα πολύχρωμα βιτρώ χρησιμοποιήθηκαν και ως στοιχείο της αρχιτεκτονικής, καθώς επέτρεπαν τη δημιουργία ενός ιδιαίτερου φωτισμού στο εσωτερικό των ναών.
* [http://www.bartleby.com/65/go/Gothicar.html Γοτθική τέχνη (The Columbia Encyclopedia)]
 
{{Τέχνες-επέκταση}}
{{Καλλιτεχνικά ρεύματα της Δύσης}}