Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Οιδίπους Τύραννος»

Tagging dead link using Checklinks
μ
(Tagging dead link using Checklinks)
με ανθρώπους παρά έρημη ανδρών -ὡς οὐδέν ἐστιν οὔτε πύργος οὔτε ναῦς ἔρημος ἀνδρῶν<br>
μὴ ξυνοικούντων ἔσω": τίποτα δεν αξίζει, ούτε το κάστρο ούτε το καράβι<br>
αν δεν έχει μέσα άνδρες<ref>δηλαδή η μόνη δύναμη της πόλης, κατά γη η οχυρωμένη ακρόπολη και κατά θάλασσα, ο στόλος</ref> ".}}
 
Ο Οιδίποδας τους λέει ότι δεν τον ξύπνησαν από βαθύ ύπνο, όχι μόνον τα ξέρει όλα αυτά, μα ήδη έχει κλάψει, γιατί ο πολίτης έχει να στενοχωριέται για τον ίδιο μοναχά, ενώ εκείνος στενοχωριέται για τον ίδιο μα και για τους πολίτες συνάμα. Τους λέει ότι πολύ έχει σκεφτεί για λύση και έστειλε μάλιστα επί τούτου τον αδελφό της γυναίκας του (τον [[Κρέων|Κρέοντα]]) στους [[Δελφοί|Δελφούς]] για να ρωτήσει τους θεούς τι να κάνουν.
("τὸ δὲ ζητούμενον ἁλωτόν, ἐκφεύγειν δὲ τἀμελούμενον"). .}}
 
Ο [[Οιδίποδας]] ρωτάει λεπτομέρειες για του πότε και πού ακριβώς σκότωσαν τον πρώην βασιλιά. "Δεν ξέρουμε πολλά γιατί σκοτώθηκαν όλοι οι συνοδοί του Λάιου εκτός από έναν που από φόβο το έσκασε κι αυτός. Το μόνο που ήξερε να πει ήταν πως δεν τον σκότωσε ένα χέρι, αλλά πολλά<ref>ο υπηρέτης ή φρουρός είχε πει ψέματα για να δικαιολογήσει τη δειλία του προ πλήθους ληστών και όχι μόνον εναντίον ενός άνδρα, ο δε Σοφοκλής το αφήνει μετέωρο, γιατί έτσι το μυαλό του Οιδίποδα δεν πάει στον εαυτό του, ως δράστη, αφού ξέρει βέβαια ότι την ίδια εποχή είχε σκοτώσει κάποιους αλλά μόνος του</ref> ". Ο Οιδίποδας συμπληρώνει πως "όντως κανείς ληστής δεν θα τολμούσε να σκοτώσει έναν βασιλιά αν δεν τον πλήρωναν κάποιοι από την πόλη" και αναρωτιέται γιατί οι πολίτες δεν αναζήτησαν τους φταίχτες. "Γιατί είχαμε πιο επείγον πρόβλημα τότε, με τη Σφίγγα" του υπενθυμίζει ο Κρέοντας. Ο Οιδίποδας λέει πως τώρα δεν έχουν εμπόδιο τη Σφίγγα για να αναψηλαφήσουν την υπόθεση και υπόσχεται (τραγική ειρωνεία) να βρει εκείνος ο ίδιος τον ένοχο:
{{απόσπασμα|
"αὖθις αὔτ᾽ ἐγὼ φανῶ... ἀποσκεδῶ μύσος..." (εγώ θα φέρω στο φως τον ένοχο, θα αποδιώξω το μίασμα της πόλης) <br>
Στο εξωτερικό……….
==Ταινίες==
Μια ταινία του 1957 παίχτηκε στο Καναδέζικο Φεστιβάλ Κινηματογράφου και οι ηθοποιοί φορούσαν μάσκες κατά τα πρότυπα της αρχαίας τραγωδίας, με το κείμενο να είναι μεταφρασμένο ή σε απόδοση του [[Ουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς|Ουίλιαμ Γέιτς]] <ref> [http://www.imdb.com/title/tt0050792/ Oedipus Rex (1957) - IMDb<!-- Bot generated title -->]</ref> Επίσης σημαντικές κινηματογραφικές παραγωγές του έργου ήταν του 1968 στις ΗΠΑ και του 1967 από τον [[Πιέρ Πάολο Παζολίνι|Παζολίνι]]. Στο πρώτο<ref>[http://www.imdb.com/title/tt0063376/ Oedipus the King (1968) - IMDb<!-- Bot generated title -->]</ref>Οιδίποδας ήταν ο [[Κρίστοφερ Πλάμερ]], Ιοκάστη η [[Λίλι Πάλμερ]], Τειρεσίας ο [[Όρσον Γουέλς]] και επικεφαλής του χορού ο [[Ντόναλντ Σάδερλαντ]]. Η ταινία είχε τολμήσει τότε να δείξει τον Οιδίποδα και την Ιοκάστη να ερωτοτροπούν στο κρεβάτι τους . Έπαιζαν επίσης μετέχοντας στο [[Χορός|Χορό]] οι [[Δήμος Σταρένιος]], ο [[Μίνως Αργυράκης]], ο [[Μανώλης Δεστούνης]], ο [[Γιώργος Διαλεγμένος]]. Τη μουσική είχε γράψει ο [[Γιάννης Χρήστου]].
Το έργο του Παζολίνι, με τίτλο «Edipo re»<ref>[http://www.imdb.com/title/tt0061613/ Oedipus Rex (1967) - IMDb<!-- Bot generated title -->]</ref> ήταν κάπως παραλλαγμένο στις αρχικές σκηνές. Ένα νεαρό ζευγάρι αποκτά γιο στην προπολεμική [[Ιταλία]] , αλλά ο άντρας από ζήλεια παίρνει το αγοράκι και το εγκαταλείπει στο δάσος, οπότε αλλάζει το σκηνικό και ο χρόνος και ο Παζολίνι μας μεταφέρει στην ελληνική αρχαιότητα. Το βρέφος υιοθετείται από τον Πόλυβο και τη Μερόπη ([[Αλίντα Βάλι]]). Η ιστορία ακολουθεί πιστά το Σοφοκλή και ο Οιδίποδας παντρεύεται την [[Ιοκάστη]] ([[Σιλβάνα Μαγκάνο]]).
Ακόμα μεγαλύτερη προσαρμογή είχε η ιστορία στην [[Κολομβία]], όμως από τα χέρια και το μυαλό του [[Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες|Γκαρσία Μάρκες]] , για την ταινία του Χόρχε Τριάνα το 1996, με τίτλο «Edipo Alcalde» <ref> [http://www.imdb.com/title/tt0116170/?ref_=ttpl_pl_tt Oedipo alcalde (1996) - IMDb<!-- Bot generated title -->]</ref> (Οιδίπους Κυβερνήτης ή δήμαρχος). Εκεί ο Οιδίποδας όπως τον έπλασε ο Μάρκες και δυο βοηθοί του, είναι ένας νεαρός ειρηνιστής που εκλέγεται δήμαρχος σε μια σπαρασσόμενη περιοχή και προσπαθεί να συμβιβάσει αντάρτες και στρατό. Σε ανταλλαγή πυρών σκοτώνει κάποιους δίχως να ξέρει ποιους και φεύγει για να γλιτώσει τη ζωή του. Μαθαίνει μετά κάποια στιγμή ότι σκοτώθηκε ο Λάιος, ένα σημαντικό στέλεχος των ανταρτών, αλλά δεν συνδέει τα γεγονότα με το δικό του περιστατικό και το ξεχνάει. Γνωρίζεται τότε με την αρκετά μεγαλύτερή του Ιοκάστη, μια γυναίκα που ζει αρκετά μόνη, και που πριν από 30 χρόνια είχε συνευρεθεί με το Λάιο και είχε γεννήσει έναν γιο.
 
 
==Το [[Οιδιπόδειο σύμπλεγμα]]==
[[Αρχείο:AmaliaFreud.jpg|thumb|upright|Ο 17χρονος [[Σίγκμουντ Φρόιντ]] με τη δική του μητέρα το 1873]]
Την εποχή που η αρχαία ελληνική τραγωδία ήταν στις δόξες της και έκανε διεθνή σταδιοδρομία, ο [[Αυστρία|Αυστριακός]] ψυχίατρος [[Σίγκμουντ Φρόιντ]] παρακολούθησε την [τραγωδία]] του [[Σοφοκλής|Σοφοκλή]] και εμπνεύσθηκε όχι μόνο την ονομασία αλλά και την ουσία της θεωρίας του για το ομώνυμο σύμπλεγμα. Θεώρησε ότι το σύμπλεγμα αυτό ήταν παγκόσμιο φαινόμενο από καταβολής κόσμου και ευθυνόταν για μεγάλο μέρος του αισθήματος ενοχής που διακατέχει τον άνθρωπο. Στήριξε την θεωρία του στις δικές του παρατηρήσεις κατά την παρακολούθηση του δράματος, στις παρατηρήσεις του επάνω σε άλλους θεατές, στις έρευνές του σε νευρωτικά αλλά και φυσιολογικά παιδιά αλλά κυρίως στο γεγονός ότι ο "Οιδίπους Τύραννος" ήταν εξαιρετικά δημοφιλής τραγωδία τόσο στον αρχαίο όσο και στον σύγχρονο κόσμο -το ίδιο θεωρούσε και για τον [[Άμλετ]], ως κλασικό, διαχρονικό θέμα.<ref>[http://www.psyartjournal.com/article/show/armstrong-oedipus_as_evidence_the_theatrical_backg του Richard Armstrong, 1999]</ref> Έγραφε σχετικά στην "Ανάλυση των ονείρων":
{{απόσπασμα|
"ίσως είναι μοίρα όλων μας να κατευθύνουμε την πρώτη ερωτική μας επιθυμία στη μητέρα<br>
 
== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
*[http://www.nlg.gr/epet/all1.asp?id=804&pg=0 Ηellmut Flashar, «Οιδίππους Τύραννος-δράμα και θεωρία», Επιστημονική Επετηρίδα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, τομ. 25 (1974-1977), σελ.186-201]{{dead link|date=June 2015}}
* μπορείτε να βρείτε απόδοση του έργου στη νεοελληνική εδώ: http://www.gutenberg.org/files/17839/17839-pdf.pdf
{{θε}}
75.702

επεξεργασίες