Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Κράτος-δορυφόρος»

καμία σύνοψη επεξεργασίας
(Νέα σελίδα: Ο πολιτικός όρος '''''κράτος-δορυφόρος''''' περιγράφει μια χώρα που τυπικά είναι ανεξάρτητη, αλλ...)
 
Ο πολιτικός όρος '''''κράτος-δορυφόρος''''' περιγράφει μια [[χώρα]] που τυπικά είναι ανεξάρτητη, αλλά βρίσκεται κάτω από μεγάλη πολιτική, οικονομική και στρατιωτική επιρροή ή έλεγχο από άλλη χώρα. Ο όρος εισήχθη σε αναλογία με τα πλανητικά αντικείμενα που [[Τεχνητός δορυφόρος|είναι σε τροχιά]] γύρω από μεγαλύτερα αντικείμενα, όπως είναι μικρά φεγγάρια που γυρίζουν γύρω από μεγαλύτερους πλανήτες, και χρησιμοποιείται κυρίως για να αναφερθεί στις χώρες τις κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης<ref>[http://www.nato.int/archives/1st5years/chapters/1.htm Source: NATO website 2nd Footnote at bottom]</ref> του [[Σύμφωνο της Βαρσοβίας|Συμφώνου της Βαρσοβίας]] κατά τη διάρκεια του [[Ψυχρός Πόλεμος|Ψυχρού Πολέμου]] ή για παράδειγμα για την [[Λαϊκή Δημοκρατία της Μογγολίας|Μογγολία]] μεταξύ το 1924-1990<ref name=Sik>{{cite book|page=39|url=https://books.google.com/books?id=H1ecjepq80QC&pg=PA39|title=Nationality and International Law in Asian Perspective|isbn=978-0-7923-0876-8|author1=Sik|first1=Ko Swan|year=1990}}</ref>. Όπως χρησιμοποιείται για τις χώρες τις κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης, υπονοεί ότι αυτές οι χώρες ήταν "δορυφόροι" υπό την [[Ηγεμονία|ηγεμονία]] της [[Σοβιετική Ένωση|Σοβιετικής Ένωσης]] . Σε άλλο πλαίσιο αναφέρεται επίσης και σε χώρες της Σοβιετικής σφαίρας επιρροής κατά το Ψυχρό Πόλεμο—όπως η [[Βόρεια Κορέα]] (ειδικά στα χρόνια κοντά στον [[Πόλεμος της Κορέας|Πόλεμο της Κορέας]] του 1950–1953) και την [[Κούβα]] (ειδικά μετά την ένταξή της στην [[ΚομενκόνΚομεκόν]] το 1972). Στη Δύση, ο όρος σπάνια έχει χρησιμοποιηθεί για κράτη άλλα από αυτά της Σοβιετικής επιρροής. Στην Σοβιετική Ένωση, ο όρος είχε χρήση για τα κράτη-δορυφόρους της [[Ναζιστική Γερμανία|Ναζιστικής Γερμανίας]] και της [[Βασίλειο της Ιταλίας#Η φασιστική περίοδος|Φασιστικής Ιταλίας]]{{Citation needed|date=October 2008}}
 
Το [[Oxford English Dictionary|Αγγλικό Λεξικό της Οξφόρδης]] τοποθετεί τη φράση ''κράτος-δορυφόρος'' στα Αγγλικά τουλάχιστον από το 1916.
 
Σε καιρούς πολέμου ή πολιτικών εντάσεων, τα κράτη-δορυφόροι κάποιες φορές έχουν το ρόλο ενδιάμεσης ζώνης μεταξύ του εχθρικού κράτους και αυτού που έχει τον έλεγχο του δορυφόρου / ων<ref>{{cite book |last=Wood |first=Alan |title=Stalin and Stalinism |url=https://books.google.com/books?id=TvxtVk0XMpgC&pg=PA62&lpg=PA62 |format= |accessdate=2009-09-10 |year=2005 |origyear=1990 |publisher=[[Routledge]] |isbn=978-0-415-30732-1 |page=62}}</ref>. Ο όρος είναι ένας από τους αρκετούς όρους που είναι αντικείμενάαντικείμενο αμφισβήτησης για να περιγράψουν την (υποτιθέμενη) υπόταξη ενός κράτους σε άλλο. Άλλοι τέτοιοι όροι είναι [[Κράτος-μαριονέτα|κράτος-μαριονέτα]] και [[Νεοαποικισμός|νεοαποικία]]. Γενικά ο όρος "κράτος-δορυφόρος" υπονοεί βαθιά ιδεολογική και στρατιωτική υποταγή στην ηγεμονική δύναμη, ενώ το "κράτος-μαριονέτα" υπονοεί πολιτική και στρατιωτική εξάρτηση, ενώ "νεοαποικία" υπονοεί (συχνά απεχθή) οικονομική εξάρτηση. Ανάλογα σε ποια πλευρά της εξάρτησης δίνεται η έμφαση, ένα κράτος μπορεί να εμπίπτει σε παραπάνω από μία κατηγορία.
 
== Σοβιετικά κράτη-δορυφόροι ==
 
=== Περίοδος μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο===
Με το τέλος του [[Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος|Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου]] οι περισσότερες χώρες της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης είχαν καταλειφθεί από τη Σοβιετική Ένωση<ref name="wettig69">{{Harvnb|Wettig|2008|p=69}}</ref>, και μαζί με αυτήν αποτελούσαν αυτό που κάποιες φορές αποκαλείται "Σοβιετική Αυτοκρατορία". Οι Σοβιετικοί παρέμειναν σε αυτές τις χώρες και μετά το τέλος του πολέμου<ref name="rao280">{{Harvnb|Rao|2006|p=280}}</ref>. Μέσω μιας σειράς από κυβερνήσεις συνασπισμού που περιελάμβαναν [[Κομμουνιστικό κόμμα|κομμουνιστικά κόμματα]], και μετά με την εξάλειψη μελών των συνασπισμών που δεν ήταν συμπαθή στους Σοβιετικούς, εγκαθιδρυθήκαν σε κάθε χώρα [[Σταλινισμός|σταλινιστικά]] συστήματα<ref name="rao280" />. Οι Σταλινιστές πήραν τον έλεγχο των υπαρχόντων κυβερνήσεων, αστυνομίας, τύπου και ραδιοφώνων σε αυτές τις χώρες<ref name="rao280" />. Τα Σοβιετικά κράτη-δορυφόροι στην Ευρώπη περιλαμβάνουν τις<ref name="rao280" /><ref name="Langley">{{Harvnb|Langley|2006|p=30}}</ref><ref name="Merkl">{{Harvnb|Merkl|2004|p=53}}</ref><ref name="Rajagopal">{{Harvnb|Rajagopal|2003|p=75}}</ref>:
 
*[[File:Flag of Albania (1946-1992).svg|22px]] [[Λαϊκή Σοσιαλιστική Δημοκρατία της Αλβανίας]] (Δορυφόρος 1944–1960, επιβίωση της κυβέρνησης μέχρι το1992)
*{{Flagicon|Hungary|1949}} [[Λαϊκή Δημοκρατία της Ουγγαρίας]] (1949–1989)
 
Η [[Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας|Γιουγκοσλαβία του 1943-1992]] κάποιες φορές αναφέρεται ως Σοβιετικός δορυφόρος<ref name="rao280" /><ref name="Langley" />, αν και απέκοψε τους δεσμούς της με τη Σοβιετική Ένωση το 1948 στη ρήξη Τίτο-Στάλιν, με τα γραφεία της Κομινφόρμ να μεταφέρονται από το [[Βελιγράδι]] στο [[Βουκουρέστι]], και αργότερα πήρε την πρωτοβουλία για τη δημιουργία του [[Κίνημα των Αδεσμεύτων|Κινήματος των Αδεσμεύτων]]. Η Λαϊκή Δημοκρατία της Αλβανίας υπό την ηγεσία του Σταλινιστή [[ΑνβέρΕνβέρ Χότζα]], επίσης έκοψε τους δεσμούς της με τη Σοβιετική Ένωση το 1960, μετά την Σοβιετική διαδικασία της [[Αποσταλινοποίηση|αποσταλινοποίησης]]<ref name="olsen19">{{Harvnb|Olsen|2000|p=19}}</ref>. Όλες οι παραπάνω χώρες ήταν, τουλάχιστον μεταξύ του1945 και 1948, μέλη του [[Ανατολικό μπλοκ|Ανατολικού μπλοκ]].
 
Η [[Λαοκρατική Δημοκρατία του Αφγανιστάν]] μπορεί επίσης να θεωρηθεί Σοβιετικός δορυφόρος. Από το 1978 μέχρι το 1991 η κεντρική κυβέρνηση στην [[Καμπούλ]] ήταν σύμμαχος του Κομμουνιστικού μπλοκ, υποστηριζόμενη άμεσα από τη Σοβιετική στρατιωτική δύναμη [[Σοβιετικός πόλεμος στο Αφγανιστάν|μεταξύ του 1979 με 1989]]. Η βραχύβια [[Δημοκρατία Ανατολικού Τουρμεστάν]] (1944–1950) υπήρξε Σοβιετικός δορυφόρος μέχρι την ενσωμάτωσή της από την [[Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας]] μαζί με την υπόλοιπη περιοχή της [[Σιντζιάνγκ]].
9.678

επεξεργασίες