Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Σπυρίδων Μαρκεζίνης»

Επιμέλεια λήμματος, προσθήκη κατηγορίας
μ
(Επιμέλεια λήμματος, προσθήκη κατηγορίας)
{{πηγές|30|07|2011}}
{{άλλεςχρήσεις4|1=|2=τον βουλευτή του 19ου αιώνα|3=Σπυρίδων Θ. Μαρκεζίνης}}
{{Πληροφορίες πολιτικού
}}
 
Ο '''Σπύρος Μαρκεζίνης''' ([[Αθήνα]], [[9 Απριλίου]] [[1909]] - [[4 Ιανουαρίου]] [[2000]]) ήταν [[Έλληνες|Έλληνας]] νομομαθής, [[πολιτικός]] και [[ιστορικός]]. Κατά τη διάρκεια της πολιτικής του σταδιοδρομίας εξελέγη πολλάκις [[βουλευτής]], διετέλεσε [[υπουργός]] σε σημαντικά χαρτοφυλάκια την δεκαετία του [[1950]] ενώ τον Οκτώβριο του [[1973]] σχημάτισε βραχύβια κυβέρνηση κατά τη διάρκεια της [[Χούντα των Συνταγματαρχών|Χούντας]], η οποία και ανατράπηκε με την [[εξέγερση του Πολυτεχνείου]].<ref>{{Cite web|url=http://www.paraskhnio.gr/i-anatropi-toy-georgioy-papadopoyloy/|title=Σαν σήμερα «έπεσε» η κυβέρνηση του Σπύρου Μαρκεζίνη|date=2013-11-25|language=el-GR|accessdate=2016-07-15}}</ref>
 
==Βιογραφία==
Προερχόταν από πολιτική οικογένεια. Ο ίδιος αναφέρει ότι οι πρόγονοί του διετέλεσαν Βουλευτές [[Θήρα|Θήρας]] ή [[Κυκλάδες|Κυκλάδων]], ενώ ο προπάπποςπροπάππους του υπέγραψε το [[Σύνταγμα του 1844]]. Ο πατέρας του, Βασίλειος Μαρκεζίνης ([[1862]]-[[1942]]) ήταν [[δικηγόρος]] και διατέλεσε βουλευτής κατά τις περιόδους (1899-1905, 1906-1911, 1915-1917). Σπούδασε Νομικά[[Νομική]] (πήρε το πτυχίο του το 1929 με Άριστα) και [[Πολιτική επιστήμη|Πολιτικές]] και [[Οικονομικές Επιστήμες|Οικονομικές επιστήμες]] (1930) στο [[Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών]]. Το 1931 διορίσθηκε δικηγόρος στην Αθήνα. Το [[1936]] έγινε νομικός σύμβουλος του βασιλέως [[Γεώργιος Β΄ της Ελλάδας|Γεωργίου Β΄]], θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1946, οπότε έλαβε το επίσημο βάπτισμα του πυρός στην πολιτική. Στη διάρκεια της [[Κατοχή της Ελλάδας 1941-1944|κατοχής]] αναμίχθηκε στην [[Εθνική Αντίσταση (Ελλάδα)|Αντίσταση]] ως ηγετικό στέλεχος της οργάνωσης "''«[[Δεσμός" (οργάνωση)|Δεσμός]]»'' καθώς και ως μέλος της ειδικής πενταμελούς επιτροπής που είχε δημιουργήσει ο [[Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος]] για τον συντονισμό του Εθνικού Αγώνα.{{παραπομπή}}
 
Εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής το [[1946]] στις [[Εκλογική περιφέρεια Κυκλάδων|Κυκλάδες]] συνεργαζόμενος με την ''«[[Ηνωμένη Παράταξη Εθνικοφρόνων]]»''. Το [[1947]] ίδρυσε το ''«[[ΝέονΝέο Κόμμα]]»'' στο οποίο προσχώρησαν 18 βουλευτές. Το [[1949]] ([[20 Ιανουαρίου]] έως [[14 Απριλίου]]) διατέλεσε [[υπουργός άνευ χαρτοφυλακίου]] στην [[Κυβέρνηση Θεμιστοκλή Σοφούλη Ιανουάριος 1949|κυβέρνηση]] [[Θεμιστοκλής Σοφούλης|Θεμιστοκλή Σοφούλη]],<ref>{{Cite web|url=http://www.ggk.gov.gr/?p=1092|title=Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης {{!}} Κυβέρνηση ΣΟΦΟΥΛΗ ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΕΟΥΣ (Ιανουάριος 1949)|last=|first=|date=|website=www.ggk.gov.gr|publisher=|accessdate=2016-07-15}}</ref> παραιτήθηκε όμως μετά από ένα τρίμηνο, όταν το όνομα του αναμείχθηκε σε σκάνδαλο λαθρεμπορίας (αργότερα απαλλάχθηκε από τις σχετικές κατηγορίες). Συμμετείχε με το ''Νέο Κόμμα'' στις [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1950|εκλογές του 1950]] αλλά δεν εκλέχθηκε βουλευτής.
 
Προσχώρησε στον [[Ελληνικός Συναγερμός|''Ελληνικό Συναγερμό'']] του [[Αλέξανδρος Παπάγος|Αλέξανδρου Παπάγου]] αμέσως μετά τη συγκρότησή του και αναδείχθηκε κύριο στέλεχός του. Στις [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1951|βουλευτικές εκλογές του 1951]] και [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1952|1952]] εξελέγη βουλευτής Αθηνών. Μετά τις [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1952|εκλογές του 1952]] ([[19 Νοεμβρίου]]) ανέλαβε το [[υπουργείο Συντονισμού]], στην τότε [[Κυβέρνηση Αλέξανδρου Παπάγου 1952|κυβέρνηση Παπάγου]],<ref>{{Cite web|url=http://www.ggk.gov.gr/?p=1194|title=Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης {{!}} Κυβέρνηση ΠΑΠΑΓΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ (1952)|last=|first=|date=|website=www.ggk.gov.gr|publisher=|accessdate=2016-07-15}}</ref> υιοθετώντας τότε νέα οικονομική πολιτική της οποίας κύρια μέτρα ήταν η αναπροσαρμογή της νομισματικής αξίας της δραχμής και η καθιέρωση της ελευθερίας των εισαγωγών. Στις [[1 Απριλίου]] του [[1954]], μετά από διαφωνία του με τον Παπάγο, υπέβαλε παραίτηση η οποία έγινε αποδεκτή ([[3 Απριλίου]]) και μετά από επτά μήνες, τον Νοέμβριο, αποχώρησε και από το κόμμα.
 
Τον Φεβρουάριο του 1955 ίδρυσε το [[Κόμμα Προοδευτικών|''Κόμμα Προοδευτικών'']] με 30 βουλευτές, που απέτυχε όμως στις εκλογές του [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1956|1956]]. Το [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1958|1958]] έλαβε μέρος στις εκλογές σε συνασπισμό με την ''«[[«Προοδευτική Αγροτική Δημοκρατική Ένωση»]]»'' και συγκέντρωσαν 10,5% των ψήφων. Το [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1961|1961]] συνεργάστηκε με την [[Ένωση Κέντρου]] και το [[Ελληνικές βουλευτικές εκλογές 1964|1964]] με την [[ΕΡΕΕθνική Ριζοσπαστική Ένωσις|Εθνική Ριζοσπαστική Ένωση]] (ΕΡΕ) και εξελέγη βουλευτής Αθηνών.
 
==Πρωθυπουργία==
Στις [[1 Ιουνίου]] [[1973]] ο [[Γεώργιος Παπαδόπουλος]] καταργεί την [[Μοναρχία|Βασιλεία]] και αποφασίζει να "«[[Φιλελευθερισμός|φιλελευθεροποιήσει"]]»{{παραπομπή}} το [[Χούντα των Συνταγματαρχών|δικτατορικό καθεστώς]]. Μετά το [[δημοψήφισμα του 1973]], στις [[8 Οκτωβρίου]] 1973, ο δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος, έδωσε εντολή σχηματισμού κυβερνήσεως στον Μαρκεζίνη, με σκοπό να "«εκδημοκρατικοποιήσει"»{{παραπομπή}} το καθεστώς, και να διεξάγει βουλευτικές εκλογές στις [[10 Φεβρουαρίου]] [[1974]] για τις οποίες οι [[Παναγιώτης Κανελλόπουλος|Π. Κανελλόπουλος]] και [[Γεώργιος Μαύρος|Γ. Μαύρος]] έσπευσαν να δηλώσουν ότι δεν θα συμμετάσχουν, ενώ ο [[Ηλίας Ηλιού]] διαφοροποιείτοδιαφοροποιήθηκε. Τότε ακριβώς ο [[Γεώργιος Ράλλης]] αρθρογραφεί στην εφημερίδα "''«[[Βραδυνή" (εφημερίδα)|Βραδυνή]]»'', (με υπόδειξη Κ.[[Κωνσταντίνος Καραμανλής|Κωνσταντίνου Καραμανλή]] από το [[Παρίσι]]), όπου και τάσσεται υπέρ της συμμετοχής εφόσον παρέχονταν επαρκείς εγγυήσεις για το αδιάβλητο αυτών.
 
Μεταξύ των προσώπων που συμπεριέλαβε [[Κυβέρνηση Σπύρου Μαρκεζίνη 1973|στην κυβέρνησή του]] ήταν και οι [[Νικόλαος Μομφεράτος]] και [[Λάμπρος Ευταξίας]]<ref>{{Cite web|url=http://www.ggk.gov.gr/?p=1264|title=Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης {{!}} Κυβέρνηση ΜΑΡΚΕΖΙΝΗ ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ (1973)|last=|first=|date=|website=www.ggk.gov.gr|publisher=|accessdate=2016-07-15}}</ref> που όπως ο ίδιος αναφέρει στο έργο του ''«Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος»'' (1936-1975) τους επέλεξε ως συνδέσμους με τον "«αυτοεξόριστο"» Κ. Καραμανλή στο Παρίσι. Ειδικότερα για τον δεύτερο, όπως σημειώνει, έχοντας υπόψη την φιλία των δύο ανδρών θα μπορούσε να επισκέπτονταν τον Καραμανλή χωρίς να κινούσε καμία υποψία. Η αρχή της πρωθυπουργίας του συνέπεσε με το ξέσπασμα του [[Πόλεμος του Γιομ Κιπούρ|πολέμου του Γιομ Κιπούρ]]. Προσπάθησε να λάβει μέτρα φιλελευθεροποίησης. Σημαντικότερα εξ αυτών ήταν η κατάργηση του στρατιωτικού νόμου, η χορήγηση αμνηστίας σε πολιτικούς κρατούμενους, η κατάργηση της λογοκρισίας, η κατάργηση του διατάγματος 1347, που προέβλεπε την διακοπή αναβολής και άμεσης στράτευσης φοιτητών - σπουδαστών που απείχαν των μαθημάτων τους για συμμετοχή σε κινητοποιήσεις και βεβαίως η εξαγγελία των εκλογών. Όμως λόγω των ραγδαίων κοινωνικών εντάσεων που ακολούθησαν, δεν κατάφερε να διεκπεραιώσει την αποστολή του.
Η αρχή της πρωθυπουργίας του συνέπεσε με το ξέσπασμα του [[Πόλεμος του Γιομ Κιπούρ|πολέμου του Γιομ Κιπούρ]].
Προσπάθησε να λάβει μέτρα φιλελευθεροποίησης. Σημαντικότερα εξ αυτών ήταν η κατάργηση του στρατιωτικού νόμου, η χορήγηση αμνηστίας σε πολιτικούς κρατούμενους, η κατάργηση της λογοκρισίας, η κατάργηση του διατάγματος 1347, που προέβλεπε την διακοπή αναβολής και άμεσης στράτευσης φοιτητών - σπουδαστών που απείχαν των μαθημάτων τους για συμμετοχή σε κινητοποιήσεις και βεβαίως η εξαγγελία των εκλογών. Όμως λόγω των ραγδαίων κοινωνικών εντάσεων που ακολούθησαν, δεν κατάφερε να διεκπεραιώσει την αποστολή του.
 
Επί πρωθυπουργίας του οι πρώτες ταραχές που σημειώθηκαν ήταν στο μνημόσυνο του Γ.Γεωργίου Παπανδρέου στο [[Πρώτο Νεκροταφείο Αθηνών|Α΄ Νεκροταφείο]] όπου περίπου τρεις χιλιάδες νεαροί διαδηλωτές είχαν παραστεί και στη συνέχεια κάποιοι εξ αυτών με συνθήματα προκαλούσαν την αστυνομία η οποία και επενέβη για τη διάλυσή τους. Αμέσως όμως μετά τα γεγονότα του Πολυτεχνείου που ακολούθησαν ανετράπη (υποχρεώθηκε σε παραίτηση) από το [[Χούντα του Ιωαννίδη|πραξικόπημα του Ιωαννίδη]].
 
==Μεταπολίτευση==
Το [[1979]] επανασύστησε το [[Κόμμα Προοδευτικών|''Κόμμα Προοδευτικών'']].
 
==Τιμές==
Ο Σπυρίδων Μαρκεζίνης τιμήθηκε με πολλά [[παράσημο|παράσημα]], όπως το [[Τάγμα του Φοίνικος|μεγαλόσταυρο του Φοίνικα]], το χρυσό σταυρό Γεωργίου Α΄ κ.ά. Το όνομά του έχει επίσης συνδεθεί με την υποτίμηση της [[Δραχμή|δραχμής]] και τη συναλλαγματική σταθεροποίηση, τη δεκαετία του 1950 (η εποχή που «κόπηκαν» τρία μηδενικά από το πληθωριστικό νόμισμα κι έτσι το χιλιάρικο έγινε δραχμή).
 
Μετά την αποχώρησή του από την πολιτική, στη δεκαετία του '80 αφοσιώθηκε στη συγγραφή του έργου [[''«Νεώτερη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος]]»''.
 
Γιος του είναι ο νομικός και πανεπιστημιακός [[Βασίλειος Μαρκεζίνης]].
==Το τέλος==
 
Ο Μαρκεζίνης, έφυγε πλήρης ημερών από τη ζωή στις 4 Ιανουαρίου 2000 στην [[Αθήνα]]. Ήταν 90 ετών.
 
== Συγγραφικό έργο ==
*''Το διαζύγιο''
Παρακάτω ακολουθεί κατάλογος με βιβλία του Σπ. Μαρκεζίνη:
*''Ο βασιλεύς εις το Ιδιωτικόν Δίκαιον''
*Το διαζύγιο
*''Ο βασιλεύς ειςως τοΔιεθνής Ιδιωτικόν ΔίκαιονΠαραστάτης''
*''Από του πολέμου εις την ειρήνην''
*Ο βασιλεύς ως Διεθνής Παραστάτης
*''Η κρίσις του τρίτου μ.Χ. αιώνος και τα εξ αυτής συμπεράσματα''
*Από του πολέμου εις την ειρήνην
*''Αναμνήσεις 1972-74'' (1979)
*Η κρίσις του τρίτου μ.Χ. αιώνος και τα εξ αυτής συμπεράσματα
*''Πολιτική Ιστορία της συγχρόνου Ελλάδος'', 4 τόμοι (1920-1935), (Τόμος 1: 1920-1922, τόμος 2:1922-1924, τόμος 3:1924-1932, τόμος 4:1932-1936)<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.protoporia.gr/author_info.php?authors_id=931703|title=Σπύρος Μαρκεζίνης|website=www.protoporia.gr|accessdate=2016-07-15}}</ref><ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.greekbooks.gr/markezinis-spiros.person|title=ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ ΣΠΥΡΟΣ - Βιβλία|website=www.greekbooks.gr|accessdate=15-07-2016}}</ref>
*Αναμνήσεις 1972-74 (1979)
*''Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της συγχρόνου Ελλάδος'', 43 τόμοι (19201936-19351975), Αθήνα 1994 (Τόμος 11ος: 19201936-19221975, τόμος 22ος:1922 1944-1924,1975 και τόμος 33ος:1924-1932, τόμος 4:19321952-19361975)<ref name="protop:0">[http://www.protoporia.gr/author_info.php/authors_id/931703 Σπύρος Μαρκεζίνης] Βιβλία (Πρωτοπορία)</ref><ref name="greekb:1">[http://www.greekbooks.gr/markezinis-spiros.person Σπύρος Μαρκεζίνης] Βιβλία (Greek books)</ref>
*''Τα εις εαυτόν'' (2002)<ref name="protop:0" /><ref name="greekb:1" />
*Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος, 3 τόμοι (1936-1975), Αθήνα 1994 (Τόμος 1ος: 1936-1975, τόμος 2ος: 1944-1975 και τόμος 3ος: 1952-1975)<ref name="protop"/><ref name="greekb"/>
*Τα εις εαυτόν (2002)<ref name="protop"/><ref name="greekb"/>
 
==Δείτε επίσης==
*[[Απαγόρευση διέλευσης αεροσκαφών USAF από FIR Αθηνών (1973)]]
 
==Παραπομπές==
==Αναφορές==
{{Παραπομπές}}
<references/>
 
 
== Πηγές ==
* "«Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια"» τομ. Γ΄ (Συμπλήρωμα) σελ. 632.
* Σ. Μαρκεζίνης "''«Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος (1936-1975)"»'', Αθήνα 1994
 
== Εξωτερικοί σύνδεσμοι ==
 
{{Πρωθυπουργοί της Ελλάδας}}
 
 
{{Authority control}}
[[Κατηγορία:Βουλευτές εκλεγμένοι με την Προοδευτική Αγροτική Δημοκρατική Ένωση]]
[[Κατηγορία:Μεγαλόσταυρος του Τάγματος του Φοίνικα]]
[[Κατηγορία:Απόφοιτοι Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών]]
49.707

επεξεργασίες