Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Σκύρος (πόλη)»

→‎Αρχιτεκτονική: + οροφή και εσωτερικό
(→‎Αρχιτεκτονική: + οροφή και εσωτερικό)
Τη Χώρα της Σκύρου διασχίζει ένας κεντρικός δρόμος, ο οποίος προέρχεται από τα Λιναριά και καταλήγει στο Κάστρο και αποτελεί την οικονομική και κοινωνική ραχοκοκκαλιά του οικισμού. Από αυτόν τον δρόμο ξεκινούν καλντερίμια και δρομίσκοι με σκαλιά. Τα σπίτια της Σκύρου είναι μικρά, ώστε να είναι όσο το δυνατότερο εγγύτερα στο Κάστρο, λευκά και εφάπτονται το ένα στο άλλο.<ref>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=14-15}}</ref> Λόγω της στενότητας του χώρου αναπτύσσονται κάθετα. Η είσοδος των σπιτιών βρίσκεται από την πλευρά του δρόμου. Για την εξοικονόμηση χώρου στο δρόμο, οι σκάλες πλαταίνουν προς τον εξώστη του ορόφου, ενώ οι γωνίες των εξωτερικών τοίχων είναι κομμένες και υπάρχουν και σκεπαστές διαβάσεις. Ανάμεσά τους βρίσκονται μικρές εκκλησίες. Τα κτίρια που σχετίζονται με τις γεωργικές και κτηνοτροφικές εργασίες βρίσκονται στις παρυφές του οικισμού. Μέσα στο Κάστρο βρίσκονται τα παράσπιτα, όπου φυλάσσονταν τα πολύτιμα αντικείμενα.<ref name=Arna18/>
 
Τα σπίτια της Σκύρου είναι ορθογώνια, με τις ελεύθερες επιφάνειες εξωτερικά και εσωτερικά περασμένες με λευκό [[ασβέστης|ασβέστη]]. Το αρχοντικά διαφέρουν από τα υπόλοιπα σπίτια στην οικοσκευή και το μεγαλύτερο μέγεθος. Τα σπίτια είναι πέτρινα, ενώ το ξύλο χρησιμοποιείται για την κατασκευή της σκεπής και άλλες ξύλινες κατασκευές. Έχουν ρηχά θεμέλια και όπου είναι απαραίτητο ενισχύονται από [[αντηρίδα|αντηρίδες]].<ref name=Arna25/> Οι τοίχοι έχουν πάχους 70 εκατοστά στο έδαφος και λεπταίνουν προς την κορυφή. Από τριών μεγεθών υλικά, τις μεγάλες πέτρες, τις μεσόπετρες, οι οποίες τοποθετούνται στα κενά και τέλους γέμιζαν τους αρμούς με λάσπη από [[μελάγκι]], σκουρόχρωμα αργιλώδες χώμα με στεγανοτικές ιδιότητες. Σοβατίζονταν εσωτερικά και εξωτερικά.<ref name=Arna26/> Έχουν λίγα, ασύμμετρα ανοίγματα στους τοίχους. Πάνω από τις πόρτες μπορεί να υπάρχει ορθογωνισμένος, καφασωτός [[φεγγίτης]].<ref name=Arna25>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=25}}</ref> Εκεί όπου θα στηριχθεί η στέγη υπάρχει η λεγόμενη πατούρα, εσοχή στον τοίχο για να ακουμπούν τα δοκάρια.<ref name=Arna26>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=26}}</ref>
 
Η [[στέγη|οροφή]], γνωστή ως δώμα ή λιάκος είναι σκουρόχρωμη, στρωμμένη με μελάγκι. Η κατασκευή της άρχιζε με την τοποθέτηση του ξύλινου στύλου στο κέντρο του σπιτίου μέσα σε ειδικό [[πωρόλιθος|πωρόλιθο]] για να μη σαπίζει. Στην κορυφή του στύλου βρίσκεται το προσκεφάλι, πάνω στο οποίο ισορροπεί το κορφάρι. Στην συνέχεια τοποθετούνται κάθετα στο κορφάρι τα δοκάρια σε απόσταση 40 εκατοστών το ένα από τα άλλο. Μετά λαμβάνει χώρα το καλάμωμα, η τοποθέτηση της καλαμωτής. Σπάνια τοποθετούσαν σανίδες στην οροφή εσωτερικά. Πάνω από την καλαμωτή τοποθετείται το σαμάκι, λεπτά ξεριά [[καλάμι]]α, [[βούρλο|βούρλα]] ή [[λυγαριά|λυγαριές]] με τα φύλλα τους πάχους 25 εκατοστών, και από πάνω της τοποθετούνταν ξερά φύκια, γνωστά ως κόμμος. Πάνω στον κόμμο τοποθετούνταν χώρα πάχους 5-7 εκατοστών, δημιουργώντας κλίση στο λιάκο, προς την [[υδρορροή]], γνωστή ως ρίχτης. Τέλος, από πάνω τοποθετούταν το μελάγκι, το οποίο ανανεωνόταν κάθε τρία χρόνια.<ref name=Arna26/>
 
Στο εσωτερικό του σπιτιού, όπου το επέτρεπε το ύψος του, βρίσκεται ο μπουλμές, ένα ξύλινο διακοσμημένο διαχωριστικό ύψους 1,8 μέτρων, το οποίο καλύπτει το κάτω μισό του στύλου. Ο μπουλμές απομονώνει ένα τμήμα του σπιτιού, ενώ διαθέτει ξύλινο διάπεδο, δημιουργώντας ημιόροφο.<ref>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=30}}</ref> Στην κορυφή του μπουλμέ βρίσκονται ξύλινα κάγγελα ή φρίζα, δημιουργώντας χαμηλό στηθαίο. Γύρω από το υπόλοιπο άνοιγμα υπάρχει ξύλινη κορνίζα. Ένα λεπτό οριζόντιο δοκάρι, η κόρδα, βρίσκεται λίγο πάνω από το μέσο του ανοίγματος, και χρησιμοποιούνται για να κρεμιούνται αντικείμενα καθημερινής χρήσης ή στολίδια.<ref name=Arna32>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=32}}</ref> Ο μπουλμές χωρίζει το εσωτερικό της οικίας σε τρεις χώρους, οι οποίοι είχαν διαφορετική λειτουργία. Στο υπερυψωμένο δωμάτιο, γνωστό ως σοφάς, βρισκόταν η κρεβατοκάμαρα. Η πρόσβαση στο σοφά γίνεται με ξύλινη σκάλα (γνωστή ως ασκάλα) από το υπόλοιπο σπίτι ή το αποκρέβατο. Ο απομονωμένος χώρος από κάτω, το αποκρέβατο, ήταν η αποθήκη τροφίμων και μαγειρείο, με έμμεσο φωτισμό και στα αρχοντικά είχε και [[τζάκι]]. Ο υπόλοιπος χώρος είναι γνωστό μεγάλη σάλα ή σπίτι και είχε πολλαπλές χρήσεις.<ref>{{harvnb|Αρναούτογλου|1982|p=31}}</ref> Εκεί βρισκόταν το τζάκι, με [[καμινάδα]] κωνικού σχήματος. Εξωτερικά η καμινάδα καλύπτεται από ένα πυθάρι, γνωστό ως κολυπτές.<ref name=Arna32/>
 
== Παραπομπές ==
73.984

επεξεργασίες