Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Πολιτεία του Πλάτωνα»

καμία σύνοψη επεξεργασίας
μ (Αναστροφή της επεξεργασίας από τον 79.166.155.87 (συνεισφ.), επιστροφή στην τελευταία εκδοχή υπό [[Χρή...)
*{{DISPLAYTITLE:''Πολιτεία'' του Πλάτωνα}}
{{πλάγιος τίτλος}}
{{clear|right}}{{Δίγλωσση επιγραφή
| κείμενο1 = [[Αρχείο:Plato-raphael.jpg|center|100px]]
'''VIII.ΤΕΤΡΑΛΟΓΙΑ'''
*[[Τίμαιος (διάλογος)|Τίμαιος]]
*[[Κλειτοφών]]
*[[Κριτίας (διάλογος)|Κριτίας]]
*Πολιτεία του Πλάτωνα
{{Quote box
| width = 17em
| bgcolor = #c6dbf7
| align = center
| quote =«<small>[[s:Πολιτεία/Α#p331e|Τα οφειλόμενα εκάστω αποδιδόναι δίκαιον εστίν [331e].]]</small>»
|source =
}}
[[s:Πολιτεία|Platonis Opera, ed. John Burnet, Oxford University Press, 1903 (Πολιτεία).]]
| κείμενο2 = Απόδοση στη νεοελληνική
| πηγή =
| πλάτος = 200px
| font-size = 82%}}
[[Αρχείο:Plato Republic 1713.jpg|thumb|200px|Έκδοση της ''Πολιτείας'' του Πλάτωνα, 1713]]
Η '''''Η Πολιτεία''''' (ή ''Περί δικαίου'') είναι ένα από τα γνωστότερα έργα του [[Πλάτων]]α, το οποίο γράφτηκε περίπου το [[380 π.Χ.]],<ref>Brickhouse, Thomas and Smith, Nicholas D. [http://www.iep.utm.edu/p/plato.htm Plato - The Internet Encyclopedia of Philosophy, University of Tennessee. Cf. ''Dating Plato's Dialogues'']</ref> ή ολοκληρώθηκε γύρω στα 374 π.Χ.,<ref>Αρχαία Ελληνικά (Γ' Λυκείου Θεωρητικής Κατεύθυνσης) Φιλοσοφικός Λόγος, Ο.Ε.Δ.Β.</ref> κι έχει ασκήσει μεγάλη επιρροή τόσο στη [[φιλοσοφία]], όσο και στην [[πολιτική φιλοσοφία|πολιτική θεωρητική]].
 
Στην ''Πολιτεία'', ο [[Σωκράτης]] και άλλοι εξέχοντες Αθηναίοι και ξένοι συζητούν τη σημασία της [[δικαιοσύνη]]ς και εξετάζουν κατά πόσο είναι πιο ευτυχισμένος ένας δίκαιος άνθρωπος από έναν άδικο, κατασκευάζοντας μια φανταστική πολιτεία, την Καλλίπολη, με φιλόσοφους-βασιλείς.
Τη συγγραφή έργων για συστήματα διακυβέρνησης ακολούθησε και ο πιο επιφανής μαθητής του Πλάτωνα, [[Αριστοτέλης]], γράφοντας στα ''[[Πολιτικά]]'' του, τα οποία δεν ακολουθούν διαλογική μορφή, για πολλές από τις ιδέες και τα θέματα που έθιξε ο Πλάτων στην Πολιτεία, οδηγώντας όμως σε διαφορετικό συμπέρασμα για το τι είναι προτιμητέο τελικά.
 
Ο [[Ισοκράτης]] παρωδεί την ''Πολιτεία'' στο έργο του ''Βούσιρις'',<ref>{{ws|[[s:Βούσιρις|Ισοκράτης, ''Βούσιρις'']]}}</ref>, δείχνοντας την ομοιότητα της Καλλίπολης με την αιγυπτιακή πολιτεία που ιδρύει ο βασιλιάς που φέρει το όνομα του τίτλου του έργου.<ref>{{cite book|title=A Commentary on Isocrates' Busiris|author=Niall Livingstone|publisher=BRILL|year=2001|isbn=9004121439|chapter=Chapter 4, Busiris and Plato}}</ref> Ο Ισοκράτης υπήρξε εκπρόσωπος της ρητορικής παιδείας και αντίπαλος του Πλάτωνα στη διαπαιδαγώγηση των νέων.
 
Ο [[Ζήνων ο Κιτιεύς]], ιδρυτής του [[Στωικισμός|Στωικισμού]], έγραψε γύρω στο [[300 π.Χ.]] κι αυτός ένα έργο με τον τίτλο ''Πολιτεία'', υποστηρίζοντας μια μορφή [[αναρχισμός|αναρχισμού]], όπου όλοι οι πολίτες είναι φιλόσοφοι, και μια πιο ριζοσπαστική μορφή σεξουαλικού [[κομμουνισμός|κομμουνισμού]] από αυτή που πρότεινε ο [[Πλάτων]].<ref>{{cite book|title=Cities of the Gods: Communist Utopias in Greek Thought|author=Doyne Dawson|publisher=Oxford University Press US|year=1992|isbn=0195069838|chapter=Chapter 4, The Stoic Utopia: A world without households}}</ref>.
 
=== Αρχαία Ρώμη ===
Η [[αγγλικά|αγγλική]] μετάφραση του τίτλου του πλατωνικού διαλόγου (Republic) προέρχεται από το έργο του [[Κικέρων]]α ''De re publica'', τρεις αιώνες αργότερα. Ο Κικέρων μιμείται το ύφος των πλατωνικών διαλόγων και ασχολείται με πολλά από τα θέματα που θίγονται στην Πολιτεία. Ο [[Σκιπίων ο Αφρικανός]], κεντρικός ήρωας του έργου, εκφράζει την εκτίμησή του για τον [[Πλάτων]]α και τον [[Σωκράτης|Σωκράτη]] όταν μιλούν για την Πολιτεία, όπου στα [[λατινικά]] μεταφέρεται ως "[[Res publica]]". Ενώ ο Σωκράτης και οι σύντροφοί του συζητούσαν για τη φύση της πόλης και για κάθε μορφή διακυβέρνησης, στο έργο του [[Κικέρων]]α συζητείται η οργάνωση του κράτους εκείνη τη δεδομένη χρονική στιγμή, δηλαδή η [[Ρωμαϊκή Δημοκρατία]].
 
Από την άλλη πλευρά, ο [[Γάιος Κορνήλιος Τάκιτος|Τάκιτος]], χωρίς να αναφέρεται ονομαστικά στον Πλάτωνα και την ''Πολιτεία'', ασκώντας ίσως κριτική στο έργο του Κικέρωνα και του [[Αριστοτέλης|Αριστοτέλη]], αναφέρει ότι:<blockquote>'Πράγματι, ένα έθνος ή μια πόλη κυβερνείται είτε από το λαό είτε από μια ανώτερη τάξη είτε από ένα μονάρχη. Ένα εφευρεθέν σύστημα διακυβέρνησης από μια επιλογή των παραπάνω συστατικών είναι περισσότερο ιδεατό παρά πραγματικότητα. Κι ακόμα κι αν γίνει πραγματικότητα, δε θα έχει μέλλον.<ref>Nam cunctas nationes et urbes populus aut primores aut singuli regunt: delecta ex iis (his) et consociata (constituta) rei publicae forma laudari facilius quam evenire, vel si evenit, haud diuturna esse potest. [http://www.perseus.tufts.edu/cgi-bin/ptext?doc=Perseus:text:1999.02.0077:book=4:chapter=33 Τάκιτος, ''Χρονικά'', Βιβλίο Δ', 33]</ref>:</blockquote>Ουσιαστικά, αυτό που εκφράζει στο συγκεκριμένο σημείο του έργου του είναι πως η ενδελεχής ανάλυση και περιγραφή της λειτουργίας ενός πραγματικού κράτους, έχει μεγαλύτερη πρακτικότητα απ' όσο φιλοσοφικές αναλύσεις για την ιδεώδη μορφή ενός πολιτεύματος.
 
{{απόσπασμα|''Πράγματι, ένα έθνος ή μια πόλη κυβερνείται είτε από το λαό είτε από μια ανώτερη τάξη είτε από ένα μονάρχη. Ένα εφευρεθέν σύστημα διακυβέρνησης από μια επιλογή των παραπάνω συστατικών είναι περισσότερο ιδεατό παρά πραγματικότητα. Κι ακόμα κι αν γίνει πραγματικότητα, δε θα έχει μέλλον.}}
 
Ουσιαστικά, αυτό που εκφράζει στο συγκεκριμένο σημείο του έργου του είναι πως η ενδελεχής ανάλυση και περιγραφή της λειτουργίας ενός πραγματικού κράτους, έχει μεγαλύτερη πρακτικότητα απ' όσο φιλοσοφικές αναλύσεις για την ιδεώδη μορφή ενός πολιτεύματος.
 
Στην καθοριστική εποχή της μετάβασης της [[Ρώμη]]ς από την αρχαία [[πολυθεϊσμός|πολυθεϊστική]] θρησκεία στο [[Χριστιανισμός|Χριστιανισμό]], ο [[Αυγουστίνος Ιππώνος]] έγραψε το έργο "''Η Πολιτεία του Θεού''" ([[λατινικά]]: ''Civitate Dei''), περιγράφοντας μια ιδεατή πόλη, την ''αιώνια [[Ιερουσαλήμ]]'', αντλώντας αναφορές από τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη και τον Κικέρωνα.