Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Στεπάν Μπαντέρα»

καμία σύνοψη επεξεργασίας
μ (Αντικατάσταση παρωχημένου προτύπου με references tag)
Ο '''Στεπάν Αντρίγιοβιτς Μπαντέρα''' ({{lang-uk|Степан Андрійович Бандера}}; 1 Ιανουαρίου 1909 – 15 Οκτωβρίου 1959) ήταν [[Ουκρανία|Ουκρανός]] αντικομμουνιστής<ref>{{YouTube|4E23fpnYajU|Ομιλία του Στεπάν Μπαντέρα στο Μόναχο, 1956}}</ref> πολιτικός ηγέτης, ιδεολόγος και θεωρητικός του Ουκρανικού εθνικισμού. Στα νειάτα του υπήρξε γνωστός με τα ψευδώνυμα ''«Баба»'', ''«Лис»'', ''«Степанко»'', ''«Малый»'', ''«Серый»'', ''«Рых»'', ''«Матвей Гордон»'', ''«Крук»'', όπως και με κάποια άλλα{{sfn|Посівнич|2008|с=17}}{{Sfn|Посівнич|2005|с=56, 58, 128}}.
 
==Βιογραφικό==
Γεννήθηκε σε οικογένεια ουνίτη ιερωμένου. Μέλος της [[УВО|Ουκρανικής στρατιωτικής οργάνωσης]] (από το έτος [[1927]]) και της [[ОУН|Οργάνωσης ουκρανών εθνικιστών (ОУН)]] (από το έτος [[1929]]), περιφερειακός καθοδηγητής<ref name="ΣΗΜ1" group="ΣΗΜ">Территориальный руководитель.</ref> του ОУН στις Δυτικο-ουκρανικές επαρχίες (από το [[1933]]). Υπήρξε οργανωτής μιας σειράς τρομοκρατικών ενεργειών. Το [[1934]] συνελήφθη από τις πολωνικές αρχές και καταδικάστηκε στο δικαστήριο σε θανατική ποινή, που αργότερα μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη. Τα έτη 1936−1939 παρέμεινε έγκλειστος στις Πολωνικές φυλακές , ενώ πέτυχε την απελευθέρωσή του τον Σεπτέμβριο του [[1939]] χάρη στην επίθεση της Γερμανίας ενάντια στην Πολωνία. Για αρκετό χρόνο ευρίσκονταν "στην παρανομία" στο σοβιετικό έδαφος, κατόπιν αυτού έφυγε στη Δύση. Από τον Φεβρουάριο του έτους [[1940]] — μετά τη διαίρεση του ОУН — έγινε αρχηγός της φράξιας [[ОУН(б)]] (μπαντερικής κατεύθυνσης). Το έτος [[1941]] έγινε επικεφαλής του συσταθέντος ένα χρόνο νωρίτερα Επαναστατικού Δικτύου <ref name="ΣΗΜ3" group="ΣΗΜ">букв. — «руководство».</ref> ОУН. Μετά την επίθεση της Γερμανίας στην ΕΣΣΔ συνελήφθη μαζί με άλλους αρχηγούς ουκρανικής εθνικιστικής κατεύθυνσης από τις αρχές κατοχής των Γερμανών για απόπειρα ανακήρυξης ανεξάρτητης Ουκρανικής κυβέρνησης και τέθηκε υπό περιορισμό, αλλά αργότερα (μετά τον Ιανουάριο του 1942) στάλθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης [[Στρατόπεδο συγκέντρωσης Ζάξενχαουζεν|Ζάξενχαουζεν]], απ'όπου απελευθερώθηκε από τους χιτλερικούς το Σεπτέμβριο του [[1944]]. Το [[1947]] έγινε αρχηγός του Δικτύου ОУН. Το [[1959]] ο Μπαντέρα δολοφονήθηκε από τον πράκτορα της [[KGB|КГБ]] [[Μπογκντάν Στασίνσκϊι ]]{{sfn|Кондратюк|2007|с=250}}, που διέφυγε μαζί με τη γυναίκα του το 1961 στη Δυτική Γερμανία και διέμεινε στη συνέχεια στις ΗΠΑ.
 
Οι απόψεις για την προσωπικότητα του Στεπάν Μπαντέρα είναι σε μεγάλο βαθμό πολωμένες. Σε ένα σύγχρονο επίπεδο αυτός απολαμβάνει μεγάλη δημοτικότητα, κυρίως, ανάμεσα στους κατοίκους της [[Δυτική Ουκρανία|Δυτικής Ουκρανίας]] — καθώς μετά τη διάλυση της [[ΕΣΣΔ]] για πολλούς δυτικούς ουκρανούς το όνομά του στάθηκε σύμβολο πάλης για την ανεξαρτησία της Ουκρανίας. Οι κάτοικοι της [[Ανατολική Ουκρανία|Ανατολικής Ουκρανίας]] με τη σειρά τους, αλλά και αυτοί της Πολωνίας και της Ρωσίας αναφέρονται σ' αυτόν κυρίως αρνητικά, κατηγορώντας τον για [[φασισμός|φασισμό]], [[τρομοκρατία]], ριζοσπαστικό εθνικισμό και [[δωσιλογισμός|δωσιλογισμό]]<ref name="Критика">{{Cite journal|Author= [[Снайдер, Тимоти|Снайдер, Тимоті]].|title= Фашистський герой у демократичному Києві|link= |language= uk|edition= Критика|тип= |year= 2010, березень–квітень|volume= |number= |pages= 8—9|doi= |issn=33909}}</ref><ref name="Статья BBC">{{cite web|автор= |title= Виборча: Для поляків – бандит, а для українців – герой|link=http://www.bbc.co.uk/ukrainian/pressreview/story/2009/08/090803_vyborcza_bandera_oh.shtml|language= uk|edition= {{нп3|Украинская служба Би-би-си|bbc.co.uk|uk|Українська служба Бі-Бі-Сі}}|тип= |year= 2009-08-03|том= |номер= |страницы= |doi= |issn=}}</ref>. Η έννοια «бандеровцы» (μπαντεριστές), προερχόμενη από το οικογενειακό του όνομα, σταδιακά κατέστη κοινός και αποδώσιμος όρος σε όλους τους ουκρανούς εθνικιστές στην ΕΣΣΔ , ανεξάρτητα από τη σχέση τους με τον Μπαντέρα{{sfn|Частий|2007|с=305}}{{sfn|Сергійчук|2004|с=32}}{{sfn|Посівнич|2008|с=9}}.
 
==Παιδικά χρόνια (1909—1927)==
[[Αρχείο:Home of Bandera.gif|thumb|250px|Σπίτι στο [[Στάρϊι Ουγκρίνοβ]], όπου ο Μπαντέρα γεννήθηκε και πέρασε δέκα χρόνια της ζωής του]]
[[Αρχείο:Тернопіль - Пам'ятник Степанові Бандері - 17017439.jpg|thumb|250px|Άγαλμα Στεπάν Μπαντέρα, Ternopil]]
Ο Στεπάν Αντρέεβιτς Μπαντέρα γεννήθηκε την 1η Ιανουαρίου του [[1909]] στο χωριό της [[Γαλικία (Ανατολική Ευρώπη)|Γαλικίας]] [[Στάρϊι Ουγκρίνοβ]], στην περιοχή [[Βασίλειο Γαλικίας και Λοντομέριας]], που αποτελούσε τμήμα της [[Αυστροουγγαρία]]ς. Ο πατέρας του, [[Αντρέι Μιχαήλοβιτς Μπαντέρα]], υπήρξε ουνίτης ιερέας, που κατάγονταν από οικογένεια των αγροτών από την πόλη [[Στρύι]] Μιχαήλ και Ροζαλίας Μπαντέρ. Η σύζυγος του Αντρέϊ Μιχαήλοβιτς, [[Μιροσλάβα Βλαντιμίροβνα Μπαντέρα]] (1890−1922), το γένος Γκλοντζίνσκαγια, ήταν κόρη του ουνίτη ιερέα από το Στάρϊι Ουγκρίνοβ Βλαντιμίρ Γκροντζίνσκοβ και της γυναίκας του Αικατερίνης. Ο Στεπάν ήταν το δεύτερο παιδί του Αντρέϊ και της Μιροσλάβας μετά τη μεγαλύτερη αδερφή του [[Μπαντέρα Μάρτα-Μαρία Αντρίιβνα]] (1907−1982). Στην συνέχεια στην οικογένεια γεννήθηκαν ακόμα έξι παιδιά: ο Αλεξάντρ (1911−1942), ο Βλαντιμίρ (1913−2001), ο Βασίλι (1915−1942), η Οξάνα (1917−2008), ο Μπογκντάν (1921−1944?) και η Μιροσλάβα (γεννήθηκε και πέθανε το 1922){{sfn|Частий|2007|с=35−38}}{{sfn|''Гордасевич''|2001|name="Гордасевич-1"|loc=гл. [http://lib.oun-upa.org.ua/bandera/r03.html «Дитинство Степана Бандери»]}}.
 
Γεννήθηκε σε οικογένεια ουνίτη ιερωμένου.Υπήρξε Μέλοςμέλος της [[УВО|Ουκρανικής στρατιωτικής οργάνωσης]] (από το έτος [[1927]]) και της [[ОУН|Οργάνωσης ουκρανών εθνικιστών (ОУН)]] (από το έτος [[1929]]), περιφερειακός καθοδηγητής<ref name="ΣΗΜ1" group="ΣΗΜ">Территориальный руководитель.</ref> του ОУН στις Δυτικο-ουκρανικές επαρχίες (από το [[1933]]). Υπήρξε οργανωτής μιας σειράς τρομοκρατικών ενεργειών. Το [[1934]] συνελήφθη από τις πολωνικές αρχές και καταδικάστηκε στο δικαστήριο σε θανατική ποινή, που αργότερα μετατράπηκε σε ισόβια κάθειρξη. Τα έτη 1936−1939 παρέμεινε έγκλειστος στις Πολωνικές φυλακές , ενώ πέτυχε την απελευθέρωσή του τον Σεπτέμβριο του [[1939]] χάρη στην επίθεση της Γερμανίας ενάντια στην Πολωνία. Για αρκετό χρόνο ευρίσκονταν "στην παρανομία" στο σοβιετικό έδαφος, κατόπιν αυτού έφυγε στη Δύση. Από τον Φεβρουάριο του έτους [[1940]] — μετά τη διαίρεση του ОУН — έγινε αρχηγός της φράξιας [[ОУН(б)]] (μπαντερικής κατεύθυνσης). Το έτος [[1941]] έγινε επικεφαλής του συσταθέντος ένα χρόνο νωρίτερα Επαναστατικού Δικτύου <ref name="ΣΗΜ3" group="ΣΗΜ">букв. — «руководство».</ref> ОУН. Μετά την επίθεση της Γερμανίας στην ΕΣΣΔ συνελήφθη μαζί με άλλους αρχηγούς ουκρανικής εθνικιστικής κατεύθυνσης από τις αρχές κατοχής των Γερμανών για απόπειρα ανακήρυξης ανεξάρτητης Ουκρανικής κυβέρνησης και τέθηκε υπό περιορισμό, αλλά αργότερα (μετά τον Ιανουάριο του 1942) στάλθηκε στο στρατόπεδο συγκέντρωσης [[Στρατόπεδο συγκέντρωσης Ζάξενχαουζεν|Ζάξενχαουζεν]], απ'όπου απελευθερώθηκε από τους χιτλερικούς το Σεπτέμβριο του [[1944]]. Το [[1947]] έγινε αρχηγός του Δικτύου ОУН. Το [[1959]] ο Μπαντέρα δολοφονήθηκε από τον πράκτορα της [[KGB|КГБ]] [[Μπογκντάν Στασίνσκϊι ]]{{sfn|Кондратюк|2007|с=250}}, που διέφυγε μαζί με τη γυναίκα του το 1961 στη Δυτική Γερμανία και διέμεινε στη συνέχεια στις ΗΠΑ.==Παιδικά χρόνια (1909—1927)
 
==Κριτική==
Οι απόψεις για την προσωπικότητα του Στεπάν Μπαντέρα είναι σε μεγάλο βαθμό πολωμένες. Σε ένα σύγχρονο επίπεδο αυτός απολαμβάνει μεγάλη δημοτικότητα, κυρίως, ανάμεσα στους κατοίκους της [[Δυτική Ουκρανία|Δυτικής Ουκρανίας]] — καθώς μετά τη διάλυση της [[ΕΣΣΔ]] για πολλούς δυτικούς ουκρανούς το όνομά του στάθηκε σύμβολο πάλης για την ανεξαρτησία της Ουκρανίας. Οι κάτοικοι της [[Ανατολική Ουκρανία|Ανατολικής Ουκρανίας]] με τη σειρά τους, αλλά και αυτοί της Πολωνίας και της Ρωσίας αναφέρονται σ' αυτόν κυρίως αρνητικά, κατηγορώντας τον για [[φασισμός|φασισμό]], [[τρομοκρατία]], ριζοσπαστικό εθνικισμό και [[δωσιλογισμός|δωσιλογισμό]]<ref name="Критика">{{Cite journal|Author= [[Снайдер, Тимоти|Снайдер, Тимоті]].|title= Фашистський герой у демократичному Києві|link= |language= uk|edition= Критика|тип= |year= 2010, березень–квітень|volume= |number= |pages= 8—9|doi= |issn=33909}}</ref><ref name="Статья BBC">{{cite web|автор= |title= Виборча: Для поляків – бандит, а для українців – герой|link=http://www.bbc.co.uk/ukrainian/pressreview/story/2009/08/090803_vyborcza_bandera_oh.shtml|language= uk|edition= {{нп3|Украинская служба Би-би-си|bbc.co.uk|uk|Українська служба Бі-Бі-Сі}}|тип= |year= 2009-08-03|том= |номер= |страницы= |doi= |issn=}}</ref>. Η έννοια «бандеровцы» (μπαντεριστές), προερχόμενη από το οικογενειακό του όνομα, σταδιακά κατέστη κοινός και αποδώσιμος όρος σε όλους τους ουκρανούς εθνικιστές στην ΕΣΣΔ , ανεξάρτητα από τη σχέση τους με τον Μπαντέρα{{sfn|Частий|2007|с=305}}{{sfn|Сергійчук|2004|с=32}}{{sfn|Посівнич|2008|с=9}}.
Η οικογένεια Μπαντέρα δεν είχε δικό της οίκημα και ζούσε σε “υπηρεσιακή” κατοικία, που αποτελούσε ιδιοκτησία της [[УГКЦ|Ουκρανικής ουνιτικής εκκλησίας]]. Τα πρώτα χρόνια της ζωής του ο Στεπάν τα πέρασε σε μεγάλη, αρμονική οικογένεια, όπου επικρατούσε, όπως αυτός θυμόταν αργότερα, ''«ατμόσφαιρα ουκρανικού πατριωτισμού και ζωντανών εθνικοπολιτιστικών, πολιτικών και κοινωνικών ενδιαφερόντων»''. Ο πατέρας τους Αντρέϊ ήταν πεπεισμένος ουκρανός εθνικιστής και τα ίδια τα παιδιά του τα ανέθρεψε με αυτό το πνεύμα. Στο σπίτι των Μπαντέρα υπήρχε μεγάλη βιβλιοθήκη, και συχνά έρχονταν για επίσκεψη κυρίως στην οικογένεια συγγενείς και γνωστοί, που είχαν ενεργή συμμετοχή στην εθνική ζωή της ουκρανικής Γαλικίας.
 
Μεταξύ πολλών εθνικιστών στη Δυτική Ουκρανία, θεωρείται ως μαχητής της ελευθερίας, ένας μάρτυρας που ηγήθηκε του αγώνα για ανεξαρτησία από τη Σοβιετική Ενωση. Στις φιλορωσικές ανατολικές περιοχές της χώρας όμως αντιμετωπίζεται ως φασίστας προδότης και τρομοκράτης που συνεργάστηκε με τους Ναζί, οι οπαδοί του οποίου δολοφόνησαν χιλιάδες Πολωνούς και Εβραίους. <ref>[http://www.tanea.gr/news/world/article/5094745/amfilegomeno-symbolo-mias-diairemenhs-xwras/ Ο εθνικιστής Στεπάν Μπαντέρα Αμφιλεγόμενο σύμβολο μιας διαιρεμένης χώρας]</ref>
==Σημειώσεις==
<references group="ΣΗΜ" />
7.023

επεξεργασίες