Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Μάζα της Γης»

καμία σύνοψη επεξεργασίας
μ (νέο κλειδί για την Κατηγορία:Αστρονομικές μονάδες μέτρησης: "Γηινη μαζα" (με το HotCat))
 
Η '''μάζα της Γης''' ή αλλιώς '''γήινη μάζα,''' ('''M⊕''' όπου ⊕ είναι το πρότυπο αστρονομικό σύμβολο για τον πλανήτη [[Γη]]) είναι  μονάδα [[μάζα]]ς ίση με αυτή της Γης.
Η τρέχουσα καλύτερη εκτίμηση για τη μάζα της Γης είναι <var>M</var><sub>⊕</sub> = <span class="nowrap"><span style="display:none" class="sortkey">7024597220000000000♠</span>5,9722<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>24</sup>&#x20;kg</span>, με μια τυπική αβεβαιότητα των  <span style="display:none" class="sortkey">7020600000000000000♠</span>6<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>20</sup>&#x20;kg (σχετική αβεβαιότητα 10<sup>&#x2212;4</sup>).<ref name="AA">"[http://asa.usno.navy.mil/static/files/2016/Astronomical_Constants_2016.pdf 2016 Selected Astronomical Constants]" in {{citation|title=The Astronomical Almanac Online|url=http://asa.usno.navy.mil/|publisher=[[United States Naval Observatory|USNO]]–[[United Kingdom Hydrographic Office|UKHO]]}}</ref>
Είναι ισοδύναμη με μια [[Πυκνότητα|μέση πυκνότητα]] των <span style="display:none" class="sortkey">7003551500000000000♠</span>5.515&#x20;kg⋅m<sup>&#x2212;3</sup>.
 
Η γήινη μάζα είναι μια τυπική [[Μάζα|μονάδα μάζας]]  της  [[Αστρονομία]]ς που χρησιμοποιείται για να μετρήσει τις μάζες άλλων [[Πλανήτης|πλανητών]], συμπεριλαμβανομένων βραχωδών  [[Γήινος πλανήτης|επίγειων πλανητών]]  και [[Εξωηλιακός πλανήτης|εξωπλανητών]]. Η [[ηλιακή μάζα]] είναι ίση με 333.000 μάζες Γης. Η γήινη μάζα  δεν περιλαμβάνει τη μάζα της  [[Σελήνη]]ς. Η μάζα της Σελήνης είναι περίπου 1,2% της Γης, έτσι ώστε η μάζα του συστήματος «Γη και Σελήνη»  είναι κοντά στα  <span style="display:none" class="sortkey">7024604560000000000♠</span>6.0456<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>24</sup>&#x20;[[Χιλιόγραμμο|kg]].
 
Η περισσότερη από τη μάζα συντίθεται από [[Σίδηρος|σίδηρο]] και [[οξυγόνο]] (32% το καθένα), [[μαγνήσιο]] και [[πυρίτιο]] (15% το καθένα), [[ασβέστιο]], [[Αργίλιο|αλουμίνιο]] και [[νικέλιο]]  (1,5% το καθένα).
 
Η ακριβής μέτρηση της γήινης μάζας είναι δύσκολη, όπως είναι ισοδύναμη με τη μέτρηση της [[Σταθερά της Παγκόσμιας έλξης|σταθεράς της  παγκόσμιας έλξης]], η οποία είναι η θεμελιώδης [[φυσική σταθερά]], γνωστή με αρκετή ακρίβεια, λόγω της σχετικής αδυναμίας της [[Βαρύτητα|βαρυτικής δύναμης]].
Η μάζα της Γης ήταν η πρώτη που μετρήθηκε με σχετική ακρίβεια στο [[πείραμα  Schiehallion]]  τη δεκαετία του 1770, και με διαφορά μόλις 1% από το σύγχρονο υπολογισμό, στο [[πείραμα του Κάβεντις]] του 1798.
 
== Μονάδα μάζας στην αστρονομία ==
 
{| style="margin-left: 20px; margin-bottom: 58px;" class="wikitable"
|+Πίνακας μαζών ουράνιων  [[Ουράνιο σώμα|αντικειμένων]]  σε σχέση με τη μάζα της Γης
!Αντικείμενο
!'''Γήινη μάζα'''
| align="center" |<ref name="UPR-Catalog">{{Cite web|url=http://phl.upr.edu/projects/habitable-exoplanets-catalog/data|title=HEC: Data of Potential Habitable Worlds}}</ref>
|}
[[Αρχείο:LAGEOS-NASA.jpg|μικρογραφία|Ο δορυφόρος  LAGEOS  χρησιμοποιήθηκε για να μετρηθεί με ακρίβεια η βαρύτητα της Γης, και ως εκ τούτου, η μάζα της.]]
 
== Σύνθεση ==
Η πυκνότητα της Γης ποικίλλει σημαντικά μεταξύ των τιμών από <span style="display:none" class="sortkey">7003270000000000000♠</span>2700&#x20;kg⋅m<sup>&#x2212;3</sup> στον άνω [[Γήινος φλοιός|γήινο φλοιό]]  μέχρι  <span style="display:none" class="sortkey">7004130000000000000♠</span>13<span style="margin-left:.25em;">000</span>&#x20;kg⋅m<sup>&#x2212;3</sup> στο εσωτερικό του πυρήνα.  Ο  πυρήνας της Γης, αντιπροσωπεύει το 15% του όγκου της Γης  αλλά περισσότερο από το 30% της μάζας, ο  [[Μανδύας (γεωλογία)|μανδύας]]  το 84% του όγκου και το 70% της μάζας, ενώ η γήινος φλοιός  αντιπροσωπεύει λιγότερο από το 1% της μάζας.<ref name="Hazlett">See [//en.wikipedia.org/wiki/Structure_of_the_Earth structure of the Earth]:
[//en.wikipedia.org/wiki/Inner_core inner core] volume 0.7%, density 12,600&#x2013;13,000, mass c. 1.6%;
[//en.wikipedia.org/wiki/Outer_core outer core] vol. 14.4%, density 9,900&#x2013;12,200 mass c. 28.7&#x2013;31.7%.
Hazlett, James S.; Monroe, Reed; Wicander, Richard (2006). ''Physical geology : exploring the earth'' (6. ed.). Belmont: Thomson. p. 346.</ref>
Περίπου το 90% της μάζας της Γης αποτελείται από κράματα   σιδήρου νικελίου (95% σίδηρος) και στον πυρήνα (30%), και [[Διοξείδιο του πυριτίου|διοξείδια του πυριτίου]] (περίπου 33%) και οξείδιο του μαγνησίου ( 27%) στον μανδύα και τον φλοιό. Υπάρχουν επίσης  από[[Οξείδιο του σιδήρου|  οξείδι]]<nowiki/>ο  του σιδήρου   (5%), [[Οξείδιο του αργιλίου|οξείδιο αλουμινίου]] (3%) και [[οξείδιο του ασβεστίου]] (2%),<ref>Jackson, Ian (1998). ''The Earth's Mantle - Composition, Structure, and Evolution''. Cambridge University Press. pp. 311–378.</ref> εκτός από τις πολυάριθμα ιχνοστοιχεία (σε [[Χημικό στοιχείο|στοιχειώδεις]] όρους: [[σίδηρος]] και [[οξυγόνο]]  32% το κάθε ένα, [[μαγνήσιο]] και [[πυρίτιο]]  περίπου 15% το κάθε ένα, [[ασβέστιο]], [[Αργίλιο|αλουμίνιο]] και [[νικέλιο]]  1,5% το καθένα.Ο  [[άνθρακας]]  υπολογίζεται στο 0,03%, το  [[Υδρόσφαιρα|νερό]]  στο 0,02%, και η [[Ατμόσφαιρα της Γης|ατμόσφαιρα]]  στο ένα εκατομμυριοστό της συνολικής μάζας<ref>The [//en.wikipedia.org/wiki/Hydrosphere hydrosphere] (Earth's [//en.wikipedia.org/wiki/Ocean oceans]) account for about 0.02% {{val|2.3|e=-4}} of total mass, [//en.wikipedia.org/wiki/Carbon Carbon] for about 0.03% of the crust, or {{val|3|e=-6}} of total mass, [//en.wikipedia.org/wiki/Earth%27s_atmosphere Earth's atmosphere] for about {{val|8.6|e=-7}} of total mass. [//en.wikipedia.org/wiki/Biomass_(ecology) Biomass] is estimated at 10<sup>&#x2212;10</sup> ({{val|5.5|e=14|u=kg}}, see Bar-On, Yinon M.; Phillips, Rob; Milo, Ron. "The biomass distribution on Earth" ''Proc. Natl. Acad. Sci. USA.'', 2018).</ref>
 
 
 
 
 
== Η ιστορία της μέτρησης ==
Η μάζα της Γης μετριέται έμμεσα με τον προσδιορισμό και άλλων ποσοτήτων της Γης όπως η πυκνότητα, η βαρύτητα, ή βαρυτική σταθερά.
Η πρώτη μέτρηση στη δεκαετία του 1770 (πείραμα  Schiehallion)  είχε ως αποτέλεσμα μια τιμή περίπου  20% χαμηλότερη.
Το [[πείραμα του Κάβεντις]] του 1798 βρήκε τη σωστή τιμή με προσέγγιση 1%.
Η αβεβαιότητα μειώθηκε σε περίπου στο 0,2% το 1890,<ref name="Poynting_p50-56">{{Cite book|last=Poynting|first=J.H.|title=The Earth: its shape, size, weight and spin|publisher=Cambridge|date=1913 |pages=50–56 |url=https://books.google.com/books?id=whA9AAAAIAAJ&pg=PA50}}</ref>
Το σχήμα της Γης έχει γίνει γνωστό με ακρίβεια τεσσάρων σημαντικών ψηφίων από το 1960 (WGS66), έτσι ώστε από εκείνη τη στιγμή, η αβεβαιότητα της γήινης μάζας καθορίζεται ουσιαστικά από την αβεβαιότητα στη μέτρηση της [[Σταθερά της Παγκόσμιας έλξης|σταθεράς της παγκόσμιας έλξης]].
 
[[Αρχείο:Room_in_Which_Mr._Baily_Weighed_the_Earth.jpg|μικρογραφία|<br />]]
 
 
 
 
 
 
 
[[Κατηγορία:Λήμματα που χρειάζονται παραπομπές με επισήμανση]]
[[Κατηγορία:Λήμματα που χρειάζονται παραπομπές]]
 
== Διακύμανση της μάζας της Γης ==
Η μάζα της Γης είναι μεταβαλλόμενη, με κέρδη και  απώλειες, λόγω της προσαύξησης της από [[Μικρομετεωρίτης|μικρομετεωρίτες]] και κοσμική σκόνη  και απώλειες από [[υδρογόνο]] και [[ήλιο]], αντίστοιχα.
Το συνδυασμένο αποτέλεσμα είναι η καθαρή απώλεια υλικού, η οποία εκτιμάται σε <span style="display:none" class="sortkey">7007550000000000000♠</span>5,5<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>7</sup>&#x20;kg (54.000 [[Τόνος (μονάδα μέτρησης)|τόνοι]]) ανά έτος. Το ποσό αυτό είναι <span style="display:none" class="sortkey">6983100000000000000♠</span>10<sup>-17</sup> της συνολικής γήινης μάζας. Τα <span style="display:none" class="sortkey">7007550000000000000♠</span>5,5<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>7</sup>&#x20;kg, ετήσια καθαρή απώλεια, οφείλονται κυρίως σε 100.000 τόνους που χάνονται λόγω της ατμοσφαιρικής διαφυγής, και κατά μέσο όρο στους 45.000 τόνους που αποκτούνται από την πτώση σκόνης και τους μετεωρίτες. Αυτή είναι εντός της μάζας αβεβαιότητα 0,01% (<span style="display:none" class="sortkey">7020600000000000000♠</span>6<span style="margin-left:0.25em;margin-right:0.15em;">×</span>10<sup>20</sup>&#x20;kg), έτσι ώστε η εκτιμώμενη ποσότητα της μάζας της Γης δεν επηρεάζεται από αυτό τον παράγοντα.
 
Η απώλεια μάζας που οφείλεται στην ατμοσφαιρική διαφυγή αερίων υπολογίζεται περίπου στους 95.000 τόνους υδρογόνου<ref>{{cite web|url=https://www.sfsite.com/fsf/2013/pmpd1301.htm|title=Fantasy and Science Fiction: Science by Pat Murphy & Paul Doherty|publisher=}}</ref> (<span style="display:none" class="sortkey">7000300000000000000♠</span>3&#x20;kg/s) και 1.600 τόνους ηλίου ανά έτος.<ref name="techdaily">{{cite web|url=http://scitechdaily.com/earth-loses-50000-tonnes-of-mass-every-year/|title=Earth Loses 50,000 Tonnes of Mass Every Year|work=SciTech Daily}}</ref>  Ο κύριος παράγοντας αύξησης της γήινης  μάζας είναι από πτώσεις υλικών, [[κοσμική σκόνη]], [[κοσμικές ακτίνες]], [[Μετεωροειδής|μετεωρίτες]], [[Κομήτης|κομήτες]], κ. λπ. είναι οι πιο σημαντικοί παράγοντες για την αύξηση της μάζας. Το σύνολο του υλικού υπολογίζεται από 37.000 έως 78.000 τόνους ετησίως.<ref>"[https://link.springer.com/chapter/10.1007%2F978-1-4419-8694-8_5 Spacecraft Measurements of the Cosmic Dust Flux]", Herbert A. Zook. {{DOI|10.1007/978-1-4419-8694-8_5}}</ref><ref>{{cite web|url=http://curious.astro.cornell.edu/about-us/75-our-solar-system/comets-meteors-and-asteroids/meteorites/313-how-many-meteorites-hit-earth-each-year-intermediate|title=How many meteorites hit Earth each year?|last1=Carter|first1=Lynn|website=Ask an Astronomer|publisher=The Curious Team, Cornell University|accessdate=6 February 2016}}</ref>
 
Πρόσθετες αλλαγές στη μάζα οφείλονται στην   [[Ισοδυναμία μάζας-ενέργειας|ισοδυναμία μάζας–ενέργειας]], αν και αυτές οι αλλαγές είναι σχετικά αμελητέες. Μια άλλη αύξηση της μάζας έχει αποδοθεί στην άνοδο της θερμοκρασίας ([[υπερθέρμανση του πλανήτη]]) και υπολογίζεται σε 160 τόνους ανά έτος από το 2016.<ref>{{cite web|url=https://www.bbc.com/news/magazine-16787636|title=Who, What, Why: Is the Earth getting lighter?|last1=McDonald|first1=Charlotte|date=31 January 2012|website=BBC Magazine|publisher=BBC News|accessdate=9 February 2016}}</ref>  Επίσης χάνονται  16 τόνοι ανά έτος με τη μορφή περιστροφικής [[Κινητική ενέργεια|κινητικής ενέργειας]] , εξαιτίας της επιβράδυνσης της περιστροφής της Γης στον εσωτερικό πυρήνα.{{Εκκρεμεί παραπομπή}} Αυτή η ενέργεια μετατρέπεται σε ενέργεια περιστροφής του ηλιακού συστήματος, και η τάση αυτή θα μπορούσε επίσης να είναι αναστρέψιμη, όπως η ταχύτητα περιστροφής έχει αποδειχθεί ότι παρουσιάζει διακυμάνσεις με την πάροδο δεκαετιών.<ref>{{cite journal|title=The shuffling rotation of the Earth’s inner core revealed by earthquake doublets|last1=Tkalčić|first1=Hrvoje|last2=Young|first2=Mallory|date=12 May 2013|journal=Nature Geoscience|doi=10.1038/ngeo1813|volume=6|pages=497–502|bibcode=2013NatGe...6..497T|last3=Bodin|first3=Thomas|last4=Ngo|first4=Silvie|last5=Sambridge|first5=Malcolm}}</ref> Απώλεια μάζας λόγω [[Πυρηνική σχάση|της πυρηνικής σχάσης]] εκτιμάται ότι ανέρχεται σε 16 τόνους ανά έτος.
{{dubious|date=June 2018}}
 
Επιπλέον απώλεια υπάρχει λόγω εκτόξευσης[[Διαστημόπλοιο|  διαστημόπλοιων]]  σε τροχιές, έχει υπολογιστεί σε <span style="display:none" class="sortkey">7001650000000000000♠</span>65&#x20;τόνους ανά έτος από τα μέσα του 20ου αιώνα. Η Γη έχασε περίπου 3.473 τόνους στα πρώτα 53 χρόνια της διαστημικής εποχής, αλλά η τάση αυτή σήμερα μειώνεται.<ref name="IJSRP">{{cite journal|url=http://www.ijsrp.org/research-paper-0513.php?rp=P171213|title=Loss in Earth Mass due to Extraterrestrial Space Exploration Missions|last1=Saxena|first1=Shivam|last2=Chandra|first2=Mahesh|date=May 2013|journal=International Journal of Scientific and Research Publications|accessdate=9 February 2016|issue=5|volume=3|page=1}}</ref>
== Δείτε επίσης ==
*[[Ηλιακή μάζα]]
== Παραπομπές ==
{{reflist}}
 
[[Κατηγορία:Γη]]
[[Κατηγορία:Πλανητική γεωλογία]]
[[Κατηγορία:Μονάδες μάζας|γηινη μαζα]]
[[Κατηγορία:Αστρονομικές μονάδες μέτρησης|Γηινη μαζα]]
[[Κατηγορία:Λήμματα που χρειάζονται παραπομπές με επισήμανση]]
[[Κατηγορία:Λήμματα που χρειάζονται παραπομπές]]
5.351

επεξεργασίες