Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων του «Λεόντιος ο Βυζάντιος»

 
=== Περί του ''Κατά των Αφθαρτοδοκητών''. ===
Οι ερευνητές, προκειμένου να αναφερθούν στον δεύτερο ''Λόγο'' από τους ''Λόγους Γ΄ κατά Νεστοριανών και Ευτυχιανιστών'', χρησιμοποιούν για συντομία τον τίτλο ''Κατά των Αφθαρτοδοκητών''. Πρόκειται για ένα φανταστικό διάλογο ανάμεσα σε ένα Αφθαρτοδοκήτη και ένα Ορθόδοξο. Ο M. Richard υποστηρίζει ότι ο '''Λεόντιος''' δανείσθηκε τον χαρακτήρα του Αφθαρτοδοκήτη από έργο του Σεβήρου Αντιοχείας, και ότι τροποποίησε αυτόν τον χαρακτήρα, προκειμένου να πλάσει ένα χαλκηδόνιο.<ref>M. Richard, ''Leonce de Byzance etait - il origeniste?'', ''Revue des Etudes Byzantines'' 5, 1947, σ. 40.</ref> Ο Φρατσέας αντικρούει τη θέση αυτή, προβάλλοντας μια σειρά επιχειρημάτων. Εξάλλου, ο Φρατσέας λαμβάνοντας υπόψη μια σειρά πληροφοριών γύρω από τη διαμάχη ανάμεσα στον Σεβήρο Αντιοχείας και τον Ιουλιανό Αλικαρνασσού (τον θεωρητικό ιδρυτή του ρεύματος του Αφθαρτοδοκητισμού), και θεωρώντας ότι το σύγγραμμα γράφτηκε πιθανότατα προ της τελευτής του Ιουλιανού, υπολογίζει ότι ο διάλογος ''Κατά των Αφθαρτοδοκητών'' συνεγράφη μεταξύ των ετών 521 και 527. Προσθέτει δε ότι εάν θεωρήσουμε πως ο '''Λεόντιος''' δεν γνώριζε για τη διαμάχη πριν τα νέα γι' αυτήν φθάσουν στην Παλαιστίνη, πρέπει να τοποθετήσουμε τη συγγραφή μεταξύ των ετών 525 έως 527. Στόχος του συγγράμματος ήταν να αποτρέψει τη διασπορά του Αφθαρτοδοκητισμού μεταξύ των Ορθοδόξων.<ref>Φρατσέας σ. 192.</ref>
 
Για να αντιληφθούμε όμως ευκρινέστερα την προαναφερθείσα στην προηγούμενη παράγραφο άποψη του M. Richard, χρειάζεται να κάνουμε μια σύντομη αναδρομή στην περίοδο πριν τη Σύνοδο της Χαλκηδόνας (451). Μετά τη συμφωνία που είχε επιτευχθεί ανάμεσα στους εκπροσώπους των δύο μεγάλων θεολογικών σχολών (Αντιοχείας και Αλεξανδρείας) στα πλαίσια του ''Όρου των Διαλλαγών'', οι χριστολογικές απόψεις των λιγότερο μετριοπαθών από αυτούς δεν έπαψαν να αποκλίνουν και το βασικό πρόβλημα, που ήταν η σύγχυση των όρων ''πρόσωπο'' και ''υπόσταση'' παρέμενε. Έτσι, η Δ΄ Οικουμενική Σύνοδος (Σύνοδος της Χαλκηδόνας) ήρθε το 451 για να καταδικάσει κάθε μονοφυσιτική από τη μία και κάθε ακραία δυοφυσιτική από την άλλη απόκλιση. Υπήρχε από τη μία ο Μονοφυσιτισμός, που υποστήριζε ότι καθόσον στο πρόσωπο του Χριστού υπάρχουν δύο φύσεις, θα έπρεπε να υπάρχουν και δύο πρόσωπα, και δεδομένου ότι αυτό είναι άτοπο, πρέπει να δεχθούμε πως η ανθρώπινη φύση αφομοιώθηκε -χωρίς να εξαλειφθεί- από τη θεϊκή.[https://el.orthodoxwiki.org/%CE%94%CE%84_%CE%9F%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CF%85%CE%BC%CE%B5%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%AE_%CE%A3%CF%8D%CE%BD%CE%BF%CE%B4%CE%BF%CF%82] Και από την άλλη υπήρχαν εκείνοι οι Αντιοχειανοί θεολόγοι, οι οποίοι προέβαλλαν τα έργα του Θεοδώρου Μοψουεστίας και του Διοδώρου Ταρσού, προκειμένου να επιτύχουν την αναίρεση της καταδίκης των έργων του Νεστορίου, του οποίου άλλωστε οι Χριστολογικές απόψεις ήταν μετριοπαθέστερες από εκείνες των Θεοδώρου και Διοδώρου. Αυτό λοιπόν, που ο Richard υποστηρίζει είναι ότι ο β΄ και γ΄ ''Λόγος'', δηλαδή τα συγγράμματα, ''Κατά των Αφθαρτοδοκητών'' και ''Φωρά και θρίαμβος υπέρ Νεστοριανών'' του '''Λεοντίου''', ενώ υποτίθεται ότι καταπολεμούν αιρετικούς που είχαν τεθεί εκτός Εκκλησίας, στην πραγματικότητα αυτό το κάνουν προσχηματικά, ενώ κατά βάθος ασκούν πολεμική εναντίον των χαλκηδονίων Ορθοδόξων, για τους οποίους ο '''Λεόντιος''' πίστευε ότι είναι ένοχοι λόγω του ότι συμφώνησαν με την αίρεση του Νεστορίου και του Θεοδώρου Μοψουεστίας. Κατά τον Richard δηλαδή, όταν ο '''Λεόντιος''' καταπολεμά τις χριστολογικές απόψεις του Θεοδώρου Μοψουεστίας σ' αυτά τα δύο βιβλία, στην πραγματικότητα ασκεί πολεμική στους χαλκηδονίους Ορθοδόξους, για τους οποίους θεωρεί ότι προσχώρησαν στην αίρεσή του.
 
== Υποσημειώσεις. ==
319

επεξεργασίες