Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (αγγλικά: European Commission, γαλλικά: Commission européenne, αναφέρεται συχνά ως Κομισιόν) είναι θεσμικό όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με απώτερο σκοπό την προστασία των κοινοτικών συμφερόντων των κρατών μελών της Ένωσης. Ιδρύθηκε το 1951 και έχει ως έδρα τις Βρυξέλλες, διατηρώντας επίσης γραφεία στο Λουξεμβούργο και αντιπροσωπείες σε όλες τις χώρες της Ένωσης. Η Επιτροπή προτείνει νέες ευρωπαϊκές νομοθετικές πράξεις, τις οποίες υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αποτελεί συγχρόνως εκτελεστικό όργανο της Ένωσης, αρμόδιο για την εφαρμογή των κοινών πολιτικών και την εξασφάλιση της εφαρμογής της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ενώ παράλληλα διαχειρίζεται τα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και τον οικονομικό προϋπολογισμό της.

Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Logo of the European Commission (el).svg
ΕίδοςΘεσμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης
ΡόλοςΕκτελεστικό συμβούλιο
Ιδρύθηκε1958
Κολέγιο
Τρέχον κολέγιοΕπιτροπή φον ντερ Λάιεν
ΠρόεδροςΟύρσουλα φον ντερ Λάιεν
Πρώτος και
Εκτελεστικός
Αντιπρόεδρος
Φρανς Τίμερμανς
Εκτελεστικοί
Αντιπρόεδροι
Αντιπρόεδροι
Διοίκηση
Γλώσσες
εργασίας
Αγγλικά
Γαλλικά
Γερμανικά
Προσωπικό23.000[1]
Τμήματα24
Τοποθεσία
Ιστοσελίδα
ec.europa.eu

Τα μέλη της ονομάζονται επισήμως επίτροποι και συχνά με τον όρο Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφερόμαστε στο σώμα των επιτρόπων που ασκούν τη διοίκηση του οργάνου. Από το 2005, μετά τις αλλαγές της συνθήκης της Νίκαιας, κάθε κράτος μέλος εκπροσωπείται από έναν επίτροπο. Σε αντίθεση με το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κάθε μέλος της Επιτροπής έχει ευρωπαϊκό ρόλο, διαχειρίζεται ένα χαρτοφυλάκιο που του ανατίθεται από τον πρόεδρο της στην αρχή της θητείας του και το χειρίζεται με ενιαίο Ευρωπαϊκό χαρακτήρα και προσανατολισμό, χωρίς υποδείξεις από εθνικές κυβερνήσεις ή άλλους οργανισμούς.

ΑρμοδιότητεςΕπεξεργασία

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαφέρει ως προς άλλα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μέσα από το «δικαίωμα πρωτοβουλίας» στη νομοθετική διαδικασία. Έχει δηλαδή το δικαίωμα να υποβάλλει προτάσεις νέας ευρωπαϊκής νομοθεσίας στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, προκειμένου να προωθήσει τα συμφέροντα της Ένωσης ή να αντιμετωπιστεί ένα πρόβλημα. Λειτουργεί επίσης ως εκτελεστικό όργανο, με αρμοδιότητα στη διαχείριση και εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης, καθώς και τη διαχείριση των ευρωπαϊκών προγραμμάτων ή την εξασφάλιση της εφαρμογής των πολιτικών που έχουν εγκριθεί από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργεί παράλληλα ως «θεματοφύλακας των Συνθηκών», αρμόδια για τη διασφάλιση της ορθής εφαρμογής της ισχύουσας ευρωπαϊκής νομοθεσίας ή την υποβολή σχεδίων αναθεωρήσεως των ευρωπαϊκών συνθηκών. Στα πλαίσια αυτού του ρόλου, έχει δικαίωμα να κινήσει σχετικές νομικές διαδικασίες, όταν ένα κράτος μέλος παραβιάζει τη νομοθεσία, και να προσφύγει στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για την επιβολή χρηματικών ποινών, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης του κράτους μέλους. Αρμοδιότητα της Επιτροπής είναι επίσης η εκπροσώπηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η διαπραγμάτευση διεθνών συμφωνιών.

Η Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ενεργεί σύμφωνα με τις πολιτικές κατευθύνσεις που καθορίζει ο/η πρόεδρός της, ο οποίος διορίζεται κατόπιν πρότασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και έγκρισής της από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Ο/Η εκλεγμένος πρόεδρος αναλαμβάνει την επιλογή των επιτρόπων από καταλόγους υποψηφίων, όπως αυτοί διαμορφώνονται από τα κράτη μέλη, ενώ η τελική έγκριση για το διορισμό της Επιτροπής δίνεται από το Κοινοβούλιο. Η θητεία της διαρκεί για περίοδο πέντε ετών.

 
Αίθουσα συνεδριάσεων του κτιρίου Μπερλεμόν

Ο/Η πρόεδρος της Επιτροπής αναθέτει στους επιτρόπους τους τομείς πολιτικής για τους οποίους θα είναι αρμόδιοι, με δυνατότητα ανακατανομής των αρμοδιοτήτων τους κατά τη διάρκεια της θητείας της Επιτροπής, εφόσον κριθεί αναγκαίο. Κατά κανόνα, οι συνεδριάσεις της Επιτροπής διενεργούνται μία φορά την εβδομάδα, εμπιστευτικά, αλλά ενδέχεται να οριστούν και έκτακτες συνεδριάσεις αν κριθεί απαραίτητο από τον/την πρόεδρο, ο οποίος τις συγκαλεί.

Διοικητικά, οργανώνεται σε διαφορετικές «Γενικές Διευθύνσεις» και υπηρεσίες, αρμόδιες για συγκεκριμένους τομείς, καθεμία από τις οποίες διαθέτει έναν Γενικό Διευθυντή ως επικεφαλής, ο οποίος δίνει αναφορά στον αρμόδιο επίτροπο. Οι Γενικές Διευθύνσεις συντάσσουν ουσιαστικά τις νομοθετικές προτάσεις, διενεργώντας ευρείες διαβουλεύσεις και σε συνεργασία με τα αρμόδια υπουργεία των κρατών μελών. Οι προτάσεις αυτές, περιλαμβάνονται στη συνέχεια στην ημερήσια διάταξη κάποιας συνεδρίασης της Επιτροπής και υποβάλλονται προς ψηφοφορία. Η λήψη των αποφάσεων για την έγκριση μίας πρότασης γίνεται κατόπιν ψηφοφορίας κατά τη διάρκεια μίας συνεδρίασης ή με γραπτή διαδικασία, κατά την οποία η πρόταση διανέμεται στους επιτρόπους, οι οποίοι με τη σειρά τους κοινοποιούν επιφυλάξεις τους ή άλλες προτεινόμενες τροποποιήσεις. Προβλέπεται επίσης διαδικασία εξουσιοδότησης ενός η περισσότερων μελών της Επιτροπής να λάβουν μία απόφαση, με δυνατότητα περαιτέρω εκχώρησης αυτού του δικαιώματος σε Γενικούς Διευθυντές ή επικεφαλής υπηρεσιών της Επιτροπής.

ΙστορίαΕπεξεργασία

Η πρώτη μορφή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής καθορίστηκε από τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα, η οποία υπογράφτηκε στις 18 Απριλίου του 1951. Το 1957, με τις συνθήκες της Ρώμης, καθιερώθηκαν δύο νέα σώματα, η Επιτροπή της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και η Επιτροπή της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, τα οποία αργότερα συγχωνεύτηκαν για τη δημιουργία της ενιαίας Ευρωπαϊκής Επιτροπής, για τις τρεις Ευρωπαϊκές Κοινότητες εκείνης της εποχής, με βάση την Ενοποιημένη Συνθήκη που υπογράφτηκε στις 8 Απριλίου 1965 και τέθηκε σε ισχύ από την 1η Ιουλίου 1967. Η ενιαία επιτροπή του 1967, αποτελεί ουσιαστικά το όργανο που λειτουργεί μέχρι σήμερα.

Πρόεδροι της ΕπιτροπήςΕπεξεργασία

 
Το κτίριο Μπερλεμόν, έδρα της Κομισιόν


Πρόεδρος (γέννηση-θάνατος) Εικόνα Κράτος Κόμμα Περίοδος
Βάλτερ Χάλσταϊν (1901-1982)     Γερμανία Χριστιανοδημοκράτες
Εθνικά: CDU
1 Ιανουαρίου 1958 - 5 Iουλίου 1967
Ζαν Ρεΐ (1902-1983)     Βέλγιο Φιλελεύθεροι
Εθνικά: PRL
5 Ιουλίου 1967 - 1 Ιουλίου 1970
Φράνκο Μαρία Μαλφάτι (1927-1991)     Ιταλία Χριστιανοδημοκράτες
Εθνικά: DC
2 Ιουλίου 1970 - 1 Μαρτίου 1972
Σίκο Μάνσχολτ (1908-1995)     Ολλανδία Σοσιαλιστές
Εθνικά: PvdA
22 Μαρτίου 1972 - 5 Ιανουαρίου 1973
Φρανσουά-Ξαβιέ Ορτολί (1925-2007)     Γαλλία Χριστιανοδημοκράτες
Εθνικά: RPR
6 Ιανουαρίου 1973 - 5 Ιανουαρίου 1977
Ρόι Τζένκινς (1920-2003)     Ηνωμένο Βασίλειο ΕΣΚ
Εθνικά: Εργατικό Κόμμα
6 Ιανουαρίου 1977 - 19 Ιανουαρίου 1981
Γκαστόν Θορν (1928-2007)     Λουξεμβούργο ELDR
Εθνικά: Δημοκρατικό Κόμμα
20 Ιανουαρίου 1981 - 6 Ιανουαρίου 1985
Ζακ Ντελόρ (1925-)     Γαλλία ΕΣΚ
Εθνικά: Σοσιαλιστικό Κόμμα
7 Ιανουαρίου 1985 - 24 Ιανουαρίου 1995
Ζακ Σαντέρ (1937-)     Λουξεμβούργο ΕΛΚ
Εθνικά: CSV
25 Ιανουαρίου 1995- 14 Μαρτίου 1999
Μανουέλ Μαρίν (1949-2017)     Ισπανία ΕΣΚ
Εθνικά: PSOE
15 Μαρτίου 1999 - 16 Σεπτεμβρίου 1999
Ρομάνο Πρόντι (1939-)     Ιταλία ELDR
Εθνικά: Δημοκρατικοί
17 Σεπτεμβρίου 1999 - 21 Νοεμβρίου 2004
Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο (1956-)     Πορτογαλία ΕΛΚ
Εθνικά: PSD
22 Νοεμβρίου 2004 - 31 Οκτωβρίου 2014
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ (1954-)     Λουξεμβούργο ΕΛΚ
Εθνικά: CSV
1 Νοεμβρίου 2014 - 30 Νοεμβρίου 2019
Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (1958-)     Γερμανία ΕΛΚ
Εθνικά: CDU
1 Δεκεμβρίου 2019 -

Σημερινή ΣύνθεσηΕπεξεργασία

Ευρωπαίος Επίτροπος Κράτος Χαρτοφυλάκιο Πολιτικό Κόμμα Σημειώσεις
Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν  
Γερμανία
Πρόεδρος Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Χριστιανοδημοκρατική Ένωση
Φρανς Τίμερμανς  
Ολλανδία
Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος,
Δράση για το Κλίμα και Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία
Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Εργατικό Κόμμα
Μαργκρέτε Βεστάγκερ  
Δανία
Εκτελεστική Αντιπρόεδρος,
Ανταγωνισμός και Ψηφιακή Αλλαγή
Κόμμα Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη
Εθνικά:Δανικό Κοινωνικό Φιλελεύθερο Κόμμα
Βάλντις Ντομπρόβσκις  
Λετονία
Εκτελεστικός Αντιπρόεδρος,
Χρηματοπιστωτική Σταθερότητα, Χρηματοπιστωτικές Υπηρεσίες και Ένωση Κεφαλαιαγορών
Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Ενότητα
Ζοζέπ Μπορέλ  
Ισπανία
Αντιπρόεδρος,
Ύπατος Εκπρόσωπος Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας
Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Ισπανικό Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα
Μάρος Σέφτσοβιτς  
Σλοβακία
Αντιπρόεδρος,
Διοργανικές Σχέσεις και Προοπτική Διερεύνησης
Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Κατεύθυνση - Κοινωνική Δημοκρατία
Βιέρα Γιούροβα  
Τσεχία
Αντιπρόεδρος,
Αξίες και Διαφάνεια
Κόμμα Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη
Εθνικά:Δράση Δυσαρεστημένων Πολιτών 2011
Ντούμπρακβα Σούιτσα  
Κροατία
Αντιπρόεδρος,
Δημοκρατία και Δημογραφικό
Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά: Κροατική Δημοκρατική Ένωση
Μαργαρίτης Σχοινάς  
Ελλάδα
Αντιπρόεδρος,

Προώθηση του Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής

Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Νέα Δημοκρατία
Γιοχάνες Χαν  
Αυστρία
Προϋπολογισμός και Διοίκηση Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Αυστριακό Λαϊκό Κόμμα
Φιλ Χόγκαν  
Ιρλανδία
Εμπόριο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Φάιν Γκέιλ
Μαρίγια Γκαμπριέλ  
Βουλγαρία
Καινοτομία, Έρευνα, Εκπαίδευση, Πολιτισμός και Νεολαία Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Πολίτες για την Ευρωπαϊκή Ανάπτυξη της Βουλγαρίας
Νικολά Σμιτ  
Λουξεμβούργο
Απασχόληση και Κοινωνικά Δικαιώματα Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Λουξεμβουργιανό Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα
Πάολο Τζεντιλόνι  
Ιταλία
Οικονομία Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά: Δημοκρατικό Κόμμα
Γιάνους Βοϊτσιεχόφσκι  
Πολωνία
Γεωργία Συμμαχία Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών στην Ευρώπη
Εθνικά:Νόμος και Δικαιοσύνη
Ελίζα Φερέιρα  
Πορτογαλία
Συνοχή και Μεταρρυθμίσεις Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά: Σοσιαλιστικό Κόμμα
Όλιβερ Βάρχεϊ  
Ουγγαρία
Γειτονία και Διεύρυνση Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Fidesz
Στέλλα Κυριακίδου  
Κύπρος
Υγεία και Ασφάλεια Τροφίμων Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά:Δημοκρατικός Συναγερμός
Ντιντιέ Ρεντέρς  
Βέλγιο
Δικαιοσύνη Κόμμα Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη
Εθνικά: Μεταρρυθμιστικό Κίνημα
Αντίνα Βαλεάν  
Ρουμανία
Μεταφορές Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα
Εθνικά: Εθνικό Φιλελεύθερο Κόμμα της Ρουμανίας
Έλενα Ντάλι  
Μάλτα
Ισότητα Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Εργατικό Κόμμα
Τιερί Μπρετόν  
Γαλλία
Εσωτερική Αγορά -
Εθνικά: La République En Marche!
Ίλβα Γιόχανσον  
Σουηδία
Εσωτερικές Υποθέσεις Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Σουηδικό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα
Γιάνεζ Λέναρτσιτς  
Σλοβενία
Διαχείριση Κρίσεων Ανεξάρτητος
Γιούτα Ουρπιλάινεν  
Φινλανδία
Διεθνείς Εταιρικές Σχέσεις Ευρωπαϊκό Σοσιαλιστικό Κόμμα
Εθνικά:Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Φινλανδίας
Κάντρι Σίμσον  
Εσθονία
Ενέργεια Κόμμα Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη
Εθνικά:Εσθονικό Κεντρώο Κόμμα
Βιργκίνιους Σινκεβίτσιους  
Λιθουανία
Περιβάλλον, Ωκεανοί και Αλιεία -
Εθνικά:Λιθουανοί Αγρότες και Ένωση Πρασίνων

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία