Άνοιγμα κυρίου μενού

Ιερά Μητρόπολις Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας

Η Ιερά Μητρόπολη Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας είναι Μητρόπολη που ανήκει πνευματικά στο Οικουμενικό Πατριαρχείο και εκκλησιαστικά στην Εκκλησία της Ελλάδος. Έχει έδρα την Έδεσσα.

Ιερά Μητρόπολις Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας
Metropolis of Edessa.JPG
Γενικές πληροφορίες
XώραΕλλάδα
ΈδραΈδεσσα
ΥπαγωγήΕκκλησία της Ελλάδος (επιτροπικώς)
Αρχιερατικές περιφέρειες
Ενορίες140
Ναοί266
Μονές9
Μητροπολιτικός ναόςΑγίας Σκέπης Εδέσσης
Ιστοσελίδαimepa.gr
Ιεραρχία
ΜητροπολίτηςΙωήλ
ΠρωτοσύγκελλοςΑρχιμανδρίτης Στέφανος Δέβρελης
Γενικός Αρχιερατικός ΕπίτροποςΠρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος Ζουμής
Ιεροκήρυκες2
Διάκονοι3

Η Μητρόπολη αποτελείται από 140 ενορίες και 9 Ιερές Μονές, εκ των οποίων 4 ανδρικές και 5 γυναικείες.

ΙστορίαΕπεξεργασία

 
Κιονόκρανο στον βυζαντινό παλαιό μητροπολιτικό ναό Έδεσσας.
  • Τον 4ο μ.Χ. αιώνα ιδρύεται η επισκοπή Εδέσσης που ήταν υπαγόμενη στη Μητρόπολη Θεσσαλονίκης.
  • Τον 7ο αι. (691-692) ο πρώτος γνωστός επίσκοπος Εδέσσης Ισίδωρος συμμετέχει στην Πενθέκτη Οικουμενική Σύνοδο και υπογράφει ως "επίσκοπος Εδεσσηνών πόλεως".
  • Το έτος 1767 η επισκοπή Εδέσσης προβιβάζεται σε Μητρόπολη.
  • Το έτος 1789 ο μητροπολίτης Μελέτιος με πολλούς Εδεσσαίους συμμετέχει στην επανάσταση του Λευκαδίτη Λουίζη κατά τον 2ο Ρωσοτουρκικό πόλεμο.[1].
  • Σημαντική ήταν η συνεισφορά της Μητρόπολης στον Μακεδονικό Αγώνα (τότε η Μητρόπολη ονομαζόταν Μητρόπολη Βοδενών).
  • Έπειτα από απόφαση της Εκκλησίας της Ελλάδος στις 22 Ιουνίου 1967, η εκκλησιαστική περιφέρεια της Αλμωπίας ενσωματώθηκε στην Ιερά Μητρόπολη Εδέσσης και Πέλλης από την Μητρόπολη της Φλώρινας και έτσι η Μητρόπολη της Έδεσσας μετονομάστηκε σε Ιερά Μητρόπολις Εδέσσης, Πέλλης και Αλμωπίας.
  • Η Ιερά Μητρόπολη υπάγεται στην Εκκλησία της Ελλάδος, ωστόσο, επιτροπικώς και πνευματικώς υπάγεται στο Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Διατελέσαντες μητροπολίτεςΕπεξεργασία

Επίσκοποι ΒοδενώνΕπεξεργασία

Επίσκοπος Θητεία
1. Αντίγονος Α' 325
2. Ισίδωρος Α' 691/692
3. Γερμανός η Γαβριήλ Α' 987-1014
4. Μιχαήλ Α' 1230
5. Αντώνιος Α' 1368/1375
6. Χαρίτων Α' 1585
7. Θεοφάνης Α' 1600
8. Γρηγόριος Α' 1618, 1619
9. Ακάκιος Α' 1624
10. Δανιήλ Α' 1630, 1631
11. Μητροφάνης Α' 1633
12. Διονύσιος Α' 1640
13. Ιγνάτιος Α' 1653, 1660
14. Αρσένιος Α' 1668
15. Παρθενίας Α' 1676
16. Νείλος Α' 1683, 1684
17. Γερμανός Β' 1686, 1705
18. Μητροφάνης Β' 1692, 1719
19. Μητροφάνης Γ' 1725, 1744
20. Ιωσήφ Α' 1740, 1746
21. Γερμανός Γ 1752-1782
22. Μελέτιος Α' 1782-1790
23. Τιμόθεος A' 1790-1821
24. Κύριλλος Α' 1821-1827
25. Μελέτιος Β' 1827-1832
26. Ιωακείμ Α' 1832-1840
27. Μελέτιος Γ 1840-1848
28. Άνθιμος Α' 1848-1859
29. Νικόδημος Α' 1859-1870
31. Αγαθάγγελος Α' 1870-1875
31. Ιερόθεος Α' 1875-1896
32. Νικόλαος Α' 1896-1899
33. Νικόδημος Β' 1899-1904
34. Στέφανος Α' 1904-1910
35. Τιμόθεος Β' 1910-1912
36. Κωνστάντιος Α' 1912-1922

Μητροπολίτες Εδέσσης και ΠέλληςΕπεξεργασία

Επίσκοπος Θητεία
37. Αγαθάγγελος Β' 1922-1924
38. Κωνστάντιος Α' 1924-1941
39. Παντελεήμων Α' 1941-1951
40. Διονύσιος Β' 1951-1967

Μητροπολίτες Εδέσσης, Πέλλης και ΑλμωπίαςΕπεξεργασία

Επίσκοπος Θητεία
41. Καλλίνικος Α' 1967-1984
42. Χρυσόστομος Α' 1984-2002
43. Ιωήλ Α' 2002

Αρχιερατικές ΠεριφέρειεςΕπεξεργασία

Αρχιερατική Περιφέρεια Έδρα Αριθμός Ενοριών Εκκλησιαστική Υποδιαίρεση
Εδέσσης Έδεσσα Η Αρχιερατική Περιφέρεια Εδέσσης καλύπτει γεωγραφικά την πόλη της Ἔδεσσας και 21 χωριά του ομώνυμου δήμου: Αγία Φωτεινή, Άγιος Δημήτριος, Ἀγρας, Ἄρνισσα, Βρυττά, Δροσιά, Εκκλησιοχώρι, Καισαριανά, Καρυδιά, Κερασιά, Λύκοι, Μαργαρίτα, Μεσημέρι, Νησί, Ξανθόγεια, Παναγίτσα, Πλατάνη, Ριζάρι, Σαμάρι, Σωτήρα και Φλαμουριά.
Αριδαίας Αριδαία Η Αρχιερατική Περιφέρεια Αριδαίας καλύπτει γεωγραφικά την πόλη της Ἀριδαίας, 37 χωριά του δήμου Αλμωπίας: Αετοχώρι, Αλωρος, Αρχάγγελος, Άψαλος, Βορεινό, Γαρέφι, Δωροθέα, Εξαπλάτανος, Θεοδωράκι, Θηριόπετρα, Ίδα, Κορυφή, Κωνσταντία, Λαγκαδιά, Λουτράκι, Λυκόστομο, Μεγαπλάτανος, Μηλιά, Μοναστηράκι, Νεοχώρι, Νερόμυλοι, Νότια, Ξιφιανή, Όρμα, Περίκλεια, Πιπεριά, Πολυκάρπη, Πρόδρομος, Πρόμαχοι, Ριζοχώρι, Σαρακηνοί, Σωσάνδρα, Τσάκοι Υδραία, Φιλώτεια, Φούστανη και Χρυσή και την Κρανέα του δήμου Σκύδρας.
Γιαννιτσών Γιαννιτσά Η Αρχιερατική Περιφέρεια Γιαννιτσών καλύπτει γεωγραφικά την πόλη των Γιαννιτσών και 35 χωριά του δήμου Πέλλας: Άγιος Γεώργιος, Άγιος Λουκάς, Αγροσυκιά, Ακρολίμνη, Αμπελειές, Αξός, Αραβησσός, Αρχοντικό, Ασβεσταρείο, Αχλαδοχώρι, Γαλατάδες, Γυψοχώρι, Δαμιανό, Δροσερό, Δυτικό, Ελευθεροχώρι, Εσώβαλτα, Καρυώτισσα, Κρύα Βρύση, Κρώμνη, Λεπτοκαρυά, Λιπαρό, Μελίσσι, Μεσιανό, Νέα Πέλλα, Νέος Μυλότοπος, Πέλλα, Παλαιός Μυλότοπος, Παλαίφυτο, Παραλίμνη, Πενταπλάτανος, Πλαγιάρι, Ποντοχώρι, Σταυροδρόμι και Τριφύλλι
Σκύδρας Σκύδρα Η Αρχιερατική Περιφέρεια Σκύδρας καλύπτει γεωγραφικά την κωμόπολη της Σκύδρας, 19 χωριά του ομώνυμου δήμου: Άνυδρο, Αρσένι, Άσπρο, Δάφνη, Καλή, Καλλίπολη Καλύβια, Λιποχώρι, Λουτροχώρι, Μάνδαλο, Μαυροβούνι, Νέα Ζωή, Πετρία, Πλεύρωμα, Προφήτης Ηλίας, Ριζό, Σανδάλι και Σεβαστιανά, την Λάκκα του δήμου Πέλλας και 7 χωριά του δήμου Νάουσας: Γιαννακοχώρι, Επισκοπή Νάουσας, Λευκάδια, Μαρίνα, Πολλά Νερά, Ροδοχώρι και Ροδακινιά.
Κουφαλίων και Χαλκηδόνος Κουφάλια Η Αρχιερατική Περιφέρεια Κουφαλίων και Χαλκηδόνος καλύπτει γεωγραφικά την κωμόπολη Κουφάλια του Νομού Θεσσαλονίκης, τα χωριά Άθυρα, Λιβαδίτσα και Ραχώνα του δήμου Πέλλας, πέντε χωριά του δήμου Χαλκηδόνος: Βαλτοχώρι, Ελεούσα, Λουδίας, Μικρό Μοναστήρι, Παρθένι και την κωμόπολη Χαλκηδόνα.
 
Ιερός Ναός Αγιών Αποστόλων Πέτρου και Παύλου στο Μαυροβούνι
 
Ιερός Ναός Αγίου Αθανασίου στους Γαλατάδες
 
Ιερός Ναός Αγίας Παρασκευής στον Παλαιό Μυλότοπο

Ιερές ΜονέςΕπεξεργασία

Στην Ιερά Μητρόπολη υπάγονται οι παρακάτω μονές:

Ανδρικές

  • Ιερά Μονή Ἀρχαγγέλου Μιχαήλ (Αριδαία) - Ηγούμενος: Ἐπιφάνιος Μανταζής
  • Ιερά Μονή Μεταμορφώσεως του Σωτήρος (Μαρίνα) - Ηγούμενος: Φιλόθεος Παπαδόπουλος
  • Ιερά Μονή Προφήτου Ηλίου (Έδεσσα)
  • Ιερά Μονή Αγίου Ἁγίας Παρασκευής (Γιαννιτσά) Σημείωση:Πλέον δεν λειτουργεί ως μοναστήρι

Γυναικείες

  • Ιερά Μονή Ἁγ. Τριάδος Εδέσσης - Ηγουμένη: Φοίβη Θεοδοσίου
  • Ιερά Μονή Υψώσεως Τιμίου Σταυρού Μεσημερίου
  • Ιερά Μονή Κοιμήσεως Θεοτόκου Λάκκας Γιαννιτσών
  • Ιερά Μονή Ἁγίου Ἱλαρίωνος Μογλενών, Πρόμαχοι Αριδαίας
  • Ἡσυχαστήριον Ἁγ. Γρηγορίου Παλαμά Κουφαλίων - Ηγουμένη: Ξένη Κωνσταντινίδου

Τοπικοί άγιοιΕπεξεργασία

  • Αγία Χρυσή η νεομάρτυς, μαρτυρήσασα το 1795 εις Χρυσήν Αλμωπίας (13 Οκτωβρίου)
  • Αγία Βάσσα η Εδεσσαία και τα τρια τέκνα αυτής, μαρτυρήσαντες εν Προποντίδα το 304. (21 Αυγούστου)
  • Αγία Παρθένα η Εδεσσαία, μαρτυρήσασα εις Έδεσσαν το 1373. (Κυριακή μετά τα Φώτα)
  • Άγιος Ιλαρίων επίσκοπος Μογλενών, ακμάσας περί το 1200. (21 Οκτωβρίου)

ΕορτέςΕπεξεργασία

  • 1η Ιουλίου, Αγίων Αναργύρων, στον Μητροπολιτικό ναό Έδεσσας.
  • 29η Ιουνίου, Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, στον ομώνυμο ναό Γιαννιτσών.
  • 26η Ιουλίου Αγίας Παρασκευής , Χρύσας Αριδαίας Δήμου Αλμωπίας στον ομώνυμο ναό του κοινοτικού διαμερίσματος Χρύσας.

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία