Συντεταγμένες: 50°15′N 19°0′E / 50.250°N 19.000°E / 50.250; 19.000

Το Κατοβίτσε (Katowice, προφ.: Ltspkr.png [katɔ'vʲitsɛ] (Τσεχικά: Katovice, Γερμανικά: Kattowitz) είναι μια σημαντική πόλη της ιστορικής περιοχής της Άνω Σιλεσίας στην νότια Πολωνία, με δυο ποτάμια Κλοντνίτσα (Kłodnica) και Ράβα (Rawa).

Κατοβίτσε
Katowice Rynek.jpg
Katowice Flaga.svg
Σημαία
Katowice Herb.svg
Έμβλημα
Τοποθεσία στο χάρτη
Τοποθεσία στο χάρτη
Κατοβίτσε
50°15′0″N 19°0′0″E
Katowice jednostki pomocnicze.png
ΧώραΠολωνία
Διοικητική υπαγωγήΒοεβοδάτο της Σιλεσίας
Ίδρυση1598
Διοίκηση
 • ΔήμαρχοςMarcin Krupa (από 2014)
Έκταση164 670 000 
Υψόμετρο357 μέτρο
Ταχ. κωδ.40-001
Τηλ. κωδ.(+48) 32
Ζώνη ώραςEurope/Warsaw
ΙστότοποςΕπίσημος ιστότοπος
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Το Κατοβίτσε είναι από το 1999 η πρωτεύουσα της αυτοδιοικούμενης περιοχής που ονομάζεται Επαρχία Σιλεσίας (προηγούμενη ονομασία Επαρχία Κατοβίτσε). Το Κατοβίτσε είναι η κυριότερη πόλη της Βιομηχανικής Περιοχής Άνω Σιλεσίας και της ευρύτερης περιοχής Μετροπόλιαν Κατοβίτσε (Metropolian Katowice). Έχει πληθυσμό 321.163 κατοίκους, και ο πληθυσμός της ευρύτερης αστικής περιοχής ήταν 3.487.000 κάτοικοι το 2004.

ΙστορίαΕπεξεργασία

Η περιοχή γύρω από το Κατοβίτσε, η Άνω Σιλεσία, κατοικήθηκε από την εθνότητα των Σιλεσιανών (Silesians) πριν από πολλούς αιώνες. Πρώτα κυβερνήθηκε από την Πολωνική - Σιλεσιανή δυναστεία των Πιαστ μέχρι που χάθηκε αυτή, και μετά περιέπεσε στην κυριαρχία των Αψβούργων (Habsburg). Αρχικά ήταν ένα ασήμαντο γεωργικό χωριό που αριθμούσε 15.000 κατοίκους έως και το 1890. Η πόλη Κατοβίτσε διαμορφώθηκε τον 19ο αιώνα, μια περίοδο κατά την οποία η περιοχή βρισκόταν κάτω από Πρωσσική κυριαρχία, και απέκτησε δικαιώματα δήμου το 1865. Κατοικημένο κυρίως από Γερμανούς, Σιλεσιανούς, Εβραίους και Πολωνούς, το Κατοβίτσε απετέλεσε τμήμα της 2ης Πολωνικής Δημοκρατίας, που προέκυψε μετά τις Σιλεσιανές Εξεγέρσεις σε όλη την Σιλεσία στο διάστημα 1918 μέχρι 1921. Παρόλο που στο δημοψήφισμα της Άνω Σιλεσίας το 85.4% (22.774 άτομα ψήφισαν υπέρ της παραμονής στην Γερμανία και 3.900 ψήφισαν υπέρ της Πολωνίας)[1] των ψηφοφόρων στη πόλη του Κατοβίτσε ψήφισαν υπέρ της παραμονής στην Γερμανία, η πόλη πέρασε στην Πολωνία. Από το 1941 έως το 1945 το Κατοβίτσε (Κάτοβιτς) ήταν η πρωτεύουσα του γκάου Άνω Σιλεσίας. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η χώρα στην συνέχεια διαιρέθηκε και οι νέες συνθήκες, (η νέα ρύθμιση των συνόρων που προέκυψε μετά τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο), άφησαν το Κατοβίτσε στην Πολωνική πλευρά, από τα σύνορα με την Τσεχία έως τον άνω ρου του Βάρτα, με σημαντική αυτονομία. Σχεδόν όλοι οι Γερμανοί κάτοικοι του Κατοβίτσε εγκατέλειψαν την πόλη λόγω της γενικότερης απέλασης των Γερμανών μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η πόλη ευημέρησε λόγω των μεγάλων ορυκτών αποθεμάτων (ειδικά του γαιάνθρακα) στα κοντινά βουνά και επεκτάθηκε ενσωματώνοντας τα γύρω χωριά και πόλεις των ανθρακωρύχων. Επίσης κατέφθασαν πρόσφυγες από τα πρώην ανατολικά εδάφη της Πολωνίας (Κρέσι) και άλλοι έποικοι, αυξάνοντας τον πληθυσμό της πόλης. Η εκτεταμένη της ανάπτυξη και ο πλούτος της στηρίχθηκαν στην εξόρυξη του άνθρακα και στις βιομηχανίες χάλυβα, που γιγαντώθηκαν κατά την Βιομηχανική επανάσταση. Από το 1921 που προσαρτήθηκε στην Πολωνία, έγινε ένα από τα σπουδαιότερα βιομηχανικά και εξορυκτικά κέντρα της χώρας. Η πόλη είναι σημαντικός σιδηροδρομικός κόμβος και έχει αεροδρόμιο. Η οικονομία της βασίζεται στην εξόρυξη γαιανθράκων, ψευδαργύρου, μολύβδου και σιδήρου και στις βαριές βιομηχανίες της, κυριότερες από τις οποίες είναι η χαλυβουργία, η μεταλλουργία και η μηχανουργία, όπως και η βιομηχανία χημικών προϊόντων και δομικών υλικών. Πρόσφατα, εξαιτίας οικονομικών μεταρρυθμίσεων, υπάρχει απομάκρυνση από την βαριά βιομηχανία και μετακίνηση προς τις μικρές επιχειρήσεις.

Στο διάστημα από το 1953 μέχρι το 1956 μετονομάστηκε σε Σταλινόγκρουντ (Stalinogród, η πόλη του Στάλιν) από τους Πολωνούς κομμουνιστές. Σοβαρή οικολογική επιβάρυνση συνέβη στο φυσικό περιβάλλον κατά την μετά τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο κομμουνιστική διακυβέρνηση της Λαϊκής Δημοκρατίας της Πολωνίας, αλλά οι πρόσφατες αλλαγές στους κανονισμούς, στις διαδικασίες και στην πολιτική της μετα-κομμουνιστικής Πολωνικής διακυβέρνησης έχουν αναστρέψει αρκετές από τις βλάβες που είχαν επέλθει.

ΟικονομίαΕπεξεργασία

 
Το Silesia City Center είναι μεγάλο εμπορικό κέντρο στο Κατοβίτσε. Βρίσκεται στην θέση του πρώην ανθρακωρυχείου Γκότβαλντ.

Το Κατοβίτσε είναι μεγάλο κέντρο εξόρυξης άνθρακα και χάλυβα. Στο Κατοβίτσε βρίσκονται πολλά ανθρακορυχεία (Ανθρακωρυχείο Βούγιεκ, Ανθρακωρυχείο Μυσουόβιτσε-Βέσοουα, Ανθρακωρυχείο Βιέτσορεκ, Ανθρακωρυχείο Μούρτσκι, Ανθρακωρυχείο Στάσιτς) τα οποία είναι οργανωμένα σε ενώσεις—την Εταιρεία Επενδύσεων Άνθρακα του Κατοβίτσε (πολωνικά: Katowicki Holding Węglowy), δύο χαλυβουργίες (Huta Baildon, Huta Ferrum) και ένα χυτήριο μη σιδηρούχων μετάλλων (Huta Metali Nieżelaznych Szopienice).

Το Κατοβίτσε είναι μεγάλο επιχειρηματικό και εκθεσιακό κέντρο. Κάθε χρόνο λαμβάνουν χώρα πολλές εκθέσεις στους χώρους Διεθνές Εκθεσιακό Κέντρο του Κατοβίτσε και Σποντέκ. Το Κατοβίτσε έχει το δεύτερο μεγαλύτερο οικονομικό κέντρο στη Πολωνία, μετά από αυτό της Βαρσοβίας. Στις οδούς Χόρζοφσκα, Κορφάντεγκο και Ροζντζιένσκιεγκο βρίσκονται ουρανοξύστες. Οι νεότεροι ουρανοξύστες κλάσης Α είναι οι Chorzowska 50, Altus Skyscraper και Silesia Towers (υπό κατασκευή).

Το Κατοβίτσε είναι η έδρα της Ειδικής Οικονομικής Ζώνης του Κατοβίτσε (Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna).

Το 2008 το ποσοστό ανεργίας του Κατοβίτσε ήταν 2%, ένα από τα χαμηλότερα στην Πολωνία.[2] Η πόλη χαρακτηρίζεται ακόμα από την δύναμη της εργατικής τάξης και προσελκύει πολλούς ανθρώπους από τις κοντινές πόλεις (από άλλες επαρχίες της Μητρόπολης της Άνω Σιλεσίας που ψάχνουν για δουλειά).

ΠολιτιστικάΕπεξεργασία

 
Κατοβίτσε, Το μουσείο της Σιλεσίας

Το Κατοβίτσε είναι επίσης πολιτιστικό κέντρο με ωδείο, σχολές Καλών Τεχνών και τεχνολογίας, βιβλιοθήκες, θέατρα και αθλητικά κέντρα.

Στο Κατοβίτσε εδρεύει η ποδοσφαιρική ομάδα της ΓΚΣ Κατοβίτσε.

Σημαντικά πρόσωπα από τον χώρο της μουσικής που σχετίστηκαν με το Κατοβίτσε είναι οι:

  • Βόιτσεκ Κίλαρ: Πολωνός συνθέτης (1932-2013), πασίγνωστος για την κινηματογραφική μουσική των ταινιών "Δράκουλας" (1992) του Φράνσις Φορντ Κόπολα, "Η ένατη πύλη" και "Ο πιανίστας" του Ρομάν Πολάνσκι, καθώς και για τη συμφωνική μουσική του.
  • Άρτουρ Μαλόφσκι: Πολωνός συνθέτης και παιδαγωγός (1904-1957), από το 1950 ως το 1954 ήταν καθηγητής διεύθυνσης ορχήστρας στο Ωδείο του Κατοβίτσε.

Αδελφοποιημένες πόλειςΕπεξεργασία

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

  • Britannica Ultimate Reference Suite 2005, λήμμα: Katowice και Wodzislaw Slaski
  • Microsoft Encarta Reference Library 2005, λήμμα: Katowice

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία