Άνοιγμα κυρίου μενού

Η Μέλπω Αξιώτη (15 Ιουλίου 190522 Μαΐου 1973) ήταν Ελληνίδα λογοτέχνης και αντιστασιακός.[3]

Μέλπω Αξιώτη
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση15  Ιουλίου 1905[1]
Αθήνα
Θάνατος22  Μαΐου 1973[1]
Αθήνα
Χώρα πολιτογράφησηςΕλλάδα
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΝέα ελληνική γλώσσα[2]
ΣπουδέςΕθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταδημιουργός γραπτών έργων
συγγραφέας
ΕργοδότηςΠανεπιστήμιο Χούμπολτ
Οικογένεια
ΓονείςΓεώργιος Αξιώτης

Πίνακας περιεχομένων

ΒιογραφίαΕπεξεργασία

Πρώτα χρόνια και ταξίδιαΕπεξεργασία

Ήταν κόρη του μουσικοσυνθέτη Γεωργίου Αξιώτη και της αριστοκράτισσας Καλλιόπης Βάβαρη[4]. Παππούς της ο επίσης λογοτέχνης Παναγιώτης Αξιώτης. Εγκαταστάθηκε από τη βρεφική της ηλικία στη Μύκονο, ιδιαίτερη πατρίδα του πατέρα της, όπου παρέμεινε ως τα νεανικά της χρόνια. Μορφώθηκε στη Σχολή Ουρσουλινών της Τήνου (1918-1922). Το 1925 έκανε τον πρώτο της γάμο, με το θεολόγο καθηγητή της Βασίλη Μάρκαρη. Χώρισαν το 1929 και ένα χρόνο μετά η Αξιώτη εγκαταστάθηκε μόνιμα στην Αθήνα, όπου εργάστηκε ως ράπτρια (σε δικό της οίκο) έχοντας παρακολουθήσει τη Σιβιτανίδειο Σχολή[5]. Από πολύ νέα εντάχθηκε στο ΚΚΕ (το 1936) και στο ΕΑΜ, λαμβάνοντας μέρος στην Εθνική Αντίσταση της κατοχής ως μια πολύ δραστήρια αγωνίστρια. Καθοριστική ήταν η συμβολή της στην ανάπτυξη και διάδοση του παράνομου αντιστασιακού Τύπου[6]. Στη διάρκεια του εμφύλιου πολέμου ( το 1947) αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την Ελλάδα και έζησε αυτοεξόριστη στη Γαλλία, την Ιταλία, τη Σοβιετική Ένωση, την Πολωνία και τη Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας, όπου ήρθε σε επαφή με διάσημους συγγραφείς, όπως ο Λουί Αραγκόν, ο Πάμπλο Νερούδα και ο Ναζίμ Χικμέτ. Δίδαξε Νεοελληνική Λογοτεχνία στο πανεπιστήμιο του Ανατολικού Βερολίνου της Γερμανίας το 1958.

ΛογοτεχνίαΕπεξεργασία

Η πρώτη της εμφάνιση στα γράμματα έγινε με τη δημοσίευση του διηγήματός της «Απ’ τα χτες ως το σήμερα» στο περιοδικό Μυκονιάτικα Χρονικά (1933). Πέντε χρόνια μετά κυκλοφόρησε και το πρώτο της μυθιστόρημα, τις Δύσκολες νύχτες. Παράλληλα έγραψε, εκτός από πεζογραφήματα και ποιήματα, μελέτες και έκανε πολλές μεταφράσεις. Υπήρξε πρωτοποριακή ως συγγραφέας και ήταν μία από τις πιο αξιόλογες μορφές της γυναικείας μεταπολεμικής ποίησης.

Ο Νίκος Καββαδίας της αφιέρωσε το ποίημα Αντίσταση, το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Ελεύθερα Γράμματα» (τεύχος 14 – 10 Αυγούστου 1945), και συμπεριλήφθηκε στην ανθολογία «Τραγούδια της Αντίστασης» που επιμελήθηκε η Φούλα Χατζιδάκη και κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1951 από το «Εκδοτικό Νέα Ελλάδα». Βρίσκεται στο βιβλίο «ΜΕΛΠΩ ΑΞΙΩΤΗ, ΠΟΙΗΜΑΤΑ» (2001, ΚΕΔΡΟΣ).[7]

Τελευταία χρόνιαΕπεξεργασία

Με απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης επέστρεψε στην Ελλάδα το 1964 και τα τελευταία χρόνια υπέφερε από προϊούσα αμνησία και σωματική καχεξία. Πέθανε σε ηλικία 68 ετών το Μάιο του 1973 σε οίκο ευγηρίας. Κηδεύτηκε στο Νεκροταφείο Ζωγράφου. Προτομή της φιλοτεχνήθηκε και τοποθετήθηκε στην πλατεία της περιοχής Μύλων της Μυκόνου.

Επιλεγμένα έργαΕπεξεργασία

  • Δύσκολες Νύχτες (1938)
  • Θέλετε να χορέψουμε, Μαρία; (μυθιστόρημα, 1940)
  • Σύμπτωση (ποιητική συλλογή, 1939)
  • Κοντραμπάντο (ποιητική συλλογή, 1959)
  • Θαλασσινά" (ποιητική συλλογή, 1961)
  • Εικοστός Αιώνας (1946, μυθιστόρημα)
  • Σύντροφοι, Καλημέρα! (1953, διηγήματα)
  • Το σπίτι μου (1965)
  • Η Κάδμω (1972)
  • Απάντηση σε πέντε ερωτήματα (ιστορικό χρονικό, 1945)
  • Πρωτομαγιές" (ιστορικό χρονικό, 1945)
  • Οι Ελληνίδες φρουροί της Ελλάδας (ιστορικό χρονικό, 1945)
  • Αθήνα 1941-1945 (ιστορικό χρονικό, 1946)
  • Ρεπυμπλίκ-Βαστίλλη (μυθιστόρημα με πολλά αυτοβιογραφικά στοιχεία, μετάφραση Τιτίκα Δημητρούλια, επιμέλεια Μαίρη Μικέ, εκδόσεις «Άγρα», Αθήνα 2014).
  • "Η Κάδμω", εκδόσεις Κέδρος (1972)

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. 1,0 1,1 1,2 FemBio. 1550. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  2. (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12448982j. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  3. Κώστας Σταματίου, (1988 - 1991), τ. 1 στο «Το βιβλίο και ο χρόνος: 1988-1991», (Καστανιώτης, 2004) σελ. 1.288, ISBN 9600339007, 9789600339000.
  4. Βιογραφία στον ιστότοπο Biblionet.gr
  5. 2ος Κύκλος Λογοτεχνικων Σεμιναρίων 2000 - 2001. «Οι Δύσκολες Νύχτες της Μέλπως Αξιώτη», Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Σερρών, ανάκτηση 15-7-2013.
  6. http://www.slideshare.net/martsoyk/ss-6548667
  7. "Αντίσταση" : Ο Ν. Καββαδίας για Κατοχή και Δεκεμβριανά. Ένα ποίημα του Νίκου Καββαδία αφιερωμένο στη Μέλπω Αξιώτη

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία

  • enet.gr, «Οι δύσκολες νύχτες της Μέλπως Αξιώτη», 2-7-2011, ανάκτηση 15-7-2013.