Ο Οργανισμός Σιδηροδρόμων Ελλάδας (Ο.Σ.Ε.) διαθέτει, εκτός από της μηχανές πορείας, και ορισμένες μικρές ντηζελοϋδραυλικές μηχανές έλξης, που εκτελούν ελιγμούς, δηλαδή, την μετακίνηση μη-κινητήριων οχημάτων (βαγόνια) στις αμαξοστοιχίες ή αντίστροφα. Παρακάτω, παραθέτονται αναλυτικά οι σειρές μηχανών ελιγμών που λειτουργεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, με αριθμητική σειρά.

Κανονικού εύρουςΕπεξεργασία

 
Η A.104 στον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης το 2009

Σειρά Α.101Επεξεργασία

Η σειρά Α.101 του ΟΣΕ,, είναι η παλαιότερη σειρά μηχανών ελιγμών που λειτουργεί στην Ελλάδα, η οποία είναι ντιζελοϋδροκίνητη και κατασκευάστηκε μεταξύ 1962 και 1967 από την Krupp στο Έσσεν της τότε Δυτικής Γερμανίας για τους ΣΕΚ και τέθηκε σε λειτουργία στον ΟΣΕ το 1971, με την ίδρυση του. Συνολικά, παράχθηκαν 30 μονάδες, με αρίθμηση Α.101 έως Α.130. Έχει ντιζελοκινητήρα MTW GTO 6[1][2] ισχύος 650 HP[3] (478kW)[4] και φτάνει ταχύτητες μέχρι 70 χιλιόμετρα την ώρα σε τάξη πορείας[3], και 30 σε εργασίες ελιγμών.[3] Οι μηχανές αυτές είναι γνωστές στον κύκλο των σιδηροδρομικών και ως "Κρουπάκια", λόγω των μικρών τους διαστάσεων.[3] Έχουν βάρος 51 τόνων, σύστημα πέδης αέρος KNORR, και διάταξη αξόνων Η σειρά είναι βασισμένη στην V60 (Σημερινή 360) των Γερμανικών σιδηροδρόμων,

Μέχρι το 1945, η μοναδική σειρά μηχανών ελιγμών της Ελλάδας, ήταν η Εα, 40 μονάδων και σε λειτουργία κυρίως στον άξονα Αθηνών-Θεσσαλονίκης (Αν και λειτουργούσε σε όλο το δίκτυο.). Μεταξύ 1943 και 1944, κατασκευάστηκαν στις ΗΠΑ 20 μονάδες του τάγματος των ενόπλων δυνάμεων (US ATC), οι οποίες χαρακτηρίστηκαν ως σειρά Δα, και λειτουργούσαν στην Αθήνα, την Θεσσαλονίκη και την Θράκη μέχρι το 1980.[5] Κατά της αρχές της δεκαετίας του 1960, παραγγέλθηκαν 30 δηζελάμαξες ελιγμών, παρόμοιες με την σειρά V60 των Γερμανικών Σιδηροδρόμων. Παραγγέλθηκαν για να ενισχύσουν τις Δα, καθώς είχε αυξηθεί το μεταφορικό έργο. Εκτελούσαν ελιγμούς σε όλους τους μεγάλους σταθμούς και τις διαλογές.[5]

Σειρά Α.151Επεξεργασία

 
Η Α.151 στο Μηχανοστάσιο Αγίου Ιωάννη Ρέντη (Μ.Α.Ι.) το 2009

Η σειρά Α.151 του ΟΣΕ είναι η νεότερη σειρά μηχανών ελιγμών που λειτουργεί στην Ελλάδα και κατασκευάστηκε μεταξύ 1972 και 1973 από την Faur. Είναι παρόμοια με την σειρά Α.171. Συνολικά, παράχθηκαν 12 μονάδες, με αρίθμηση Α.151 έως Α.162. Έχει ισχύ 700 ίππους (507kW)[4] και φτάνει ταχύτητες μέχρι 70 χιλιόμετρα την ώρα σε τάξη πορείας [3] και 35 σε ελιγμούς.[3] Πρόκειται για τον τύπο 040 DHB[3]. Είχε διάταξη αξόνων B' B' και βάρος 48 τόνων.

Στις αρχές του 1970, απαιτήθηκε η προμήθεια νέων, βαρύτερων μηχανών ελιγμών. Η σειρά παραγγέλθηκε στα πλαίσια εκσυγχρονισμού του ΟΣΕ, καθώς και για για να αντικαταστήσει οριστικά την σειρά Δα, και για να αναληφθεί από αυτές το κύριο βάρος των διαλογών. Το 1977, προμηθεύτηκαν άλλες 7 παρόμοιες μονάδες, αλλά του τύπου 040 DHC.[5]

Η προμήθεια των μονάδων αποδείχθηκε μεγάλη αποτυχία, λόγω συχνών βλαβών και αναξιοπιστίας, με αποτέλεσμα προς τα τέλη της δεκαετίας του '70, οι πρώτες μονάδες να παροπλιστούν και τον Ιούνιο του 1987 να μην λειτουργεί καμία και όλες να ακινητούν στο Μηχανοστάσιο Α.Ι.Ρ.[5] Σήμερα λειτουργούν μονάχα 3 ή 4 μονάδες.

Στενού εύρουςΕπεξεργασία

Σειρά Α.9401Επεξεργασία

 
Η Α.9415 στην Πάτρα το 2008

Η σειρά Α.9401 του ΟΣΕ κατασκευάστηκε το 1967 από την Mitsubishi στην Ιαπωνία για τους ΣΕΚ και τέθηκε σε λειτουργία στον ΟΣΕ το 1971 με την ίδρυσή του. Διέθεταν κινητήρα ισχύος 650 ίππων[6] (237kW)[4] και μπορούσαν να φτάσουν ταχύτητες μέχρι 50 χιλιόμετρα την ώρα σε τάξη ελιγμών, και 90 χιλιόμετρα την ώρα σε τάξη πορείας.[6] Είχαν βάρος τους 48 τόνους[6] και διάταξη αξόνων B' B'. Τον Ιανουάριο του 2011, λειτουργούσε μόνο μία, [7] αλλά τον Οκτώβριο επαναλειτούργησαν άλλες 3. [8]Ωστόσο, σήμερα δεν λειτουργεί καμία, καθώς το 2011, το μετρικό δίκτυο της Πελοποννήσου, τέθηκε υπό αναστολή λειτουργίας.

Ανενεργές σειρέςΕπεξεργασία

Σειρά Α.171Επεξεργασία

Η μηχανή σειράς Α.171 του ΟΣΕ, ήταν η πιο ισχυρή σειρά μηχανών ελιγμών που λειτούργησε στην Ελλάδα και κατασκευάστηκε το 1978. Ήταν παρεμφερής των Α.151, αλλά με μεγαλύτερη ισχύ (750 ίπποι[3]-Περίπου 920 kW).[9] Αποδείχθηκαν ελάχιστα πιο επιτυχημένες από τις Α.151, και τον Ιούνιο του 1987 μερικές από αυτές ακινητούσαν στο Αμαξοστάσιο Ρέντη.[5] Σήμερα δεν λειτουργεί καμία.

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. J., Obermayer, Horst (1974). Taschenbuch Deutsche Diesellokomotiven mit Kleinlokomotiven (3. Aufl έκδοση). Stuttgart: Franckh. ISBN 3440039323. 29630875. 
  2. Arno., Bretschneider,; Manfred., Traube, (1997). Die Baureihe V 60 das Arbeitstier der DB. Freiburg [Breisgau]: EK-Verl. ISBN 3882558040. 75907281. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 (Σ.Φ.Σ.), Σύλλογος Φίλων του Σιδηροδρόμου (1997). Οι Ελληνικοί Σιδηρόδρομοι: Η διαδρομή τους από το 1869 έως σήμερα. Εκδόσεις Μίλητος. σελ. 174. ISBN 9789608460072. 
  4. 4,0 4,1 4,2 «Railfaneurope.net». www.railfaneurope.net. Ανακτήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2019. 
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 «Περιοδική έκδοση Σ.Φ.Σ.». Σιδηροτροχιά (ΣΦΣ) (2): σ. 8. Ιούνιος 1987. https://issuu.com/sfsofathens/docs/_________________________-__________77b5b328e4f4cc. 
  6. 6,0 6,1 6,2 (Σ.Φ.Σ.), Σύλλογος Φίλων του Σιδηροδρόμου (1997). Οι Ελληνικοί Σιδηρόδρομοι: Η διαδρομή τους από το 1869 έως σήμερα. Εκδόσεις Μίλητος. σελ. 216. ISBN 9789608460072. 
  7. «Railfaneurope.net». web.archive.org. 27 Δεκεμβρίου 2011. Ανακτήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2019. 
  8. «Railfaneurope.net». web.archive.org. 27 Ιανουαρίου 2012. Ανακτήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2019. 
  9. «Railfaneurope.net». www.railfaneurope.net. Ανακτήθηκε στις 21 Νοεμβρίου 2019.