Σκάκι τρελλού βασιλιά

σκακιστική παραλλαγή

Το Σκάκι τρελλού βασιλιά (ινδικά: Shatranj Diwana Shah, διεθνώς: The Mad King's Game), γνωστό και ως Μαχαραγιάς και Σιπάι (Maharajah and the Sepoys),[1] ή Σκάκι του μαχαραγιά (Maharajah chess)[2] είναι μια δημοφιλής παραλλαγή στο σκάκι με διαφορετικούς στρατούς για τα λευκά και τα μαύρα, που παίχτηκε για πρώτη φορά στην Ινδία τον 19ο αιώνα.

Σκάκι τρελλού βασιλιά
αβγδεζηθ
8
Chessboard480.svg
α8 μαύρος πύργος
β8 μαύρος ίππος
γ8 μαύρος αξιωματικός
δ8 μαύρη βασίλισσα
ε8 μαύρος βασιλιάς
ζ8 μαύρος αξιωματικός
η8 μαύρος ίππος
θ8 μαύρος πύργος
α7 μαύρο πιόνι
β7 μαύρο πιόνι
γ7 μαύρο πιόνι
δ7 μαύρο πιόνι
ε7 μαύρο πιόνι
ζ7 μαύρο πιόνι
η7 μαύρο πιόνι
θ7 μαύρο πιόνι
α6
β6
γ6
δ6
ε6
ζ6
η6
θ6
α5
β5
γ5
δ5
ε5
ζ5
η5
θ5
α4
β4
γ4
δ4
ε4
ζ4
η4
θ4
α3
β3
γ3
δ3
ε3
ζ3
η3
θ3
α2
β2
γ2
δ2
ε2
ζ2
η2
θ2
α1
β1
γ1
δ1
ε1 λευκή ανεστραμμένη βασίλισσα
ζ1
η1
θ1
8
77
66
55
44
33
22
11
αβγδεζηθ
Παράταξη εκκίνησης. Τα λευκά έχουν μόνο τον Μαχαραγιά.

ΚανόνεςΕπεξεργασία

Τα μαύρα έχουν ένα πλήρες σετ σκακιστικών κομματιών, που ονομάζουν Σιπάι (από το περσικό سپاهی, σιπάχι που σημαίνει πεζικό) και παρατάσσεται στη σκακιέρα ως συνήθως, ακολουθώντας τους συμβατικούς κανόνες, εκτός της προαγωγής που δεν ισχύει για τα πιόνια. Τα λευκά περιορίζονται σε ένα ενιαίο κομμάτι, που ονομάζουν Μαχαραγιά (από το σανσκριτικό महाराज, μαχά=μέγας και ραντζά=βασιλιάς), το οποίο είναι βασιλιάς που μπορεί να κινηθεί είτε ως βασίλισσα είτε ως ίππος, δηλαδή πρόκειται για το κομμάτι αμαζόνα με τη βασιλική ιδιότητα επιπλέον. Στόχος των μαύρων είναι να κάνουν ματ στον Μαχαραγιά, ενώ τα λευκά προσπαθούν να κάνουν ματ στον βασιλιά των μαύρων.[2]

Με προσεκτικό παίξιμο τα μαύρα κερδίζουν πάντα σε αυτό το παιχνίδι, τουλάχιστον σε μια σκακιέρα 8×8. Η ασυμμετρία του παιχνιδιού αμφισβητεί την ευελιξία κίνησης και την ευκινησία εναντίον μιας μεγαλύτερης σε αριθμό δύναμης. Σύμφωνα με τον Hans Bodlaender:

Με προσεκτικό παίξιμο τα μαύρα θα πρέπει να είναι σε θέση να κερδίσουν. Ωστόσο, αυτό δεν είναι πάντα εύκολο, και σε πολλές περιπτώσεις, όταν ο λευκός Μαχαραγιάς σπάσει τις γραμμές των μαύρων, έχει καλές πιθανότητες να κερδίσει.[3]

ΣτρατηγικήΕπεξεργασία

Ο Μαχαραγιάς αποτελεί σοβαρή απειλή και μπορεί να κερδίσει ενάντιον ενός αδύναμου αντίπαλου. Η στρατηγική του έχει ως κύρια τακτική να αιχμαλωτίσει, όσο το δυνατόν στις αρχές της παρτίδας, όσα περισσότερα μαύρα κομμάτια μπορεί, χρησιμοποιώντας πιρούνια (επιθέσεις σε περισσότερα από ένα απροστάτευτα κομμάτια ταυτοχρόνως), έτσι μετά από επαρκή καθαρισμό της σκακιέρας, να κυνηγήσει κάνοντας σαχ τον μαύρο βασιλιά, αποσπώντας τον από τα άλλα κομμάτια του και οδηγώντας τον σε μια γωνία ώστε να του κάνει ματ.

Η κρίσιμη αδυναμία του Μαχαραγιά είναι ότι είναι μόνος του και δεν μπορεί να κάνει ανταλλαγές, αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί να αιχμαλωτίσει μαύρα κομμάτια, τα οποία προστατεύονται. Έτσι, η νικηφόρα τακτική των Σιπάι είναι να παίζουν κινήσεις με τέτοιο τρόπο ώστε όλα τα κομμάτια τους να παραμένουν προστατευμέναι ενώ σταδιακά κερδίζουν χώρο στην σκακιέρα έναντι του Μαχαραγιά. Είναι εξίσου σημαντικό να βεβαιωθούν ότι ο Μαχαραγιάς δεν μπορεί να κάνει σαχ.

Για παράδειγμα, μια ακολουθία κινήσεων που αναγκάζει τα λευκά σε ματ, μετά από 24 κινήσεις και ανεξάρτητα από τις κινήσεις των λευκών, είναι η εξής (σε αλγεβρική σημειογραφία):

1... δ5
2... Ιγ6
3... Βδ6
4... ε5
5... Ιζ6
6... α5
7... Πα6
8... Πβ6
9... Αη4
10... ε4
11... Βε5
12... Αε7
13... O-O
14... Πβ2
15... Πα8
16... Πα6
17... Παβ6
18... Π6β3
19... θ5
20... η5
21... Ιη7
22... Βδ4

Στο σημείο αυτό, αν ο Μαχαραγιάς είναι π.χ. στο τετράγωνο α1 τότε:

23... Πβ1
24... Π3β2# 0-1[π. 1]

αλλιώς:

23... Βδ1# 0-1[π. 2][π. 3]

ΠαρτίδεςΕπεξεργασία

  1. «1η παρτίδα». Brainking.com. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2016. 
  2. «2η παρτίδα». Brainking.com. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2016. 
  3. «3η παρτίδα». Brainking.com. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2016. 

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Pritchard, David B. (2007), The Classified Encyclopedia of Chess Variants, John Beasley, σελ. 264, ISBN 978-0-9555168-0-1 
  2. 2,0 2,1 Rachunek, Filip. «Maharajah Chess: Rules». Brainking.com. Ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2016. 
  3. Bodlaender, Hans L., The Maharaja and the Sepoys, The Chess Variant Pages, http://www.chessvariants.org/unequal.dir/maharaja.html, ανακτήθηκε στις 20 Απριλίου 2016 
Στο λήμμα αυτό έχει ενσωματωθεί κείμενο από το λήμμα Maharajah and the Sepoys της Αγγλικής Βικιπαίδειας, η οποία διανέμεται υπό την GNU FDL και την CC-BY-SA 3.0. (ιστορικό/συντάκτες).