Σπαγκέτι γουέστερν

Τα Σπαγγέτι Γουέστερν (ιταλικά: Spaghetti Western), επίσης γνωστά ως Ιταλικά γουέστερν ή (κυρίως στην Ιαπωνία) Μακαρόνι γουέστερν,[1] είναι ένα ευρύ υποείδος των ταινιών γουέστερν που εμφανίστηκαν στα μέσα της δεκαετίας του 1960 κυρίως με την Τριλογία του Δολαρίου> όπως είναι γνωστή διεθνώς του Ιταλού σκηνοθέτη Σέρτζιο Λεόνε και την διεθνή επιτυχία που είχε στο box office.[2] Ο όρος χρησιμοποιήθηκε από τους Αμερικανούς κριτικούς αλλά και εκείνους από άλλες χώρες, επειδή τα περισσότερα από αυτά τα γουέστερν δημιουργήθηκαν και σκηνοθετήθηκαν από Ιταλούς.[3]

Ο Κλιντ Ίστγουντ ως ο άνθρωπος χωρίς όνομα στο σπαγγέτι γουέστερν Για Μια Χούφτα Δολάρια, του Σέρτζιο Λεόνε.

ΙστορικόΕπεξεργασία

Σύμφωνα με τον βετεράνο ηθοποιό των σπαγγέτι γουέστερν Άλντο Σαμπρέλ, η φράση "Spaghetti Western" επινοήθηκε από τον Ισπανό δημοσιογράφο Αλφόνσο Σάντσεθ.[4] Η ονομασία αυτών των ταινιών στην Ιταλία είναι η γουέστερν αλλ' ιταλιάνα (ιταλικό στιλ). Το ιταλο-γουέστερν χρησιμοποιείται επίσης, ειδικά στη Γερμανία. Αυτές οι ταινίες κυκλοφόρησαν αρχικά στην ιταλική γλώσσα ή με ιταλική μεταγλώττιση, αλλά καθώς οι περισσότερες από τις ταινίες περιελάμβαναν πολύγλωσσο καστ και ο ήχος ήταν συγχρονισμένος, τα περισσότερα "γουέτερν αλλ' ιταλιάνα" δεν έχουν επίσημη κυρίαρχη γλώσσα.[5] Οι τυπικοί συντελεστές των σπαγγέτι γουέστερν αποτελούταν από έναν Ιταλό σκηνοθέτη, Ιταλο-ισπανικό τεχνικό προσωπικό[6] και ηθοποιούς διαφόρων χωρών όπως Ιταλών, Ισπανών, Γερμανών και Αμερικανών. Ο Κλιντ Ίστγουντ πρωταγωνίστησε σε τρεις από τις ταινίες του Σέρτζιο Λεόνε, την γνωστή ως Τριλογία του Δολαρίου (Για Μια Χούφτα Δολάρια (1964), Μονομαχία στο Ελ Πάσο (1965), και The Good, the Bad and the Ugly (1966)). Ο Λεόνε έκανε επίσης το Once Upon a Time in the West το 1968, με πρωταγωνιστές τον Τσαρλς Μπρόνσον, τον Χένρι Φόντα και την Κλάουντια Καρντινάλε. Αυτές οι ταινίες έχουν καταχωριστεί μεταξύ των καλύτερων γουέστερν κάθε είδους.[7]

Ο όρος Παέγια γουέστερν έχει χρησιμοποιηθεί για τις πολλές ταινίες που έχουν παραχθεί στην Ισπανία.[8] Ο όρος Eurowesterns μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για να συμπεριλάβει παρόμοιες ταινίες γουέστερν που παράγονται στην ηπειρωτική Ευρώπη, αλλά χωρίς συμμετοχή Ιταλών, όπως οι ταινίες της Δυτικής Γερμανίας ή οι ταινίες της Σοβιετικής Ένωσης (Ανατολική). Η πλειονότητα των ταινιών του είδους σπαγγέτι γουέστερν ήταν στην πραγματικότητα διεθνείς συμπαραγωγές μεταξύ Ιταλίας και Ισπανίας, και μερικές φορές της Γαλλίας, Δυτικής Γερμανίας, Πορτογαλίας, Ελλάδας, Ισραήλ, Γιουγκοσλαβίας ή Ηνωμένων Πολιτειών. Πάνω από εξακόσια ευρωπαϊκά γουέστερν δημιουργήθηκαν μεταξύ 1960 και 1978.[9]

Τοποθεσίες κινηματογράφησηςΕπεξεργασία

Τα περισσότερα σπαγγέτι γουέστερν που γυρίστηκαν μεταξύ 1964 και 1978 έγιναν με χαμηλούς προϋπολογισμούς και γυρίστηκαν σε στούντιο της Σινετσιτά και διάφορες τοποθεσίες γύρω από τη νότια Ιταλία και την Ισπανία.[10] Πολλές από τις ιστορίες γίνονται στα ξηρά τοπία του Αμερικανικού Νοτιο-δυτικού και Βόρειου Μεξικού, ως εκ τούτου κοινές τοποθεσίες γυρισμάτων ήταν η έρημος Ταμπέρνας και το φυσικό πάρκο Κάμπο δε Γάτα-Νίχαρ, μια περιοχή ηφαιστειακής προέλευσης γνωστή για τις μεγάλες αμμώδεις παραλίες της, και οι δύο βρίσκονται στην επαρχία της Αλμερίας στη νοτιοανατολική Ισπανία. Ορισμένα σκηνικά και στούντιο που έχουν κατασκευαστεί για σπαγγέτι γουέστερν επιβιώνουν ως θεματικά πάρκα, όπως είναι τα Texas Hollywood, Mini Hollywood και Western Leone, και συνεχίζει να χρησιμοποιείται ως σκηνικά ταινιών.[11] Άλλες τοποθεσίες μαγνητοσκόπησης που χρησιμοποιήθηκαν ήταν στην κεντρική και νότια Ιταλία, όπως τα πάρκα της Βάγιε ντελ Τρέχα (μεταξύ Ρώμης και Βιτέρμπο), η περιοχή του Καμποσέκο δίπλα στην Καμεράτα Νουόβα, τους λόφους γύρω από το Καστελιούτσιο, την περιοχή γύρω από το βουνό Γκραν Σάσο, και τα λατομεία του Τιβόλι και την Σαρδηνία.

ΥποδοχήΕπεξεργασία

Στη δεκαετία του 1960, οι κριτικοί αναγνώρισαν ότι τα αμερικανικά είδη άλλαζαν γρήγορα. Το πιο αναγνωρίσιμο είδος γουέστερν, το αμερικανικό, φάνηκε να εξελίσσεται σε μια νέα πιο σκληρή μορφή. Για πολλούς κριτικούς οι ταινίες του Σέρτζιο Λεόνε ήταν μέρος του προβλήματος. Η τριλογία του δολαρίου του Λεόνε (1964-1966) δεν ήταν η αρχή του κύκλου «σπαγγέτι γουέστερν» στην Ιταλία, αλλά για μερικούς Αμερικανούς οι ταινίες του Λεόνε αντιπροσώπευαν την πραγματική αρχή της ιταλικής εισβολής ενός αμερικανικού είδους.

Ο Κρίστοφερ Φράιλινγκ, στο βιβλίο του για τα ιταλικά γουέστερν, περιγράφει την αμερικανική κριτική υποδοχή των Σπαγγέτι γουέστερν ως, σε μεγάλο βαθμό, περιορισμένη σε μια αποστειρωμένη συζήτηση σχετικά με τις «πολιτιστικές ρίζες» του Αμερικάνικου / Χόλυγουντ γουέστερν ».[12] Παρατηρεί ότι λίγοι κριτικοί τόλμησαν να παραδεχτούν ότι, στην πραγματικότητα, «βαριούνται με ένα εξαντλημένο είδος Χόλιγουντ».

Αξιοσημείωτα Σπαγγέτι γουέστερνΕπεξεργασία

ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

  • Fisher, Austin (2011). Radical Frontiers in the Spaghetti Western: Politics, Violence and Popular Italian Cinema. 175 Fifth Avenue New York NY: I.B. Tauris & Co Ltd. ISBN 1-84885-578-8. 
  • Frayling, Christopher (2006). Spaghetti westerns: cowboys and Europeans from Karl May to Sergio Leone (Revised paperback edition). London, New York:I.B. Tauris & Co Ltd. ISBN 978-1-84511-207-3. Ανακτήθηκε στις 27 Απριλίου 2011. 
  • Frayling, Christopher: Sergio Leone: Something to Do with Death (London: Faber, 2000)
  • Fridlund, Bert: The Spaghetti Western. A Thematic Analysis. Jefferson, NC and London: McFarland & Company Inc., 2006. Print.
  • Gale, Richard (Winter 2003). «SPAGHETTI WESTERNS». Journal of Popular Film & Television 30 (4): 231. 
  • Liehm, Mira. Passion and Defiance: Film in Italy from 1942 to the Present. Berkeley: U of California P, 1984. Print.
  • McClain, William (2010). «Western, Go Home! Sergio Leone and the 'Death of the Western' in American Film Criticism». Journal of Film & Video 6 (1/2): 52–66. doi:10.5406/jfilmvideo.62.1-2.0052. 
  • Riling, Yngve P, The Spaghetti Western Bible. Limited Edition, (Riling, 2011). Print
  • Weisser, Thomas, Spaghetti Westerns: the Good, the Bad and the Violent — 558 Eurowesterns and Their Personnel, 1961–1977. (Jefferson, N.C.: McFarland, 1992)

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. A Fistful of Dollars (The Christopher Frayling Archives: A Fistful of Dollars) (Blu-ray disc). Los Angeles, California: Metro-Goldwyn-Mayer. 1967. 
  2. «The Spaghetti Westerns of Sergio Leone». spaghetti-western.net. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 21 Οκτωβρίου 2016. 
  3. «BEGINNER'S GUIDE TO THE SPAGHETTI WESTERN». spaghetti-western.net. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 30 Ιουνίου 2017. 
  4. Joyner, C. Courtney Aldo Sambrell Interview The Westerners: Interviews with Actors, Directors, Writers and Producers Αρχειοθετήθηκε 2017-08-18 στο Wayback Machine. McFarland, 14 October 2009, p. 180
  5. Frayling (2006) pp. 68-70
  6. Fridlund (2006) p.5
  7. «Top 100 Western Movies - Rotten Tomatoes». www.rottentomatoes.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 23 Μαρτίου 2015. Ανακτήθηκε στις 8 Μαΐου 2018. 
  8. p. xxi Frayling, Christopher Spaghetti Westerns: Cowboys and Europeans from Karl May to Sergio Leone I.B.Tauris, 27 Jan 2006
  9. Riling (2011) p. 334.
  10. Moliterno, Gino (2008). «Western All'Italiana». Historical Dictionaries of Literature and the Arts 28. Scarecrow Press. σελίδες 338–339. 
  11. Curtis, Ken. «Mini Hollywood Almeria, Wild West attraction in Spain». www.click2mojacar.co.uk. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2 Δεκεμβρίου 2016. Ανακτήθηκε στις 8 Μαΐου 2018. 
  12. Frayling (2006) pp. 121–137

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία