Άνοιγμα κυρίου μενού

Συντεταγμένες: 37°05′0″N 15°17′0″E / 37.08333°N 15.28333°E / 37.08333; 15.28333

Οι Συρακούσες (Αρχαία Ελληνικά: Συρακούσαι, λατινικά: Syracusae, ιταλικά: Siracusa) είναι σημαντική ιστορική πόλη στην Σικελία, η πρωτεύουσα της Ιταλικής Επαρχίας των Συρακουσών.[1] Η πόλη έχει πασίγνωστη Ελληνική ιστορία, έθιμα, πολιτισμό, ναούς, αμφιθέατρα και είναι η γενέτειρα του διάσημου Μαθηματικού και επιστήμονα Αρχιμήδη.[2] Για 2.700 χρόνια είχαν πρωταγωνιστήσει στην Αρχαία Ιστορία και ήταν μία από τις ισχυρότερες ναυτικές δυνάμεις στην Μεσόγειο, βρίσκεται στο νοτιοανατολικό άκρο του νησιού στον κόλπο των Συρακουσών πίσω από το Ιόνιο Πέλαγος. Η αρχαία πόλη ιδρύθηκε με κατοίκους από την Αρχαία Κόρινθο και την Κορινθιακή Τενέα, έγινε σύντομα μία πανίσχυρη πόλη - κράτος.[3] Οι Συρακούσιοι ήταν μόνιμα σύμμαχοι με την μητρόπολη Κόρινθο και με την Αρχαία Σπάρτη, έγινε η σπουδαιότερη πόλη στην Μεγάλη Ελλάδα και η πρωτεύουσα της. Στον Πελοποννησιακό πόλεμο (Σικελική εκστρατεία 415-413 π.Χ.) απέκρουσαν επίθεση των Αθηναίων. Ο Μάρκος Τύλλιος Κικέρων περιγράφει τις Συρακούσες σαν την "κορυφαία και πιο όμορφη Ελληνική πόλη" που μπορεί να συγκριθεί μονάχα με την Αθήνα του 5ου αιώνα π.χ.[4][5]

Συρακούσες
Comune
Comune di Siracusa
Διοικητικές πληροφορίες
Χώρα    Flag of Italy.svg Ιταλία
Περιφέρεια    Σικελία
Επαρχία    Συρακούσες
Άλλες πληροφορίες
Ταχυδρομικός  
κώδικας
  
 96100
Ζώνη ώρας    UTC+1
Τοποθεσία
Συρακούσες βρίσκεται στο τόπο Ιταλία
Συρακούσες
Συρακούσες
Θέση του δήμου στην ομώνυμη επαρχία
Επίσημος ιστότοπος

Τα μετέπειτα χρόνια κατακτήθηκε από την Ρωμαϊκή αυτοκρατορία και την Βυζαντινή αυτοκρατορία, ο εγγονός του Ηράκλειου Κώνστας Β΄ μετέφερε εδώ την πρωτεύουσα της αυτοκρατορίας του στα τελευταία χρόνια της ζωής του 663 - 668. Τα νεώτερα χρόνια, όταν ιδρύθηκε το Βασίλειο της Σικελίας η πρωτεύουσα της Σικελίας μεταφέρθηκε στο Παλέρμο, στην συνέχεια ενώθηκε με το Βασίλειο της Νεαπόλεως, το Βασίλειο των Δύο Σικελιών και με το Βασίλειο της Ιταλίας στην Ιταλική Ενοποίηση (1860). Τα σύγχρονα χρόνια η UNESCO ανακήρυξε τις Συρακούσες Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς μαζί με την νεκρόπολη της Παντάλικα, το κέντρο της πόλης έχει πληθυσμό 125.000 κατοίκους. Οι Συρακούσες αναφέρονται στην Αγία Γραφή και στις Πράξεις των Αποστόλων (28:12), ο Απόστολος Παύλος είχε διαμείνει στην πόλη.[6] Προστάτης - άγιος της πόλης είναι η Αγία Λουκία που γεννήθηκε στις Συρακούσες και η μνήμη της εορτάζεται στις 13 Δεκεμβρίου. Περιτριγυρισμένες από ισχυρότατα τείχη που είχαν μήκος 28 χλμ., οι Συρακούσες στολίζονταν από θαυμάσια ανάκτορα, όπως αυτό του Ιέρωνα, περίφημους ναούς της Αρτέμιδας και της Αθηνάς, από την κρήνη Αρέθουσα και το περίφημο θέατρο των Συρακουσών, αριστούργημα αρχιτεκτονικής και ακουστικής. Τα νομίσματά της, που σώθηκαν, είναι αληθινά καλλιτεχνήματα.

Πίνακας περιεχομένων

ΙστορίαΕπεξεργασία

Ιστορία της αρχαίας πόλης (8ος - 3ος αι.π.Χ.)Επεξεργασία

Η περιοχή των Συρακουσών είχε κατοικηθεί από τα πανάρχαια χρόνια, όπως δείχνουν τα αρχαιολογικά ευρήματα στα χωριά γύρω από την ευρύτερη περιοχή είχε στενές σχέσεις με τον Μυκηναϊκό πολιτισμό. Οι Συρακούσες ιδρύθηκαν το 734 π.χ. από Έλληνες με προέλευση από την αρχαία Κόρινθο και την Τενέα, αρχηγός των οικιστών ήταν ο Αρχίας ο Κορίνθιος που ανήκε στην οικογένεια των Ηρακλειδών. Το όνομα της πόλης έμεινε γνωστό με πολλές παραλλαγές όπως "Συράκουσαι", "Συράκοσαι" και "Συρακώ".[7] Την πιθανή καταγωγή του ονόματος παρέχει ο συγγραφέας Στέφανος ο Βυζάντιος σχετικά με μία λίμνη που υπήρχε στην περιοχή που λεγόταν "Συρακώ".[8][9][10]

Ο Μαρκιανός ο Ηρακλειώτης ένας άλλος Βυζαντινός συγγραφέας παρέχει επίσης την πληροφορία ότι ο Αρχίας έδωσε το όνομα στην πόλη που ίδρυσε από ένα έλος στην περιοχή με το όνομα "Συρακώ", την ύπαρξη του έχει επιβεβαιώσει ο Επίχαρμος.[11][12] Ο εποικισμός της περιοχής είχε προγραμματιστεί από τον Αρχία με σχέδιο που είχε στόχο να μοιράσει την περιοχή ανάμεσα στους άνδρες του και να χαράξει διακριτά τους δρόμους με τους οποίους θα χώριζε τις ιδιοκτησίες.[13] Ο πυρήνας της νέας πόλης ήταν στην αρχή το νησί Ορτυγία στη θέση εγκατάστασης γηγενών Σικελών τους οποίους εκδίωξαν οι Έλληνες, στην συνέχεια επεκτάθηκε στην απέναντι ακτή.[14]. Η πόλη γνώρισε σύντομα μεγάλη ανάπτυξη και ευημερία, ίδρυσε πολλές αποικίες στην γύρω περιοχή όπως οι Άκραι Σικελίας (664 π.χ.), οι Κασμέναι (643 π.χ.), η Άκριλλα (7ος αιώνας π.χ.), η Έλωρος (7ος αιώνας π.χ.) και η Καμάρινα (598 π.χ.)

Η Οικογένεια των ΔεινομενηδώνΕπεξεργασία

 
Τετράδραχμο των Συρακουσών του 484-483 π.Χ.

Ο Γέλων τύραννος της Τζέλα κατέλαβε τις Συρακούσες και ανέλαβε την εξουσία (485 π.χ.), στην θέση του άφησε στην Τζέλα τον μικρότερο αδελφό του Ιέρων. Ο Γέλων είχε ήδη παντρευτεί την Δαμαρήτη, κόρη του Θήρων τυράννου του Ακράγαντα, με την κίνηση αυτή εξασφάλισε την συμμαχία της άλλης ισχυρής ελληνικής πόλης της Σικελίας. Ο Γέλων μετέφερε στις Συρακούσες πολλούς κατοίκους από άλλες πόλεις όπως η Τζέλα, η Καμάρινα και τα Μέγαρα Υβλαία, οικοδόμησε νέα προάστια έξω από τα τείχη της πόλης όπως η Τύχη και η Νεάπολη. Ο αρχιτέκτονας Δημοκόπος ο Μύριλλος σχεδίασε το νέο μεγάλο θέατρο που έδωσε στην πόλη έντονη πνευματική ζωή, σύντομα έφτασαν διάσημοι ποιητές όπως ο Αισχύλος, ο Αρίων και ο Εύμηλος ο Κορίνθιος. Με την δραστηριότητα που ανέπτυξε κατάφερε να δημιουργήσει συνασπισμό με ισχυρές πόλεις : τις Συρακούσες, τη Τζέλα και τον Ακράγαντα. Ο ισχυρός αυτός συνασπισμός οδηγήθηκε τελικά σε σύγκρουση με την Καρχηδόνα που κυβερνούσε την δυτική Σικελία. Η καθοριστική σύγκρουση έγινε απέναντι από τα τείχη της Ιμέρας, πόλης της βόρειας Σικελίας (480 π.Χ.). Στην Μάχη της Ιμέρας (480 π.Χ.) οι δυνάμεις των Συρακουσίων και των Ακραγαντίνων νίκησαν τους Καρχηδόνιους αναστέλλοντας τα σχέδια των τελευταίων για κατάληψη του νησιού για περίπου έναν αιώνα, ο αρχηγός τους Αμίλκας Α΄ της Καρχηδόνας σκοτώθηκε στην μάχη.

Οι Συρακούσιοι ανήγειραν έναν ναό αφιερωμένο στην Αθηνά για να γιορτάσουν την μεγάλη νίκη. Οι Συρακούσες ενισχύθηκαν σημαντικά την ίδια περίοδο, η έκταση της ήταν 120 εκτάρια αλλά από την δεκαετία του 470 π.χ. οι κάτοικοι άρχισαν να οικοδομούν νέους οικισμούς έξω από τα τείχη. Ο πληθυσμός της πόλης είχε φτάσει το 415 π.χ. τους 200.000 κατοίκους όσο είχε την ίδια εποχή η Αθήνα.[15] Ο Γέλων πέθανε (478 π.χ.) και τον διαδέχτηκε ο αδελφός του Ιέρων Α΄ ο Συρακούσιος ο οποίος ισχυροποίησε περισσότερο το κράτος των Συρακουσών, συμμαχώντας με την Κύμη νίκησε τους Τυρρηνούς πειρατές στην "ναυμαχία της Κύμης" (474 π.Χ.)[16] Ο Ιέρων Α΄ φιλοξένησε στην αυλή του διάσημους ποιητές όπως ο Σιμωνίδης ο Κείος, ο Βακχυλίδης και ο Πίνδαρος. Ο Ιέρων πέθανε (467 π.Χ.) και τον διαδέχτηκε ο αδελφός του Θρασύβουλος των Συρακουσών.

Η Σικελική εκστρατεία των ΑθηναίωνΕπεξεργασία

 
Τετράδραχμο των Συρακουσών, 415-405 π.Χ.

Ο Θρασύβουλος δεν είχε τις ικανότητες των προκατόχων του και καθαιρέθηκε με επανάσταση έναν χρόνο μετά, μετά την πτώση της τυραννίας, κυριάρχησε στην πόλη η δημοκρατική παράταξη.[17][18] Μεταξύ του 458 και 452 π.Χ. οι γηγενείς κάτοικοι της Σικελίας, οι Σικελοί δημιούργησαν ισχυρό κράτος στο εσωτερικό του νησιού και κυρίευσαν ορισμένες Ελληνικές (Μοργαντίνη) και Καρχηδονιακές πόλεις των παραλίων. Οι Συρακούσες κατάφεραν να διαλύσουν τον στρατό των Σικελών και να επιβάλλουν την κυριαρχία τους στις περιοχές τους, έκαναν εκστρατείες και σε άλλα νησιά όπως η Έλβα και η Κορσική. Το 445 π.Χ. οι Συρακούσιοι κατέλαβαν και τον Ακράγαντα αποκτώντας τον έλεγχο μεγάλου μέρους του νησιού. Πολλές Σικελικές πόλεις, δυσαρεστημένες από την ηγεμονία των Συρακουσών, σύναψαν συμμαχία με την Αρχαία Αθήνα. Η Αθήνα αναμείχθηκε στα γεγονότα της Σικελίας το 427 π.Χ στέλνοντας μικρή δύναμη να βοηθήσει το Ρήγιο και τους Λεοντίνους που απειλούνταν από τις Συρακούσες. Το 416 π.Χ., με αφορμή την βοήθεια που ζήτησε η πόλη Σεγέστα για να προστατευτεί από τις επιθέσεις του γειτονικού Σελινούντος, οργανώθηκε από την Αθήνα η μεγάλη Σικελική εκστρατεία. Οι Αθηναίοι πολιόρκησαν τις Συρακούσες, μετά την παρέμβαση των Σπαρτιατών οι Αθηναίοι ηττήθηκαν και 7.000 από τους Αθηναίους και τους συμμάχους τους σκοτώθηκαν στην μάχη ή αιχμαλωτίστηκαν και πέθαναν από την πείνα στα λατομεία των Συρακουσών. Οι Συρακούσιοι έστειλαν κατόπιν 300 Οπλίτες για να βοηθήσουν τον Κύρο τον νεότερο στην Εκστρατεία των Μυρίων.[19]

Ο Διονύσιος ο ΠρεσβύτεροςΕπεξεργασία

 
Μεσαιωνική παράσταση του Διονύσιου του Πρεσβύτερου.

Η Έγεστα, μετά την αποτυχία των Αθηναίων να της προσφέρουν βοήθεια, στράφηκε στους Καρχηδόνιους, αυτοί ανταποκρίθηκαν (409 π.χ.) στέλνοντας μεγάλο στρατό υπό τον στρατηγό Χάννιμπαλ Μάγκο (471 π.χ. - 406 π.χ.) εγγονό του Αμίλκα Α΄ που σκοτώθηκε στην Μάχη της Ιμέρας. Ο Χάννιμπαλ Μάγκο κατέλαβε και κατέστρεψε τον Σελινούντα, την Ιμέρα, τον Ακράγαντα, την Τζέλα και την Καμάρινα. Ο Χάννιμπαλ Μάγκο συνέλαβε και εκτέλεσε 3.000 Έλληνες για να εκδικηθεί τον θάνατο του παππού του στην Ιμέρα (480 π.χ.) Οι Συρακούσιοι, μπροστά στον κίνδυνο, εξέλεξαν στρατηγό αυτοκράτορα τον Διονύσιο τον Πρεσβύτερο, αποκτώντας τον απόλυτο έλεγχο του στρατού κατέλαβε την εξουσία και έγινε τύραννος (406 π.Χ.). Ο Διονύσιος ο Πρεσβύτερος οικοδόμησε αμέσως ένα ισχυρότατο οχυρό στην Ορτυγία και έκτισε ένα αμυντικό τείχος συνολικού μήκους 22 χιλιόμετρα γύρω από την πόλη των Συρακουσών. Ο Διονύσιος στη συνέχεια κατέλαβε πόλεις της ανατολικής Σικελίας και έφερε υπό τον έλεγχο του το μεγαλύτερο τμήμα του νησιού, στις στρατιωτικές επιχειρήσεις που ακολούθησαν κατέστρεψε ολοσχερώς την Νάξο, την Κατάνια και τους Λεοντίνους. Το 398 π.Χ. εξεστράτευσε κατά των Καρχηδονιακών βάσεων της Σικελίας, καταφέρνοντας να καταλάβει τη Μοτύη.

Μετά από αυτές τις εξελίξεις οι Καρχηδόνιοι έστειλαν στρατό στη Σικελία, κατέλαβαν τη Μεσσήνη και στη συνέχεια πολιόρκησαν τις ίδιες τις Συρακούσες. Οι Συρακούσιοι, ενισχυόμενοι με τριάντα πλοία από τους Σπαρτιάτες απέκρουσαν τους Καρχηδόνιους και τους νίκησαν στη θάλασσα, ακολούθησε στην συνέχεια αντεπίθεση των Συρακουσών και ανάκτηση πολλών περιοχών που είχαν χαθεί στον πρόσφατο πόλεμο. Άλλες δύο προσπάθειες των Καρχηδονίων να επιβάλουν την κυριαρχία τους στη Σικελία απέτυχαν και οι Συρακούσες απέκτησαν σταδιακά τον έλεγχο του μεγαλύτερου τμήματος της Σικελίας. Ο Διονύσιος ο Πρεσβύτερος κατέλαβε την Καυλωνία, με νέες πολεμικές επιχειρήσεις απέναντι στην Καρχηδόνα ανέκτησε και τον Σελινούντα.[20] Μετά την ειρηνική συνθήκη που ακολούθησε (392 π.χ.) ο Διονύσιος ο Πρεσβύτερος ίδρυσε το Αντράνο, το Τυνδάριον, τον Ταυρομενό και κατέκτησε το Ρήγιο, στην Αδριατική Θάλασσα ίδρυσε την Ανκόνα, την Άδρια και την Ίσσα για εμπορικούς στόχους. Ο Διονύσιος ο Πρεσβύτερος ήταν επίσης μεγάλος προστάτης των γραμμάτων και των τεχνών, ο Πλάτων φιλοξενήθηκε πολλές φορές στην αυλή του.

Η εκστρατεία του ΤιμολέονταΕπεξεργασία

Μνημείο Παγκόσμιας
Κληρονομιάς της UNESCO
Συρακούσες και η Νεκρόπολη της Παντάλικα
Επίσημο όνομα στον κατάλογο μνημείων Π.Κ.
 
Χώρα μέλος   Ιταλία
Τύπος Πολιτιστικός
Κριτήρια ii, iii, iv, vi
Ταυτότητα 1200
Περιοχή Ευρώπη
Ιστορικό εγγραφής
Εγγραφή 2005 (29η συνεδρίαση)

Ο Διονύσιος πέθανε το 367 π.Χ. και τον διαδέχτηκε ο γιος του Διονύσιος ο Νεότερος. Ο Διονύσιος ο Νεότερος δεν διέθετε τις ικανότητες του πατέρα του με αποτέλεσμα δώδεκα χρόνια μετά να ανατραπεί από τον θείο του, τον στρατηγό Δίωνα και να καταφύγει στους Επιζεφύριους Λοκρούς. Ο Δίων, μαθητής του Πλάτωνα, δεν κατάφερε να πραγματοποιήσει το πλατωνικό όραμα για το ιδεώδες κράτος και δολοφονήθηκε, έναν χρόνο μετά, από τον Κάλλιππο, άνθρωπο με ύποπτη και σκοτεινή δράση[21]. Αυτός δεν διατηρήθηκε πολύ καιρό στην εξουσία, καθώς δολοφονήθηκε δύο χρόνια μετά, το 353 π.Χ. Ακολούθησε τότε στις Συρακούσες περίοδος αναρχίας που είχε ως αποτέλεσμα, το 346 π.Χ., να ξαναπάρει την εξουσία της πόλης ο Διονύσιος ο Νεότερος. Οι εξόριστοι Συρακούσιοι τότε ζήτησαν από την μητρόπολή τους, την Κόρινθο, να τους βοηθήσει να διώξουν τον τύραννο και η Κόρινθος ανταποκρίθηκε στέλνοντας στρατό με επικεφαλής τον Τιμολέοντα. Πριν οι δυνάμεις του Τιμολέοντος φτάσουν στην Σικελία, ο τύραννος των Λεοντίνων Ικέτας κατέλαβε τις Συρακούσες και περιόρισε τον Διονύσιο στο νησί Ορτυγία. Ο Τιμολέων με τις δυνάμεις του νίκησε τον Ικέτα ενώ κατέλαβε και την Ορτυγία, συλλαμβάνοντας τον Διονύσιο. Στη συνέχεια ανέλαβε την εξουσία της πόλης και άρχισε την ανασυγκρότησή της (343 π.Χ.). Το 339 π.Χ. οι Καρχηδόνιοι επιχείρησαν πάλι εκστρατεία στην Σικελία. Ο Τιμολέων τους αντιμετώπισε στον Κρίμησο ποταμό και τους νίκησε. Στην συνέχεια στράφηκε κατά κάποιων τυράννων ελληνικών πόλεων, ορισμένοι απ’ τους οποίους είχαν συμμαχήσει με τους Καρχηδόνιους και τους εκτέλεσε ή τους εκθρόνισε. Οι Καρχηδόνιοι, μετά την ήττα και των τελευταίων συμμάχων τους στην Σικελία, αναγκάστηκαν να κλείσουν ειρήνη με τον Τιμολέοντα. Ο Τιμολέων πέθανε το 337 π.Χ. έχοντας πετύχει να απωθήσει τους Καρχηδόνιους και να ισχυροποιήσει τις Συρακούσες.[22]

Η περίοδος του ΑγαθοκλέουςΕπεξεργασία

Το 316 π.Χ. ανέλαβε την εξουσία ο Αγαθοκλής ο οποίος μετέτρεψε το πολίτευμα σε τυραννία. Ο Αγαθοκλής απέβλεπε στην δημιουργία ενός ισχυρού κράτους με κέντρο τις Συρακούσες και σύντομα στράφηκε κατά των Καρχηδονίων που ήταν το ισχυρότερο εμπόδιο στις φιλοδοξίες του. Αφού απέτυχε να τους νικήσει στην Σικελία αποφάσισε να μεταφέρει τον πόλεμο στην Αφρική. Συμμάχησε με τον τύραννο της Κυρήνης Οφέλλα και εξεστράτευσε στα εδάφη της Καρχηδόνας. Μετά την νικηφόρα μάχη της Τύνιδας και αφού κατέλαβε κάποιες πόλεις τελικά διέκοψε την εκστρατεία και επέστρεψε στην Σικελία γιατί ο Οφέλλας σταμάτησε να τον στηρίζει και επιπλέον είχε επαναστατήσει η πόλη του Ακράγαντα στη Σικελία.

 
Νόμισμα των 50 λιτρών της περιόδου του Αγαθοκλή, τύπος Φιλίππειου, επιγραφή ΣΥΡΑΚΟΣΙΩΝ, 317-311 π.Χ.

Με την επιστροφή του συνέχισε τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Σικελία καταλαμβάνοντας το μεγαλύτερο τμήμα του νησιού. Στην συνέχεια στράφηκε κατά των Βρεττίων της Νότιας Ιταλίας προσαρτώντας έναν τμήμα στο κράτος του. Ο Αγαθοκλής πέθανε το 289 π.Χ. έχοντας δημιουργήσει ένα μεγάλο κράτος. Μετά τον θάνατο του Αγαθοκλή το κράτος των Συρακουσών εξασθένησε και αντιμετώπισε νέες εισβολές των Καρχηδονίων. Μπροστά στον νέο κίνδυνο οι ελληνικές πόλεις της Σικελίας κάλεσαν για βοήθεια τον Πύρρο που εκείνη την περίοδο πραγματοποιούσε εκστρατεία στην Μεγάλη Ελλάδα.

Ο Πύρρος νίκησε τους Καρχηδόνιους οι οποίοι είχαν φτάσει πάλι να απειλούν τις Συρακούσες, κατέλαβε την πόλη τους Έρυξ και τους περιόρισε στην πόλη Λιλύβαιο στα δυτικά του νησιού. Στην συνέχεια όμως εκδήλωσε ηγεμονικές διαθέσεις με αποτέλεσμα να στραφούν πολλές σικελικές πόλεις εναντίον του. Μετά τη δημιουργία εχθρικού κλίματος στην Σικελία εναντίον του, ο Πύρρος αποχώρησε και συνέχισε τις επιχειρήσεις του στην Ιταλία.

Η βασιλεία του Ιέρωνος Β΄ και η πτώση των ΣυρακουσώνΕπεξεργασία

 
Ο τελευταίος μεγάλος τύραννος των Συρακουσών Ιέρων Β΄ ο Συρακούσιος σε νόμισμα.

Μετά την αποχώρηση του Πύρρου οι Συρακούσες πέρασαν σε περίοδο πολιτικής αστάθειας που έληξε το 275 π.Χ. μέχρι την εποχή που ανέβηκε στην εξουσία ο Ιέρων Β΄ ο Συρακούσιος ο οποίος επέβαλλε τυραννικό καθεστώς.[23] Ο Ιέρων αρχικά αντιμετώπισε τους Μαμερτίνους, ομάδα μισθοφόρων από την Καμπανία (Ιταλίας), οι οποίοι είχαν καταλάβει τη Μεσσήνη και πραγματοποιούσαν επιδρομές στις γύρω περιοχές. Για να τους αντιμετωπίσει έκλεισε συμμαχία με τους Καρχηδόνιους και μετά από σειρά επιχειρήσεων κατάφερε να τους περιορίσει. Τότε αυτοί αναγκάστηκαν να ζητήσουν τη βοήθεια της Ρώμης. Η εμπλοκή της Ρώμης στην Σικελία οδήγησε στον πρώτο Καρχηδονιακό πόλεμο. Ο Ιέρων στο διάστημα αυτό έκλεισε ειρήνη με τη Ρώμη και κατάφερε να διατηρήσει τις κτήσεις του. Στην συνέχεια συμμάχησε με τη Ρώμη.[24] Ο Ιέρων πέθανε το 215 π.Χ. και αφού ο γιος του και διάδοχός του, ο Γέλων Β΄, είχε πρόωρα πεθάνει, τον διαδέχτηκε ο νεαρός εγγονός του ο Ιερώνυμος ο οποίος δολοφονήθηκε ένα χρόνο μετά, από φιλορωμαϊκή συνωμοσία. Μετά τον θάνατο και του διαδόχου του Ιέρωνα, η στάση της πόλης έγινε εχθρική προς τη Ρώμη. Οι Ρωμαίοι τότε πολιόρκησαν τις Συρακούσες με τις λεγεώνες τους, υπό την αρχηγία του υπάτου Μάρκου Κλαυδίου Μαρκέλλου, και τις κατέλαβαν το 212 π.Χ. μετά από πολιορκία ενός έτους, χάρη στην προδοσία ενός Ίβηρα μισθοφόρου. Με την κατάληψη της πόλης, σκότωσαν τον μεγάλο μαθηματικό και μηχανικό της αρχαιότητας Αρχιμήδη, ο οποίος κατασκευάζοντας ειδικές μηχανές είχε ενισχύσει την άμυνα των Συρακουσών.

ΧρονολόγιοΕπεξεργασία

Έτος (π.Χ.) Γεγονός
734/3 Ίδρυση των Συρακουσών από Κορίνθιους αποίκους
705 περ. Ίδρυση της Ελώρου από τους Συρακούσιους στην νοτιοανατολική ακτή της Σικελίας
664/3 Ίδρυση των Ακρών από τους Συρακούσιους στο οροπέδιο των Υβλαίων ορέων.
644/3 Ίδρυση των Κασμενών από τους Συρακούσιους.
598/7 Ίδρυση της Καμάρινας από τους Συρακούσιους στην νοτιοανατολική Σικελία
485 Ο Γέλων καταλαμβάνει τις Συρακούσες και εγκαθιστά τυραννικό καθεστώς
478 - 467 Περίοδος διακυβέρνησης του Ιέρωνος Α΄
415 - 413 Οι Αθηναίοι πραγματοποιούν τη Σικελική εκστρατεία
406 - 367 Τυραννία του Διονυσίου του Πρεσβύτερου
344 Έναρξη της εκστρατείας του Τιμολέοντος
316-289 Τυραννία του Αγαθοκλέους
277 Έναρξη της εκστρατείας του Πύρρου στη Σικελία
275-215 Βασιλεία του Ιέρωνος Β΄
212 Άλωση των Συρακουσών από τους Ρωμαίους

Νεώτερα χρόνιαΕπεξεργασία

Χριστιανισμός και ΒυζάντιοΕπεξεργασία

 
Ο ναός του Απόλλωνα στις Συρακούσες.

Την εποχή που κυβερνούσε την Σικελία η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία οι Συρακούσες εξακολουθούσαν να είναι η πρωτεύουσα του νησιού και είχε την έδρα του ένας Πραίτορας, παρέμεινε το εμπορικό κέντρο ανάμεσα στα ανατολικά και στα δυτικά τμήματα της αυτοκρατορίας. Ο Χριστιανισμός εξαπλώθηκε στην πόλη χάρη στις προσπάθειες που έκαναν ο Απόστολος Παύλος και ο Άγιος Μαρζιάνο που έγινε ο πρώτος επίσκοπος της πόλης, εξελίχτηκε σε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα χριστιανικούΠροσηλυτισμού. Την εποχή των χριστιανικών διωγμών η πόλη γέμισε Κατακόμβες, είχε τις περισσότερες κατακόμβες στον κόσμο μετά την Ρώμη. Μετά τους Ρωμαίους κυβέρνησαν οι Βάνδαλοι μέχρι που ανακατέλαβε τις Συρακούσες ο Βυζαντινός στρατηγός Βελισάριος (31 Δεκεμβρίου 535). Ο αυτοκράτορας Κώνστας Β΄ μετέφερε την περίοδο 663 - 668 την πρωτεύουσα του στις Συρακούσες που έγινε η Μητρόπολη της Σικελικής εκκλησίας.

ΆραβεςΕπεξεργασία

Την πόλη πολιόρκησαν την διετία 827 - 828 οι Αγλαβίδες αλλά η άφιξη των Βυζαντινών ενισχύσεων απέτρεψε την πτώση της, παρέμεινε το κέντρο της Βυζαντινής αντίστασης και ήταν η τελευταία πόλη που έπεσε στους Αγλαβίδες (20 Μαίου 878). Τους επόμενους δύο αιώνες που ήταν η Σικελία υπό Αραβική κυριαρχία η πρωτεύουσα στο Εμιράτο της Σικελίας μετακινήθηκε από τις Συρακούσες στο Παλέρμο. Ο Καθεδρικός ναός της πόλης έγινε Τζαμί και στο γειτονικό νησί Ορτυγία οικοδομήθηκαν πολλά Ισλαμικά κτίρια. Η πόλη παρέμεινε σημαντικό καλλιτεχνικό, εμπορικό και πνευματικό κέντρο, μεγάλη ποιητές έζησαν στην πόλη όπως τον 12ο αιώνα ο Σικελάραβας Ίμπν Χαμντίς. Ο Βυζαντινός στρατηγός Γεώργιος Μανιάκης ανακατέλαβε την πόλη και έστειλε τα οστά της Αγίας Λουκίας στην Κωνσταντινούπολη, το κάστρο στην Ορτυγία που οικοδόμησε ο Οίκος των Χοενστάουφεν έχει το όνομα του. Οι Νορμανδοί μπήκαν στις Συρακούσες το τελευταίο Αραβικό οχυρό μετά από μακρά πολιορκία, ο Ρογήρος Α΄ της Σικελίας έδωσε δώρο την πόλη στον μεγάλο νόθο γιο του Ιορδάνη των Ωτβίλ. Οι Νορμανδοί οικοδόμησαν νέα κτίσματα, αποκαταστάθηκε ο Καθεδρικός ναός και πολλές άλλες εκκλησίες.

Ισπανική κυριαρχίαΕπεξεργασία

 
Ο Καθεδρικός ναός των Συρακουσών.

Ο Ερρίκος ΣΤ΄ της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας κατέλαβε το Βασίλειο της Σικελίας και τις Συρακούσες (1194), στην συνέχεια πέρασε για ένα μικρό χρονικό διάστημα στην Δημοκρατία της Γένοβας (1205 - 1220). Ο Φρειδερίκος Β΄ Χοενστάουφεν ανακατέλαβε την πόλη και έκτισε σημαντικά ανάκτορα όπως το κάστρο του Μανιάκη στην Ορτυγία, τα επισκοπικά ανάκτορα και τα ανάκτορα του Μπελλόμο, ο θάνατος του (1250) έφερε μία μεγάλη περίοδο αστάθειας και αναρχίας. Την Σικελία κυβέρνησε στην συνέχεια ο Οίκος των Καπέτων-Ανζού και ο Κάρολος ο Ανδεγαυός αλλά εκδιώχθηκαν βίαια όταν ξέσπασε ο Σικελικός Εσπερινός (1282) από τον Οίκο της Βαρκελώνης που κυβερνούσε το Βασίλειο της Αραγωνίας με μεγάλη σφαγή των Γάλλων. Οι κάτοικοι των Συρακουσών ήταν πρωταγωνιστές στην εκδίωξη των Γάλλων και δέχτηκαν σημαντικά προνόμια από τους Αραγωνέζους, νέα ανάκτορα οικοδομήθηκαν όπως του Αμπέλα, του Κιαραμόντε και του Νάβα.

Η πόλη καταστράφηκε από δύο ισχυρούς σεισμούς (1542, 1693) και μία επιδημία πανώλης (1729). Τον 17ο αιώνα οικοδομήθηκαν νέα μεγάλα κτίρια που άλλαξαν την όψη της πόλης όπως το Βαλ ντι Νότο στον ρυθμό του Σικελικού Μπαρόκ που ήταν γνωστός σε ολόκληρη την νότια Ιταλία. Η επιδημία χολέρας (1837) είχε σαν αποτέλεσμα την εξέγερση εναντίον των Βουρβόνων οι οποίοι μετακίνησαν σαν τιμωρία την πρωτεύουσα της Σικελίας στο Νότο. Η επίδραση των Συρακουσών εξακολουθούσε να είναι ισχυρή και οι κάτοικοι ήταν πρωταγωνιστές στην εξέγερση για την Σικελική ανεξαρτησία (1848).

Β΄ Παγκόσμιος ΠόλεμοςΕπεξεργασία

Οι Συρακούσες είχαν βαριές απώλειες όταν ξέσπασε ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος από τους βομβαρδισμούς των Συμμαχικών δυνάμεων και των Γερμανών (1943). Η Εισβολή των Συμμάχων στη Σικελία που έμεινε γνωστή με τον κωδικό "Επιχείρηση Χάσκυ" έγινε την νύχτα της 9ης Ιουλίου 1943 όταν οι Βρετανικές δυνάμεις επιτέθηκαν στο νησί. Το σχέδιο ήταν η 5η Βρετανική Μεραρχία Πεζικού υπό την ηγεσία του στρατηγού Μπέρναρντ Μοντγκόμερυ να καταλάβει τις Συρακούσες την πρώτη ημέρα της επίθεσης, η επιχείρηση πέτυχε και οι Βρετανικές δυνάμεις κατέλαβαν την πόλη αμέσως.[25] Το λιμάνι των Συρακουσών χρησιμοποιήθηκε σαν βάση για το Βασιλικό Ναυτικό της Βρετανίας.[26] Το νεκροταφείο στα δυτικά της πόλης περιέχει της σωρούς 1.000 ανθρώπων. Μετά τον πόλεμο η εκβιομηχάνιση της πόλης έφερε την άναρχη επέκταση της προς όλες τις κατευθύνσεις. Οι Συρακούσες έχουν σήμερα 125.000 κατοίκους και αποτελεί μεγάλο τουριστικό προορισμό χάρη στα ιστορικά μνημεία και τις αρχαιότητες, εργασίες ανάπλασης του ιστορικού κέντρου έγιναν από την δεκαετία του 1990.

Σημαντικοί Συρακούσιοι (8ος - 2ος αι. π.Χ.)Επεξεργασία

ΚλίμαΕπεξεργασία

Οι Συρακούσες έχουν το κλασσικό υποτροπικό Μεσογειακό κλίμα της Σικελίας με ζεστά ξηρά καλοκαίρια και ήπιους υγρούς χειμώνες, οι χιονοπτώσεις και οι παγωνιές είναι σπάνιο φαινόμενο η τελευταία συνέβη τον Δεκέμβριο του 2014 με μηδέν βαθμούς Κελσίου.[27]

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0057:entry=*sura/kousai
  2. http://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/archimedes.shtml
  3. Strabo (1927). Jones, H. L., ed. Geography. 4. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. 8.6.22.
  4. Marcus Tullius Cicero (1903). "Against Verres". In Yonge, C. D. The Orations of Marcus Tullius Cicero. London: George Bell & Sons. 2.4.52.
  5. Morris, Ian (2008). "The Greater Athenian State". In Morris, Ian; Scheidel, Walter. The Dynamics of Ancient Empires: State Power from Assyria to Byzantium. Oxford, United Kingdom: Oxford University Press. σ. 115.
  6. http://www.eftel.com/home.cms
  7. http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0057:entry=*sura/kousai
  8. http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0057:entry=*sura/kousai
  9. https://archive.org/stream/vibiussequester00sequgoog#page/n313/mode/2up
  10. Ethnika 592.18-21,593.1-8, i.e. Stephanus Byzantinus' Ethnika (kat'epitomen), lemma Συράκουσαι Meineke, Augustus, ed. (1849). Stephani Byzantii Ethnicorvm quae svpersvnt. Prior. Impensis G. Reimeri. σσ. 592–593.
  11. http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus:text:1999.04.0057:entry=*sura/kousai
  12. https://archive.org/details/fragmenta00epic
  13. Neer, Richard (2012). Greek Art and Archaeology. New York, New York: Thames and Hudson. σ. 96.
  14. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Εκδοτική Αθηνών, τ. Β', σ. 60.
  15. Morris, Ian (2008). "The Greater Athenian State". In Morris, Ian; Scheidel, Walter (eds.). The Dynamics of Ancient Empires: State Power from Assyria to Byzantium. Oxford, United Kingdom: Oxford University Press.
  16. Διόδωρος ΙΑ.38
  17. Διόδωρος ΙΑ. 67
  18. Πολιτικά (Αριστοτέλης), Βιβλίο πέμπτο, 1312β
  19. Ξενοφών, Κύρου Ανάβασις, Βιβλίο 1, Κεφάλαιο 2, Παράγραφος 9
  20. Διόδωρος ΙΓ-ΙΕ
  21. Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, Εκδοτική Αθηνών, τ. Γ2, σ. 134.
  22. Πλούταρχος, Βίοι Παράλληλοι, Τιμολέων
  23. Πολύβιος, Ιστορίαι, Η άνοδος του Ιέρωνα
  24. Πολύβιος, Ιστορίαι, Ο Ιέρωνας και η Ρώμη
  25. Bitter Victory: The Battle for Sicily, 1943 by Carlo D'Este, σ. 148
  26. https://olive-drab.com/od_history_ww2_ops_battles_1943sicily.php
  27. http://www.meteoweb.eu/2014/12/siracusa-neve/370854/

ΠηγέςΕπεξεργασία

  • Morris, Ian (2008). "The Greater Athenian State". In Morris, Ian; Scheidel, Walter (eds.).
  • Πολιτικά (Αριστοτέλης), Βιβλίο πέμπτο
  • Ξενοφών, Κύρου Ανάβασις, Βιβλίο 1, Κεφάλαιο 2
  • Bitter Victory: The Battle for Sicily, 1943 by Carlo D'Este.
  • Marcus Tullius Cicero (1903). "Against Verres". In Yonge, C. D. The Orations of Marcus Tullius Cicero. London: George Bell & Sons. 2.4.52.
  • Morris, Ian (2008). "The Greater Athenian State". In Morris, Ian; Scheidel, Walter. The Dynamics of Ancient Empires: State Power from Assyria to Byzantium. Oxford, United Kingdom: Oxford University Press.
  • Neer, Richard (2012). Greek Art and Archaeology. New York, New York: Thames and Hudson.
  • Strabo (1927). Jones, H. L., ed. Geography. 4. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press. 8.6.22.

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία