Άνοιγμα κυρίου μενού

Το φυτό τσάι του βουνού (γένος SideritisΣιδηρίτις) xρησιμοποιείται ευρύτατα στις μεσογειακές χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, ως αφέψημα (τσάι).

Τσάι του βουνού
Τσάι του βουνού
Τσάι του βουνού
Συστηματική ταξινόμηση
Σύστημα: κατά CRONQUIST, 1981
Βασίλειο: Φυτά (Plantae)
Συνομοταξία: Αγγειόσπερμα (Magnoliophyta)
Ομοταξία: Δικοτυλήδονα (Magnoliopsida)
Τάξη: Λαμιώδη (Lamiales)
Οικογένεια: Χειλανθή (Lamiaceae)
Γένος: Σιδηρίτις (Sideritis)
L.
Είδη

Δείτε κείμενο

Το γένος ΣιδηρίτηςΕπεξεργασία

To γένος περιλαμβάνει 150 περίπου είδη, που φύονται στις παραμεσόγειες χώρες, τις Καναρίους νήσους και την Βόρειο Ασία. Πρόκειται για μονοετείς ή πολυετείς πόες, αποξυλωμένες ενίοτε στη βάση, χνουδωτές. Έχουν άνθη κίτρινα ή λευκά, μικρά, κατά σπονδύλους απομακρυσμένους ή πλησίον αλλήλους χωρίς βράκτια. Ανήκουν στα Χειλανθή. Στη Μεσόγειο το ρόφημα των φυτών αυτών είναι πολύ δημοφιλές και διαδεδομένο.

Στην ΙσπανίαΕπεξεργασία

Χρησιμοποιούνται επίσης διάφορα αυτοφυή είδη στη λαϊκή θεραπευτική, κυρίως για μακροχρόνια θεραπεία φλεγμονωδών καταστάσεων.

Στην ΕλλάδαΕπεξεργασία

Αυτοφύονται περίπου 17 είδη, τα γνωστότερα είναι :

  • τσάι βλάχικο (και στο Άγιο Όρος μπεττόνικα) (Sideritis perfoliata subsp. athoa - Σιδηρίτιδα η διάτρητος υποείδ. η αθωνική)
  • τσάι του Μαλεβού ή τσάι του Ταϋγέτου (Sideritis clandestina - Σιδηρίτιδα η λαθραία)
  • μαλοτήρας ή καλοκοιμηθιά ειναι το τσάι της Κρήτης (Sideritis syriaca - Σιδηρίτιδα η συριακή)
  • τσάι της Εύβοιας ή τσάι απ’ το Δέλφι (Sideritis euboea - Σιδηρίτιδα η ευβοϊκή)
  • τσάι του Ολύμπου (Sideritis scardica - Σιδηρίτιδα η σκαρδική)
  • τσάι του Παρνασσού ή τσάι του Βελουχιού (Sideritis raeseri - Σιδηρίτιδα του Ράσερ)
  • Sideritis romana subsp. purpurea - Σιδηρίτιδα η ρωμαία υποείδ. η πορφυρά
  • Sideritis lanata - Σιδηρίτιδα η εριώδης

Όλα τα τσάγια του βουνού κινδυνεύουν να εξαφανιστούν λόγω της υπερκατανάλωσης.

Φαρμακολογικές ιδιότητεςΕπεξεργασία

Έρευνες δείχνουν ότι το είδος Sideritis scardica έχει πιθανές φαρμακολογικές ιδιότητες όπως αντιφλεγμονώδεις, αναλγητικές,[1] αντιοξειδωτικές σε βαθμό αντίστοιχο του πράσινου τσαγιού (Camellia sinensis),[2] προστατευτικές στο γαστρεντερικό σύστημα και στα μιτοχόνδρια,[3][4] ανοσοτροποποιητικές,[5] αντιβακτηριδιακές,[6] και ότι περιέχει ουσίες που αναστέλλουν την επαναπρόσληψη της σεροτονίνης, της ντοπαμίνης και της νορανδρεναλίνης σε εγκέφαλο ποντικού και σεροτονίνης στον άνθρωπο (αντικαταθλιπτική δράση παρόμοια με αυτή των ΕΑΕΣ - SSRIs).[7]

ΚαλλιέργειαΕπεξεργασία

Η S. raeseri είναι η πιο κοινή ποικιλία σιδερίτη που καλλιεργείται στην Ελλάδα, στην Αλβανία και στη Βαρντάρσκα, όπου υπάρχουν επίσης εξελιγμένα υβρίδια.[8] Το φύτεμα συνίσταται να γίνεται σε δύο περιόδους, από τον Οκτώβριο ως τον Νοέμβριο και από τον Φεβρουάριο ως τον Μάρτιο (στο βόρειο ημισφαίριο) και η συγκομιδή τον Ιούλιο, όταν έχει ανθίσει πλήρως. Το φυτό τυπικά ξηραίνεται πριν την χρήση του.[9]

ΙστοσελίδεςΕπεξεργασία

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Hernández-Pérez, M; Rabanal, RM (2002 Jun). «Evaluation of the antinflammatory and analgesic activity of Sideritis canariensis var. pannosa in mice.». Journal of ethnopharmacology 81 (1): 43-7. PMID 12020926. 
  2. Danesi, F; Saha, S; Kroon, PA; Glibetić, M; Konić-Ristić, A; D'Antuono, LF; Bordoni, A (2013 Nov). «Bioactive-rich Sideritis scardica tea (mountain tea) is as potent as Camellia sinensis tea at inducing cellular antioxidant defences and preventing oxidative stress.». Journal of the science of food and agriculture 93 (14): 3558-64. PMID 23649594. 
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22274814
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23675610
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11379762
  6. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/m/pubmed/16690235/?i=4&from=/11483389/related
  7. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22622367
  8. «Greek Mountain Tea - Tsai tou Vounou - Shepherd's Tea». Greekfood.about.com. 13 Νοεμβρίου 2013. Ανακτήθηκε στις 30 Νοεμβρίου 2013. 
  9. http://www.iama.gr/ethno/sideritis/tsai_tou_vounou_files/Tsai_tou_vounou_Gkoliaris_Apostolos.pdf