Jeep Grand Cherokee

μοντέλο αυτοκινήτου

Το Jeep Grand Cherokee είναι ένα μεσαίο SUV αυτοκίνητο, που παράγεται από την αμερικανική αυτοκινητοβιομηχανία Jeep από τον Απρίλιο του 1992. Μέχρι σήμερα έχουν παραχθεί 4 γενιές του μοντέλου, με την τέταρτη γενιά του να κυκλοφορεί από το καλοκαίρι του 2010, ενώ η 5η γενιά του θα παρουσιαστεί και θα κυκλοφορήσει στα τέλη του 2020, για τη σεζόν του 2021. Ειδικότερα τα Grand Cherokee που πωλούνται στην Ευρώπη, κατασκευάζονται στο Γκρατς της Αυστρίας από την Magna Steyr. Όλες οι γενιές του μοντέλου έχουν βασιστεί σε αυτοφερόμενο αμάξωμα, δηλαδή ενιαίο δομικό σύνολο.

Jeep Grand Cherokee
Jeep Grand Cherokee 5.7 Limited 2013 (11792208764).jpg Jeep Grand Cherokee 5.7 Limited του 2013 στη Χιλή
Σύνοψη
ΚατασκευαστήςFlag of the United States.svg Jeep (1992 — σήμερα)
Flag of Austria.svg Magna Steyr (1994 — σήμερα)
ΠαραγωγήΑπρίλιος 1992 — σήμερα
Σεζόν1993 — σήμερα
Αμάξωμα και σασί
ΚατηγορίαMεσαίο SUV
Αμάξωμα5-πορτο, 5-θέσιο SUV
ΔιαμόρφωσηΚινητήρας μπροστά, πίσω κίνηση / τετρακίνηση
Χρονολόγιο
Προηγούμενο μοντέλοJeep Wagoneer (SJ)

ZJ (1992 – 1998)Επεξεργασία

Jeep Grand Cherokee ZJ
  Jeep Grand Cherokee ZJ ευρωπαϊκών προδιαγραφών
  Η έκδοση Jeep Grand Wagoneer του 1993
Σύνοψη
ΠαραγωγήΑπρίλιος 1992 — Μάιος 1998
ΣυναρμολόγησηΝτιτρόιτ, Μίσιγκαν, ΗΠΑ
Γκρατς, Αυστρία
Κόρδοβα, Αργεντινή
Βαλένθια, Βενεζουέλα
ΣχεδιαστήςLarry Shinoda (1985)
Αμάξωμα και σασί
ΠλατφόρμαZJ
Σύστημα κίνησης
Κινητήρας4.0 λίτρα AMC 242 I6
4.0 λίτρα Power Tech I6
5.2 λίτρα Chrysler Magnum V8
5.9 λίτρα Chrysler Magnum V8
2.5 λίτρα VM Motori 425 OHV I4 ντίζελ
Μετάδοση4-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
5-τάχυτο μηχανικό κιβώτιο (ως προαιρετική επιλογή στο «SE» 4.0 λίτρων AMC 242 έως το 1994 και στο 2.5 λίτρων Diesel)
Χωρητικότητα καυσίμου88 λίτρα
Διαστάσεις
Μεταξόνιο2.690 χιλιοστά
Μήκος1992 - 1995: 4.488 χιλιοστά
1996 - 1998: 4.500 χιλιοστά
Πλάτος1996 - 1998: 1.758 χιλιοστά
1992 - 1995 2WD: 1.760 χιλιοστά
1992 - 1995 4WD: 1.795 χιλιοστά
Ύψος1.648 χιλιοστά
Κενό Βάρος1.750 - 1.933 κιλά

ΕξέλιξηΕπεξεργασία

Οι ρίζες του αρχικού Grand Cherokee χρονολογούνται από το 1983, όταν οι μηχανικοί της American Motors (AMC), άρχισαν να σχεδιάζουν το πρότζεκτ «XJC», με σκοπό τη δημιουργία του διαδόχου του μικρότερου SUV Jeep Cherokee (XJ). Επίσης, τρεις επιπλέον (εκτός AMC) σχεδιαστές, οι Larry Shinoda, Adam Clenet και Giorgetto Giugiaro (Τζορτζέτο Τζουτζιάρο), ανέλαβαν κατόπιν συμβολαίου με την AMC να δημιουργήσουν το ντιζάιν και να οικοδομήσουν ένα πήλινο ομοίωμα του μοντέλου. Τελικώς όμως, το βασικό σχέδιο για το νέο μοντέλο εξελίχθηκε από τους σχεδιαστές της ίδιας της AMC από το 1985 και μετά, ενώ το 1989 παρουσιάστηκε το πρωτότυπο Jeep Concept 1, δείχνοντας την σχεδόν τελική μορφή του νέου SUV.

Το Grand Cherokee ήταν το πρώτο προϊόν της Jeep που εξελίχθηκε ενεργά και από την Chrysler. Το αρχικό σχέδιο είχε γίνει ήδη το 1985 από τον Larry Shinoda, οι εργασίες για το νέο μοντέλο συνεχίζονταν εντατικά και οι μηχανικοί της Chrysler, της Jeep και της AMC στόχευαν σε λανσάρισμα μέσα στο 1989. Ωστόσο, ο τότε (1978 - 1992) πρόεδρος της Chrysler, ο Lee Iacocca, πίεζε τότε κυρίως για άμεσους επανασχεδιασμούς στα πολυμορφικά mini-van της Chrysler, παρά για επείγουσα εισαγωγή νεότερων SUV, καθυστερώντας έτσι την εισαγωγή του Grand Cherokee έως τις αρχές του 1992.

ΕισαγωγήΕπεξεργασία

Τελικώς, η έκδοση παραγωγής του Grand Cherokee παρουσιάστηκε τον Ιανουάριο του 1992, στο Διεθνές Σαλόνι Αυτοκινήτου στο Ντιτρόιτ, της πολιτείας του Μίσιγκαν. Κατά τη σχετική τελετή, ο νέος τότε πρόεδρος της Chrysler, ο Robert Lutz, οδήγησε τον δήμαρχο του Ντιτρόιτ, Coleman Young, στα σκαλοπάτια του Cobo Hall και μέσα από ένα γυάλινο παράθυρο ανέδειξε το νέο μοντέλο. Η παραγωγή της πρώτης γενιάς του Grand Cherokee, που έφερε τον κωδικό ZJ, ξεκίνησε στις 19 Απριλίου 1992 (αν και ο επίσημος κωδικός των πρώτων αντιτύπων / Vehicle Identification Number / VIN-code αναφέρει έτος 1993), στο προορισμένο για το μοντέλο αυτό εργοστάσιο του Τζέφερσον στο Ντιτρόιτ (και έχει παραμείνει στο ίδιο από τότε) και έληξε στις 22 Μαΐου 1998.

Αρχικά, το Grand Cherokee είχε εξελιχθεί και παρουσιαστεί με σκοπό να αντικαταστήσει το κάπως μικρότερο SUV Jeep Cherokee, όπως προαναφέρθηκε. Ωστόσο η υψηλή δημοτικότητα που συνέχιζε να έχει το Cherokee στο ευρύ κοινό, είχε ως αποτέλεσμα να διατηρηθεί στην παραγωγή, ως μια φθηνότερη εναλλακτική λύση, και να υπάρξουν και μετέπειτα γενιές του, έως και σήμερα.

Εκτός από την παραγωγή στις Ηνωμένες Πολιτείες, από το 1994 το Grand Cherokee συναρμολογείται επίσης και στο Γκρατς της Αυστρίας, στο Steyr Daimler της εταιρείας Puch, με ρυθμούς παραγωγής 30.000 αυτοκίνητα ετησίως. Τα Grand Cherokee που κατασκευάζονται στο εργοστάσιο αυτό, είναι όσα προορίζονται για πώληση στην Ευρώπη. Ωστόσο, το λανσάρισμα στην Ευρώπη έγινε στα τέλη του 1992 και, κατά συνέπεια, τα πολύ αρχικά Grand Cherokee ευρωπαϊκής κυκλοφορίας ήταν αμερικανικής εισαγωγής, μέχρι την έναρξη της παραγωγής του στο εργοστάσιο της Αυστρίας.

Από την πρώτη στιγμή, το Grand Cherokee κέρδισε την αναγνώριση εκ μέρους του κοινού, λόγω της σχετικά εύκολης συντήρησής του για μοντέλο τέτοιας κατηγορίας, τους άπλετους χώρους στο εσωτερικό του και τις εξαιρετικές δυνατότητές του στην κίνηση εκτός δρόμου. Ωστόσο, τα πρώτα αντίτυπα εμφάνισαν κάποια σοβαρά προβλήματα αναξιοπιστίας, μολονότι από το 1995 μειώθηκαν αισθητά και από το 1996 η αξιοπιστία του μοντέλου βελτιώθηκε περαιτέρω.

ΕκδόσειςΕπεξεργασία

Η πρώτη γενιά συνήθως προσφερόταν σε τρεις εκδόσεις εξοπλισμού:

  • Base (βασική έκδοση, από το 1994 ως SE, κατασκευαζόταν έως το 1995.)
  • Laredo (από το 1995 η βασική έκδοση)
  • Limited (η πολυτελέστερη έκδοση)

ενώ υπήρξαν και ορισμένες ειδικές εκδόσεις, σε περιορισμένα αντίτυπα, και μία από αυτές πήρε το όνομά της από τον προκάτοχο Jeep Wagoneer (SJ). Αναλυτικά, όλες οι εκδόσεις του πρώτου Grand Cherokee ήταν οι εξής:

 
Το σαλόνι ενός Jeep Grand Wagoneer του 1993.
  • 1992 – 1995: Base «SE»
  • 1992 – 1998: Laredo
  • 1992 – 1998: Limited
  • 1995 – 1997: Orvis «Limited Edition»
  • 1997 – 1998: TSi
  • 1993: Grand Wagoneer
  • 1998: Limited 5.9 λίτρων

Στην Ευρώπη κυκλοφόρησε εξ αρχής ως SUV πολυτελείας και μέχρι την σημερινή γενιά διατηρεί την ίδια κατάταξη. Αντιθέτως, στις ΗΠΑ θεωρείται ως ημι-πολυτελές μεσαίο SUV, λόγω της ύπαρξης πολλών μοντέλων SUV με πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις, από αρκετές άλλες αυτοκινητοβιομηχανίες.

ΚινητήρεςΕπεξεργασία

Όλοι οι κινητήρες της πρώτης γενιάς συνδυάζονταν με 4-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο, εκτός από τον 2.5 λίτρων ντίζελ, ο οποίος προσέφερε προαιρετικά και 5-τάχυτο μηχανικό κιβώτιο. Επίσης και στη βασική έκδοση «SE» είχε προσφερθεί κατ' επιλογήν και 5-τάχυτο μηχανικό κιβώτιο, για τις σεζόν του 1993 και του 1994, αλλά τελικώς ελάχιστα «SE» παραγγέλθηκαν με αυτό και σύντομα διακόπηκε.

Έτη Κυβισμός Κωδικός
και κύλινδροι
Ισχύς Ροπή Σημειώσεις
1993–1998 2.5 λίτρα I4 Diesel 114 hp (85 kW) 221 lb·ft (300 N·m) Εκτός ΗΠΑ
1992–1995 4.0 λίτρα I6 της AMC 190 hp (142 kW) 225 lb·ft (305 N·m)
1996–1998 4.0 λίτρα Power Tech I6 185 hp (138 kW) 225 lb·ft (305 N·m)
1993–1998 5.2 λίτρα Magnum V8 225 hp (164 kW) 300 lb·ft (407 N·m)
1998 5.9 λίτρα Magnum V8 245 hp (183 kW) 345 lb·ft (468 N·m) Μόνο ως Limited

ΔιακρίσειςΕπεξεργασία

 
Grand Cherokee Laredo του 1996 - 1998.

Η τότε κορυφαία έκδοση Grand Cherokee 5.2 λίτρων V8 κέρδισε τον τίτλο του Truck of the Year του αμερικανικού περιοδικού Motor Trend για το 1993. Το ίδιο έτος, επίσης, ήταν μέσα στην λίστα με τα 10 καλύτερα αυτοκίνητα (Ten Best list) που επιλέγει επίσημα κάθε χρόνο το αμερικανικό περιοδικό Car and Driver.

Ενεργητική και παθητική ασφάλειαΕπεξεργασία

Η πρώτη γενιά του Grand Cherokee ήταν το πρώτο στην ιστορία μοντέλο της Jeep με Σύστημα Αντιμπλοκαρίσματος Τροχών (Anti-lock Braking System / ABS) και στους 4 τροχούς, καθώς και αερόσακο οδηγού - όλα μάλιστα στάνταρ από το λανσάρισμα. Ήταν επίσης και το πρώτο SUV στην ιστορία της αυτοκίνησης με αερόσακο οδηγού και μάλιστα ως στάνταρ, ενώ από την σεζόν (model year) του 1995 τα 4 δισκόφρενα έγιναν στάνταρ σε όλα τα Grand Cherokee.

 
Jeep Grand Cherokee 5.9 λίτρων V8 του 1998.

Από την σεζόν του 1996, απέκτησε και στάνταρ αερόσακο συνοδηγού και ένα τιμόνι νέας σχεδίασης, πάντα φυσικά με στάνταρ αερόσακο οδηγού, ενώ ταυτόχρονα έγινε μια αλλαγή στη μπροστινή γρίλια, η οποία πλέον εισχωρούσε λίγο πιο χαμηλά στον προφυλακτήρα.

Επικίνδυνη τοποθέτηση δεξαμενής καυσίμωνΕπεξεργασία

Ένα μελανό σημείο όμως της πρώτης γενιάς, καθώς και της δεύτερης γενιάς του Grand Cherokee, ήταν ότι η δεξαμενή καυσίμων ήταν από ανεπαρκώς σκληρό πλαστικό χαμηλής αντοχής, και χωρίς καμία ενίσχυση, και είχε τοποθετηθεί στο πίσω άκρο του αμαξώματος και μάλιστα πίσω ακριβώς από τον πίσω προφυλακτήρα και σε χαμηλότερο επίπεδο από αυτόν. Ως αποτέλεσμα, είχε εξαιρετικά υψηλό κίνδυνο πυρκαγιάς μετά από σύγκρουση, καθώς μπορούσε εύκολα να εκραγεί σε οπίσθια πρόσκρουση από αυτοκίνητο χαμηλότερο (ή που είχε γείρει μπροστά κατά πολύ στο φρενάρισμα) ή σε ανατροπή.[1] Αυτό ήταν πραγματικά παράξενο για τα έτη παραγωγής του, καθώς ακόμα και στις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν εισήχθη, σχεδόν όλα τα αυτοκίνητα (εκτός λίγων αμερικανικών που βασίζονταν ακόμα σε παλαιές πλατφόρμες) είχαν πλέον τη δεξαμενή καυσίμων μπροστά από τον πίσω άξονα και προς το κέντρο του αμαξώματος.

(Για περισσότερες λεπτομέρειες δείτε: Πυρκαγιές λόγω επικίνδυνης δεξαμενής καυσίμων της πρώτης και δεύτερης γενιάς)

WJ (1998 – 2004)Επεξεργασία

Jeep Grand Cherokee WJ
  Jeep Grand Cherokee Laredo στον Καναδά (1999-2003)
  Jeep Grand Cherokee 4.7 Overland του 2003 στη Χιλή
Σύνοψη
ΠαραγωγήΗΠΑ: Ιούλιος 1998 — Μάιος 2004
Ευρώπη: 1999 — 2005
Κίνα: 2004 — σήμερα
ΣυναρμολόγησηΝτιτρόιτ, Μίσιγκαν, ΗΠΑ
Γκρατς, Αυστρία
Κόρδοβα, Αργεντινή
Βαλένθια, Βενεζουέλα
Πεκίνο, Κίνα (Beijing Jeep)
ΣχεδιαστήςTom Gale (1995)
Αμάξωμα και σασί
ΠλατφόρμαWJ
Σύστημα κίνησης
Κινητήρας4.0 λίτρα I6 PowerTech
4.7 λίτρα V8 PowerTech
4.7 λίτρα V8 PowerTech H.O.
3.1 λίτρα I5 turbodiesel
2.7 λίτρα I5 turbodiesel
Μετάδοση4-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
5-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
Χωρητικότητα καυσίμου77,6 λίτρα
Διαστάσεις
Μεταξόνιο2.690 χιλιοστά
Μήκος1998 - 2000: 4.610 χιλιοστά
2001 - 2003: 4.613 χιλιοστά
2004: 4.605 χιλιοστά
Πλάτος1998 - 2000 & 2004: 1.836 χιλιοστά
2001 - 2003: 1.844 χιλιοστά
Ύψος1998 - 2000 & 2004: 1.763 χιλιοστά
2001 - 2003: 1.786 χιλιοστά
Κενό Βάρος1.980 - 2.135 κιλά

Η αμερικανική παραγωγή της δεύτερης γενιάς του μοντέλου ξεκίνησε στις 17 Ιουλίου 1998 (σεζόν / model year του 1999) και έληξε στις 21 Μαΐου 2004, αν και στην Ευρώπη ξεκίνησε μέσα στο 1999 και διατηρήθηκε έως το 2005. Το αμάξωμά του, έφερε τον κωδικό WJ (στις αγορές εκτός ΗΠΑ έφερε τον κωδικό WG) και διέφερε ριζικά από το προηγούμενο μοντέλο, καθώς μοιραζόταν μόλις 127 μηχανικά μέρη με τον προκάτοχό του, ενώ το μήκος του είχε αυξηθεί κατά 11 εκατοστά, αν και το μεταξόνιο ήταν ακριβώς το ίδιο. Επειδή όμως η εξωτερική σχεδιαστική φιλοσοφία του θύμιζε έντονα το προηγούμενο μοντέλο, αν και με πιο καμπυλωτό ντιζάιν, ενώ και οι αναλογίες όγκων ήταν κοινές, αυτές οι παράμετροι οδήγησαν αρκετούς από το ευρύ κοινό στο λανθασμένο συμπέρασμα ότι είχε γίνει απλώς ένα έντονο λίφτινγκ στην πρώτη γενιά.

 
Το σαλόνι ενός Jeep Grand Cherokee 4.7 λίτρων PowerTech V8 Limited του 2002.

Η κατασκευή του, που έγινε εν μέρει και από την Porsche Engineering, ενισχύθηκε με καλύτερα χαρακτηριστικά του συστήματος διεύθυνσης, βελτιωμένη ανάρτηση, ισχυρότερα φρένα και παράλληλα την επίτευξη μικρότερου βάρους. Η ρεζέρβα, που βρισκόταν στο πλάι του χώρου αποσκευών της πρώτης γενιάς, στη δεύτερη γενιά τοποθετήθηκε κάτω από το δάπεδο του χώρου αποσκευών, αφήνοντάς τον εντελώς άδειο για την φόρτωση αντικειμένων, γεγονός που εκτιμήθηκε ιδιαίτερα από τους αγοραστές του μοντέλου.

 
Το ταμπλό του προηγούμενου Jeep Grand Cherokee 4.7 λίτρων PowerTech V8 Limited του 2002.

Το σαλόνι της δεύτερης γενιάς είχε σχεδιαστεί «από λευκό χαρτί» και μάλιστα προσέφερε ακόμα μεγαλύτερο χώρο για τους πίσω επιβάτες και μεγαλύτερες πίσω πόρτες. Τα περισσότερα χειριστήρια, όπως για τους προβολείς, τα θερμαινόμενα καθίσματα και τον πίσω υαλοκαθαριστήρα, μετακινήθηκαν σε πιο βολικά σημεία. Η ηλεκτρονική Κεντρική Μονάδα Πληροφοριών του οχήματος (Vehicle Information Center) που ήταν, παλαιότερα, κάτω από το ηχοσύστημα, τοποθετήθηκε πάνω από το παρμπρίζ και από το καλοκαίρι του 1999 (σεζόν / model year του 2000) έγινε στάνταρ σε όλα. Η έκδοση Limited είχε επίσης στάνταρ 2-ζωνικό αυτόματο ηλεκτρονικό κλιματισμό, λευκά όργανα στο κοντέρ και δερμάτινο τιμόνι με έξτρα ξύλο πάνω στη στεφάνη του. Ένα 10-δισκο CD-changer προσφερόταν με το πακέτο Infinity Audio.

Το αυτόματο κιβώτιο 45RFE της Chrysler, που τοποθετήθηκε στο Grand Cherokee WJ, ήταν αξιοσημείωτο. Διέθετε τρία «πλανητικά σύνολα» αντί για δύο που διαθέτουν τα 4-τάχυτα αυτόματα κιβώτια. Αυτό του προσέφερε θεωρητικά έως και 6 διαθέσιμες σχέσεις. Αν είχε προγραμματιστεί να τις αξιοποιήσει όλες, θα ήταν το πρώτο αυτοκίνητο μαζικής παραγωγής με 6-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο, αλλά όμως αρχικά, για τις δύο πρώτες σεζόν, προγραμματίστηκε έτσι ώστε μόνο 5 σχέσεις ήταν διαθέσιμες. Οι 4 σχέσεις ήταν σε χρήση για την κανονική οδήγηση και 1 επιπλέον πρόσθετη «δευτέρα», ανάμεσα στη «δευτέρα» και στην «τρίτη», ετίθετο σε δράση όταν χρειάζονταν άμεσο κατέβασμα σχέσης για επείγουσα επιτάχυνση. Παρά το γεγονός ότι χρησιμοποιήθηκαν οι 5 από τις 6 διαθέσιμες σχέσεις, η Chrysler αποφάσισε να παρουσιάσει επίσημα το κιβώτιο αυτό ως «4-τάχυτο αυτόματο» («4-speed automatic»). Στην πράξη, ωστόσο, διαφημίστηκε από τους πωλητές και τα περισσότερα έντυπα ως «4-τάχυτο αυτόματο με δύο δευτέρες, άρα 5-τάχυτο». Συνδυάστηκε με τον V8 κινητήρα 4.7 λίτρων PowerTech βενζίνης και με τον 5-κύλινδρο σε σειρά (I5) κινητήρα ντίζελ 2.7 λίτρων της Mercedes-Benz, ο οποίος εμφανίστηκε στο Grand Cherokee το 2002. Αντιθέτως, το 4-τάχυτο αυτόματο 42RE που έφεραν όλα τα Grand Cherokee πρώτης γενιάς, παρέμεινε για τον 6-κύλινδρο σε σειρά κινητήρα της δεύτερης γενιάς, με μικρές βελτιωτικές αλλαγές ως προς την πρώτη γενιά.

 
Ο έλεγχος των ταχυτήτων σε Jeep Grand Cherokee 4.7 λίτρων V8 του 1999 με Quadra-Drive.

Για την σεζόν του 2001, το αυτόματο κιβώτιο 45RFE μετατράπηκε στο αυτόματο κιβώτιο 545RFE. Συγκεκριμένα, το αρχικό 45RFE επαναπρογραμματίστηκε έτσι ώστε και οι 6 σχέσεις ήταν πλέον διαθέσιμες. Ο τρόπος λειτουργίας του ήταν ο ίδιος, δηλαδή οι 5 σχέσεις προορίζονταν για την κανονική οδήγηση και 1 επιπλέον πρόσθετη ανάμεσα στη «δευτέρα» και στην «τρίτη» ετίθετο σε δράση όταν χρειάζονταν άμεσο κατέβασμα σχέσης για επείγουσα επιτάχυνση. Με την προσθήκη της «έκτης» ταχύτητας, βελτιώθηκε η οικονομία καυσίμου και η οδηγική άνεση στον αυτοκινητόδρομο, καθώς στα 70 μίλια την ώρα / 113 χιλιόμετρα την ώρα ο κινητήρας με 545RFE λειτουργεί στις 2.000 στροφές το λεπτό, έναντι 2.200 στροφών το λεπτό στα μοντέλα με το 45RFE. Η Chrysler διαφήμιζε επίσημα το κιβώτιο αυτό ως «πολυτάχυτο αυτόματο» («multi-speed automatic»). Μάλιστα πρέπει να τονιστεί ότι οι ιδιοκτήτες Grand Cherokee των σεζόν του 1999 και του 2000 μπορούν να ζητήσουν επαναπρογραμματισμό του αυτόματου κιβωτίου 45RFE, έτσι ώστε να ενεργοποιηθεί εκ των υστέρων η επιπλέον «έκτη» ταχύτητα, καθώς τα δύο αυτά κιβώτια είναι μηχανολογικά ακριβώς τα ίδια. Γενικότερα όμως, τα μοντέλα των σεζόν του 1999 και του 2000 εμφάνισαν πλήθος από επαναλαμβανόμενα σοβαρά προβλήματα αναξιοπιστίας, ιδίως στους κινητήρες τους, με τεράστιο κόστος επισκευής ή και ανάγκη ολικής αλλαγής κινητήρα, και συνιστάται να αποφεύγονται εντελώς ως μεταχειρισμένα.

 
Δύο Jeep Grand Cherokee WJ Laredo πριν και μετά το λίφτινγκ του 2004, δεξιά και αριστερά αντίστοιχα.

Tο Grand Cherokee WJ υπέστη μια μικρή αισθητική ανανέωση την τελευταία του σεζόν παραγωγής, του 2004. Για την ακρίβεια, όλες οι εκδόσεις απέκτησαν νέα γρίλια στο χρώμα του αμαξώματος, αντί για ασημί μεταλλικό που ήταν προηγουμένως στη βασική έκδοση Laredo, ενώ και οι προβολείς ομίχλης έγιναν κυκλικοί. Στο σαλόνι, όλα τα μοντέλα άρχισαν να προσφέρουν έξτρα σύστημα δορυφορικής πλοήγησης με DVD.

ΕκδόσειςΕπεξεργασία

 
Το κοντέρ ενός Grand Cherokee Laredo του 2000.

Όπως και στην πρώτη γενιά, η βασική έκδοση ήταν η Laredo (που ξεχωρίζει εύκολα από τους μαύρους προφυλακτήρες και την μπροστινή γρίλια, που είχε ασημί μεταλλικό χρώμα, ενώ στις άλλες εκδόσεις ήταν αμφότερα στο χρώμα του αμαξώματος) και η πολυτελής έκδοση ήταν η Limited. Υπήρξαν όμως και επιπλέον ειδικές εκδόσεις, σε περιορισμένα αντίτυπα, που κατασκευάστηκαν στις εξής σεζόν:

Από αυτές, η πολυτελέστερη έκδοση ήταν η Overland και συνδυαζόταν (όπως και η Limited) μόνο με τον V8 κινητήρα 4.7 λίτρων High Output. Από το ντεμπούτο της, τον Αύγουστο του 2001, για τη σεζόν του 2002, η Overland είχε στάνταρ πλευρικούς αερόσακους τύπου κουρτίνας (side-curtain airbags), θερμαινόμενα και ηλεκτρικά ρυθμιζόμενα εμπρόσθια καθίσματα, ηλεκτρικά ρυθμιζόμενη ηλιοροφή, δερμάτινο σαλόνι ακόμα υψηλότερης ποιότητας, τιμόνι με ξύλο και δέρμα, ηχοσύστημα με 10-δισκο CD-changer της Infinity και ζάντες αλουμινίου 17 ιντσών.

ΚινητήρεςΕπεξεργασία

Έτη Κυβισμός Κωδικός και κύλινδροι Ισχύς Ροπή Σημειώσεις
1998–2004 4.0 λίτρα Power Tech I6 της AMC 195 hp 230 N·m / 3.000 rpm
1999–2004 4.7 λίτρα PowerTech V8 της Chrysler 235 hp 295 N·m / 3.200 rpm
2002–2004 4.7 λίτρα High Output PowerTech V8 της Chrysler 265 hp 330 N·m Μόνο στα Limited και Overland
1999–2001 3.1 λίτρα Diesel 531 OHV turbodiesel I5 της VM Motori 138 hp 283 N·m Μόνο στην Ευρώπη
2002–2004 2.7 λίτρα Diesel OM647 turbodiesel I5 της Mercedes-Benz 161 hp 295 N·m Μόνο στην Ευρώπη και στην Αυστραλία

Ενεργητική και παθητική ασφάλειαΕπεξεργασία

 
Jeep Grand Cherokee V8 Limited δεύτερης γενιάς στην Ελβετία.

Παραδόξως, η δεύτερη γενιά του Jeep Grand Cherokee, αν και πρακτικώς ήταν πολυτελές και ακριβό SUV δεν έφερε κανενός είδους σύστημα ελέγχου ευστάθειας (όπως σύστημα αντισπιναρίσματος και ESP), ούτε καν στο προαιρετικό εξοπλισμό και για κανένα έτος παραγωγής, παρά μόνο στάνταρ Σύστημα Αντιμπλοκαρίσματος Τροχών (ABS). Από την σεζόν του 2002 πάντως, άρχισε να προσφέρει σε όλες τις εκδόσεις προαιρετικά σύστημα ελέγχου πίεσης ελαστικών (tire pressure monitoring system) και αισθητήρα βροχής στους υαλοκαθαριστήρες.

Ένα άλλο παράδοξο για μοντέλο της κατηγορίας αυτής, ήταν ότι έως το καλοκαίρι του 2001 όλες οι εκδόσεις έφεραν στάνταρ μόνο 2 μπροστινούς αερόσακους (οδηγού και συνοδηγού) και δεν προσέφεραν πλευρικούς αερόσακους, ούτε καν ως έξτρα. Μόλις στην έναρξη της σεζόν του 2002 εμφανίστηκαν πλευρικοί αερόσακοι τύπου κουρτίνας (side-curtain airbags), οι οποίοι όμως ήταν έξτρα σχεδόν σε όλα, και στην πράξη λίγα αυτοκίνητα παραγγέλθηκαν με αυτούς. Κατ' εξαίρεση, ήταν στάνταρ μόνο στην πολυτελέστερη, αλλά ιδιαίτερα ακριβή και σε περιορισμένα αντίτυπα, έκδοση Overland, που διατέθηκε από τον Αύγουστο του 2001 έως το 2004, και στην εξαιρετικά σπάνια έκδοση Freedom Edition, η οποία διατέθηκε από τον Μάρτιο του 2003 έως το 2004.

Πυρκαγιές λόγω επικίνδυνης δεξαμενής καυσίμων της 1ης και 2ης γενιάςΕπεξεργασία

 
Το πίσω μέρος του προηγούμενου Jeep Grand Cherokee V8 Limited. Φαίνεται η πλαστική δεξαμενή καυσίμων στο πίσω άκρο του αμαξώματος και μάλιστα σε χαμηλότερο επίπεδο από τον πίσω προφυλακτήρα.

Το πιο μελανό σημείο όμως της δεύτερης γενιάς, όπως και της πρώτης, ήταν ότι η δεξαμενή καυσίμων ακόμα ήταν από ανεπαρκώς σκληρό πλαστικό χαμηλής αντοχής, και χωρίς καμία ενίσχυση, και είχε παραμείνει στο πίσω άκρο του αμαξώματος, πίσω ακριβώς από τον πίσω προφυλακτήρα και μάλιστα σε χαμηλότερο επίπεδο από αυτόν. Ως αποτέλεσμα, είχε εξαιρετικά υψηλό κίνδυνο πυρκαγιάς μετά από σύγκρουση, καθώς μπορούσε εύκολα να εκραγεί σε οπίσθια πρόσκρουση από χαμηλότερο αυτοκίνητο (ή που είχε γείρει μπροστά κατά πολύ στο φρενάρισμα, σε συνδυασμό και με το μεγάλο ύψος του αμαξώματος του Grand Cherokee) ή συχνά, επίσης, σε ανατροπή. Αυτό ήταν πραγματικά παράξενο για τα έτη παραγωγής του, καθώς στη δεκαετία του 1990 και στα πρώτα έτη του 21ου αιώνα σχεδόν όλα πλέον τα αυτοκίνητα (εκτός ελάχιστων αμερικανικών που βασίζονταν ακόμα σε παλαιές πλατφόρμες) είχαν το ντεπόζιτο μπροστά από τον πίσω άξονα και προς το κέντρο του αμαξώματος. Η μετακίνηση και τοποθέτηση αυτή, είχε γίνει από τις περισσότερες εταιρείες (ιδίως από τις ευρωπαϊκές) σταδιακά κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970, ενώ στο Grand Cherokee έγινε μόλις τη σεζόν του 2005, αφού προηγουμένως κόστισε πάρα πολλές ανθρώπινες ζωές.[2]

Εδώ πρέπει να τονιστεί ότι την ίδια ακριβώς εξαιρετικά επικίνδυνη διάταξη είχε και το αμέσως μικρότερο SUV Jeep Cherokee, τόσο της πρώτης,[3] όσο και της δεύτερης γενιάς[4] (ειδικότερα η δεύτερη και η τρίτη γενιά του, είχαν κυκλοφορήσει ως Jeep Liberty στις Ηνωμένες Πολιτείες), δηλαδή συνολικά τα έτη 1983 έως 2007 (η πρώτη γενιά παρήχθη από το 1983 έως το 2001, ενώ η δεύτερη γενιά από τον Απρίλιο του 2001 έως τον Ιούνιο του 2007 και κάποια αντίτυπα της δεύτερης γενιάς εξακολουθούσαν να υπάρχουν ως καινούρια στις αντιπροσωπείες έως και τα τέλη της δεκαετίας του 2000).[5] Μάλιστα στην εποχή τους, μαζί με το Jeep Grand Cherokee,[6] ήταν τα μοναδικά SUV παγκοσμίως που είχαν αυτήν την επικίνδυνη διάταξη. Αντιθέτως το σκληροτράχηλο τζιπ εκτός δρόμου Jeep Wrangler, ήδη από την πρώτη γενιά του, που κυκλοφόρησε το 1986, ως μοντέλο 1987, είχε το ντεπόζιτο στο κέντρο του αμαξώματος.[7] Επίσης και άλλα συγγενικά, μηχανικώς, μοντέλα του Ομίλου τότε, όπως το μεσαίο pick-up Dodge Dakota (από την πρώτη γενιά του, το 1986, ως μοντέλο 1987), το μεσαίο SUV Dodge Durango (από την πρώτη γενιά του (το 1997) και το μεγάλο pick-up Dodge Ram (από τη δεύτερη γενιά του, που λανσαρίστηκε την 1η Οκτωβρίου 1993) είχαν όλα το ντεπόζιτο στο κέντρο του αμαξώματος.

Το Κέντρο για Οδική Ασφάλεια (Center for Auto Safety) στις ΗΠΑ, έχει δηλώσει επίσημα ότι τα στοιχεία που έχει μελετήσει, από το αρχείο της, η αρμόδια για την ενεργητική και παθητική ασφάλεια Εθνική Διεύθυνση Οδικής Ασφάλειας Αυτοκινητοδρόμων / National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA) απέδειξαν ότι τα Jeep Grand Cherokee των σεζόν 1993 έως 2004 είχαν εμπλακεί σε 172 τέτοια θανατηφόρα δυστυχήματα έως το 2008, λόγω εκρήξεων στη δεξαμενή καυσίμων και συνεπακόλουθες πυρκαγιές, με αποτέλεσμα 254 θανάτους μεταξύ του 1992 και του 2008 - και αυτό μόνο στις ΗΠΑ, καθώς τα στατιστικά στοιχεία στις άλλες χώρες και ηπείρους δεν έχουν μελετηθεί διεξοδικά.

Επίσης, απέδειξαν ότι τα Grand Cherokee των σεζόν 1993 έως 2004 έχουν, αναλογικά ως προς τον αριθμό των κυκλοφορούντων αντιτύπων κάθε μοντέλου, στατιστικώς 4-πλάσια συχνότητα θανατηφόρων δυστυχημάτων όπου το αυτοκίνητο άρπαξε φωτιά κατά την πρόσκρουση, ως προς τα SUV όλων των άλλων εταιρειών,[8] με ορισμένες από τις εκρήξεις να έχουν συμβεί ακόμα και με οπίσθιες προσκρούσεις με ταχύτητα μόλις 25 μίλια την ώρα / 40 χιλιόμετρα την ώρα, και μάλιστα ζήτησε τότε επίσημα από την NHTSA (National Highway Traffic Safety Administration) να ανακαλέσει όλα τα Jeep Grand Cherokee των σεζόν 1993 έως 2004.[9][10]

Μετά την κρούση αυτή, η NHTSA ξεκίνησε μια σχετική έρευνα το 2010 και στις 21 Ιουνίου 2012 ανακοίνωσε ότι επαλήθευσε το υψηλό νούμερο των σχετικών πυρκαγιών στα παλαιότερα Jeep Grand Cherokee. Η σχετική έρευνα από την NHTSA επεκτάθηκε και στα Jeep Liberty και Jeep Cherokee με την ίδια ακριβώς επικίνδυνη διάταξη, με ανάλογα σοκαριστικό πόρισμα. Το αποτέλεσμα ήταν να ξεκινήσει μια σειρά από αιτήσεις της NHTSA προς την Jeep και την μητρική Chrysler για ολική ανάκληση όλων αυτών τα μοντέλων. Παράλληλα, έγιναν τότε και άλλες σχετικές αναλύσεις, όπως του Automotive News, που έχουν δείξει πιθανότητα έκρηξης πάνω από 4-πλάσια ως προς τα άλλα SUV[11] και μάλιστα 6 φορές μεγαλύτερη από τα νεότερα Grand Cherokee.

Τελικώς, ως αποτέλεσμα της καθοδήγησης της Mercedes-Benz (καθώς η Jeep ήταν τότε μέλος του ομίλου Daimler - Chrysler) και μετά από πάρα πολλές διώξεις που είχε ήδη από τότε αρχίζει να αντιμετωπίζει η μητρική Chrysler από καταγγελίες βαρέως τραυματισθέντων ατόμων και συγγενών θυμάτων, η εταιρεία ενίσχυσε το ντεπόζιτο των καυσίμων με ισχυρότερα υλικά και το τοποθέτησε μπροστά από τον πίσω άξονα και προς το κέντρο του αμαξώματος, κάτω από τα πίσω καθίσματα. Η αλλαγή αυτή έγινε από την εισαγωγή της 3ης γενιάς του Grand Cherokee στην έναρξη της σεζόν του 2005.

Ωστόσο, μόλις τον Ιούνιο του 2013, κατόπιν διαρκών αιτημάτων της NHTSA και διαδοχικών αρνήσεων της Chrysler να παραδεχτεί την επικινδυνότητα των παλαιότερων μοντέλων και ισάριθμων αρνήσεων της εταιρείας να προβεί σε ανάκληση, η Chrysler δέχτηκε να ανακαλέσει 1,6 εκατομμύρια παλαιότερα οχήματα με την επικίνδυνη διάταξη. Ωστόσο, ακόμα και τότε, δέχτηκε να ανακαλέσει μόνο τα Grand Cherokee πρώτης γενιάς, του 1992 - 1998, και τα Cherokee δεύτερης γενιάς, του 2002 - 2007 (γνωστά ως Jeep Liberty στις ΗΠΑ). Αντιθέτως, τα Grand Cherokee δεύτερης γενιάς, του 1999 - 2004, και τα παλαιότερα Cherokee, έως το 2001, εξαιρέθηκαν προσωρινά. Επίσης, η μέθοδος επισκευής θεωρήθηκε εξ αρχής αμφιλεγόμενη έως σκανδαλώδης, καθώς στα οχήματα αυτά, που άρχισαν να ανακαλούνται από τις αρχές του 2014, τοποθετήθηκε ένας κοτσαδόρος στον πίσω προφυλακτήρα, με σκοπό την προστασία της δεξαμενής καυσίμων σε τυχόν οπίσθια πρόσκρουση. Παράλληλα, σε όσα υπήρχε aftermarket κοτσαδόρος, αντικαταστάθηκε από τον νέο επίσημο της Chrysler.[12] Ωστόσο, αυτή η ανάκληση προχωράει με εξοργιστικά βραδείς ρυθμούς, καθώς έως τον Ιούνιο του 2015, 18 μήνες μετά, μόλις λίγο πάνω από το 10% των επικίνδυνων μοντέλων της Jeep υπό ανάκληση είχαν αποκτήσει τον επίσημο κοτσαδόρο![13] Ακόμα και σε αυτά όμως, η μέθοδος απεδείχθη εντελώς ανεπαρκής και ο αριθμός των θανάτων από τέτοιας αιτίας εκρήξεις συνεχίζει να αυξάνεται διαρκώς, ακόμα και σε οχήματα με τον επίσημο κοτσαδόρο.[14]

WK (2004 – 2010)Επεξεργασία

Jeep Grand Cherokee WK
 
  Jeep Grand Cherokee του 2005
Σύνοψη
ΠαραγωγήΙούλιος 2004 — Μάρτιος 2010
ΣυναρμολόγησηΝτιτρόιτ, Μίσιγκαν, ΗΠΑ
Γκρατς, Αυστρία
Βαλένθια, Βενεζουέλα
ΣχεδιαστήςMark T. Allen (2000, 2001)
Αμάξωμα και σασί
ΠλατφόρμαWK
Σχετική εξέλιξηJeep Commander (2005-2010)
Σύστημα κίνησης
Κινητήρας3.7 λίτρα PowerTech V6
4.7 λίτρα PowerTech V8
5.7 λίτρα Hemi V8
6.1 λίτρα Hemi V8 (SRT-8)
3.0 λίτρα OM642 V6 CRD
Μετάδοση5-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
Χωρητικότητα καυσίμουΑρχικά : 79 λίτρα
Από τη σεζόν του 2007 : 80 λίτρα
Διαστάσεις
Μεταξόνιο2.781 χιλιοστά
Μήκος4.740 χιλιοστά
SRT-8 : 4.953 χιλιοστά
Πλάτος1.862 χιλιοστά
Ύψος2004 - 2007 : 1.720 χιλιοστά
2008 - 2010 : 1.745 χιλιοστά
2008 - 2010 SRT8 : 1.694 χιλιοστά
Κενό Βάρος2.037 - 2.345 κιλά

Η τρίτη γενιά του Jeep Grand Cherokee και ταυτόχρονα η πρώτη γενιά του μοντέλου που έφερε τον κωδικό WK (στις αγορές εκτός ΗΠΑ έφερε τον κωδικό WH) παρουσιάστηκε στις αρχές Απριλίου του 2004 στο Σαλόνι Αυτοκινήτου της Νέας Υόρκης.[15][16] Η παραγωγή του ξεκίνησε στις 26 Ιουλίου 2004, ως μοντέλο της σεζόν του 2005, και έληξε στις 12 Μαρτίου 2010. Ειδικότερα στην Ευρώπη λανσαρίστηκε την άνοιξη του 2005, ενώ στους επόμενους λίγους μήνες ακολούθησαν και οι άλλες διεθνείς αγορές.

Κατά τον σχεδιασμό του μοντέλου, δόθηκε έμφαση στη διατήρηση των επιδόσεων και της πολυτέλειας σε υψηλά επίπεδα, αλλά παράλληλα οι μηχανικοί της εταιρείας είχαν εργαστεί σκληρά και για την μείωση του θορύβου και των κραδασμών. Αυτό επετεύχθη με την εμφανή βελτίωση του επιπέδου συναρμολόγησης των εσωτερικών υλικών, καθώς και την περαιτέρω βελτίωση της ηχομόνωσης του σαλονιού. Σημαντική βελτίωση παρατηρήθηκε και στην οδική συμπεριφορά / κράτημα, ιδίως στις υψηλές ταχύτητες, καθώς τα παλαιότερα Grand Cherokee είχαν εισπράξει πλήθος από αρνητικά σχόλια σε αυτό τον τομέα. Ο αεροδυναμικός συντελεστής Cd της τρίτης γενιάς ήταν 0,41.

 
Το σαλόνι του απέναντι Grand Cherokee του 2005.

Επιπλέον η εταιρεία, ταυτόχρονα με την υψηλότερου επιπέδου πολυτέλεια και την καλύτερη οδική συμπεριφορά, πέτυχε εξαιρετικές δυνατότητες εκτός δρόμου, καθώς για πρώτη φορά σε μοντέλο της Jeep εμφανίστηκαν έξτρα βελτιωμένο σύστημα 4-κίνησης Quadra-Drive II, έξτρα DVD-player για τους πίσω επιβάτες και ο εντελώς νέος κινητήρας 5.7 λίτρων Hemi V8. Ως αποτέλεσμα της εισαγωγής του 5.7 λίτρων Hemi V8, η εκδοχή υψηλότερης ισχύος High Output των 4.7 λίτρων V8 του Grand Cherokee Overland της δεύτερης γενιάς καταργήθηκε από την Jeep (παρέμεινε ωστόσο στα pick-up Dodge Dakota και Dodge Ram 1500). Ταυτόχρονα, ο κινητήρας 3.7 λίτρων V6 (6-κύλινδρος σε διάταξη V) αντικατέστησε οριστικά τον 4.0 λίτρων Ι6 (6-κύλινδρος σε σειρά).

Παράλληλα, η αξιοπιστία της τρίτης γενιάς βελτιώθηκε σημαντικά ως προς τις δύο πρώτες, με εμφανώς λιγότερα τέτοια ζητήματα, και όσα εμφανίστηκαν ήταν κυρίως στα μοντέλα της πρώτης σεζόν, αυτής του 2005, και σπανιότερα της σεζόν του 2006.

Ενεργητική και παθητική ασφάλειαΕπεξεργασία

Σημαντικές βελτιώσεις έγιναν και στους τομείς της ενεργητικής και παθητικής ασφάλειας:

  • Για πρώτη φορά, ως αποτέλεσμα της καθοδήγησης της Mercedes-Benz, το ντεπόζιτο των καυσίμων σφραγίστηκε με ισχυρότερα υλικά και τοποθετήθηκε μπροστά από τον πίσω άξονα και προς το κέντρο του αμαξώματος, κάτω από τα πίσω καθίσματα, μειώνοντας έτσι δραστικά τις πιθανότητες να εκραγεί σε οπίσθια πρόσκρουση και να ξεσπάσει πυρκαγιά. Αυτή η διάταξη διατηρήθηκε και στις επόμενες γενιές του μοντέλου.
  • Όλες οι εκδόσεις απέκτησαν πλευρικούς αερόσακους τύπου κουρτίνας (side-curtain airbags) εμπρός και πίσω, σχεδιασμένοι για την προστασία της κεφαλής και του άνω μέρους των πλευρών. Αρχικά ήταν έξτρα στην αμερικανική αγορά και από το καλοκαίρι του 2006 (έναρξη της σεζόν του 2007) έγιναν στάνταρ σε όλες τις εκδόσεις. Στην Ευρώπη ήταν στάνταρ από την πρώτη στιγμή που άρχισε να διατίθεται, την άνοιξη του 2005.
  • Από το λανσάρισμα επίσης, άρχισε να προσφέρει για πρώτη φορά traction control system και Σύστημα Ελέγχου Ευστάθειας (ESP), τα οποία στα μέσα του 2005 (έναρξη της σεζόν / model year 2006) έγιναν στάνταρ, ενώ στην Ευρώπη ήταν στάνταρ από το λανσάρισμα.
  • Επίσης, με την έναρξη της σεζόν του 2006 το ESP της έκδοσης Overland απέκτησε και στάνταρ συμπληρωματικό σύστημα roll stability control, για την μείωση του κινδύνου ανατροπής του οχήματος, και στάνταρ αισθητήρα ανατροπής (rollover sensor), σχεδιασμένο να ανοίγει τους πλευρικούς αερόσακους τύπου κουρτίνας αν έκρινε ότι η ανατροπή ήταν αναπόφευκτη. Μόλις 1 χρόνο μετά, με την έναρξη της σεζόν του 2007, όλα αυτά έγιναν στάνταρ σε όλες τις εκδόσεις του Grand Cherokee τρίτης γενιάς.

ΕκδόσειςΕπεξεργασία

 
Η ένδειξη Overland στην πόρτα ενός Grand Cherokee της πρώτης σεζόν αυτής της έκδοσης, του 2006.
 
Το πίσω μέρος ενός Jeep Grand Cherokee 3.0 CRD (Diesel) του 2008. Φαίνονται οι σχετικές ενδείξεις πίσω.
 
Ο κινητήρας 3.0 CRD του προηγούμενου μοντέλου.

Όπως και με την προηγούμενη γενιά του μοντέλου, η βασική έκδοση ήταν η Laredo και η πολυτελής ήταν η Limited, ενώ το καλοκαίρι του 2005, για τη σεζόν του 2006, προστέθηκε και πάλι, ως ειδική έκδοση σε περιορισμένα αντίτυπα, η ακόμα πολυτελέστερη έκδοση Overland. Ταυτόχρονα με την Overland, έκανε ντεμπούτο και μια νέα, ακόμα ισχυρότερη έκδοση, με το όνομα SRT-8 (Street and Racing Technology V8). Η κορυφαία έκδοση SRT-8 συνδυαζόταν αποκλειστικά με έναν νέο κινητήρα Hemi 6.1 λίτρων V8 της Chrysler, ισχύος 425 hp, ο οποίος ήταν μια μεγαλύτερη εκδοχή του Hemi 5.7 V8 της Chrysler, που είχε παρουσιαστεί 1 χρόνο νωρίτερα. Η έκδοση αυτή έφερε στάνταρ σύστημα δορυφορικής πλοήγησης βασιζόμενο σε DVD, προβολείς με φώτα Xenon και σπορ δερμάτινα καθίσματα.

Αναλυτικά, όλες οι εκδόσεις του Grand Cherokee τρίτης γενιάς ήταν οι εξής:

ΚινητήρεςΕπεξεργασία

Όλοι οι κινητήρες της τρίτης γενιάς πλέον ήταν της Chrysler, με εξαίρεση τον 3.0 λίτρων V6 ντίζελ, που είχε προέλθει από την Mercedes-Benz.

Κινητήρας Έτη Κυβισμός Κωδικός
και κύλινδροι
Ισχύς Ροπή Εκδόσεις
3.7 λίτρα 2005–2010 3.701 cm³ PowerTech V6 210 hp 235 N·m Laredo
4.7 λίτρα 2005–2007 4.703 cm³ PowerTech V8 265 hp 305 N·m Laredo, Limited
4.7 λίτρα 2008–2009 4.703 cm³ PowerTech V8 305 hp 334 N·m Laredo, Limited
5.7 λίτρα 2005–2008 5.654 cm³ Hemi 5.7 V8 330 hp 375 N·m Limited, Overland
5.7 λίτρα 2009–2010 5.654 cm³ Hemi 5.7 V8 357 hp 389 N·m Limited, Overland
6.1 λίτρα 2006–2010 6.059 cm³ Hemi 6.1 V8 425 hp 425 N·m SRT-8
3.0 λίτρα 2005–2010 2.987 cm³ OM642 V6
turbodiesel
215 hp 376 N·m Laredo, Limited, Overland
 
Jeep Grand Cherokee του 2005 - 2007.

Ειδικότερα στη Βόρεια Αμερική, ο μοναδικός κινητήρας ντίζελ, δηλαδή ο 3.0 λίτρων V6 CRD, διατέθηκε μόνο τις σεζόν (model years) του 2007 και του 2008. Αν και διέθετε στάνταρ φίλτρο σωματιδίων (diesel particulate filter), ωστόσο δεν κυκλοφόρησε ποτέ επίσημα ως καινούριο στην Καλιφόρνια και πολλές βορειοανατολικές Πολιτείες, λόγω νέων, ακόμα αυστηρότερων προδιαγραφών εκπομπών καυσαερίων. Μπορούσε όμως, και μπορεί, να εισαχθεί ως μεταχειρισμένο, καθώς στις πολιτείες αυτές οι συγκεκριμένες προδιαγραφές ισχύουν μόνο για τα καινούρια οχήματα. Αντιθέτως, στην Ελλάδα δεν εισήχθη τότε επίσημα, παρά μόνο από κάποιες παράλληλες εισαγωγές.

Ανανέωση του 2008Επεξεργασία

 
Jeep Grand Cherokee του 2008, μετά την ανανέωση.

Για την σεζόν του 2008, το Grand Cherokee WK υπέστη ένα μικρό λίφτινγκ, με το κάτω μέρος των προβολέων να γίνεται κυκλικό και το κάτω μέρος του εμπρόσθιου προφυλακτήρα να γίνεται αποσπώμενο, με σκοπό να μπορεί να αφαιρεθεί, αυξάνοντας έτσι την γωνία προσέγγισης (approach angle) σε δύσκολες διαδρομές εκτός δρόμου (off-road). Επίσης, ο κινητήρας 4.7 λίτρων V8 ενισχύθηκε από τους 265 στους 305 ίππους.

Η έκδοση Overland απέκτησε τότε στάνταρ προβολείς με φώτα Xenon, ένα βελτιωμένο εσωτερικό και μία νέα οθόνη αφής (touch screen) του συστήματος δορυφορικής πλοήγησης. Στην Ευρώπη, επίσης, για την σεζόν του 2008 μόνο το 6.1 λίτρων SRT8 και η έκδοση με τον κινητήρα ντίζελ 3.0 λίτρων της Mercedes-Benz προσφέρονταν.

Από την σεζόν του 2009, ο κινητήρας Hemi 5.7 λίτρων V8 απέκτησε στάνταρ Σύστημα Μεταβλητού Χρονισμού Βαλβίδων, κερδίζοντας 27 επιπλέον ίππους και φτάνοντας πλέον σε ισχύ τους 357 hp (259 kW). Συνδυαζόταν μόνο με την έκδοση υψηλής ποιότητας και εξοπλισμού Overland, ενώ τότε ακριβώς επανήλθε και στην ευρωπαϊκή παραγωγή. Επιπλέον, το σύστημα δορυφορικής πλοήγησης υπέστη κάποιες ακόμα αναβαθμίσεις.

WK 2 (2010 – σήμερα)Επεξεργασία

Jeep Grand Cherokee WK2
  Jeep Grand Cherokee Laredo του 2011
  Jeep Grand Cherokee στο Σαλόνι της Γενεύης το 2013
Σύνοψη
Παραγωγή2010 — σήμερα
ΣυναρμολόγησηΝτιτρόιτ, Μίσιγκαν, ΗΠΑ
Γκρατς, Αυστρία
Βαλένθια, Βενεζουέλα
Κάιρο, Αίγυπτος
ΣχεδιαστήςMark Allen (2007)
Αμάξωμα και σασί
Σχετική εξέλιξηMercedes-Benz M-Class
Mercedes-Benz R-Class
Mercedes-Benz GL-Class
Dodge Durango (2011)
Σύστημα κίνησης
Κινητήρας3.6 λίτρα V6 Pentastar
5.7 λίτρα V8 Hemi
6.4 λίτρα V8 Hemi (SRT8, SRT)
6.2 λίτρα V8 Hemi με υπερτροφοδότηση (Trackhawk)
3.0 λίτρα V6 CRD
Μετάδοση5-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
6-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο
8-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο της ZF
Χωρητικότητα καυσίμου94 λίτρα
Διαστάσεις
Μεταξόνιο2.916 χιλιοστά
Μήκος4.821 χιλιοστά
Πλάτος1.938 χιλιοστά
Ύψος1.760 χιλιοστά
Κενό Βάρος2.056 - 2.418 κιλά

Η τέταρτη γενιά του Jeep Grand Cherokee, παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Σαλόνι Αυτοκινήτου της Νέας Υόρκης τον Απρίλιο του 2009,[17] αλλά καθυστέρησε κατά πολύ να λανσαριστεί, λόγω της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης του 2008. Τελικώς κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ το καλοκαίρι του 2010, ως μοντέλο 2011.[18] Στην Ευρώπη οι πρώτες πωλήσεις ξεκίνησαν τον Φεβρουάριο του 2011.

ΑμάξωμαΕπεξεργασία

Είναι βασικά ένας επανασχεδιασμός πάνω στην ίδια πλατφόρμα WK, η οποία διατηρήθηκε, και επομένως, όπως και στις προηγούμενες γενιές, το αμάξωμα είναι αυτοφερόμενο από χάλυβα. Στις αγορές εκτός ΗΠΑ φέρει τον κωδικό WL. Το ντιζάιν, ωστόσο, ήταν εντελώς νέο και είχε υποστεί πολλές δοκιμές, με αποτέλεσμα την πολύ καλύτερη αεροδυναμική ως προς τους προκατόχους του, στοχεύοντας στη μείωση της κατανάλωσης καυσίμων.

Παράλληλα, οι μηχανικοί της εταιρείας προέβησαν σε εξαιρετικά μεγάλες ενισχύσεις στο αμάξωμα, με πάνω από 5.400 ηλεκτροσυγκολλήσεις στο σασί, πετυχαίνοντας μια εντυπωσιακή κατά 146% καλύτερη στιβαρότητα ως προς την τρίτη γενιά του μοντέλου, με αποτέλεσμα καλύτερη ηχομόνωση, μείωση των τριγμών και εξαιρετικά μεγάλη βελτίωση της παθητικής ασφάλειας.[19] Ιδιαίτερα, οι πλαϊνές κολώνες και το πλαίσιο της οροφής ενισχύθηκαν σημαντικά, προκειμένου σε τυχόν ανατροπή να αποτραπεί το ενδεχόμενο της κατάρρευσης της οροφής, ένα μελανό σημείο των 3 πρώτων γενεών του Grand Cherokee, με την ασθενέστερη επίδοση να έχει καταγραφεί στη δεύτερη γενιά του. Επίσης και η αξιοπιστία του μοντέλου βελτιώθηκε ραγδαία ως προς το παρελθόν, με λίγα μόνο ζητήματα να προκύπτουν στην τέταρτη γενιά και όλα μόνο την αρχική σεζόν του 2011.

ΑνάρτησηΕπεξεργασία

Αντίθετα με τις προηγούμενες γενιές, διαθέτει μια νέα, ανεξάρτητη και στους 4 τροχούς ανάρτηση. Προσφέρει τα συστήματα 4-κίνησης Quadra-Trac I, Quadra-Trac II και Quadra-Drive II. Υπάρχει και η έξτρα ανάρτηση Quadra Lift, που επιτρέπει στον οδηγό να αυξήσει το ύψος του αυτοκινήτου έως και 11,1 ίντσες,[20] δηλαδή 28,2 εκατοστά, προσφέροντας έτσι την υψηλότερη δυνατή απόσταση από το έδαφος στην κατηγορία του. Συγκεκριμένα, οι δυνατές επιλογές ύψους είναι Park (παρκάρισμα), Aero (αεροδυναμική οδήγηση), Normal Ride Height (ύψος κανονικής οδήγησης), Off-Road 1 (εκτός δρόμου 1) και Off-Road 2 (εκτός δρόμου 2, το μέγιστο δυνατό ύψος, με αύξηση του ύψους κατά 28,2 εκατοστά, πρακτικώς για χρήση σε σκληροτράχηλες επιφάνειες).

Επίσης, στην τέταρτη γενιά έκανε ντεμπούτο και το ακόμα πιο εξελιγμένο σύστημα Selec-Terrain, που επιτρέπει στον οδηγό να προσαρμόσει την οδική συμπεριφορά σε δύσκολες επιφάνειες, έχοντας τη δυνατότητα να επιλέξει ανάμεσα σε Auto (αυτόματης ρύθμισης), Sport (σπορ), Snow (χιόνι), Sand / Mud (άμμος / λάσπη) και Rock (βραχώδεις επιφάνειες).

ΔιακρίσειςΕπεξεργασία

Το Grand Cherokee τέταρτης γενιάς κέρδισε συνολικά 30 βραβεία για τις ικανότητες εκτός δρόμου, την πολυτέλεια, την ασφάλεια και την σχέση αξίας / τιμής για όσα προσφέρει (το γνωστό ως value for money), με αποτέλεσμα να γίνει το SUV με τις περισσότερες διακρίσεις στην ιστορία. Οι σημαντικότερες ήταν: Επιλογή Κορυφαίας Ασφάλειας (Top Safety Pick) για το 2011 από το αμερικανικό Ινστιτούτο Οδικής Ασφάλειας IIHS, το Ασφαλέστερο SUV στην Αμερική από το MSN Autos, Καλύτερη Αγορά (Best Buy) για το 2011 από το Consumers Digest και το βραβείο Truck of the Year της σεζόν του 2011 από την The Detroit News.

Εκδόσεις εξοπλισμούΕπεξεργασία

 
Jeep Grand Cherokee SRT8 του 2012.

Κατά την έναρξη των πωλήσεων, το Grand Cherokee τέταρτης γενιάς προσφερόταν σε 5 επίπεδα εξοπλισμού, ενώ η έκδοση υψηλών επιδόσεων SRT-8 επανήλθε την σεζόν του 2012 και, για την ακρίβεια, μπήκε στην παραγωγή στις 16 Ιουλίου 2011.[21]

  • Laredo
  • Laredo X
  • Limited
  • Overland
  • Overland Summit
  • SRT-8

ΚινητήρεςΕπεξεργασία

Αρχικά διατέθηκε με τους εξής κινητήρες:

  • Τον καινούριο 3.6 λίτρων V6 Pentastar, που αντικατέστησε τόσο τον 3.7 λίτρων V6 PowerTech, όσο και τον γηρασμένο 4.7 λίτρων V8 Power-Tech, προσφέροντας μείωση της κατανάλωσης σε ποσοστό 11%.
  • Τον γνωστό από την τρίτη γενιά 5.7 λίτρων V8 Hemi.
  • Με την επανεμφάνιση του SRT-8, από το καλοκαίρι του 2011, προστέθηκε ένας 6.4 λίτρων V8 Hemi, ειδικά για την έκδοση αυτή.
  • Το ίδιο έτος, επανήλθε και ο γνωστός από την τρίτη γενιά κινητήρας ντίζελ 3.0 λίτρων V6 CRD, φυσικά πάντα με στάνταρ φίλτρο σωματιδίων (diesel particulate filter), που αυτή την φορά εισήχθη επίσημα και στην Ελλάδα.

Όλες συνέχιζαν αρχικά να συνδυάζονται με το γνωστό από τη δεύτερη και την τρίτη γενιά του Grand Cherokee 5-τάχυτο αυτόματο κιβώτιο 545RFE, με τις δύο δευτέρες, άρα ουσιαστικά 6-τάχυτο, ενώ το 2012 και το 2013 καθιερώθηκε πλέον ένα «κανονικό» 6-τάχυτο αυτόματο, το 65RFE, και από το 2014 τα 8-τάχυτο αυτόματα κιβώτια 845RE και 8HP70. Σταδιακά έκαναν ντεμπούτο και άλλες επιλογές κινητήρων και με νέους συνδυασμούς κιβωτίων, που αναλύονται στους παρακάτω πίνακες. Επίσης, τις σεζόν του 2014 και του 2017 το μοντέλο υπέστη δύο αισθητικές ανανεώσεις, τόσο εξωτερικά, όσο και στο σαλόνι, μαζί και με μηχανικές αναβαθμίσεις.

Έτη Κινητήρας Κυβισμός Ισχύς Ροπή Επιτάχυνση
0–100 km/h
Τελική
ταχύτητα
Μέση
κατανάλωση
στα 100 km
Εκδόσεις
2011- 3.6 λίτρα V6 Pentastar 3.604 cm³ 290 hp (216 kW) 353 N·m (260 lb·ft) 9,1 sec 206 km/h 11,3 λίτρα Laredo, Laredo X, Limited, Overland, Overland Summit
2011- 5.7 λίτρα V8 Hemi 5.654 cm³ 360 hp (268 kW) 529 N·m (390 lb·ft) 8,7 sec 225 km/h 14 λίτρα Laredo X, Limited, Overland, Overland Summit
2012- 6.4 λίτρα V8 Hemi 6.417 cm³ 470 hp (350 kW) 630 N·m (465 lb·ft) 4,9 sec 257 km/h 14 λίτρα SRT8[22]
2011- 3.0 λίτρα V6 CRD 2.988 cm³ 188 hp (140 kW) 440 N·m (320 lb·ft) 10,2 sec 191 km/h 8,3 λίτρα ΗΠΑ : Laredo, Laredo X
2014- 3.0 λίτρα V6 CRD 2.988 cm³ 240 hp (179 kW) 569 N·m (420 lb·ft) 8,2 sec 202 km/h 8,3 λίτρα ΗΠΑ : Limited, Overland, Overland Summit
Άλλες αγορές : διαθέσιμος σε όλες τις εκδόσεις
 
Το ταμπλό ενός δεξιοτίμονου Jeep Grand Cherokee Limited τέταρτης γενιάς στην Αυστραλία, τον Μάρτιο του 2011.
 
Το ταμπλό ενός Jeep Grand Cherokee τέταρτης γενιάς της σεζόν του 2017, αμέσως μετά τη δεύτερη ανανέωση.
Έτη Κιβώτιο Κινητήρες
2011–2013 W5A580 5-τάχυτο αυτόματο 3.0 L και 3.6 L
2012–2013 6.4 L
2011 545RFE 5-τάχυτο αυτόματο 5.7 L
2012–2013 65RFE 6-τάχυτο αυτόματο
2014– 845RE 8-τάχυτο αυτόματο 3.6 L
2014– 8HP70 8-τάχυτο αυτόματο 3.0 L CRD,
5.7 L και 6.4 L

Πωλήσεις στις ΗΠΑΕπεξεργασία

 
Jeep Grand Cherokee 70th Anniversary Edition (70ή Επετειακή Έκδοση) στο Washington Auto Show το 2011.
 
Jeep Grand Cherokee 3.0 CRD Overland τέταρτης γενιάς, μοντέλο του 2011, στη Γερμανία.

Οι χρονολογίες δίνονται σε ημερολογιακά έτη και όχι σε σεζόν (model years).

Έτος Πωλήσεις
1994 238.512
1995 252.168
1996[23] 279.195
1997 260.875
1998 229.135
1999[24] 300.031
2000 271.723
2001[25] 223.612
2002[26] 224.233
2003 207.479
2004[27] 137.148
2005 115.439
2006[28] 139.148
2007 120.937
2008[29] 73.678
2009[30] 50.328
2010[31] 84.635
2011[32] 127.744
2012[33] 154.734
2013[34] 174.275
2014[35] 183.786
2015[36] 195.958
2016[37] 212.273
2017[38] 240.696
2018[39] 224.908
2019[40] 242.969

ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

  • Phil Berg. «Jeep Grand Cherokee Preview». Car and Driver (August 1998): p. 69–70.

ΑναφορέςΕπεξεργασία

  1. http://product-liability.lawyers.com / Jeep Grand Cherokee Recall For Fuel Tank Defect May Be Next
  2. «http://www.autosafety.org / Fire recurrent peril Jeep collisions». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 7 Ιουλίου 2010. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2010.  Εξωτερικός σύνδεσμος στο |title= (βοήθεια)
  3. «Jeep Cherokee Fire Lawsuit». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 10 Δεκεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 6 Ιουνίου 2015. 
  4. «Jeep Liberty Fire Lawsuit». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 14 Δεκεμβρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 6 Ιουνίου 2015. 
  5. TANK - FIRE www.autosafetyexpert.com/ Defect Fuel Tank - Fire
  6. «Jeep Grand Cherokee Fire Lawsuit». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 8 Ιανουαρίου 2015. Ανακτήθηκε στις 6 Ιουνίου 2015. 
  7. «www.4wdandsportutility.com/features/Jeep Wrangler YJ». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 13 Ιουλίου 2009. Ανακτήθηκε στις 11 Νοεμβρίου 2010. 
  8. «http://www.autoweek.com / NHTSA may investigate Grand Cherokees over fuel-tank fire hazard». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 17 Φεβρουαρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2010.  Εξωτερικός σύνδεσμος στο |title= (βοήθεια)
  9. «http://www.kentuckyinjurylawyerblog.com The Center for Auto Safety has asked the National Highway Traffic Safety Administration (NHTSA) to recall all 1993-2004 Jeep Grand Cherokees because the placement and design of the fuel tank are faulty and pose a significant safety defect with the SUV». Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 27 Δεκεμβρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 5 Απριλίου 2010.  Εξωτερικός σύνδεσμος στο |title= (βοήθεια)
  10. http://www.thecarconnection.com / Safety group points to Jeep Grand Cherokee fire concerns
  11. http://www.leftlanenews.com/nhtsa-considers investigation into 1993-2004 Jeep Grand Cherokee / Fire and death rate: more than four times the fatal-crash-with-fire rate of other SUV model, according to Automotive News.
  12. «Chrysler to Recall Fire-Prone Jeeps to Add Trailer Hitches» By CHRISTOPHER JENSENJAN. 10, 2014
  13. Jeep Gas Tank Fire Lawsuit. Posted on Jun 23, 2015 by David Willis | Jeep Liberty, Cherokee and Grand Cherokee are a fire risk in car accidents. Jeep Gas Tank Recalls Due to Car Accident Fires.
  14. News/ Jeep fire deaths climb despite recall, remedy. April 4, 2018. | Chris Glover | Defective Products, Transportation.
  15. 2004 New York Auto Show, Part I.
  16. 2004 New York Auto Show, Part II.
  17. Paukert, Chris (8 Απριλίου 2009). «New York: Muscled-up 2011 Jeep Grand Cherokee will take the stairs, thank you». Autoblog.com. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουνίου 2010. 
  18. Ulrich, Lawrence (2009-04-08). «2011 Jeep Grand Cherokee». The New York Times. http://www.nytimes.com/2009/04/12/automobiles/autoshow/NY-CHEROKEE.html?em. Ανακτήθηκε στις 2010-06-30. 
  19. White, Jeremy. «The 2011 Jeep Grand Cherokee». Allpar.com. Ανακτήθηκε στις 9 Οκτωβρίου 2010. 
  20. «The 2011 Jeep Grand Cherokee». Allpar.com. 25 Μαΐου 2010. Ανακτήθηκε στις 30 Ιουνίου 2010. 
  21. «2012 Model-Year Chrysler, Dodge, and Jeep Cars, Trucks and Minivans» Ανακτήθηκε στις 2011–02–01.
  22. «2014 Jeep Grand Cherokee SRT - Specifications» (PDF). Chrysler Media. Ανακτήθηκε στις 4 Ιουνίου 2014. 
  23. Mateja, Jim (1997-02-16). «Trucks Are Tops». Chicago Tribune.
  24. «Chrysler Group Announces Year-End and December Sales». Theautochannel.com. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  25. «Chrysler Group Reports U.S. December Sales». Theautochannel.com. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  26. «Chrysler Group Reports December 2003 Sales Increase of 2 Percent». Theautochannel.com. 17 Νοεμβρίου 2004. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  27. «Chrysler Group 2005 U.S. Sales Rise 5 Percent, Highest Since 2000; December Sales Decline In Line with Overall Industry». Prnewswire.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Φεβρουαρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  28. «Total Chrysler LLC December 2007 Sales Up 1 Percent on the Strength of Retail; Demand...». Reuters. 3 Ιανουαρίου 2008. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Ιουλίου 2013. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  29. «Chrysler LLC Reports December 2008 U.S. Sales». News.prnewswire.com. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 4 Φεβρουαρίου 2009. Ανακτήθηκε στις 1 Μαΐου 2009. 
  30. «Award-winning Month Drives Chrysler Group LLC's December U.S. Sales». News.prnewswire.com. 5 Ιανουαρίου 2010. Ανακτήθηκε στις 6 Ιανουαρίου 2010. 
  31. "December 2010 Sales: Chrysler". cheersandgears.com. 2011-01-04. http://www.cheersandgears.com/topic/74955-december-2010-sales-chrysler/. Retrieved 2011-01-04.
  32. "Chrysler sales shoot up 37% (26% for 2011)". allpar.com. http://www.allpar.com/news/index.php/2012/01/chrysler-sales-shoot-up-37-26-for-2011. Retrieved 2012-01-04.
  33. Chrysler Group LLC (2013-01-03). Chrysler Group LLC Reports December 2012 U.S. Sales Increased 10 Percent. Δελτίο τύπου. Ανακτήθηκε στις 2013-01-04.
  34. «Chrysler Group LLC Reports December 2013 U.S. Sales Increased 6 Percent – Best December Sales in Six Years; Full-Year Sales Up 9 Percent – Strongest Annual Sales Since 2007.». Media.chrysler.com. Ανακτήθηκε στις 7 Μαρτίου 2014. 
  35. «FCA US LLC Reports December 2014 U.S. Sales Increased 20 Percent – Best December Sales in a Decade; Full-Year Sales Up 16 Percent – Strongest Annual Sales Since 2006».
  36. Fiat Chrysler Automobiles N.V.. Jeep® Brand Records Fourth Consecutive Global Sales Record. Δελτίο τύπου. Ανακτήθηκε στις 5 January 2016. Αρχειοθετήθηκε 2016-08-07 στο Wayback Machine.
  37. http://media.fcanorthamerica.com/newsrelease.do?id=18073&mid=425
  38. https://www.prnewswire.com/news-releases/fca-us-reports-2017-december-and-full-year-sales-300577018.html
  39. http://media.fcanorthamerica.com/newsrelease.do?id=20509&mid=1
  40. https://media.fcanorthamerica.com/newsrelease.do?id=21465&mid=425

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία