Άνοιγμα κυρίου μενού

Αλλαγές

448 bytes αφαιρέθηκαν ,  πριν από 3 έτη
καμία σύνοψη επεξεργασίας
'''Σεισμός''' είναι η αισθητή ανατάραξη της επιφάνειας ενός [[Ουράνιο σώμα|ουράνιου σώματος]] λόγω απότομων μετακινήσεων μαζών, που συνοδεύεται από σεισμικά κύματα που μεταφέρουν την [[ενέργεια]] του σεισμού. Σε πλανήτες με στερεό φλοιό, όπως η [[Γη]], οι σεισμοί προκαλούν ανατάραξη της επιφάνειας του φλοιού και ο σεισμός γίνεται έτσι αισθητός από τους ανθρώπους. Ο σεισμός ορίζεται και σε άλλα ουράνια σώματα όπως η [[Σελήνη]], ο [[Άρης (πλανήτης)|Άρης]] και ο [[Ήλιος]], σε κάποιο άλλο [[αστέρας|άστρο]], [[πλανήτης|πλανήτη]] ή [[Φυσικός δορυφόρος|δορυφόρο πλανήτη]], σε ένα [[αστέρας νετρονίων|αστέρα νετρονίων]] κλπ. Ο σεισμός σε κάθε τέτοια περίπτωση έχει διαφορετική προέλευση και τα σεισμικά [[κύμα]]τα μπορεί να είναι διαφορετικού τύπου από τα γήινα ελαστικά, όπως για παράδειγμα τα σεισμικά κύματα ενός μαγνητικού σεισμού σε ένα αστέρα νετρονίων ή [[μάγναστρο]]. Τα σεισμικά κύματα, στην περίπτωση που είναι ελαστικά, οδεύουν μεταβάλλοντας την πυκνότητα ή παραμορφώνοντας το σχήμα του μέσου από το οποίο διέρχονται και ταξιδεύουν στο εσωτερικό, στην επιφάνεια ή και στην ατμόσφαιρα ενός πλανήτη σαν τον δικό μας, μεταφέροντας την ενέργεια του σεισμού, η οποία τελικά απορροφάται στο μέσο διάδοσης.
 
Διάδοση βαρυτικών σεισμικών κυμάτων έχουμε και στο «κενό» του [[διάστημα|διαστήματος]].<ref>{{cite news|author=Stuart Clark|title=Primordial gravitational wave discovery heralds 'whole new era' in physics|url=http://www.theguardian.com/science/2014/mar/17/primordial-gravitational-wave-discovery-physics-bicep|newspaper=The Guardian|agency=Guardian News and Media Limited|date=17 Μαρ 2014|accessdate=23 Μαΐ 2014}}</ref> Παρατηρούνται επιδράσεις από ισχυρούς γήινους σεισμούς στη Σελήνη και σε [[τεχνητός δορυφόρος|τεχνητούς δορυφόρους]] γύρω από τη Γη<ref>{{cite journal|author=A. A. Vorob'ev|journal=Russian Physics Journal|title=Gravitational waves from seismic sources|volume=17|year=1974|pages=782-786|doi=10.1007/BF00890209}}</ref>. Στο σύστημα Γης - Σελήνης μάλιστα, οποιαδήποτε ξαφνική μεταβολή της απόστασης των δύο θα προκαλέσει σεισμούς και στα δύο ουράνια σώματα καθώς το ένα βρίσκεται εντός του βαρυτικού πεδίου του άλλου. Ένα τέτοιο σεισμό στη Γη θα προκαλούσε η σύγκρουση ενός [[κομήτης|κομήτη]] με τη Σελήνη για παράδειγμα.
 
Τέλος, στο «κενό» του διαστήματος έχουμε και διάδοση κυμάτων που αντιστοιχούν σε ισχυρές μεταβολές μαγνητικού πεδίου που παράγονται στα μάγναστρα, ικανές να προκαλούν σεισμούς σε ουράνια σώματα εντός της εμβέλειάς τους που περιέχουν σε επαρκείς ποσότητες υλικά ικανά να αντιδράσουν [[μαγνητισμός|μαγνητικά]]. Οι μαγνητικοί σεισμοί στα μάγναστρα παράγουν και σεισμικά κύματα που ταξιδεύουν ως τη Γη με τη μορφή [[εκλάμψεις ακτίνων γ|εκλάμψεων ακτίνων γ]] και [[Ακτίνες Χ|ακτίνων χ]].
 
==== Στάδιο 2: θραύση των asperities ====
Η θραύση των asperities, ''εάν και όταν αυτή συμβεί'', φανερώνεται από την εκπομπή ισχυρής ακολουθίας ηλεκτρομαγνητικών παλμών που εμπίπτει στη περιοχή των [[ραδιοκύματαΡαδιοκύματα|VLF]] (συχνότητες kHz). Η εκπομπή αυτή εμφανίζεται από μερικές δεκάδες ώρες ως και μία ώρα πριν τον σεισμό. Κατά τη θραύση των asperities (λόγω της οποίας παράγεται η VLF ακτινοβολία) το σύστημα χαρακτηρίζεται από «θετική ανάδραση», δηλαδή έχει εκτραπεί σε κατάσταση μη ισορροπίας· η θραύση της μιας σκληρής δομής [[ανάδραση|ανατροφοδοτεί]] τη θραύση της επόμενης (φαινόμενο [[χιονοστιβάδα]]ς). Η διαδικασία της διαδοχικής θραύσης των asperities είναι σχετικά αργή. Έτσι η παραγωγή της VLF ακτινοβολίας έχει μεγάλη σχετικά διάρκεια, της τάξης των αρκετών ωρών, γεγονός που επιτρέπει την εφαρμογή ποικίλων [[Στατιστική μέθοδος|στατιστικών]] και άλλων μεθόδων που τεκμηριώνουν τη σύνδεση της ακτινοβολίας αυτής με τη θραύση των asperities και τη διακρίνουν με ασφάλεια από τον ΗΜ [[Θόρυβος|θόρυβο]]. Όταν όλα τα σκληρά σημεία στα οποία το ρήγμα μένει σκαλωμένο έχουν σπάσει, σταματά και η εκπομπή VLF και αρχίζει ηλεκτρομαγνητική ησυχία. Η δημιουργία του σεισμού είναι αναπόφευκτη.
 
==== Στάδιο 3: σχηματισμός λιπαντικού στρώματος ====
* Σεισμοί μεγάλου βάθους (άνω των 70&nbsp;km)
 
Το εστιακό βάθος είναι σημαντικό χαρακτηριστικό ενός σεισμού, ως προς τις καταστροφές που αυτός μπορεί να επιφέρει στις ανθρώπινες κατασκευές. Π.χ. ένας επιφανειακός σεισμός μεγέθους 6,5 [[κλίμακαΚλίμακα Ρίχτερ|Ρίχτερ]] είναι καταστρεπτικότερος από ένα σεισμό ενδιάμεσου βάθους μεγέθους 6,9 Ρίχτερ. Αυτό συμβαίνει για δύο κυρίως λόγους:
 
* Όσο αυξάνεται το βάθος, αυξάνεται και η απόσταση μεταξύ εστίας και επιφανείας της Γης, επιφέροντας έτσι εξασθένηση στα σεισμικά κύματα.
Έχουν υπάρξει κάποιοι σεισμοί που είτε έχουν συσχετιστεί, είτε έχουν γίνει προσπάθειες συσχέτισης με γεγονότα συνήθως μεγάλης κλίμακας που έλαβαν χώρα πριν την εκδήλωση των σεισμών και φαίνεται πως προκάλεσαν επιτάχυνση της διαδικασίας γένεσής τους. Τέτοια γεγονότα είναι άλλοι σεισμοί,
<ref name="IzmitAthens"/>
τα μέγιστα των [[Παλιρροϊκέςπαλιρροϊκές δυνάμεις|παλιρροϊκών δυνάμεων]] λόγω της ευθυγράμμισης Γης-Σελήνης-Ήλιου,
<ref>{{cite journal|author=D.D. Dionysiou, G.A. Papadopoulos, E.N. Sarris and P. Tsikouras|journal=Earth, Moon, and Planets|title=Newtonian and post-Newtonian tidal theory - Variable G and earthquakes|volume=60|year=1993|pages=127-140|doi=}}</ref>
<ref>{{cite journal|author=D.D. Dionysiou, G.A. Papadopoulos, E.N. Sarris and P.G. Tsikouras|journal=Earth, Moon and Planets|title=Newtonian tidal theory and PPN metric theory - Variable G and earthquakes, II|volume=64|year=1994|pages=1-29|doi=}}</ref>
<ref>{{cite journal|author=G. Drakatos, D. Papanastassiou, G. Papadopoulos, H. Skafida and G. Stavrakakis|journal=Engineer. Geology|title=Relationship between the 13 May 1995 Kozani-Grevena (NW Greece) earthquake and the Polyphyto artificial lake|volume=51|year=1998|pages=65-74|doi=}}</ref>
<ref>{{cite journal|author=G.A. Papadopoulos|journal=Cahiers du Centre Europeen Geodynamique et Seismologie|title=Testing the triggering of strong earthquakes in dam areas - An application in Polyphyto dam, Greece|volume=16|year=1998|pages=71-76|doi=}}</ref>
και μέθοδοι [[Πρόκλησηπρόκληση σεισμών|πρόκλησης σεισμών]] με πυρηνικές εκρήξεις και ΗΜΠ.
<ref>{{cite journal|author=V.A. Zeigarnik, V.A. Novikov, A.A. Avagimov, N.T. Tarasov, L.M. Bogomolov|journal=<br />Joint Institute for High Temperatures of Russian Academy of Sciences, Moscow, Russia<br />Joint Institute of Physics of the Earth of Russian Academy of Sciences, Moscow, Russia<br />Research Station of Russian Academy of Sciences, Bishkek, Kirghiyzia<br />2nd International Conference on Urban Disaster Reduction November 27~29, 2007|title=[http://www.voltairenet.org/IMG/pdf/generateur_seisme-2-2.pdf Discharge of Tectonic Stresses in the Earth Crust by High-power Electric Pulses for Earthquake Hazard Mitigation]|volume=|year=|pages=|doi=}}</ref>
<ref>{{cite journal|author=Nikolai T. Tarasov and Nadezhda V. Tarasova|journal=<br />Schmidt United Institute of Physics of the Earth, Russian Academy of Sciences, Moscow, Russia<br />Annals of Geophysics, Vol. 47, N. 1, February 2004|title=[http://www.annalsofgeophysics.eu/index.php/annals/article/viewFile/3272/3318 Spatial-temporal structure of seismicity of the North Tien Shan and its change under effect of high energy electromagnetic pulses]|volume=|year=|pages=|doi=}}</ref>
{{βικιλεξικό}}
{{Commonscat}}
* [[θεωρία τεκτονικών πλακών|Θεωρία τεκτονικών πλακών]]
* [[Νησιωτικό τόξο]]
* [[Κλίμακα Ρίχτερ|Κλίμακα Ρίχτερ]]
* [[Κλίμακα Μερκάλι]]
* [[Πρόγνωσηπρόγνωση σεισμών]]
* [[Πρόκλησηπρόκληση σεισμών]]
* [[Αντισεισμικές κατασκευές]]
 
Ανώνυμος χρήστης