Άνοιγμα κυρίου μενού

Αλλαγές

Αφαιρεθηκαν εντελως ασχετες και εμβολιμες παράγραφοι στο κειμενο που προπαγανδίζουν την ιδεολογια του υποτιθεμενου διαφωτισμού απαξιωνοντας μισαλλοδοξα τις επισημες θεσεις της ορθοδοξης εκκλησιας και κοινωνίας. Οι προσωπικες θεσεις και ερμηνειες εκαστου αρθρογραφου δεν ενδιαφερουν.
|σημαντικά έργα = ''Οδός Μαθηματικής'', ''Εισαγωγή της Λογικής''}}
 
Ο '''Μεθόδιος Ανθρακίτης''' ([[1660]] - [[1736]]) ήταν [[Έλληνας]] κληρικός, [[Θεολογία|θεολόγος]], [[παιδαγωγική|παιδαγωγός]] και [[μαθηματικά|μαθηματικός]]. Κατέχει διαπρεπή θέση στον πρώιμο [[Νεοελληνικός Διαφωτισμός|Νεοελληνικό Διαφωτισμό]] κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας στην Ελλάδα και είναι ο πρώτος που αντικατέστησε την αρχαΐζουσα, ως γλώσσα διδασκαλίας, με τη δημώδη<ref>[[Δημήτριος Φωτιάδης]], Η Επανάσταση του 21 σ. 159, Εκδοτικός οίκος Ν. Βότσης</ref> και από τους πρώτους που δίδαξε νεότερα μαθηματικά. «Ο Μεθόδιος Ανθρακίτης», κατά τον [[Κωνσταντίνος Κούμας|Κωνσταντίνο Κούμα]], «έφερε περί το 1708 από την Ιταλία τας γεωμετρικάς επιστήμας ικανάς να ανάψωσι το φως του Λόγου και να διερεθίσωσιν επί πλέον την έμφυτον του ανθρώπου φιλομάθειαν...»<ref>[[Κωνσταντίνος Κούμας]]: «Σύνταγμα φιλοσοφίας»,τ. Α΄, σ. στ</ref> Και ο [[Μανουήλ Γεδεών]] αναφέρει τον Μεθόδιο Ανθρακίτη ως προδρομική φυσιογνωμία και συμπληρώνει «...ούτος δε εραδιουργείτο προς το Πατριαρχείον... Είναι η απαρχή του νεοελληνικού διαφωτισμού».<ref>[[Μανουήλ Γεδεών]], «Λυκαυγές πνευματικής κινήσεως του Γένους μας, 1700-1730»</ref> Η διδασκαλία των προγενεστέρων του, όπως του [[Θεόφιλος ο Κορυδαλλεύς|Κορυδαλλέα]] και των [[Φαναριώτες|Φαναριωτών]] [[Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος ο Φιραρής|Αλεξάνδρου]], [[Νικόλαος Μαυροκορδάτος (Φαναριώτης)|Νικολάου]] και [[Κωνσταντίνος Μαυροκορδάτος|Κωνσταντίνου Μαυροκορδάτου]] γίνεται στην αρχαΐζουσα, η οποία δεν ήταν κατανοητή από το λαό. Και με την έννοια αυτή ο Μεθόδιος Ανθρακίτης αναντίρρητα θεωρείται προδρομική φυσιογνωμία. Ενάντιος στο μυστικισμό, στην μισαλλοδοξία και την θρησκευτική πρόληψη υφίσταται και υπομένει την απεριόριστη και αυθαίρετη εξουσία, το καταθλιπτικό βάρος του σκοταδισμού και της υποδούλωσης στην παράδοση.
 
== Τα πρώτα χρόνια ==
{{απόσπασμα|Γενομένης συνόδου παρεστάθηκα έμπροσθέν τους. Πόσοι ήσαν δεν δύναμαι να μετρήσω. Μου παρουσίασαν τα τετράδια διδασκαλίας μου με γνώμες από αρχαίους φιλοσόφους και την Γεωμετρίαν του [[Ευκλείδης|Ευκλείδου]]. "Είναι δικά σου;"... Δεν είναι δικές μου γνώμες, είναι γνώμες των φιλοσόφων. Τα κατεδίκασαν και τα έκαυσαν. Την άλλην Κυριακήν άναψαν φωτιά εις τρία μέρη της αυλής των Πατριαρχείων. Ολόγυρα, δια να ευχαριστηθούν το σωτήριον θέαμα, ευρίσκοντο κληρικοί και λαός άπειρος, γεμιτζήδες, παπουτσήδες, ραφτάδες. Συναθροίζουν Λογικές, Φυσικές, Ευκλείδην και έτερα Μαθηματικά και τα ρίπτουν στις πυρές. Οι φλόγες αντιφέγγισαν στα πρόσωπά τους, όχι όμως το φως μα τα σκοτάδια... Μου ζήτησαν να ομολογήσω, ότι παρεκινήθην από σατανικήν συνεργίαν, εθελοκακίαν και φρενοβλάβειαν και να τα αναθεματίσω ως δυσσεβή και γέμοντα πάσης βλασφημίας και ότι ουδέποτε πλέον θα διδάξω, ειδάλλως θα είμαι υπόδικος τω αιωνίω αναθέματι -30 Νοεμβρίου 1723- κρυμμένος σ΄«ανήλιον γούβαν» <ref>[[Δημήτριος Φωτιάδης]], Η Επανάσταση του 21, Τόμ. 1ος σ.160</ref> στην Κωνσταντινούπολη.}}
 
{{απόσπασμα|||}}
{{απόσπασμα|Ενάντιος στο μυστικισμό, στη μισαλλοδοξία και την θρησκευτική πρόληψη υφίσταται και υπομένει την απεριόριστη και αθαίρετη εξουσία, το καταθλιπτικό βάρος του σκοταδισμού και της υποδούλωσης στην παράδοση. Αυτή η διαδηλούμενη εναντιότητα είναι σε γενικές γραμμές το κύριο χαρακτηριστικό του Διαφωτισμού που οριοθετείται περίπου λίγα χρόνια πριν από το (1685) με τον [[Τζων Λοκ]] στην Αγγλία και λίγες δεκαετίες πριν από τη Γαλλική Επανάσταση (1789) ιδίως με τους λεγόμενους εγκυκλοπαιδιστές, [[Ζαν Ζακ Ρουσσώ]], [[Ντιντερό]] (1713-1784)
}}
 
== Τα έργα του ==
 
== Αξιοσημείωτες αναφορές ==
{{Απόσπασμα|||}}
{{Απόσπασμα|[[Διαφωτισμός]] είναι η έξοδος του ανθρώπου από την ανωριμότητά του για την οποία ο ίδιος είναι υπεύθυνος. Ανωριμότητα είναι η αδυναμία να μεταχειρίζεσαι το νου σου χωρίς την καθοδήγηση ενός άλλου. Είμαστε υπεύθυνοι γι΄αυτή την ανωριμότητα, όταν η αιτία της βρίσκεται όχι στην ανεπάρκεια του νου, αλλά στην έλλειψη αποφασιστικότητας και θάρρους να τον μεταχειριζόμαστε χωρίς την καθοδήγηση ενός άλλου. '''Sapere aude'''. Έχε θάρρος να μεταχειρίζεσαι το δικό σου νου. Tούτο είναι το έμβλημα του Διαφωτισμού κατά τον [[Εμμάνουελ Καντ]].}}
{{Απόσπασμα| Περί δέ του καλού μας κύρ Μεθοδίου τί να γράψωμεν, θαυμαζόμεθα. Διότι ημείς τον υπερασπασπιζόμεθα ως μή λατινόφρονα και τούτο μας εφαίνετο να αληθεύωμεν όθεν και κατά την ημετέραν βεβαίωσιν του έγραψε και ο παναγιώτατος και σεβασμιώτατος δεσπότης και οικουμενικός πατριάρχης και ημείς συστατικά και παρακλητικά γράμματα, ότι δεν επιστεύθησαν αι κατ΄αυτού διαβολαί και τόν έχομεν ευσεβή, και άς προχωρή εις τό έργον της διδασκαλίας του αόκνως δια να έχη και πλείονας μισθούς παρά του αγίου Θεού». Από την επιστολή του [[Χρύσανθος Νοταράς|Χρύσανθου Νοταρά]], Πατριάρχη Ιεροσολύμων (1707-31) προς τον ομώνυμόν του μητροπολίτη Καστορίας (...) ύστερον δέ ελθών ενταύθα ο κατήγορος αυτού ιερομόναχος (Ιερόθεος) αγιορείτης έδειξέ τινα τετράδια αυτού τάχα θεολογικά ερεσχελιών (φλυαρών και μωρολογών) και εμείναμε εξηστοκότες... 4 Ιουλίου 1723
}}
7

επεξεργασίες