Συνεταιρισμός: Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων

καμία σύνοψη επεξεργασίας
Χωρίς σύνοψη επεξεργασίας
Χωρίς σύνοψη επεξεργασίας
[[Αρχείο:Robert Owen statue - Manchester - April 11 2005.jpg|thumb|right|200px|Ο [[Ρόμπερτ Όουεν]] (1771-1858) ήταν ο πρωτεργάτης των οικειοθελών συνεταιρισμών (Voluntary association)]]
'''Συνεταιρισμός''', σύμφωνα με τη [[Διεθνής Συνεταιριστική Συμμαχία|Διεθνή Συνεταιριστική Συμμαχία]], είναι μια: «αυτόνομη ένωση προσώπων που συγκροτείται εθελοντικά για την αντιμετώπιση των κοινών οικονομικών, κοινωνικών και πολιτιστικών αναγκών και επιδιώξεων τους, διαμέσου μιας συνιδιόκτητης και δημοκρατικά διοικούμενης επιχείρησης».<ref>{{cite web|title=Co-operative identity, values & principles|url=http://ica.coop/en/whats-co-op/co-operative-identity-values-principles|publisher=ica.coop|accessdate=19 Νοεμβρίου 2014}}</ref><ref>{{cite web|title=Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα « Συνεταιρισμοί και αναδιάρθρωση » (γνωμοδότηση πρωτοβουλίας)|url=http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:C:2012:191:0024:0029:EL:PDF|publisher=eur-lex.europa.eu|date=29/6/2010|accessdate=19 Νοεμβρίου 2014}}</ref> Ο ορισμός δόθηκε στο παγκόσμιο συνέδριο συνεταιριστικών οργανώσεων στο [[Μάντσεστερ]] της Αγγλίας το [[1995]].<ref name="ygeiaonline">{{cite web|title=συνεταιρισμός|url=http://www.ygeiaonline.gr/index.php?option=com_k2&view=item&id=50938:synetairismos|publisher=ygeiaonline.gr|accessdate=19 Νοεμβρίου 2014}}</ref> Ο όρος αυτός αναπτύχθηκε ιδιαίτερα κατά τον [[19ος αιώνας|19ο αιώνα]] όπου και εξελίχθηκε ως ιδεολογία και ως κίνημα με κοινωνικό και οικονομικό περιεχόμενο αποβλέποντας κυρίως τις ασθενέστερες τάξεις των εργαζομένων για την ικανοποιητικότερη αντιμετώπιση των διαφόρων συχνά αναφυομένων αυθαιρεσιών του άκρατου κεφαλαιοκρατισμού. Η ελευθερία της συγκρότησης συνεταιρισμού για την επιδίωξη νόμιμων σκοπών θεμελιώνεται στα συντάγματα όλων των φιλελεύθερων και δημοκρατικών πολιτειών (δικαίωμα του «συνεταιρίζεσθαι»).
==Η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι==
Η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι βρίσκεται στην [[Οικουμενική Διακήρυξη τωνγια Δικαιωμάτωντα τουΑνθρώπινα ΑνθρώπουΔικαιώματα]]:
Η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι βρίσκεται στην [[Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου]]:
 
Άρθρο 20
(1) Καθένας έχει το δικαίωμα στην ελευθερία της ειρηνικής συνάθροισης και του συνεταιρίζεσθαι.<br />
(2) Κανείς δεν μπορεί να υποχρεωθεί να συμμετέχει σε ορισμένο σωματείο.
 
==Η ελληνική νομοθεσία==
 
Στους αστικούς συνεταιρισμούς περιλαμβάνονται:
* Οι καταναλωτικοίΚαταναλωτικοί συνεταιρισμοί, που για τη σύστασή τους απαιτούνται τουλάχιστον εκατό άτομα, ενώ απαιτούνται δεκαπέντε άτομα για τους λοιπούς, όπως:υπολοίπους
* Παραγωγικοί συνεταιρισμοί
* Προμηθευτικοί συνεταιρισμοί
* Συνεταιρισμοί εργαζομένων
* Μεταφορικοί συνεταιρισμοί
* Τουριστικοί συνεταιρισμοί <ref name="ygeiaonline" />
 
===Αγροτικοί συνεταιρισμοί===
Αγροτικοί είναι όσοι δραστηριοποιούνται σε οποιοδήποτε τομέα της αγροτικής οικονομίας για την ίδρυση των οποίων απαιτούνται τουλάχιστον δέκα άτομα<ref>[http://www.et.gr/idocs-nph/search/pdfViewerForm.html?args=5C7QrtC22wEc63YDhn5AeXdtvSoClrL8oegNlWStPL95MXD0LzQTLWPU9yLzB8V68knBzLCmTXKaO6fpVZ6Lx3UnKl3nP8NxdnJ5r9cmWyJWelDvWS_18kAEhATUkJb0x1LIdQ163nV9K--td6SIuSuTR0rddGIF60CHL8lwPiV_XB_PCveHwlH0ZiCwk0Fj Παράγραφος 11, Άρθρο 61, του Νόμου 4277/2014]</ref>. Για να ενισχυθεί ο κεφαλαιουχικός χαρακτήρας του αγροτικού συνεταιρισμού παρέχεται η δυνατότητα απόκτησης περισσοτέρων από μιας μερίδων, οι οποίες μπορούν να δώσουν στον κάτοχο δικαίωμα περισσοτέρων από μιας ψήφου, η οποία όμως σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να ξεπερνά τις τρεις.Κάθε αστικός και γεωργικός συνεταιρισμός, ως νομικό, πρόσωπο είναι έμπορος και συνεπώς μπορεί να κηρυχτεί σε πτώχευση. Οι συνέταιροι αγροτικού συνεταιρισμού δεν μπορούν να προσωποκρατηθούν για τα χρέη του τελευταίου.<ref>Κωνσταντίνος Παπαγεωργίου, Βιώσιμη συνεταιριστική οικονομία (Θεωρία και πρακτική), σελ. 195-198, εκδ. Αθανασίου Σταμούλη, ISBN 960-351-521-3</ref>
 
Αξιοσημείωτες ''επιμέρους μορφές'' είναι οι Αγροτικοί ή γεωργικοί συνεταιρισμοί, στους οποίους περιλαμβάνονται οι κτηνοτροφικοί και οι αλιευτικοί, οι οποίοι αποτελούν οικονομικές οργανώσεις με συλλογική καλλιέργεια, ή παραγωγή, επεξεργασία, διάθεση (εμπορία) αγαθών, δανειοδότηση μελών, αποζημιώσεις επί καταστροφών κ.λπ.<br /> Σημειώνεται ότι τα κέρδη των παραπάνω μορφών συνεταιρισμών και ειδικότερα των καταναλωτικών επιστρέφονται στα μέλη τους υπό μορφή [[μέρισμα|μερίσματος]] που βασίζεται ανάλογα με το χρηματικό ποσό που δαπανήθηκε από κάθε μέτοχο μέσα σε κάποιο τακτό διάστημα.
Σημειώνεται ότι τα κέρδη των παραπάνω μορφών συνεταιρισμών και ειδικότερα των καταναλωτικών επιστρέφονται στα μέλη τους υπό μορφή [[μέρισμα|μερίσματος]] που βασίζεται ανάλογα με το χρηματικό ποσό που δαπανήθηκε από κάθε μέτοχο μέσα σε κάποιο τακτό διάστημα.
 
Με το νόμο 4015/2011, καταργήθηκε ο δεύτερος και τρίτος βαθμός συνεταιριστικής οργάνωσης και δρομολογήθηκε η μετατροπή τους σε πρωτοβάθμιους συνεταιρισμούς. Παράλληλα,ξεκίνησαν ευρείας έκτασης συγχωνεύσεις αγροτικών συνεταιρισμών και ουσιαστική αδρανοποίηση μεγάλου αριθμού ανενεργών. Τέλος, δρομολογήθηκε η δραστική διευθέτηση των συνεταιριστικών χρεών μέσω σχεδίων αναδιάρθρωσης και εξυγίανσης.
Η ΠΑΣΕΓΕΣ είναι το κεντρικό συντονιστικό όργανο των αγροτικών συνεταιρισμών και η διοίκηση της (διοικητικό συμβούλιο και γενική συνέλευση) πρέπει να εκλέγεται από πανελλήνιο συνέδριο αντιπροσώπων που προκύπτουν με άμεση και καθολική ψηφοφορία μεταξύ των συνεταιριστών όλης της Χώρας.
Από το 1895 έχει ιδρυθεί η Διεθνής Συνεταιριστική Ένωση (ΔΣΕ) η οποία επεξεργάζεται τις Αρχές που πρέπει να ακολουθούν οι συνεταιρισμοί σε παγκόσμια κλίμακα. Αυτές οι αρχές, αποτελούν τους νομικούς κανόνες των διαφόρων συνεταιριστικών νομοθεσιών. Η ΔΣΕ αναθεώρησε τρεις φορές τις Συνεταιριστικές Αρχές, προσαρμόζοντας τις σε ένα μεταβαλλόμενο κόσμο, το 1937, το 1966 και τελευταία το 1995 στο Συνέδριο της στο [[Μάντσεστερ]] της Μ. Βρετανίας.
Οι συνεταιρισμοί αποτελούν ιστορικά τον κύριο κορμό [[Κοινωνική οικονομία|κοινωνικής οικονομίας]] στην [[Ελλάδα]]. Λειτουργούν κυρίως ως [[Επιχείρηση|επιχειρήσεις]], με την έννοια ότι παράγουν και διαθέτουν στην [[Αγορά (εμπόριο)|αγορά]] [[Αγαθό (οικονομία)|προϊόντα]] ή [[Υπηρεσία|υπηρεσίες]].
 
=== Ευρωπαϊκός συνεταιρισμός "SCE" ( ονομαζόμενος τυπικά "Ευρωπαϊκή συνεταιριστική εταιρία" "ΕΣΕΤ" ). ===
Η Ευρωπαϊκή ένωση, με τον κανονισμό 1435/2003 ([http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/HTML/?uri=CELEX:32003R1435&from=EN http://eur-lex.europa.eu/legal-content/AUTO/?uri=CELEX:32003R1435&qid=1403248449201&rid=3]) άμεσα εφαρμόσιμο με υπερνομοθετική ισχύ, εισάγει την δυνατότητα ιδρύσεως ιδιαίτερης μορφής συνεταιρισμού που δεν εντάσσεται στις ανωτέρω εθνικές κατηγορίες. Ο εκ του περισσού εφαρμοστικός νόμος 4099/2012 ρυθμίζει περαιτέρω κάποιες λεπτομέρειες για τους Ευρωπαϊκούς συνεταιρισμούς, δυστυχώς όμως εισάγει και αντίθετες διατάξεις οι οποίες παρότι δεν ισχύουν καθότι ο κανονισμός έχει υπερνομοθετική ισχύ, δημιουργούν νομικές δυσκολίες και ασάφεια.
 
Ο κανονισμός ορίζει στο άρθρο 8 με τίτλο '''εφαρμοστέο δίκαιο:'''
 
''1. Μια SCE διέπεται:''
 
''α) από τον παρόντα κανονισμό''
 
''β) εφόσον το επιτρέπει ρητά ο παρών κανονισμός, από τις διατάξεις του καταστατικού της''
 
''γ) σε θέματα που δεν ρυθμίζει ο παρών κανονισμός ή, σε θέματα που τα ρυθμίζει εν μέρει, όσον αφορά τις πτυχές που δεν καλύπτονται από τον παρόντα κανονισμό από: i) τις νομοθετικές διατάξεις που θεσπίζουν τα κράτη μέλη προς εφαρμογή κοινοτικών μέτρων που αφορούν ειδικά τις SCE· ii) τις νομοθετικές διατάξεις των κρατών μελών που έχουν εφαρμογή σε συνεταιρισμό ο οποίος έχει συσταθεί σύμφωνα με το δίκαιο του κράτους μέλους της καταστατικής έδρας της SCE·''
 
 
Η διαδικασία ιδρύσεως είναι:
 
α) Σύνταξη καταστατικού και υπογραφή από τους ιδρυτές δίχως ιδιαίτερη διατύπωση.
 
β) Κατάθεση στο ΓΕΜΗ του υπογραφέντος καταστατικού (δεν εγγράφεται στο μητρώο του ειρηνοδικείου και δεν γίνεται έλεγχος νομιμότητας - εγγράφεται στο πρώην μητρώο ανωνύμων ).
 
γ) Δημοσίευση στο ΓΕΜΗ οπότε και επέρχεται η σύσταση, ανακοίνωση στο ΦΕΚ και Εφημερίδα ΕΕ.
 
Μετά από μια πρώτη αποτυχημένη προσπάθεια ( https://web.archive.org/web/20101229045737/http://www.nsk.gov.gr/webnsk/gnwmodothsh.jsp?gnid=112551 ) ο πρώτος Ελληνικός Ευρωπαϊκός συνεταιρισμός ανακοινώθηκε 02/05/2014 ( βλέπε [https://www.businessregistry.gr/publicity/index http://www.businessportal.gr/search_name.php] με αναζήτηση στον διακριτικό τίτλο "ED SCE").
 
==Αναγκαστικός συνεταιρισμός==
Ανώνυμος χρήστης