Επιθηλιακός ιστός: Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων

υπό εξεργασία ολικής αναδιατυπωσης
μ (Ρομπότ: προσθήκη σήμανσης επαληθευσιμότητας)
(υπό εξεργασία ολικής αναδιατυπωσης)
 
[[Αρχείο:Hair follicle-el.svg|μικρογραφία|Κροσσωτός επιθηλιακός ιστός|εναλλ.=]]
Ο '''επιθηλιακός ιστός''' είναι [[Ιστός (βιολογία)|ιστός]], ο οποίος αποτελείται από [[κύτταρα]] τα οποία ονομάζονται επιθηλιακά κύτταρα,αυτά τα κύτταρα είναι πολυεδρικά,πυκνά και στενά συνδεδεμένα μεταξύ τους, αποτελούνται από ελάχιστη μεσοκυττάρια ουσία και συνδέονται με ένα λεπτό στρώμα εξωκυττάριας ουσίας, ως εκ΄τούτου σχηματίζουν μεμβράνες οι οποίες έχουν ως σκοπό την κάλυψη επιφανειών και κοιλοτήτων του σώματος
Ο '''επιθηλιακός ιστός''' είναι [[Ιστός (βιολογία)|ιστός]], ο οποίος αποτελείται από [[κύτταρα]] τα οποία συνδέονται στενά μεταξύ τους που σχηματίζουν επιφάνειες, οι οποίες καλύπτουν εξωτερικά το σώμα ή επενδύουν εσωτερικά διάφορες κοιλότητες. Ο ρόλος του είναι κυρίως προστατευτικός. Απομακρύνει επίσης [[βλέννα]] και σκόνη, επιτρέπει τη διάχυση και την απορρόφηση ουσιών τέλος συμβάλλει στην παραγωγή και έκκριση προϊόντων. Τα επιθηλιακά κύτταρα έχουν ποικίλη μορφολογία. Για παράδειγμα, αυτά που σχηματίζουν το τοίχωμα των [[Τριχοειδή αγγεία|τριχοειδών αγγείων]] ή των [[Κυψελίδα|κυψελίδων]] είναι πεπλατυσμένα. Πολλά επιθηλιακά κύτταρα φέρουν βλεφαρίδες ή μικρολάχνες και σχηματίζουν τον κροσσωτό επιθηλιακό ιστό. Τέτοιος ιστός επενδύει εσωτερικά τις αεροφόρες οδούς. Μερικές φορές κύτταρα του επιθηλιακού ιστού μπορεί να παράγουν και να εκκρίνουν κάποιο προϊόν και τότε συνιστούν έναν [[Αδένας|αδένα]].
 
Διακρίνουμε δυο τύπους επιθηλίων:
Οι '''εξωκρινείς αδένες''' εκκρίνουν τα προϊόντα τους διαμέσου ενός εκφορητικού πόρου είτε έξω από το σώμα (π.χ. οι ιδρωτοποιοί αδένες) είτε σε εσωτερικές κοιλότητες (π.χ. οι σιελογόνοι αδένες).
 
-'''Καλυπτήρια ή επενδυτικά επιθήλια'''
Οι '''ενδοκρινείς αδένες''' εκκρίνουν τα προϊόντα τους κατευθείαν στο αίμα (π.χ. η υπόφυση).
 
-'''Αδενικά ή εκκριτικά επιθήλια'''
Οι '''μικτοί αδένες''' περιλαμβάνουν εξωκρινή και ενδοκρινή μοίρα. Για παράδειγμα, η εξωκρινής μοίρα του [[Πάγκρεας|παγκρέατος]] εκκρίνει το παγκρεατικό υγρό στο δωδεκαδάκτυλο, διαμέσου του παγκρεατικού πόρου, ενώ η ενδοκρινής μοίρα εκκρίνει στο [[αίμα]] την [[ινσουλίνη]] και τη γλυκαγόνη, οι οποίες ελέγχουν τη συγκέντρωση της [[Γλυκόζη|γλυκόζης]] στο αίμα.
 
== Γενικά χαρακτηριστικά ==
Τα κύτταρα στο επιθήλιο είναι πολύ πυκνά μαζί σαν τα τούβλα σε ένα τοίχο, αφήνοντας πολύ λίγο μεσοκυττάριο χώρο. Τα κύτταρα που αποτελούν συνεχή φύλλα τα οποία συνδέονται μεταξύ τους σε πολλά σημεία με [[στεγανός σύνδεσμος|στεγανούς συνδέσμους]] και [[δεσμόσωμα|δεσμοσώματα]]. Οι επιθηλιακοί ιστοί καλύπτουν το εσωτερικό και εξωτερικό μέρος του [[δέρμα]]τός μας.
 
 
Όλα τα επιθηλιακά κύτταρα ακουμπούν σε μια βασική μεμβράνη, η οποία ενεργεί ως σκαλωσιά στην οποία το επιθήλιο μπορεί να αναπτυχθεί και να αναγεννηθούν μετά από τραυματισμούς. Αν ένα επιθηλιακό κύτταρο απομακρυνθει από τη βασική μεμβράνη πεθαίνει. Ο επιθηλιακός ιστός νευρώνεται, αλλά δεν έχει αγγεία. Αυτός ο επιθηλιακός ιστός πρέπει να τρέφεται από τη [[διάχυση]] ουσιών από τα αιμοφόρα αγγεία στον υποκείμενο ιστό. Η βασική μεμβράνη λειτουργεί ως επιλεκτικά διαπερατή μεμβράνη που καθορίζει ποιες ουσίες θα είναι σε θέση να εισέλθουν στο επιθήλιο.
<br />
 
== Γενικά χαρακτηριστικά επιθηλιακών κυττάρων ==
Το σχήμα και το μέγεθος αυτών των κυττάρων είναι πλούσιο, καθώς μπορούμε να τα βρούμε ως πλακώδες,κυβικό και κυλινδρικό, ανάλογο με το σχήμα τους ερχεται και ο πυρήνας τους, συνηθως '''τα''' '''σφαιρικά''' '''και''' '''τα κυβοειδή''' έχουν '''σφαιρικούς πυρήνες''' ενώ τα '''πλακώδες''' έχουν επίσης '''πλακώδες πυρήνα'''.
 
Αυτός '''ο ιστός δεν έχει δικά του αγγεία''' για την τροφοδοσία του με θρεπτικές ουσίες και για την αποβολή των άχρηστων ουσιών,ακόμα και όταν μιλάμε για πλούσιες δομές όπως τα πολύστιβα επιθήλια, για αυτό '''η τροφοδοσία τους εξαρτάται από τον συνδετικό ιστό''' ο οποίος συμβάλλει και στην στήριξη τον επιθηλίων, ο συνδετικός ιστός που κάνει αυτό είναι γνωστός και ως '''[[Δέρμα|χόριο]] ή υποδόριος ιστός,''' στο σημείο της επαφής των δυο αυτών ιστών '''υπάρχει''' '''πάντα''' μια εξωκυττάρια '''βασική μεμβράνη''', οι ουσίες διαχέονται μέσω της βασικής μεμβράνης από τον ένα ιστό στον άλλον, ενδιαφέρουσα πληροφορία είναι πως οι νευρικές ίνες διαπερνούν την βασική μεμβράνη σε αντίθεση με τα τριχοειδή αγγεία.
 
Σε επιθήλια που ασκείτε συχνά μηχανική τριβή, (πχ γλώσσα) είναι σύνηθες να παρατηρείτε ένα μόρφωμα που λέγετε '''θηλή''', και ουσιαστικά είναι μια ενθυλάκωση.
 
Τα επιθηλιακά κύτταρα εμφανίζουν πολικότητα, εκεί που ενώνετε με τον συνδετικό ιστό ονομάζεται '''βασικός πόλος''' και η απέναντι περιοχή (που είναι ελεύθερη επιφάνεια συνηθως) λέγετε '''κορυφαίος πόλος''',οι πόλοι διαφέρουν και στην λειτουργία και στην δομή τους,στα κυλινδρικά και στα κυβοειδή κύτταρα οι επιφάνειες που έρχονται σε επαφή με τα γειτονικά κύτταρα λέγονται '''πλάγιες επιφάνειες''',για την αύξηση της λειτουργικής ικανότητας εμφανίζουν συχνά αλληλοεσοχές που έχουν ως σκοπό την επέκταση της επιφάνειας επαφής τους
 
=== Βασικές μεμβράνες ===
'''Ο βασικός πόλος''' αποτελείτε από ένα ηλεκτροπυκνοτικό στρώμα πάχους 20-100nm ([[Νανόμετρο|νανόμετρα]]) και '''αποτελείτε από δύο υμένες''', '''τον''' '''βασικό υμένα''' ο οποίος περιλαμβάνει ένα δίκτυο από λεπτά ινίδια, '''και τον''' '''δικτυωτό υμένα''' ο οποίος βρίσκετε κάτω από τον βασικό και είναι ποιο διάχυτος και ινώδης.
 
Η σύνθεση του βασικού υμένα είναι η εξής:
 
* '''[[Κολλαγόνο]] τύπου 4''' που περιλαμβάνει τρεις [[Πεπτίδιο|πολυπεπτιδικές]] αλυσίδες που σχηματίζουν δαντελωτό δίκτυο
* '''[[Γλυκοπρωτεΐνη|Λαμινίνη]]''' Μεγάλες γλυκοπρωτεΐνες που σχηματίζουν δίκτυο κάτω από το βασικό πόλο και συνδέονται με της διαμεμβρανικές ιντεγκρίνες
* Τέλος, τα παραπάνω συνδέονται
 
<br />
 
== Πηγές ==
114

επεξεργασίες