Άνοιγμα κυρίου μενού

Νικολάι Λομπατσέφσκι

Ρώσος μαθηματικός και γεωμέτρης

Ο Νικολάι Ιβάνοβιτς Λομπατσέφσκι (ρώσικα: Никола́й Ива́нович Лобаче́вский, 1 Δεκεμβρίου [Π.Η. 20 Νοεμβρίου] 1792 - 24 Φεβρουαρίου [Π.Η. 12 Φεβρουαρίου] 1856) ήταν Ρώσος μαθηματικός και γεωμέτρης, γνωστός κυρίως για το έργο του στην υπερβολική γεωμετρία, γνωστή και ως γεωμετρία Λομπατσέφσκι, και θεωρείται ο θεμελιωτής της μη ευκλείδειας γεωμετρίας. Γεννήθηκε στο Νίζνι Νόβγκοροντ και μετά το θάνατο του πατέρα του μετακόμισε στο Καζάν, όπου το 1807 φοίτησε στο πανεπιστήμιο του Καζάν. Το 1814 έγινε λέκτορας στο πανεπιστήμιο και το 1827 έγινε πρύτανης του πανεπιστήμιου, προβαίνοντας σε αναδιοργάνωση του προσωπικού, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1846, οπότε και απομακρύνθηκε, ίσως εξαιτίας της επιδεινούμενης κατάστασης της υγείας του. Πέθανε το 1856 τυφλός.

Νικολάι Λομπατσέφσκι
Lobachevsky.jpg
Γέννηση20 Νοεμβρίουιουλ. / 1  Δεκεμβρίου 1792γρηγ.[1]
Νίζνι Νόβγκοροντ[2]
Θάνατος12ιουλ. / 24  Φεβρουαρίου 1856γρηγ.[1][3]
Καζάν[2]
ΥπηκοότηταΡώσος
ΣπουδέςΠανεπιστήμιο του Καζάν
Βραβεύσεις1ος Βαθμός του Τάγματος της Αγίας Άννας, 2ος Βαθμός του Τάγματος του Αγίας Άννας, 3ος Βαθμός του Τάγματος του Αγίας Άννας, Τάγμα του Αγίου Στανισλάβ, Τάξη του Αγίου Στανισλάβ, 2η κλάση, 4ος Βαθμός του Τάγματος του Αγίου Βλαδίμηρου, Order of Saint Stanislaus, 3rd class και 3ος Βαθμός του Τάγματος του Αγίου Βλαδίμηρου
Επιστημονική σταδιοδρομία
Ερευνητικός τομέαςΓεωμετρία, Άλγεβρα, Μαθηματική ανάλυση, Θεωρία πιθανοτήτων και Τριγωνομετρία
Ιδιότηταμαθηματικός, καθηγητής πανεπιστημίου και πρύτανης
Διδακτορικός καθηγητήςJohann Christian Martin Bartels
Ακαδημαϊκός τίτλοςΜάστερ Επιστημών
Φοιτητές τουJoseph A. Bolzano, Nikolay Zinin, Alexander Popov και Erast Yanishevsky
Υπογραφή
Nikolay Lobachevsky signature.jpg

Το κύριο επίτευγμα του Λομπατσέφσκι ήταν η ανάπτυξη (ανεξάρτητα από τον Γιάνος Μπολιάι) μιας μη ευκλείδειας γεωμετρίας. Ο Λομπατσέφσκι βασίστηκε στο γεγονός ότι το αξίωμα των παραλλήλων ήταν ψευδές. Ανακοίνωσε την ιδέα του για πρώτη φορά το 1826, αλλά εκτυπώθηκε τρία χρόνια αργότερα, το 1829-1830. Η γεωμετρία που ανέπτυξε ο Λομπατσέφσκι σήμερα είναι γνωστή ως υπερβολική γεωμετρία. Ο Λομπατσέφσκι όρισε ότι αν για μια ευθεία γραμμή που προεκτείνεται επ' άπειρον και πάρουμε ένα σημείο στο χώρο που να μη βρίσκεται πάνω σ'αυτή τη γραμμή τότε μπορεί να υπάρχουν πολλές γραμμές παράλληλες με αυτή, δηλαδή, δεν συναντιούνται μαζί της πουθενά. Ανέπτυξε επίσης την έννοια της γωνίας παραλληλισμού. Το 1835-8 εκδόθηκε το βιβλίο του Νέες Βάσεις της Γεωμετρίας.