Άνοιγμα κυρίου μενού

Φουζουλί (Fużūlī) (فضولی) (περ. 1494 - 1556) είναι το συγγραφικό ψευδώνυμο του ποιητή Μουχάμμαντ μπιν Σουλεϋμάν (Muhammad bin Suleyman) (محمد بن سليمان). Θεωρείται συχνά ένας από τους μεγαλύτερους συντελεστές της Ντιβάν παράδοσης στην Τουρκική λογοτεχνία.[4] Στην πραγματικότητα ο Φουζουλί έγραψε τις ποιητικές του συλλογές (dîvân) σε τρεις διαφορετικές γλώσσες: τα Αζέρικα, τα Περσικά και τα Αραβικά. Αν και τα Τουρκικά έργα του είναι γραμμένα στα Αζέρικα, ενσωματώθηκε επίσης στην Οθωμανική και Τσαγκατάι Τουρκική λογοτεχνική παράδοση. Επίσης επιδόθηκε στα μαθηματικά και την αστρονομία.[5].

Φουζουλί
Fuzûlî.jpg
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση1494 (περίπου)
Καρμπάλα
Θάνατος1556[1]
Καρμπάλα
Χώρα πολιτογράφησηςΟθωμανική Αυτοκρατορία
ΘρησκείαΣιίτες
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΑζερική γλώσσα
Αραβικά[2]
Οθωμανικά τουρκικά[2]
Περσική γλώσσα[2]
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταποιητής
συγγραφέας
καλλιτέχνης[3]
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Πίνακας περιεχομένων

ΈργαΕπεξεργασία

Ο Φουζουλί ήταν ανέκαθεν γνωστός κυρίως ως ποιητής του έρωτα και της αγάπης. Μάλιστα ο ίδιος φαίνεται ότι συμφωνούσε με το χαρακτηρισμό αυτό:

مندن فضولی ايستمه اشعار مدح و ذم
من عاشقام هميشه سوزم عاشقانه در
Menden Fuzûlî isteme eş'âr-ı medh ü zem
Men âşıkam hemîşe sözüm âşıkânedür[6]
Μη ζητάτε από τον Φουζουλί ποιήματα εγκωμίου ή επίπληξης
Είμαι ένας εραστής και μιλώ μόνο για τον έρωτα

Η αντίληψη του Φουζουλί για τον έρωτα όμως, έχει περισσότερα κοινά με την Σούφι ιδέα για την αγάπη ως προβολή της ουσίας του Θεού - παρότι ο ίδιος ο Φουζουλί δεν ανήκε ποτέ σε καμία τάξη Σούφι- απ'ό,τι με την Δυτική ιδέα του ρομαντικού έρωτα. Αυτό διαφαίνεται από τους ακόλουθους στίχους από άλλο ποίημα:

عاشق ايمش هر ن وار ﻋﺎﻝﻢ
ﻋلم بر قيل و قال ايمش آنجق
‘Aşk imiş her ne var ‘âlem
‘İlm bir kîl ü kâl imiş ancak[7]
Ό,τι υπάρχει στον κόσμο είναι αγάπη
Και η γνώση δεν είναι τίποτα παρά κουτσομπολιό

Επιλεγμένη ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

Έργα στα ΑζέρικαΕπεξεργασία

  • Dîvân ("Ποιητική Συλλογή")
  • Beng ü Bâde (بنگ و باده; "Χασίς και Κρασί")
  • Hadîkat üs-Süedâ (حديقت السعداء; "Κήπος Απολαύσεων")
  • Dâstân-ı Leylî vü Mecnûn (داستان ليلى و مجنون; "Το Έπος της Λαϋλά και του Μαγνούν")
  • Risâle-i Muammeyât (رسال ﻤﻌﻤيات; "Πραγματεία περί Γρίφων")
  • Şikâyetnâme (شکايت نامه; "Παράπονο")

Έργα στα ΠερσικάΕπεξεργασία

  • Dîvân ("Ποιητική Συλλογή")
  • Anîs ol-qalb (انیس القلب; "Φίλος της Καρδιάς")
  • Haft Jâm (هفت جام; "Επτά Κύπελλα")
  • Rend va Zâhed (رند و زاهد; "Ηδονιστής και Ασκητής")
  • Resâle-e Muammeyât (رسال ﻤﻌﻤيات; "Πραγματεία περί Γρίφων")
  • Sehhat o Ma'ruz (صحت و معروض; "Υγεία και Ασθένεια")

Έργα στα ΑραβικάΕπεξεργασία

  • Dîvân ("Ποιητική Συλλογή")
  • Matla' ul-İ'tiqâd (مطلع الاﻋﺘﻘﺎد; "Η Γέννηση της Πίστης")

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

Κύριες

  • Fuzulî. Fuzulî Divanı: Gazel, Musammat, Mukatta' ve Ruba'î kısmı. Ed. Ali Nihad Tarlan. İstanbul: Üçler Basımevi, 1950.
  • Fuzulî. Leylâ ve Mecnun. Ed. Muhammet Nur Doğan. ISBN 975-08-0198-9.

Δευτερεύουσες

ΣημειώσειςΕπεξεργασία

  1. (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb123351362. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  2. 2,0 2,1 2,2 (Γαλλικά) BnF authorities. data.bnf.fr/ark:/12148/cb123351362. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  3. Ανακτήθηκε στις 24  Ιουνίου 2019.
  4. "Fuzuli, Mehmed bin Süleyman" in Encyclopædia Britannica
  5. "Fozule, Mohammad b. Solayman" in Encyclopaedia Iranica
  6. Tarlan 47
  7. Kudret 20

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία

  • FUZULİ
  • Muhammed Fuzuli—website με σύντομη βιογραφία και μεταφρασμένες επιλογές από το Leylî vü Mecnûn
  • Fuzûlî στο History of the Ottoman Empire and Modern Turkey του Stanford J. Shaw.