Άνοιγμα κυρίου μενού

Τα γκλουόνια ή γλοιόνια είναι στοιχειώδη σωματίδια (μποζόνια) με σπιν 1, μηδενική μάζα ηρεμίας και μηδενικό ηλεκτρικό φορτίο. Είναι σωματίδια τα οποία μεταφέρουν την ισχυρή αλληλεπίδραση, με την οποία αλληλεπιδρούν τα κουάρκς, θεμελιώδη σωματίδια από τα οποία απαρτίζεται η ύλη. Η αλληλεπίδραση αυτή περιγράφεται από την κβαντική χρωμοδυναμική.

Γκλουόνιο
Feynmann Diagram Gluon Radiation.svg
Στα Διαγράμματα Φάινμαν, τα εκπεμπόμενα γκλουόνια αναπαριστώνται ως έλικες. Αυτό το διάγραμμα απεικονίζει την εξαΰλωση ενός ηλεκτρονίου και ενός ποζιτρονίου.
ΣύνθεσηΣτοιχειώδες σωμάτιο
ΣτατιστικήΜποζονική
ΑλληλεπιδράσειςΙσχυρή αλληλεπίδραση
Σύμβολοg
Προβλέφθηκε θεωρητικάMurray Gell-Mann (1962)[1]
Ανακαλύφθηκεe+e → Y(9.46) → 3g: το 1978[2]

και

e+e → qqg: το 1979[3]
Τύποι8
Αναλλοίωτη μάζαMeV/c2 (Θεωρητική τιμή)[4]
< 0.0002eV/c2 (Πειραματικό όριο)[5]
Φορτίο χρώματοςΟκτάδα (8 γραμμικώς ανεξάρτητοι τύποι)
Σπιν1

Τα γκλουόνια είναι ταυτόχρονα φορείς του ισχυρού πυρηνικού φορτίου ("φορτίο χρώματος") και μεσάζοντες της ισχυρής πυρηνικής δύναμης. Υπάρχουν σε οκτώ ποικιλίες, που αποτελούν όλους τους δυνατούς συνδυασμούς "χρώματος" και αντι-"χρώματος" για τα τρία "χρώματα": κόκκινο, πράσινο και μπλε, και τα αντι-χρώματά τους (τρία είδη θετικού/αρνητικού φορτίου χρώματος). Ο ένατος δυνατός συνδυασμός είναι "άχρωμος" (ακριβέστερα είναι "color-singlet") και για τον λόγο αυτό δεν μπορεί να μεταβιβάσει την ισχυρή αλληλεπίδραση και αγνοείται. Τα "χρώματα" αυτά δεν έχουν καμία σχέση με τα χρώματα της οπτικής. Είναι απλά ένας τρόπος να ονοματίζουμε τα τρία είδη "φορτίου" της ισχυρής δύναμης.

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. M. Gell-Mann (1962). «Symmetries of Baryons and Mesons». Physical Review 125 (3): 1067–1084. doi:10.1103/PhysRev.125.1067. Bibcode1962PhRv..125.1067G. 
  2. B.R. Stella and H.-J. Meyer (2011). «Y(9.46 GeV) and the gluon discovery (a critical recollection of PLUTO results)». European Physical Journal H 36 (2): 203–243. doi:10.1140/epjh/e2011-10029-3. Bibcode2011EPJH...36..203S. 
  3. P. Söding (2010). «On the discovery of the gluon». European Physical Journal H 35 (1): 3–28. doi:10.1140/epjh/e2010-00002-5. Bibcode2010EPJH...35....3S. 
  4. W.-M. Yao et al. (2006). «Review of Particle Physics». Journal of Physics G 33: 1. doi:10.1088/0954-3899/33/1/001. Bibcode2006JPhG...33....1Y. http://pdg.lbl.gov/2007/tables/gxxx.pdf. 
  5. F. Yndurain (1995). «Limits on the mass of the gluon». Physics Letters B 345 (4): 524. doi:10.1016/0370-2693(94)01677-5. Bibcode1995PhLB..345..524Y.