Ο Βιλιούι (ρωσικά: Вилю́й‎, γιακουτικά: Бүлүү, Bülüü - Μπίλι) είναι ποταμός στην Ρωσία και ο μακρύτερος παραπόταμος του Λένα. Διασχίζει μια απόσταση 2.650 χιλιομέτρων, κυρίως εντός της Δημοκρατία των Σαχά. Η λεκάνη του καλύπτει περίπου 454.000 χιλιόμετρα.

Βιλιούι
Вилюйские пороги.jpg
ΠηγέςCentral Siberian Plateau
ΕκβολέςΛένας ποταμός
Χώρες ΛεκάνηςΡωσία
Μήκος2 650 χιλιόμετρο
Μέση εκροή1 468 κυβικά μέτρα το δευτερόλεπτο
ΠαραπόταμοιYgyatta River, Markha, Tyukyan River, Tyung, Ulakhan-Vava, Chona, Bappagay River, Tangnary River, Chybyda, Ulakhan-Botuobuya, Akhtaranda, Kempendyayi, Ochchuguy-Botuobuya, Mostovka, Churkuo, Vilyuychaan, Vavukan, Mogdy, Lakharchaana και Ilin-Dyeli
Το φράγμα Βιλιούι, ένας υδροηλεκτρικός σταθμός στο ποτάμι.

ΙστορίαΕπεξεργασία

Ο ποταμός αναφέρεται για πρώτη φορά τον 17ο αιώνα με την ρωσική κατάκτηση της Σιβηρίας. Το 1634, οι Ρώσοι Κοζάκοι, με επικεφαλής τον Βόιν Σάχοφ, ίδρυσαν έναν χειμερινό οικισμό στην συμβολή των ποταμών Βιλιούι και Τιουκιάν. Αυτός ο οικισμός χρησίμευσε ως διοικητικό κέντρο της περιοχής για αρκετές δεκαετίες, απ'όπου μετά η έδρα της περιοχής μεταφέρθηκε στην περιοχή Γιολιονιόχ 45 χιλιόμετρα κάτω στον Βιλιούι, όπου ιδρύθηκε το όστρογκ (οχυρωμένος οικισμός) του Ολένσκ, σημερινό Βιλιούισκ, το 1773.

Στη δεκαετία του 1950 βρέθηκαν αποθέματα διαμαντιών στην περιοχή, περίπου 700 χιλιόμετρα από το στόμιο του. Αυτό οδήγησε στην κατασκευή του οχυρού Μιρ, μαζί με τους δρόμους πρόσβασης και έναν αερολιμένα, και το φράγμα Βιλιούι για να παραγάγει τη δύναμη που απαιτείται για τους συμπυκνωτές διαμαντιών.[1]

Γεωγραφία και γεωλογίαΕπεξεργασία

Ο Βιλιούι πηγάζει στο οροπέδιο Βιλιούι, μέρος του Κεντρικό Σιβηρικό Οροπέδιο, στην επαρχία Εβενκίσκι (στο κράι Κρασνογιάρσκ) και, ρέοντας προς τα ανατολικά, εισέρχεται στη δημοκρατία των Σαχά. Στρέφεται προς τα νότια και νοτιοανατολικά στη πεδιάδα της κεντρικής Γιακουτίας, στη συνέχεια κινείται προς τα ανατολικά, και τελικά εισέρχεται στη Λένα περίπου 350 χιλιόμετρα βόρεια του Γιακούτσκ, κοντά στο Σανγκάρ. Η οροσειρά Ουστ-Βιλιούι βρίσκεται πάνω από τον Λένα, απέναντι από το στόμιο του Βιλιούι.[2]

Στα δυτικά του Βιλιούι και του Τσόνα βρίσκεται η λεκάνη Νίζνιαγια Τουνγκούσκα. Η λεκάνη του Βιλιούι είναι αραιοκατοικημένη, όπως και η δημοκρατία των Σαχά. Το Βιλιούισκ, το Βερχνεβιλιούισκ, το Σουντάρ και το Νιούρμπα είναι μικροί οικισμοί γύρω από τον Βιλιούι.

Οι κύριοι δεξιοί παραπόταμοι του Βιλιούι είναι οι Ουλαχάν-Βαβά, Τσιρκούο, Τσόνα, Τσιμπίντα, Ουλαχάν-Μποτουομπούγια, Οτστσουγκούι-Μποτουμπούγια, Τανγκνάρι και Μπαπαγκάι. Οι κύριοι αριστεροί παραπόταμοι του Βιλιούι είναι οι Αχταράντα, Ιγκιάτα, Μάρχα, Τιούκιαν και Τιούνγκ.[1]

 
Το σύστημα ποταμών Τσόνα-Βιλιούι σε σχήμα Τ.
 
Θέση της πορείας του ποταμού Βιλιούι.

Ο Βιλιούι συνδέεται με τους γεωλογικούς σχηματισμούς του ρήγματος Γιακούτσκ-Βιλιούι και τη μεγάλη πυριγενής επαρχία Γιακούτσκ-Βιλιούι.[3]

Δείτε επίσηςΕπεξεργασία

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία