Άνοιγμα κυρίου μενού

Κυβέρνηση Γεωργίου Τσολάκογλου 1941

Η Κυβέρνηση Γεωργίου Τσολάκογλου 1941 ήταν η πρώτη κυβέρνησης της κατεχόμενης από τους Γερμανούς πλέον, Ελλάδας.

Κυβέρνηση Γεωργίου Τσολάκογλου
Coat of arms of Greece (1924–1935).svg
Ελληνική Πολιτεία (1941-1944)
Tsolakoglou.jpg
Ημερομηνία σχηματισμού30 Απριλίου 1941
Ημερομηνία διάλυσης2 Δεκεμβρίου 1942
Πρόσωπα και δομές
Επικεφαλής της κυβέρνησηςΓεώργιος Τσολάκογλου
Αρχηγός κράτους-
Συνολικός αριθμός υπουργών17
Κατάσταση στο νομοθετικό σώμαΚυβέρνηση διορισμένη από την «Γερμανική Στρατιωτική Διοίκηση»
Κόμμα αντιπολίτευσηςκαταργημένα
Ιστορία
Εκλογέςκαταργημένες
Θητεία νομοθετικού σώματοςκαταργημένο
ΠροηγούμενηΚυβέρνηση Αλέξανδρου Κορυζή 1941
ΔιάδοχηΚυβέρνηση Κωνσταντίνου Λογοθετόπουλου 1942

Μετά την κατάληψη της Θεσσαλονίκης από τα Γερμανικά στρατεύματα, στις 9 Απριλίου 1941 και την ταχύτατη προώθησή τους μέχρι τα Ιωάννινα, ο ελληνικός στρατός, περικυκλωμένος από Γερμανικά και Ιταλικά στρατεύματα, κατέρρευσε και άρχισε να φεύγει ασύντακτα προς το Νότο της χώρας. Ο στρατηγός Τσολάκογλου, παραμερίζοντας, τον «Αρχηγό της Στρατιάς Ηπείρου», Ιωάννη Πιτσίκα, υπέγραψε εκ μέρους του στρατού, στις 20 Απριλίου την συνθηκολόγηση των Ελληνικών στρατευμάτων και την ανακωχή του πολέμου. Στις 27 Απριλίου, και ενώ η νόμιμη κυβέρνηση της χώρας είχε φύγει για τα Χανιά της Κρήτης, τα γερμανικά στρατεύματα μπήκαν στην Αθήνα. [1]

Στις 29 Απριλίου 1941, ο στρατηγός Τσολάκογλου, με διάγγελμά του προς τον Ελληνικό λαό, αναφέρει:
«...Οι υπεύθυνοι της εθνικής συμφοράς έφυγαν από τας Αθήνας και εγκατέλειψαν το πάτριο έδαφος. Υπό την ασφαλήν προστασίας της θαλάσσης από τας επιθέσεις του αντιπάλου, απαιτούν από όλους μας να συνεχισθή ο αγών, το μάταιον του οποίου Σεις όλοι οι παραμείναντες επί του πατρίου εδάφους έχετε κατανοήσει.
Η σκληρά πραγματικότης είνε, ότι, μετά την κατάληψιν των Αθηνών υπό του Γερμανικού στρατού και μετά την φυγήν των Άγγλων, δεν δύναται να γίνη ουδείς πλέον λόγος περί συνεχίσεως του αγώνος. Κυβέρνησις που ετράπη εις φυγήν ουδέν δικαίωμα έχει να απαιτεί από τον Ελληνικόν Λαόν θυσίας αι οποίαι ισοδυναμούν με σφαγιασμόν και αυτοκτονίαν (...)
(...) απεφάσισα από κοινού μεθ' όλων των Στρατηγών και Αξιωματικών του αγωνισθέντος Ελληνικού Στρατού να σχηματίσω υπό την προεδρίαν μου Κυβέρνησιν, ήτις θα εξασκή την εξουσίαν της ανεξάρτητα της μέχρι τούδε Κυβερνήσεως της Ελλάδος, εδραζομένη επί μόνης κυριάρχου θελήσεως του Ελληνικού Λαού....»[2]

Με το νομοθετικό διάταγμα αρ. 1 /1941, η κυβέρνηση μετονομάζει το κράτος, από Βασίλειο της Ελλάδας σε Ελληνική Πολιτεία, αφαιρώντας τα βασιλικά εμβλήματα από όλα τα δημόσια έγγραφα, και παραχωρεί στον εαυτό της, το δικαίωμα έκδοσης συντακτικών και νομοθετικών διαταγμάτων.

Τα Γερμανικά στρατεύματα μπαίνουν στην Αθήνα

Σύνθεση της κυβέρνησηςΕπεξεργασία

[3]

παραιτήθηκε στις 3 Ιουλίου 1941
- αντικαταστάθηκε από τον Ιωάννη Καραμάνο
  • «Επί της Δημοσίας Ασφαλείας [5]υπουργός»: υποστράτηγος Νικόλαος Μάρκος
  • «Επί των Θρησκευμάτων και Εθνικής παιδείας υπουργός»: προσωρινά, Κωνσταντίνος Λογοθετόπουλος
  • «Επί των Οικονομικών υπουργός» : προσωρινά, Πλάτων Χατζημιχάλης
- αντικαταστάθηκε στις 26 Μαΐου 1941 από τον Σωτήριο Γκοτζαμάνη
- παραιτήθηκε στις 24 Μαρτίου 1941 και η θέση έμεινε κενή
- αντικαταστάθηκε από τον Ιωάννη Καραμάνο
- αντικαταστάθηκε στις 25 Ιουνίου 1941 προσωρινά, από τον Αντώνιο Λιβιεράτο
παραιτήθηκε στις 12 Δεκεμβρίου 1941 και η θέση έμεινε κενή
 
Η μεγάλη πορεία (διαμαρτυρία) με αφορμή τον εορτασμό της 25ης Μαρτίου 1942

Η πολιτική της κυβέρνησης ΤσολάκογλουΕπεξεργασία

Οι προγραμματικοί στόχοι της Κυβέρνησης ήταν: α) να απελευθερωθούν όλοι οι Έλληνες αιχμάλωτοι, β) να παραχωρηθεί κάθε δυνατή βοήθεια στα θύματα πολέμου γ) να εξασφαλισθεί η σίτιση του πληθυσμού δ) να εξακολουθήσει να λειτουργεί η ιδιωτική και η εθνική οικονομία ε) να έχουν εργασία όλοι και να ενισχυθεί η αγροτική και βιομηχανική οικονομία της χώρας στ) να αποκατασταθεί η συγκοινωνία στη χώρα ζ) να εξασφαλισθεί η τάξη και η ασφάλεια της χώρας[9] Μεταξύ των μέτρων που έλαβε η κυβέρνηση ήταν και η προσπάθεια του Υπουργού Εθνικής Άμυνας στρατηγού Γ. Μπάκου, να στρατολογήσει,χωρίς επιτυχία, εθελοντικό σώμα για να πολεμήσει, στο πλευρό των Γερμανών, στο ρωσικό μέτωπο.[10]


ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. https://www.mixanitouxronou.gr./i-synthikologisi-me-toys-germanoys-apo-ton-stratigo-tsolakogloy-i-ypografi-paradosis-se-kafeneio-stoys-ampelokipoys-i-arnisi-toy-archiepiskopoy-na-quot-eylogisei-quot-ton-kataktiti/
  2. ΦΕΚ Α146/ 1941 [1]
  3. «Γενική Γραμματεία της Κυβέρνησης»http://www.ggk.gov.gr/?p=1026
  4. Το πρώην «Υφυπουργείο επί της Αγορανομίας», μετονομάστηκε στην αρχή «Υπουργείο Αγορανομίας» και λίγο αργότερα, «Υπουργείο Επισιτισμού»
  5. το μέχρι τότε «Υφυπουργείο Δημόσιας Ασφαλείας» αναβαθμίστηκε σε Υπουργείο
  6. Τα Υπουργεία Στρατιωτικών, Ναυτικών και Αεροπορίας συγχωνεύτηκαν στο νέο «Υπουργείο Εθνικής Αμύνης»
  7. Το μέχρι τότε «Υφυπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας» αναβαθμίστηκε σε Υπουργείο
  8. Η θέση καταργήθηκε στις 16 Απριλίου 1941
  9. Σπύρος Γασπαρινάτος, Η Κατοχή, τομ. 1 ,εκδ.Ι. Σιδέρης, Αθήνα, 1998, σελ.212
  10. Σπύρος Γασπαρινάτος, Η Κατοχή, τομ. 1 ,εκδ.Ι. Σιδέρης, Αθήνα, 1998, σελ.215