Κύπελλο φιλίας και αλληλεγγύης

Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης ή Σούπερ Καπ του ελληνικού ποδοσφαίρου ονομαζόταν ο αγώνας ανάμεσα στην πρωταθλήτρια και την κυπελλούχο ομάδα της προηγούμενης αγωνιστικής περιόδου. Σύμφωνα με την προκήρυξη σε περίπτωση που η πρωταθλήτρια ομάδα της Σούπερ Λιγκ και η κυπελλούχος ομάδα ήταν ίδια (νταμπλ), τότε Ο αγώνας δεν διεξαγόταν, όπως συνέβη τα έτη 1991, 1995, 2010 λόγω της επίτευξης νταμπλ από τον Παναθηναϊκό και τα έτη 2008, 2009 από τον Ολυμπιακό. Η διοργάνωση ξεκίνησε το 1980.[1][2]

Σούπερ Καπ
ΔιοργανωτήςΕλληνική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία
Ίδρυση1980
Κατάργηση2007
ΧώραΕλλάδα
Χώρος διεξαγωγήςΕλλάδα Ελλάδα
Αριθμός ομάδων2
Τρέχων κάτοχοςΟλυμπιακός
(2007)
Περισ. κατακτήσειςΟλυμπιακός
(4 τίτλοι)
Τηλεοπτική κάλυψηEΡΤ
Ιστοσελίδαepo.gr

Το βιβλίο Θρύλος: πορεία μέσα στο χρόνο (Εκδόσεις Ηλιοτρόπιο, 1997) αναφέρει ως πρώτο Σούπερ Καπ εκείνο του 1980: «Το 1980 έγινε η πρώτη διοργάνωση του "Σούπερ Καπ", ...» (σ. 245) με αφορμή την καθιέρωση του επαγγελματικού ποδοσφαίρου στην Ελλάδα. Η διοργάνωση θεωρείται επίσημη, παρότι διοργανώθηκε από τον ΠΣΑΤ. Οι διοργανώσεις Σούπερ καπ της ΕΠΟ και της ΕΠΑΕ ξεκίνησαν το 1987.

Με το αρχικό όνομα έγιναν οκτώ διοργανώσεις, με τελευταία φορά το 1996. Επανήλθε το 2007 για μια και μοναδική φορά ως Σούπερ Καπ. Στην πράξη η διοργάνωση έχει διακοπεί, καθώς δεν τελείται είτε από τον φόβο επεισοδίων, όπως το 1990 μεταξύ ΠΑΟ-Ολυμπιακού και το 1997 μεταξύ ΑΕΚ-Ολυμπιακού, που αποτέλεσε και το "τελειωτικό χτύπημα" στο παλιό κύπελλο Φίλιας, είτε λόγω έλλειψης ελεύθερων ημερομηνιών. Με το νέο της όνομα ξεκίνησε πάλι το 2007 αλλά τις επόμενες τρεις χρονιές οι πρωταθλήτριες ομάδες έκαναν το νταμπλ, οπότε η διοργάνωση σχεδόν ξεχάστηκε. Το 2011 έπρεπε να γίνει μεταξύ ΑΕΚ και Ολυμπιακού αλλά δεν βρέθηκαν κενές ημερομηνίες ενώ πάντα ελλόχευε ο κίνδυνος επεισοδίων.[3]

Από το 1987 μέχρι το 1994 οι αγώνες του Κυπέλλου Φιλίας και Αλληλεγγύης διεξήχθησαν στο Ολυμπιακό Στάδιο Αθήνας, ενώ το 1980, 1996 και το 2007 έγιναν στο στάδιο Καραϊσκάκης. Οι αγώνες ήταν μονοί και σε περίπτωση μη ανάδειξης νικητή κατά την κανονική διάρκεια, ακολουθούσε 30λεπτη παράταση και αν και πάλι δεν υπήρχε νικητής, τότε αυτός αναδεικνυόταν μέσω της διαδικασίας των πέναλτι, κάτι που χρειάστηκε μόνο δύο φορές: το 1989 και το 1996.

Ιστορικό Επεξεργασία

ΠΣΑΤ 1980 Επεξεργασία

Με ιδέα του ΠΣΑΤ διοργανώθηκε το σούπερ καπ για πρώτη φορά το 1980, με αντιπάλους τον πρωταθλητή Ολυμπιακό και την κυπελλούχο Καστοριά. Ο τελικός έγινε στο Στάδιο Καραϊσκάκη με νικητή τον Ολυμπιακό. Για διάφορους λόγους όμως ο θεσμός δεν συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια.

ΕΠΟ 1987-1996 Επεξεργασία

Το 1987 η ΕΠΟ καθιέρωσε τον αγώνα "πρωταθλητή-κυπελλούχου" με την ονομασία Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης, που διεξήχθη με διαλείμματα ως το 1996. Στα δέκα χρόνια πραγματοποιήθηκαν επτά τελικοί: 1987 ως 1989, 1992 ως 1994 και 1996. Στη συνέχεια καταργήθηκε, κυρίως λόγω της δυσκολίας να ελεγχθεί ο φανατισμός στους αγώνες ντέρμπι. Π.χ. το 1990 η αναμέτρηση ανάμεσα στον πρωταθλητή Παναθηναϊκό και τον κυπελλούχο Ολυμπιακό αποφασίστηκε να ματαιωθεί, υπό τον φόβο επεισοδίων λόγω του τεταμένου κλίματος που προκάλεσε η μεταγραφή του Στράτου Αποστολάκη από τον δεύτερο στον πρώτο. Αγώνες δεν έγιναν επίσης το 1991 και το 1995, χρονιές που ο ΠΑΟ είχε κάνει το νταμπλ αλλά ούτε το 1997 (ΟΣΦΠ-ΑΕΚ), 1998 (ΟΣΦΠ-Πανιώνιος). Ακολούθησε το νταμπλ του Ολυμπιακού (1999) και γενικά το ενδιαφέρον για τη συνέχιση του θεσμού ατόνησε, παρά το ότι θα μπορούσαν να γίνουν αγώνες τα επόμενα χρόνια: 2000 (ΟΣΦΠ-ΑΕΚ), 2001 (ΟΣΦΠ-ΠΑΟΚ), 2002 (ΟΣΦΠ-ΑΕΚ), 2003 (ΟΣΦΠ-ΠΑΟΚ). Την τριετία 2004-2006 αναδείχθηκαν νταμπλούχοι οι: ΠΑΟ (2004) και ΟΣΦΠ (2005, 2006).

Αναβίωση το 2007 Επεξεργασία

Το 2007 η Σούπερ Λίγκα επανέφερε το θεσμό με την ονομασία Σούπερ Καπ, αλλά δεν συνεχίστηκε καθώς τα επόμενα έτη κατέκτησαν το νταμπλ ο Ολυμπιακός (2008 και 2009) και ο ΠΑΟ (2010). To 2011 η αναμέτρηση ανάμεσα στον πρωταθλητή Ολυμπιακό και την κυπελλούχο ΑΕΚ είχε προγραμματιστεί αλλά δεν διεξήχθη ποτέ για άγνωστους λόγους. Ακολούθησαν τα νταμπλ του Ολυμπιακού (2012, 2013), οπότε η διοργάνωση διακόπηκε.

Ανεπίσημοι φιλικοί αγώνες (1948, 1970, 1971, 1976) Επεξεργασία

Παλαιότερα είχαν διοργανωθεί φιλικοί αγώνες μεταξύ πρωταθλητή και κυπελλούχου, όπως αυτός ανάμεσα στον πρωταθλητή Ολυμπιακό και τον κυπελλούχο Παναθηναϊκό το 1948, για να γιορταστεί η τοποθέτηση προβολέων στο γήπεδο της Λεωφόρου Αλεξάνδρας, προσφορά του αμερικάνικου στόλου. Νικητής ο Παναθηναϊκός που επικράτησε και στα δύο ματς με 3-0, 2-0, ενώ με τον Ολυμπιακό αγωνίστηκε ο τερματοφύλακας του Πανιωνίου Πεντζαρόπουλος. Ο δύο αγώνες έγιναν στις 21 και 28 Ιουλίου 1948. Λόγω του καύσωνα διεξήχθησαν και οι δύο βράδυ και ήταν οι πρώτοι μεταπολεμικοί νυκτερινοί αγώνες στην ιστορία του ελληνικού ποδοσφαίρου. Όπως έγραφε το 'Εθνος: «Αύριον βράδυ θα γίνει η πρώτη ποδοσφαιρική συνάντησις υπό τα φώτα των ηλεκτρικών προβολέων του γηπέδου του Παναθηναϊκού, που ετοποθετήθησαν προ ημερών. Αντιμέτωποι θα είναι η πρωταθλήτρια της Ελλάδος ομάς του Ολυμπιακού και η νικήτρια του Κυπέλλου Ελλάδος ομάς του Παναθηναϊκού» (εφ. ΕΘΝΟΣ, 20/7/1948).[4] Ακολούθησαν οι τελικοί του 1970 και 1971. Ο τελικός του 1970 ήταν ένας αγώνας που έγινε με πρωτοβουλία του γενικού γραμματέα αθλητισμού κ. Ασλανίδη με σκοπό οι εισπράξεις του να διατεθούν υπέρ της αστυνομίας πόλεων[5]. Η διοργάνωση του 1971 είχε ονομαστεί «Υπερκύπελλον», ανάμεσα στην πρωταθλήτρια Α.Ε.Κ. και τον κυπελλούχο Ολυμπιακό και έγινε με πρωτοβουλία των δύο συλλόγων, που μοιράστηκαν τις εισπράξεις.[6] Ένας παρόμοιος φιλικός αγώνας διεξήχθη το 1976 ανάμεσα στον ΠΑΟΚ και τον Ηρακλή, με νικητή τον πρώτο με 3-2.

Έτος Πρωταθλητής Αποτελέσματα Κυπελλούχος Γήπεδα
1948
  Ολυμπιακός
0-3, 0-2
  Παναθηναϊκός
Γήπεδο Απόστολος Νικολαΐδης
1970
 Παναθηναϊκός
2–1
  Άρης
Στάδιο Καραϊσκάκη
1971
  ΑΕΚ
2–2, 1–1 (4-2 πεν.)
  Ολυμπιακός
Στάδιο Καραϊσκάκη και Νίκος Γκούμας

Σούπερ Καπ (διοργάνωση ΠΣΑΤ) Επεξεργασία

Υπό τον ΠΣΑΤ είχε διοργανωθεί το Σούπερ Καπ μεταξύ Πρωταθλητή και Κυπελλούχου, το 1980[7].

Έτος Πρωταθλητής Αποτελέσμα Κυπελλούχος Γήπεδο
1980
  Ολυμπιακός
4-3
  Καστοριά
Στάδιο Καραϊσκάκη

Διοργανώσεις ΕΠΟ Επεξεργασία

Υπόμνημα
Έντονα Νικήτρια ομάδα της αναμέτρισης

Συνοπτικά Επεξεργασία

Ημ/νία Πρωταθλήτρια Σκορ Κυπελλούχος Χώρος
29.08.87   Ολυμπιακός 1–0   ΟΦΗ Ολυμπιακό Στάδιο Αθηνών
24.08.88   Λάρισα 1–3   Παναθηναϊκός
30.08.89   ΑΕΚ 1–1 (6–5 π)   Παναθηναϊκός
29.08.92   ΑΕΚ 1–3   Ολυμπιακός
18.08.93   ΑΕΚ 0–1   Παναθηναϊκός
17.08.94   ΑΕΚ 0–3   Παναθηναϊκός
11.08.96   Παναθηναϊκός 1–1 (8–9 π)   ΑΕΚ Στάδιο Καραϊσκάκη
31.08.07   Ολυμπιακός 1–0   Λάρισα

Αναλυτικά Επεξεργασία

Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1987
29/8/1987 Στάδιο ΟΑΚΑ, ΟλυμπιακόςΟΦΗ 1-0
Σκόρερς: 65’ Ξανθόπουλος
  Ολυμπιακός: Καζιμιέρσκι, Ξανθόπουλος, Αποστολάκης, Αλεξίου, Μίχος, Μπονόβας, Ζελιλίδης, Καπουράνης, Ψεύτης, Μητρόπουλος (87' Παπαθεοδώρου), Κωστίκος (81' Παπαχρήστου).
  ΟΦΗ: Χοσάδας, Πατεμτζής (46' Τσίμπος), Γκουλής, Τσινός, Μιχαλίτσιος, Ανδρεανίδης, Ίσις, Παπαβασιλείου, Χαραλαμπίδης (46' Μαρινάκης), Νιόπλιας, Σαμαράς.
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1988
24/8/1988, Στάδιο ΟΑΚΑ, Παναθηναϊκός - Λάρισα 3-1
Σκόρερς: 27', 64' Νίλσεν, 58' Καλαντζής - 59' Μητσιμπόνας
  Παναθηναϊκός: Αμπαδιωτάκης, Χατζηαθανασίου, Βαμβακούλας, Καλατζής (82' Βλάχος), Κουρμπανάς (13' Βασιλείου), Μαυρίδης, Σαραβάκος, Χριστοδούλου, Νίλσεν, Κόλεφ, Γεωργαμλής.
  Λάρισα: Μιχαήλ, Αγορογιάννης, Κολομητρούσης, Κυριλίδης, Βουτυρίτσας, Αλεξούλης, Τσιώλης, Ζιώγας, Καραπιάλης, Βαλαώρας (66' Μπάνον).
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1989
30/8/1989, Στάδιο ΟΑΚΑ, ΑΕΚΠαναθηναϊκός 1-1 (6-5 στα πέναλτι)
Σκόρερς: 78' Χριστοδούλου - 46' Βλάχος
  ΑΕΚ: Οικονομόπουλος, Βασιλόπουλος, Σταματής, Μανωλάς, Κούτουλας, Παπαϊωάννου, Πατίκας, Σαβέφσκι, Σαββίδης (81' Καραγκιοζόπουλος), Οκόνσκι, Χριστοδούλου
  Παναθηναϊκός: Αμπαδιωτάκης (45' Σαργκάνης), Χατζηαθανασίου, Σαμαράς, Καλατζής, Καλιτζάκης, Μαυρίδης, Σαραβάκος, Αντωνίου, Πόλακ (69' Γεωργακόπουλος), Βλάχος, Γεωργαμλής.
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1992
29/8/1992, Στάδιο ΟΑΚΑ,   ΟλυμπιακόςΑΕΚ 3-1
Σκόρερς: 34’ Μπατίστα, 58’ Τσαλουχίδης, 60’ Καραπιάλης - 31’ Αλεξανδρής
  Ολυμπιακός: Μίρτσος, Παχατουρίδης, Καραταΐδης, Μητσιμπόνας, Κούσουλας, Τσαλουχίδης, Λιτόφτσενκο, Τσιαντάκης (81' Βλάχος), Προτάσοφ, Καραπιάλης, Μπατίστα (80' Σαββίδης).
  ΑΕΚ: Ατματσίδης, Βασιλόπουλος, Καραγιάννης, Μανωλάς, Σαμπανάτζοβιτς, Παπαϊωάννου, Αλεξανδρής, Δημητριάδης, Σλίσκοβιτς, Πατίκας (63' Μητρόπουλος).
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1993
18/8/1993, Στάδιο ΟΑΚΑ, Παναθηναϊκός – ΑΕΚ 1-0
Σκόρερς: 22’ Σαραβάκος
  Παναθηναϊκός: Βάντσικ, Αποστολάκης, Καπουράνης, Χριστοδούλου, Μπορέλι (68' Γεωργιάδης Γ.Χ.), Μαυρίδης, Σαραβάκος, Αντωνίου, Βαζέχα, Νιόπλιας, Μαραγκός.
  ΑΕΚ: Ατματσίδης, Αγορογιάννης, Καραγιάννης, Μανωλάς, Σαμπανάτζοβιτς, Παπαδόπουλος, Αλεξανδρής (67' Τσιάρτας), Σαβέφσκι, Δημητριάδης, Σλίσκοβιτς (63' Μητρόπουλος), Κασάπης.
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1994
17/8/1994, Στάδιο ΟΑΚΑ, Παναθηναϊκός – ΑΕΚ 3-0
Σκόρερς: 30' Ουζουνίδης, 76' Αποστολάκης πεν., 86' Μάρκος
  Παναθηναϊκός: Βάντσικ, Αποστολάκης, Γεωργιάδης, Ουζουνίδης, Καλιτζάκης, Κολιτσιδάκης, Μπορέλι, Χριστοδούλου, Βαζέχα, Μαραγκός, Μάρκος.
  ΑΕΚ: Ατματσίδης, Μπορμπόκης (65' Κοπιτσής), Κωστένογλου, Κούτουλας, Σαμπανάτζοβιτς, Βλάχος, Κωστής, Σαβέφσκι (50' Σταματής), Δημητριάδης, Τσιάρτας, Κασάπης.
Κύπελλο Φιλίας και Αλληλεγγύης 1996
17/8/1996, Γήπεδο Γ. Καραϊσκάκης, ΑΕΚ – Παναθηναϊκός 1-1 (9-8 στα πέναλτι)
Σκόρερς: 88΄ Σαβέφσκι - 90΄ Αλεξούδης
Τα πέναλτι: Κωστής απέκρουσε ο Νικοπολίδης, Γεωργιάδης δοκάρι, Μαλαδένης άουτ, Χριστοδούλου 0-1, Κοπιτσής 1-1, Λυμπερόπουλος 1-2, Νικολαΐδης 2-2, Λαγωνικάκης 2-3, Κετσπάγια 3-3, Αλεξούδης απέκρουσε ο Ατματσίδης - Ντόμπος 4-3, Mάρκος 4-4, Μαρτσέλο 5-4, Νικοπολίδης 5-5, Μανωλάς 6-5, Μαραγκός 6-6, Κασάπης 7-6, Νασιόπουλος 7-7, Ατματσίδης 8-7, Καπουράνης 8-8 - Κοπιτσής 9-8, Κολιτσιδάκης δοκάρι.
  ΑΕΚ: Ατματσίδης, Μπορμπόκης (70’ Κοπιτσής), Κασάπης, Βλάχος, Ντόμπος, Μαλαδένης, Κετσπάγια, Σαβέβσκι (90’ Μανωλάς), Μπατίστα (79’ Μαρτσέλο), Κωστής, Νικολαΐδης.
  Παναθηναϊκός: Νικοπολίδης, Μπασινάς (97’ Λαγωνικάκης), Νικολαΐδης (58’ Καπουράνης), Κολιτσιδάκης, Mάρκος, Χριστοδούλου, Νασιόπουλος, Λυμπερόπουλος, Αλεξούδης, Μαραγκός, Kόλα (67’ Γεωργιάδης).
Σούπερ Καπ 2007
17/10/2007, Γήπεδο Γ. Καραϊσκάκης, ΟλυμπιακόςΛάρισα 1–0
Σκόρερς: 39΄ Μήτρογλου
  Ολυμπιακός: Σηφάκης, Πάντος, Τοροσίδης, Ζεβλάκοφ, Αρτσούμπι, Κατσικογιάννης, Μενδρινός, Σοϊλέδης (77' Γκαλέτι), Νούνιες (77' Βασιλόγιαννης), Μήτρογλου, Κωνσταντίνου.
  Λάρισα: Κηπουρός, Μπουκουβάλας, Φέρστερ, Βενέτης, Κατσιαρός, Μπαχράμης (57' Μουνιόθ), Βεργώνης (46' Αλεξάνδρου), Λαμπρόπουλος, Ιγκλέσιας (46' Κυριακίδης), Πάρα, Κόζλεϊ.

Τίτλοι Επεξεργασία

Στατιστικά στοιχεία Επεξεργασία

  • Τον τίτλο έχει κατακτήσει 4 φορές η πρωταθλήτρια ομάδα (1980 1987, 1989, 2007) και 5 η κυπελλούχος (1988, 1992, 1993, 1994, 1996).
  • Ο πιο επιτυχημένος σύλλογος του θεσμού είναι ο Ολυμπιακός που το κατέκτησε 4 φορές.
  • Τον περισσότερο άτυχο σύλλογο του θεσμού αποτελεί η Λάρισα που το έχασε και τις δυο φορές που αγωνίστηκε, τη μία ως πρωταθλήτρια (1988) και την άλλη ως κυπελλούχος (2007).
  • Τον τίτλο δεν έχει καταφέρει να κερδίσει άλλος πλην των τριών του πάλαι ποτέ ΠΟΚ.

Ανά σύλλογο Επεξεργασία

Σύλλογος Τίτλοι
(φιναλίστ)
Χρονιές
  Ολυμπιακός 4 0 (0) 1980, 1987, 1992, 2007
  Παναθηναϊκός 3 0 (2) 1988, 1993, 1994 0 (1989, 1996)
  ΑΕΚ 2 0 (3) 1989, 1996 0 (1992, 1993, 1994)
  Λάρισα 0 0 (2) (1988, 2007)
  Καστοριά 0 0 (1) (1980)
  ΟΦΗ 0 0 (1) (1987)

Παραπομπές Επεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοι Επεξεργασία