Σταυρωτή επικολλητή ξυλεία

καινοτομικό προϊόν ξύλου από συμπαγή ξυλεία συγκολλημένη πλευρικά

Η σταυρωτή επικολλητή ξυλεία (αγγλ. Cross laminated timber), ευρύτερα γνωστό ως CLT, είναι ένα νέο δομικό προϊόν ξύλου για τη δόμηση και την κατασκευή ξύλινων κτιρίων.[1]

CLT τριών στρώσεων από πεύκο.

Τα ξύλινα κτίρια είναι μια νέα οικολογική τάση στην κεντρική Ευρώπη και τον Καναδά. Το CLT αποτελεί μια εναλλακτική λύση για πράσινη δόμηση, με βάση το ξύλο, οικονομικά ανταγωνιστική και ίσως κατάλληλη να αντικαταστήσει κυρίαρχα δομικά υλικά, όπως το σκυρόδεμα και το χάλυβα.

Το κτίριο Mjøstårnet, στην πόλη Brumunddal της Νορβηγίας, είναι το πιο ψηλό ξύλινο κτίριο του κόσμου.

ΓενικάΕπεξεργασία

Το ακρωνύμιο CLT προκύπτει από τα αρχικά των αγγλικών λέξεων Cross Laminated Timber, που θα μπορούσε να μεταφραστεί στα ελληνικά ως: επικολλητή ξυλεία (δηλ. συμπαγής ξυλεία συγκολλημένη πλευρικά), η οποία φέρει ξυλώδεις πλάκες πολλαπλών στρώσεων που συγκολλούνται ‘σταυρωτά’ (δηλ. σε γωνίες 90ο η μία με την άλλη). Έτσι, το προϊόν CLT είναι ουσιαστικά πολυστρωματικά πάνελ, με μονό αριθμό στρώσεων μασίφ ξύλου, συνήθως 3, 5 ή 7 στρώσεων, ή και περισσοτέρων. Το ίδιο προϊόν, σπανιότερα, είναι γνωστό ως BSPH (από τη γερμανική λέξη Brettsperrholz), ενώ στη βόρεια Αμερική αναφέρεται και ως X-lam.

ΕφεύρεσηΕπεξεργασία

Η σταυρωτή επικολλητή ξυλεία, παρότι σχεδόν άγνωστη στην Ελλάδα[2], μετράει σχεδόν είκοσι έτη ζωής στην Ευρώπη.[3] Το ανέπτυξε κατά τη διδακτορική του έρευνα ο Αυστριακός ερευνητής ξύλου Gerhard Schickhofer, το 1994, στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο του Γκρατς, ο οποίος βραβεύτηκε με το σημαντικό βραβείο Wallenberg[4] Το 2002, πρώτη η Αυστρία δημιούργησε τεχνικές προδιαγραφές δόμησης κτιρίων από αυτό το νέο δομικό υλικό.

ΠαραγωγήΕπεξεργασία

Σήμερα στην Αυστρία, τη Γερμανία και τη Σκανδιναβία, το νέο αυτό υλικό δόμησης έχει επεκταθεί σε οικιακές και μη οικιακές εφαρμογές, κυρίως λόγω του ότι το ξύλο είναι ένα οικολογικό υλικό, μηδενικού αποτυπώματος σε άνθρακα. Είναι χαρακτηριστικό ότι έχουν ανεγερθεί πολλά ξύλινα κτίρια (ακόμη και πολυώροφα) στην Αγγλία, τη Γαλλία, την Ιαπωνία, τον Καναδά, τη Νορβηγία, την Ιταλία, την Αυστραλία και σε άλλες χώρες.

Στην κεντρική Ευρώπη, το CLT παράγεται, κατά ένα μεγάλο μέρος, από ξυλεία ερυθρελάτης (αγγλ. European spruce), και σε μικρότερο ποσοστό, από λευκή ελάτη (Abies alba), δασική πεύκη (Pinus sylvestris), Ευρωπαϊκή λάρικα (Larix decidua), και ελβετικό πεύκο (Swiss stone pine). Λίγες ξύλινες κατασκευές έχουν «χτιστεί» από είδη ξύλου πλατύφυλλων (hardwoods), κυρίως οξιάς. Όσον αφορά τα ρητινικά συστήματα (δηλ. συγκολλητικές ουσίες), σήμερα χρησιμοποιούνται κόλλες πολυουρεθάνης ενός συστατικού (PUR), καθώς επίσης μελαμινικές ρητίνες τύπου MUF και σπανιότερα, οι υψηλής αντοχής ρητίνες φαινόλης-ρεσορκινόλης (PRF) που είναι και οι πιο δαπανηρές.

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία