Άγρας Πέλλας

οικισμός της Ελλάδας

Συντεταγμένες: 40°48′19.80″N 22°00′13.07″E / 40.8055000°N 22.0036306°E / 40.8055000; 22.0036306

Ο Άγρας είναι ορεινό χωριό της Κεντρικής Μακεδονίας στην Περιφερειακή Ενότητα Πέλλας[1] σε υψόμετρο 480 μέτρων[2].

Άγρας
Τοποθεσία στον χάρτη
Τοποθεσία στον χάρτη
Άγρας
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΚεντρικής Μακεδονίας
Περιφερειακή ΕνότηταΠέλλας
ΔήμοςΈδεσσας
Δημοτική ΕνότηταΈδεσσας
Γεωγραφία και στατιστική
Γεωγραφικό διαμέρισμαΜακεδονία
Έκταση24,648 (η κοινότητα) χλμ2
Υψόμετρο480 μ.
Πληθυσμός796 (2011)
Άλλα
Παλαιά ονομασίαΒλάδοβο
Ταχ. κωδ.58200
Τηλ. κωδ.23810-92

Γεωγραφία - ΙστορίαΕπεξεργασία

Ο Άγρας βρίσκεται σε απόσταση περίπου 4 χλμ. Δ. από το κέντρο της Έδεσσας και μέσα από το νότιο τμήμα του περνάει η ΕΟ Έδεσσας - Φλώρινας. Η ονομασία του χωριού οφείλεται στον μακεδοναμάχο ήρωα Καπετάν Άγρα που στις 7 Ιουνίου 1907 απαγχονίστηκε από τους Βούλγαρους κομιτατζήδες της ΕΜΕΟ στο δρόμο προς τη γειτονική Καρυδιά (ΒΔ.).[3] Στις 25 και 26 Ιουλίου του 1896, κατά τη Μακεδονική Επανάσταση του 1896, σώμα των μακεδονομάχων οπλαρχηγών Ι. Γεωργαντά και Β. Οικονόμου ηττήθηκε μετά από σφοδρή μάχη με Οθωμανικό στράτευμα.

Ανατολικά του χωριού είναι ο Υδροηλεκτρικός Σταθμός Άγρα της ΔΕΗ, ενώ δυτικά ο υδροβιότοπος Άγρα-Βρυτών-Νησίου από τον οποίο πηγάζουν νερά που κατευθύνονται στον ποταμό Εδεσσαίο ή Βόρα.[4] Πρόκειται για τεχνητή λίμνη που δημιουργήθηκε πάνω στην κοίτη του ποταμού το 1953 για τις ανάγκες του υδροηλεκτρικού σταθμού και η οποία παλιότερα αναφερόταν ως "τυρφώνας Νησίου" ή ως τεχνητή λίμνη Άγρα.[5]

Η παλιά ονομασία του χωριού, από την περίοδο της τουρκοκρατίας, είναι Βλάδοβο και έτσι αναφέρεται μετά την απελευθέρωση το 1918 με το ΦΕΚ 152Α - 09/07/1918 όταν ορίστηκε έδρα της ομώνυμης κοινότητας. Το 1926 με το ΦΕΚ 97Α - 18/03/1926 μετονομάστηκε σε Άγρας.[6] Σύμφωνα με το πρόγραμμα Καλλικράτης αποτελεί την τοπική κοινότητα Άγρα του Δήμου Έδεσσας και σύμφωνα με την απογραφή του 2011 έχει πληθυσμό 796 κατοίκους.[7] Η τοπική κοινότητα Άγρα είναι χαρακτηρισμένη ως αγροτικός ορεινός οικισμός, με έκταση 24,648 χμ² (2011). [8]

ΠληθυσμόςΕπεξεργασία

Μόνιμος [9][10][11]
Έτος Πληθυσμός
1991 972
2001 851
2011 796
Πραγματικός (de facto) [12][13][8]
Έτος Πληθυσμός
1961 1.050
1971 888
1981 897
1991 1.005
2001 883
2011 787

Υδροηλεκτρικός Σταθμός ΆγραΕπεξεργασία

ΦωτογραφίεςΕπεξεργασία

Το μνημείο του Καπετάν Άγρα στο δρόμο προς Καρυδιά  
Ο σιδηροδρομικός σταθμός Άγρα  

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 193, τομ. 1. 
  2. «Άγρας ΠΕΛΛΑΣ, Δήμος ΕΔΕΣΣΑΣ | buk.gr». buk.gr. Ανακτήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2020. 
  3. «Καπετάν Άγρας: Ένας γενναίος Μακεδονομάχος (1880-1907)». NewsNowgr.com. Ανακτήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2020. 
  4. «Edessa - Village Nisi Εδεσσα Νησί - Ορεινή Πέλλα Καϊμάκτσαλάν». www.edessacity.gr. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2020. 
  5. «Λίμνες / Λίμνη-Άγρα-Βρυττών-Νησίου, NaturaGraeca». www.naturagraeca.com. Ανακτήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου 2020. 
  6. «Διοικητικές Μεταβολές Οικισμών». ΕΕΤΑΑ. Ανακτήθηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 2020. 
  7. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού απογραφής 2011», σελ. 10520 (σελ. 46 του pdf)
  8. 8,0 8,1 https://www.statistics.gr/2011-census-pop-hous
  9. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2011_monimos.pdf
  10. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_2001_monimos.pdf
  11. https://www.eetaa.gr/metaboles/apografes/apografi_1991_monimos.pdf
  12. ΠΛ 1:255
  13. ΠΛΜ 2:101

ΠηγέςΕπεξεργασία

  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, 1978, 2006 (ΠΛΜ)
  • Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς, 1963 (ΠΛ)