Καρέλ Σαμπίνα

Τσέχος ποιητής, θεατρικός συγγραφέας, φιλόσοφος, μεταφραστής

Ο Καρέλ Σαμπίνα (τα συγγραφικά του ψευδώνυμα περιλαμβάνουν τον Άριαν Ζελίνσκι και τον Λίο Μπλας) (29 Δεκεμβρίου 1813 - 8 Νοεμβρίου 1877) ήταν Τσέχος συγγραφέας και δημοσιογράφος.

Καρέλ Σαμπίνα
Karel Sabina 1871 Maixner.jpg
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση29  Δεκεμβρίου 1813[1][2][3][4][5] ή 28  Δεκεμβρίου 1814[6]
Πράγα[7][4][8][5]
Θάνατος7  Νοεμβρίου 1877[1]
Πράγα[9][8][5]
Τόπος ταφήςOlšany Cemetery
ΕθνικότηταΤσέχοι
ΨευδώνυμοArian Želinský[10], Leo Blass[10] και Robert Grün[10]
Χώρα πολιτογράφησηςΑυστριακή Αυτοκρατορία
Βοημία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Μητρική γλώσσαΤσεχικά
Ομιλούμενες γλώσσεςΓερμανικά
Πολωνικά
Τσεχικά[11][6]
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταμεταφραστής
δημοσιογράφος[8]
θεατρικός συγγραφέας
λιμπρετίστας[5]
ποιητής
κριτικός λογοτεχνίας
συγγραφέας[8]
φιλόσοφος[12]
πολιτικός[8]
δραματουργός[5]
δημοσιογράφος άποψης[5]
Commons page Σχετικά πολυμέσα
Τάφος του Καρέλ Σαμπίνα στο νεκροταφείο Ολσάνι στην Πράγα

ΖωήΕπεξεργασία

Ο Κάρελ Σαμπίνα μεγάλωσε στη φτώχεια ως εξώγαμο παιδί μιας κόρης ενός διευθυντή εργοστασίου παραγωγής ζάχαρης στην οικογένεια ενός κτίστη και μιας πλύστρας. Ο Σαμπίνα αργότερα ισχυρίστηκε ότι ήταν ο νόθος γιος ενός πολωνού ευγενή. Σπούδασε φιλοσοφία και νομική, αλλά δεν αποφοίτησε. Το 1848 ο Σαμπίνα έγινε ένας από τους ηγέτες των τσεχικών ριζοσπαστών δημοκρατών, ιδρυτής ενός μυστικού ριζοσπαστικού πολιτικού κύκλου "Κατάργηση" (το όνομα είναι εμπνευσμένο από τους Ιρλανδούς επαναστάτες), [13] μέλος της Εθνικής Επιτροπής και του Τσεχικού συνεδρίου. Ο Σαμπίνα δημοσίευσε πολλά άρθρα (πολλά από τα οποία λογοκρίθηκαν) σε περιοδικά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.

ΦυλάκισηΕπεξεργασία

Το 1849 συνελήφθη επειδή συμμετείχε στο "May Coup" (ένα σχέδιο για μία εξέγερση, εμπνευσμένη από τον Μπακούνιν, τότε παρόν στην Πράγα) [14] και το 1851 καταδικάστηκε σε θάνατο μαζί με 24 άλλους άντρες. Αυτές οι ποινές, όμως, μετατράπηκαν από τον Αυτοκράτορα σε 18 χρόνια στη φυλακή Όλομοουτς. Το 1857 αφέθηκε ελεύθερος, μετά τη γενική αμνηστία του Αυτοκράτορα στις 8 Μαΐου. Επέστρεψε στην Πράγα και έζησε ως ανεξάρτητος συγγραφέας.

Καταγγελίες προδοσίαςΕπεξεργασία

Το 1870 η εφημερίδα Vaterland κατηγόρησε τον Σαμπίνα ότι ήταν πληροφοριοδότης της αστυνομίας. Ο Σαμπίνα μήνυσε με επιτυχία την εφημερίδα για δυσφήμηση. Το 1872, σε μία ανεπίσημη δίκη από μία αυτοδιορισμένη κριτική επιτροπή οκτώ τσεχικών διανοουμένων (συμπεριλαμβανομένων των Γιαν Νερούντα και Βίτζλαβ Χάλεκ), ο Κάρελ Σαμπίνα κρίθηκε ένοχος ως πληροφοριοδότης. Ο Σαμπίνα, που δεν μπόρεσε να βρει εξορία στο εξωτερικό, αναγκάστηκε να ζήσει κρυμμένος στην Πράγα. Για το υπόλοιπο της ζωής του, ο Κάρελ Σαμπίνα αρνιόταν τις κατηγορίες. Οι λόγοι της υποτιθέμενης συνεργασίας του Σαμπίνα με την αστυνομία δεν είναι απολύτως σαφείς. Αν συνέβαινε, θα μπορούσε να ήταν ένας συνδυασμός απογοήτευσης με την αποτυχημένη επανάσταση που είχε ως αποτέλεσμα τη μακρά φυλάκιση, τη συνεχή αστυνομική πίεση μετά και την ακραία φτώχεια του. [15] Όντας απόβλητος - τα βιβλία του δεν πωλούνταν πλέον, σε αφίσες (όπως αυτή για το Prodaná nevěsta - του οποίου το λιμπρέτο θεωρήθηκε από μερικούς ανθρώπους ως άρνηση των κατηγοριών του Σαμπίνα έως ότου η έρευνα του Μίροσλαβ Ιβάνοφ το 1971 που δημοσιεύτηκε στο βιβλίο του Ivanov Labyrint απέδειξε ότι ήταν λανθασμένες) το όνομά του αντικαταστάθηκε από τα αρχικά του και διακινδύνευε φυσικές επιθέσεις όποτε εμφανιζόταν στους δρόμους. Ωστόσο, συνέχισε να γράφει με ψευδώνυμα, μερικά από τα οποία είναι άγνωστα σήμερα, περιπλέκοντας έτσι πολύ την προσπάθεια των ιστορικών να ολοκληρώσουν τη βιβλιογραφία των άρθρων του Σαμπίνα.

ΘάνατοςΕπεξεργασία

Ο Σαμπίνα πέθανε σε φτώχεια και περιφρόνηση το 1877, η γενική εξάντληση δόθηκε ως αιτία θανάτου.

Επιλεγμένα έργαΕπεξεργασία

Ως δημοσιογράφος, έγραψε κυρίως για τα Květy, Moravský Týdenník, Humorist, Lípa, Pražské noviny και Wčela (ήταν συντάκτης στα δύο τελευταία, αντικαθιστώντας Καρέλ Μπορόφσκι σε δύο από αυτά).

ΜυθιστορήματαΕπεξεργασία

  • Hrobník (1837), Sexton
  • Blouznění (1857), Rapture
  • Hedvika (1858), Hedwig
  • Jen tři léta! (1860), Three years only!
  • Na poušti (1863), In the desert
  • Oživené hroby (1870), Enlivened Graves, inspired by his imprisonment, his best novel
  • Morana čili Svět a jeho nicoty (1874), Morana or The World and its Nothingnesses

Θεατρικά έργαΕπεξεργασία

  • Černá růže, The Black Rose
  • Inzerát, Advertisement
  • Šašek Jiřího z Poděbrad, Jester of George of Poděbrady
  • Maloměstské klepny, Smalltown Gossipmongers

ΛιμπρέταΕπεξεργασία

ΆλλαΕπεξεργασία

  • Básně (1841), ποιήματα
  • Odvod povahopisný (1845), Εισαγωγή σε ένα ταμπεραμέντο - ένα πολύ σημαντικό βιβλίο, που είναι η πρώτη μελέτη για τον Karel Hynek Mácha, που ήταν φίλος του Σαμπίνα. Αυτό το βιβλίο αναγνώρισε και έδειξε τη σημασία και τη μεγαλοφυία του Μάτσα.
  • Duchovní komunismus (1861), πνευματικός κομμουνισμός - για το δικαίωμα όλων στην εκπαίδευση
  • Dějiny literatury československé, Η Ιστορία της Τσεχοσλοβακικής Λογοτεχνίας

Ο Σαμπίνα στη λαϊκή κουλτούραΕπεξεργασία

Ο Κάρελ Σαμπίνα αναφέρεται σε πολλά ποιήματα στην πεζογραφία του Ιβάν Βέρνις.

Βιβλιογραφικές αναφορέςΕπεξεργασία

 

  1. 1,0 1,1 1,2 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 4  Μαΐου 2014.
  2. 2,0 2,1 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) αρχή της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. data.bnf.fr/ark:/12148/cb135411610. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  3. 3,0 3,1 (Γερμανικά) Εγκυκλοπαίδεια Μπρόκχαους. sabina-karel. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  4. 4,0 4,1 4,2 Czech National Authority Database. jk01110239. Ανακτήθηκε στις 23  Νοεμβρίου 2019.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 «Česká divadelní encyklopedie». Česká divadelní encyklopedie. Sabina,_Karel. Ανακτήθηκε στις 16  Απριλίου 2021.
  6. 6,0 6,1 6,2 «Sabina, Karl» (Γερμανικά) σελ. 6.
  7. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 16  Δεκεμβρίου 2014.
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 The Fine Art Archive. cs.isabart.org/person/16189. Ανακτήθηκε στις 1  Απριλίου 2021.
  9. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 1  Ιανουαρίου 2015.
  10. 10,0 10,1 10,2 Czech National Authority Database. jk01110239. Ανακτήθηκε στις 30  Αυγούστου 2020.
  11. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) αρχή της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. data.bnf.fr/ark:/12148/cb135411610. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  12. Ανακτήθηκε στις 20  Ιουνίου 2019.
  13. 1844
  14. 1849
  15. Karel Sabina

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία