Κωνσταντινοπολίτικα (Θεσσαλονίκη)

γειτονιά της Θεσσαλονίκης

Τα Κωνσταντινουπολίτικα ή Συνοικισμός Κωνσταντινουπολιτών είναι μια περιοχή της Πυλαίας Θεσσαλονίκης και ανήκει διοικητικά στον Δήμο Πυλαίας-Χορτιάτη. Η ονομασία του προέρχεται από την πόλη της Κωνσταντινούπολης. Συγκεκριμένα η συνοικία αναπτύχθηκε μετά τη χορήγηση κλήρων σε Έλληνες Κωνσταντινουπολίτες και την ίδρυση του οικοδομικού συνεταιρισμού «Η Κωνσταντινούπολις» το 1961[1].

Δυτικά και νότια συνορεύει με την Δ' Δημοτική Κοινότητα του Δήμου Θεσσαλονίκης. Στο κέντρο του συνοικισμού βρίσκεται ο ναός της Αγίας Γλυκερίας, μιας αγίας που μαρτύρησε στη Θράκη (αρχαία Τραϊανούπολη).

Τα περισσότερα οδωνύμια είναι αφιερωμένα σε μεγάλες προσωπικότητες της Μικράς Ασίας (Δημήτρης Γληνός, Γιώργος Σεφέρης) και της Θράκης (Δημόκριτος, Δόμνα Βισβίζη, Κώστας Βάρναλης, Αλέξανδρος Συμεωνίδης).

Η Ένωση Κωνσταντινουπολιτών Θεσσαλονίκης που το 1926 γέννησε τον ΠΑΟΚ, την ισχυρότερη συνεκτική συλλογικότητα των ξεριζωμένων Ρωμηών, ήρθε η ώρα το 1961 να φροντίσει για τη στεγαστική αποκατάστασή τους.

Ο λόφος που σήμερα είναι γνωστός ως Συνοικισμός Κωνσταντινουπολιτών ανήκε παλαιόθεν στα διοικητικά όρια της κοινότητας Πυλαίας. Στα μέσα του περασμένου αιώνα άρχισε μια νέα φάση στην ιστορία της περιοχής καθώς το έτος 1959 ιδρύθηκε ο οικοδομικός συνεταιρισμός ιδιωτικών υπαλλήλων και εργατοτεχνιτών Θεσσαλονίκης «Η Πρόοδος» ενώ δύο χρόνια αργότερα, το 1961, ιδρύθηκε ο οικοδομικός συνεταιρισμός Κωνσταντινουπολιτών «Η Κωνσταντινούπολις».

Κύριος σκοπός του Ο.Σ. «Η Κωνσταντινούπολις» ήταν η στεγαστική αποκατάσταση των προσφύγων εκ Κωνσταντινουπόλεως, ασχέτως ημερομηνίας κατά την οποία ήρθαν στην Ελλάδα. Αποτέλεσε πρωτοβουλία της Ένωσης Κωνσταντινουπολιτών Θεσσαλονίκης διά του τότε προέδρου της Τριαντάφυλλου Γαϊτανίδη.

Στις 29/3/1962 πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνεδρίαση του Δ.Σ. του Ο.Σ. με την εξής σύνθεση:

Πρόεδρος – Κωνσταντίνος Καμιτάκης | Αντιπρόεδρος – Κωνσταντίνος Βουλγαρίδης | Γενικός Γραμματέας – Κωνσταντίνος Χαλίσογλου | Ταμίας – Νικόλαος Μετασσαράκης | Μέλος – Πέτρος Δραγούμης

Με συστηματική δουλειά και τακτικές συνεδριάσεις, επιδιώχθηκε η αγορά οικοπέδου για το κτίσιμο των κατοικιών. Το Δ.Σ. «ενέκρινε ως καταλληλότερον» την προσφορά για την περιοχή Τσιπίτς Κισλά, όπως ήταν η παλαιά ονομασία της περιοχής μας. Το προσύμφωνο αγοράς υπογράφηκε στις 14 Ιανουαρίου 1963, η οποία μπορεί να θεωρηθεί ως η γενέθλια ημέρα του Συνοικισμού.

Στις 27 Μαΐου 1963 προσκλήθηκε ο αρχιτέκτων πολεοδόμος της ειδικής αρχιτεκτονικής σχολής των Παρισίων Νικόλαος Πολ. Ρέγκος και του ανατέθηκε η πολεοδομική μελέτη. Στα σχέδιά του προβλεπόταν ότι ο Συνοικισμός Κωνσταντινουπολιτών θα διέθετε Πνευματικό και Διοικητικό Κέντρο, Θρησκευτικό και Κοινοτικό Κέντρο, χώρο για ανέγερση Σχολείου, Αγορά και Εμπορικό Κέντρο.

Ο λόγος του απερχόμενου προέδρου Καμιτάκη για λόγους υγείας, όπως καταγράφεται στα πρακτικά της 4ης Οκτωβρίου 1966, επιβεβαιώνει όχι μόνο τη σύνδεση του Συνοικισμού με την Κωνσταντινούπολη, αλλά και το οραματικό του πράγματος. Λέει, λοιπόν, ο Καμιτάκης αφού ευχαριστεί για τη συνεργασία τα μέλη του δ.σ.: «…λυπούμαι τα μέγιστα διότι αποχωρίζομαι συναδέλφων και φίλων μετά των οποίων εμοχθήσαμεν διά να επιτύχωμεν το ωραίον αυτό έργον που πρόκειται να διαιωνήσει το όνομα της Βασιλίδος των πόλεων»

Στα τέλη της δεκαετίας του ’70 άρχισε η ανοικοδόμηση της περιοχής. Τα προβλήματα πολλά για τους νεοεγκατασταθέντες κατοίκους. Το έλλειμμα της κρατικής μέριμνας ήρθαν να καλύψουν οι ίδιοι οι κάτοικοι του συνοικισμού.

Έτσι τον Ιούλιο 1987 ιδρύθηκε ο Σύνδεσμος Κατοίκων με στόχους πολύπλευρους που αφορούσαν τόσο στα σημαντικά θέματα υποδομών του Συνοικισμού όσο και σε άλλα θέματα (πολιτιστικά κ.λπ.). Πολλοί οι άνθρωποι που εργάστηκαν φιλότιμα στα πλαίσια του Συνδέσμου, για την επίλυση των μεγάλων αυτών προβλημάτων και για την ανάπτυξη σημαντικών πρωτοβουλιών (ίδρυση αθλητικού τμήματος χειροσφαίρισης, χορευτικής ομάδας κ.λπ.).

Σήμερα ο Σύνδεσμος αριθμεί 527 ενεργά μέλη και πραγματοποιεί δράσεις πολιτιστικές, κοινωνικές, περιβαλλοντικές, αιμοδοσίες, διεκδικήσεις ελεύθερων χώρων κ.ά.-


ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

2. Η ιστορία του Συνοικισμού Κωνσταντινουπολιτών https://www.youtube.com/watch?v=LeO7QlR1idg 3. Παρουσίαση της ιστορίας του Συνοικισμού Κωνσταντινουπολιτών στο 2ο επιστημονικό συνέδριο που διοργάνωσε το Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού του Δήμου Καλαμαριάς με θέμα «Ο Ελληνισμός της Κωνσταντινούπολης μετά τη Συνθήκη Ανταλλαγής Πληθυσμών (1923-2016)» https://web.archive.org/web/20161121140702/http://www.livemedia.gr/video/255058