Μαστοροχώρια

οικισμός της Ελλάδας

Τα Μαστοροχώρια της Κόνιτσας είναι ομάδα ορεινών οικισμών στο βορειοανατολικό άκρο του νομού Ιωαννίνων, στην περιοχή βόρεια της Κόνιτσας, οι κάτοικοι των οποίων ασχολούνταν στο παρελθόν με την οικοδομική τέχνη της πέτρας[1]. Τα χωριά που αποτελούν τα Μαστοροχώρια βρίσκονται κυρίως στη λεκάνη που σχηματίζει ο ποταμός Σαραντάπορος και περιβάλλεται από την οροσειρά του Γράμμου, τον Σμόλικα, τη Τύμφη (Γκαμήλα) και τη Νεμέρτσικα (Δούσκο)[2][3].

Μαστοροχώρια της Κόνιτσας
ΧώραΕλλάδα
Διοικητική υπαγωγήΠεριφέρεια Ηπείρου και Νομός Ιωαννίνων
Γεωγραφική υπαγωγήΉπειρος
Ζώνη ώραςUTC+02:00 (επίσημη ώρα)
UTC+03:00 (θερινή ώρα)

Τα μαστοροχώρια της Κόνιτσας είναι 27: Η Πυρσόγιαννη, η Βούρμπιανη, η Καστάνιανη, το Πληκάτι, οι Χιονιάδες, το Ασημοχώρι (Λισκάτσι), ο Γοργοπόταμος (Τούρνοβο), η Οξυά (Σέλτση), η Λυκόραχη (Λούψικο), η Θεοτόκος (Φετόκο), η Δροσοπηγή (Κάντσικο), η Λαγκάδα (Μπλίζγιανη), η Πλαγιά (Ζέρμα), ο Πύργος (Στράτσιανη), η Αγία Παρασκευή (Κεράσοβο), ο Αμάραντος (Ίσβορος), η Πουρνιά (Σταρίτσανη), το Γαναδιό, η Μόλιστα (Μεσαριά), το Μοναστήρι (Μποτσιφάρι), η Αγία Βαρβάρα (Πλάβαλη), Εξοχή (Ζέλιστα), η Πυξαριά (Μπλιθούκι), η Τράπεζα (Βράνιστα), ο Νικάνορας (Κορτίνιστα), η Πηγή (Πεκλάρι) και το Ελεύθερο (Γκριζμπάνι).

Να προσθέσουμε και το χωριό Φούρκα, βλαχοχώρι και κυρίως κτηνοτροφικό χωριό, που όμως έβγαλε και περιορισμένο αριθμό μαστόρων.

Τα 12 από αυτά τα χωριά αποτέλεσαν το Δήμο Μαστοροχωρίων από το 1999-2010, με το ν. Καποδίστριας και με έδρα την Πυρσόγιαννη.

Οι ντόπιοι μάστορες, γνωστοί και ως «κουδαραίοι», έχτισαν πλήθος έργα (πέτρινα γεφύρια, εκκλησίες, δημόσια κτήρια, κατοικίες) σε ολόκληρη την Ελλάδα, τη Βαλκανική αλλά και κάποιες μακρινές χώρες όπως η Αιθιοπία, η Περσία και η Αμερική[4]. Εργάζονταν σε ομάδες, τις επονομαζόμενες «παρέες» ή «μπουλούκια», ως επί το πλείστον μακριά από τον τόπο τους, απουσιάζοντας για πολλούς μήνες κάθε χρόνο από τα χωριά τους. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τους ήταν η συντεχνιακή τους διάλεκτος, τα λεγόμενα «κουδαρίτικα», την οποία μόνο αυτοί γνώριζαν και με την οποία συνεννοούνταν ελεύθερα χωρίς να τους καταλαβαίνουν οι εκάστοτε ωεργοδότες[5][6].

Ιστορικά, η περιοχή των Μαστοροχωρίων απελευθερώθηκε από την Οθωμανική κυριαρχία το 1913, κατά τον Α' Βαλκανικό Πόλεμο. Αργότερα υπήρξε από τα κυριότερα θέατρα των μαχών της Μάχης της Πίνδου κατά τον Ελληνοϊταλικό Πόλεμο του 1940 αλλά και του Ελληνικού Εμφυλίου '46-'49.

Σήμερα τα Μαστοροχώρια ανήκουν στον Δήμο Κόνιτσας.

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. «Μαστοροχώρια». pyrsogianni.gr. Ανακτήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 2018. 
  2. Μουρατίδης, Δημήτρης. «ΗΠΕΙΡΟΣ – Κόνιτσα μαστοροχώρια - Πυρσόγιαννη - Βούρμπιανη - Ασημοχώρι - Χιονιάδες - Γοργοπόταμος - Γράμμος 1ο από 8». www.elladosperiigisis.gr. Ανακτήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 2018. 
  3. Πετρονώτης, Αργύρης (2011). Μαστοροχώρια. Υπουργείο Παιδείας - Κέντρο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Μακρυνίτσας, σελ. 11 - 12. http://ayla.culture.gr/wp-content/uploads/2016/11/Mastoroxoria.pdf. 
  4. «Μαστοροχώρια Ιωαννίνων: Ένα διαφορετικό οδοιπορικό». ProtoThema. https://www.protothema.gr/travelling/article/653899/-mastorohoria-ioanninon-grammos-/. Ανακτήθηκε στις 2018-09-29. 
  5. «Οι μάστορες της πέτρας». mirc.ntua.gr. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 5 Οκτωβρίου 2018. Ανακτήθηκε στις 29 Σεπτεμβρίου 2018. 
  6. Πλάγου, Αγγελική (17 Οκτωβρίου 2016). Περιφέρεια Ηπείρου: Περιφερειακή Ενότητα Ιωαννίνων: Όπου η Ομορφιά Περισσεύει. AKAKIA Publications. ISBN 9781911352358. 

ΠηγέςΕπεξεργασία

Ψηφιακό αρχείο ΕΡΤ