Γυψοχώρι Πέλλας

οικισμός της Ελλάδας

Συντεταγμένες: 40°48′29.066″N 22°15′36.544″E / 40.80807389°N 22.26015111°E / 40.80807389; 22.26015111

Το Γυψοχώρι είναι οικισμός της Κεντρικής Μακεδονίας στην Περιφερειακή Ενότητα Πέλλας[1][2][3] και αριθμεί 378 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2011[4].

Γυψοχώρι
Γυψοχώρι is located in Greece
Γυψοχώρι
Γυψοχώρι
Διοίκηση
ΧώραΕλλάδα
ΠεριφέρειαΚεντρικής Μακεδονίας
Περιφερειακή ΕνότηταΠέλλας
ΔήμοςΠέλλας, Τοπική Κοινότητα Τριφυλλίου
Δημοτική ΕνότηταΜεγάλου Αλεξάνδρου
Γεωγραφία
Υψόμετρο35
Πληθυσμός
Μόνιμος307
Έτος απογραφής2021
Πληροφορίες
Παλαιά ονομασίαΓύψοβο
Ταχ. κώδικας583 00
Τηλ. κωδικός23820

Ονομασία Επεξεργασία

Η ονομασία του χωριού πιστεύεται πως βγήκε από την κόρη του μπέη τα χρόνια της Τουρκοκρατίας, η οποία ονομαζόταν "Γιουψάν".[3]

Μια δεύτερη εκδοχή είναι ο ποταμός Ασπροπόταμος που βρίσκεται στο χωριό και μαρτυράται πως παλιότερα έβγαζε γύψο.

Το χωριό κατά την παλαιά του ονομασία λεγόταν Γιούψοβο.

Ιστορία & πληροφορίες Επεξεργασία

Η καταγωγή των ανθρώπων του χωριού είναι γηγενείς Μακεδόνες.

Είναι παλιός οικισμός με γειτονικά χωριά το Δροσερό και το Τριφύλλι. Στο κέντρο του χωριού κάποτε ήταν χτισμένο το σπίτι του μπέη που αργότερα έγινε η κοινότητα του χωριού και τώρα πλέον αποτελεί την πλατεία του χωριού. Εκεί υπάρχουν και τα καφενεία και οι ταβέρνες του χωριού καθώς και τα παντοπωλεία.[3]

Στην άκρη του χωριού στεγάζεται ο Πολιτιστικός Μορφωτικός Σύλλογος Γυψοχωρίου η "ΜΑΚΕΔΟΝΊΑ" και ακριβώς απέναντι βρίσκεται το γήπεδο του χωριού που δραστηριοποιόταν στο παρελθόν η ποδοσφαιρική ομάδα του χωριού "Ασπίδα Γυψοχωρίου".

Ακριβώς απέναντι από το γήπεδο στεγάζεται και ο αγροτικός συνεταιρισμός του χωρίου καθώς οι κάτοικοι ασχολούνται κυρίως με τη γεωργία.

Το δημοτικό σχολείο του χωριού είναι χτισμένο όλο από πέτρα και δίπλα του βρίσκεται το νηπιαγωγείο.[5]

Στη νοτιοανατολική πλευρά του χωριού βρίσκονται η παλαιά και η νέα εκκλησία (ενοριακός) ονόματι Άγιος Αθανάσιος.[6] Η παλιά εκκλησία χτίστηκε το 1851 και αποτελεί σύμβολο του χωριού.

Το Γυψοχώρι έχει υψόμετρο 35 μέτρα από την επιφάνεια της θάλασσας, σε γεωγραφικό πλάτος 40,8059708099 και γεωγραφικό μήκος 22,2581041965.

Κοντά στο χωριό περνάει ποτάμι) το οποίο ξεκινάει από το διπλανό βουνό Πάικο και καταλήγει στο ποταμό Λουδία.[2]

Κάτοικοι Επεξεργασία

Έντονη ήταν η συμμετοχή των κατοίκων του χωριού στο Μακεδονικό Αγώνα, καθώς αναφέρονται πολλά ονόματα Γυψοχωριτών αγωνιστών στα Μυστικά του Βάλτου (το σημαντικότερο ιστορικό μυθιστόρημα της ελληνικής πεζογραφίας).

Το 1922 ήρθαν πρόσφυγες από τον Πόντο και το 1924 από την Ανατολική Θράκη. Το 1928 εγκαταστάθηκαν στο χωριό κι άλλοι Πόντιοι πρόσφυγες.[3]

Τις δεκαετίες 1960-1970, υπήρξε έντονο μεταναστευτικό κίνημα προς τη Γερμανία, τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Αυστραλία.

Παραπομπές Επεξεργασία

  1. Εγκυκλοπαίδεια Νέα Δομή. 9. Αθήνα: Τεγόπουλος - Μανιατέας. 1996. σελ. 212. 
  2. 2,0 2,1 Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάννικα. 19. Εκδοτικός Οργανισμός Πάπυρος. 1996. σελ. 320. 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 «Το Γυψοχώρι - Δήμος Πέλλας». www.giannitsa.gr. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2023. 
  4. «ΦΕΚ αποτελεσμάτων ΜΟΝΙΜΟΥ πληθυσμού Αρχειοθετήθηκε 2021-10-04 στο Wayback Machine.», σελ. 10522 (σελ. 48 του pdf)
  5. «ΓΥΨΟΧΩΡΙ (Οικισμός) ΠΕΛΛΑ - Greek Travel Pages». www.gtp.gr. Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2023. 
  6. «Γιαννιτσῶν». ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΕΔΕΣΣΗΣ ΠΕΛΛΗΣ & ΑΛΜΩΠΙΑΣ (στα Αγγλικά). Ανακτήθηκε στις 13 Νοεμβρίου 2023.