Στίβος στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες 1896

Στους Θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 διεξήχθησαν 12 αγωνίσματα στίβου ανδρών. Έκτος από τον μαραθώνιο, όλα τα υπόλοιπα αγωνίσματα έλαβαν χώρα στο Παναθηναϊκό Στάδιο, το οποίο ήταν και ο τόπος τερματισμού του μαραθωνίου. Οι αγώνες διεξήχθησαν στις 6, 7, 9 και 10 Απριλίου 1896.

Στίβος
στην 1η Θερινή Ολυμπιάδα
Athletics pictogram.svg
ΤόποςΠαναθηναϊκό Στάδιο
Μαραθώνας-Αθήνα (μαραθώνιος)
Ημερομηνίες6-10 Απριλίου 1896
Αρ. αγωνισμάτων12
Συμμετοχές64 από 10 χώρες
1900 →

Συνολικά, συμμετείχαν 64 αθλητές από δέκα χώρες, κάτι που έκανε τον στίβο το πιο πολυεθνές άθλημα της 1ης Ολυμπιάδας. Δόθηκαν 25 μετάλλια στο σύνολο (12 ασημένια για τους νικητές, 13 χάλκινα για τους δεύτερους, τίποτα για τους τρίτους). Αργότερα, η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή αποφάσισε να απονείμει χρυσά, ασημένια και χάλκινα μετάλλια στους τρεις πρώτους αθλητές κάθε αγωνίσματος ώστε να συμβαδίζουν με τις πιο πρόσφατες παραδόσεις, ανεβάζοντας έτσι τον συνολικό αριθμό στα 37 (12 χρυσά, 13 ασημένια, 12 χάλκινα).

Η ομάδα των Ηνωμένων Πολιτειών πήγε στην Αθήνα με 10 αθλητές, από τους οποίους μόνο ο ένας ήταν πρωταθλητής στη χώρα. Παρ'όλα αυτά, οι Αμερικανοί κατέκτησαν εννέα χρυσά (συνολικά πήραν 17 μετάλλια), ενώ στη δεύτερη θέση βρέθηκε η Αυστραλία με 2 χρυσά και στην τρίτη η Ελλάδα με ένα χρυσό (συνολικά είχε 10 μετάλλια). Δε δημιουργήθηκαν νέα παγκόσμια ρεκόρ στον στίβο, αφού ελάχιστοι κορυφαίοι αθλητές έλαβαν μέρος στους Αγώνες. Επιπλέον, οι καμπύλες στις στροφές του Σταδίου δεν βοηθούσαν στο να γίνουν γρήγοροι χρόνοι στα αγωνίσματα ταχύτητας.

ΠρόγραμμαΕπεξεργασία

Απρίλιος 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
Στίβος 2 5 1 5
       Τελικοί αγωνισμάτων

Συμμετέχουσες χώρεςΕπεξεργασία

 
Αθλητές από την αποστολή των Η.Π.Α.

Οι δέκα χώρες που συμμετείχαν είναι οι εξής (σε παρένθεση ο αριθμός των αθλητών):

Σημαντικά γεγονόταΕπεξεργασία

Νικητές αγωνισμάτωνΕπεξεργασία

Οι προκριματικές σειρές στα 100 μέτρα ήταν το πρώτο αγώνισμα που διεξήχθη στους σύγχρονους Ολυμπιακούς Αγώνες και ο νικητής της πρώτης σειράς, Φράνσις Λέιν, μπορεί να θεωρηθεί ο πρώτος σύγχρονος νικητής σε Ολυμπιακούς Αγώνες. Πάντως, ο πρώτος σύγχρονος Ολυμπιονίκης είναι ο Αμερικανός Τζέιμς Κόνολι, νικητής στο άλμα τριπλούν (13.71 μέτρα) που διεξήχθη λίγη ώρα αργότερα. Μετά τη νίκη του, τηλεγράφησε στους γονείς του: "Οι Έλληνες νίκησαν την Ευρώπη. Εγώ νίκησα όλο τον κόσμο".[1] Ο Κόνολι πήρε επίσης μετάλλιο στο ύψος (ασημένιο) και στο μήκος (χάλκινο).

Εκτός από τον Κόνολι, υπήρχαν αθλητές που κέρδισαν το χρυσό μετάλλιο σε δύο αγωνίσματα. Ο Τόμας Μπερκ κέρδισε τόσο στα 100 μέτρα όσο και στα 400 μέτρα, επίτευγμα που δεν έχει επαναληφθεί μέχρι σήμερα. Επίσης, ο Έντγουϊν Φλακ από την Αυστραλία νίκησε στα 800 μέτρα και στα 1500 μέτρα.

 
Προσπάθεια αθλητή στο άλμα εις ύψος.

Ο Αμερικανός Ρόμπερτ Γκάρετ βγήκε πρώτος στη δισκοβολία με ρήψη στα 29.15 μέτρα, νικώντας τον Παναγιώτη Παρασκευόπουλο προς μεγάλη απογοήτευση των ελλήνων θεατών. Οι έλληνες αθλητές προετοιμάζονταν από χρόνια για τη δισκοβολία που τη θεωρούσαν εθνική τους κληρονομία, ακολουθώντας τις οδηγίες του ιστορικού Φιλόστρατου. Οι αμερικανοί αθλητές είδαν για πρώτη φορά δίσκο όταν έφτασαν στην Αθήνα και στην προπόνηση χρησιμοποιούσαν ένα αντίγραφο δίσκου που ζύγιζε 10 κιλά και ήταν πολύ βαρύ. Όταν όμως ο Γκάρετ έμαθε ότι στον αγώνα θα χρησιμοποιούταν δίσκος που ζύγιζε μόλις 2 κιλά, αφοσιώθηκε πολύ σ' αυτό το όργανο και το έμαθε γρήγορα[1]. Ο Γκάρετ κέρδισε στη συνέχεια και στη σφαιροβολία.[2]

Σε άλλα αγωνίσματα, ο Έλερι Κλαρκ νίκησε στο άλμα εις μήκος και στο άλμα εις ύψος, ο Τόμας Κέρτις στα 110 μέτρα με εμπόδια και ο Γουίλιαμ Χόιτ στο άλμα επί κοντώ.

Ο μαραθώνιοςΕπεξεργασία

 
Φωτογραφία από τον μαραθώνιο.

Εκτός από τη δισκοβολία που προερχόταν από τους Αρχαίους Ολυμπιακούς Αγώνες, αλλά δεν είχε διεξαχθεί σε διεθνή αγώνα στο παρελθόν, ένα ακόμη νέο αγώνισμα διεξήχθη για πρώτη φορά στην Αθήνα. Πρόκειται για τον μαραθώνιο, τον οποίο εμπνεύστηκε ο Μισέλ Μπρεάλ, φίλος του Πιερ ντε Κουμπερτέν, από τον Φειδιππίδη. Ο Φειδιππίδης στάλθηκε από τους Αθηναίους στην Σπάρτη για να ζητήσει την βοήθεια των Λακεδαιμονίων λίγο πριν την μάχη του Μαραθώνα (490 π.Χ.) και διέτρεξε την απόσταση (μεγαλύτερη των 200 χιλιομέτρων) σε δύο ημέρες, πράγμα που θεωρήθηκε άθλος. Επίσης, σύμφωνα με μία παράδοση, που όμως δεν μαρτυρείται από τις αρχαίες πηγές, ο Φειδιππίδης έφερε στους Αθηναίους την είδηση της μεγάλης νίκης του στρατού τους επί των Περσών στον Μαραθώνα. Θεωρήθηκε έτσι ο δρομέας προς τιμήν του οποίου καθιερώθηκε ο μαραθώνιος.

Ο αγώνας ξεκίνησε από τον Μαραθώνα και οι αθλητές έπρεπε να καλύψουν μία απόσταση 40 χιλιομέτρων μέχρι την Αθήνα μέσα από χωμάτινους δρόμους. Οι έλληνες φίλαθλοι, απογοητευμένοι από το γεγονός ότι δεν υπήρξε ακόμη ελληνική πρωτιά στα αγωνίσματα του στίβου, χάρηκαν πολύ όταν ανακοινώθηκε κατά τη διάρκεια του αγώνα ότι προηγείται ένας συμπατριώτης τους. Ο Σπύρος Λούης, νερουλάς στο επάγγελμα από το Μαρούσι, έφτασε πρώτος στο Παναθηναϊκό Στάδιο και διήνυσε τον τελευταίο του γύρο μαζί με τον διάδοχο Κωνσταντίνο, ενώ το πλήθος τον επευφημούσε. Ο Λούης δεν συμμετείχε ξανά σε αγώνα στο μέλλον, αλλά η νίκη του τον έκανε εθνικό ήρωα στην Ελλάδα.

Σύνοψη αποτελεσμάτωνΕπεξεργασία

Τα παρακάτω μετάλλια απονεμήθηκαν αργότερα στους αθλητές από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή. Την εποχή των Αγώνων, οι νικητές έπαιρναν ασημένιο μετάλλιο, οι δεύτεροι χάλκινο, ενώ οι τρίτοι τίποτα.

Αγώνισμα
Χρυσό
Ασημένιο
Χάλκινο
Δρόμοι
100 μέτρα
λεπτομέρειες
  Τόμας Μπερκ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Φριτς Χόφμαν
Γερμανία (GER)
  Φράνσις Λέιν
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Λάγιος Σόκολι
Ουγγαρία (HUN)
400 μέτρα
λεπτομέρειες
  Τόμας Μπερκ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Χέρμπερτ Τζέιμισον
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Τσαρλς Γκμέλιν
Μεγάλη Βρετανία (GBR)
800 μέτρα
λεπτομέρειες
  Έντγουϊν Φλακ
Αυστραλία (AUS)
  Νάντορ Ντάνι
Ουγγαρία (HUN)
  Δημήτριος Γολέμης
Ελλάδα (GRE)
1500 μέτρα
λεπτομέρειες
  Έντγουϊν Φλακ
Αυστραλία (AUS)
  Άρθουρ Μπλέικ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Αλμπίν Λερμουζιό
Γαλλία (FRA)
110 μέτρα με εμπόδια
λεπτομέρειες
  Τόμας Κέρτις
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Γκράντλεϊ Γκούλντινγκ
Μεγάλη Βρετανία (GBR)
Δεν απονεμήθηκε
Μαραθώνιος
λεπτομέρειες
  Σπύρος Λούης
Ελλάδα (GRE)
  Χαρίλαος Βασιλάκος
Ελλάδα (GRE)
  Γκιούλα Κέλνερ
Ουγγαρία (HUN)
Άλματα
Άλμα εις ύψος
λεπτομέρειες
  Έλερι Κλαρκ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Τζέιμς Κόνολι
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
Δεν απονεμήθηκε
  Ρόμπερτ Γκάρετ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
Άλμα επί κοντώ
λεπτομέρειες
  Γουίλιαμ Χόιτ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Άλμπερτ Τάιλερ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Ευάγγελος Δαμάσκος
Ελλάδα (GRE)
  Ιωάννης Θεοδωρόπουλος
Ελλάδα (GRE)
Άλμα εις μήκος
λεπτομέρειες
  Έλερι Κλαρκ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Ρόμπερτ Γκάρετ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Τζέιμς Κόνολι
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
Άλμα τριπλούν
λεπτομέρειες
  Τζέιμς Κόνολι
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Αλέξανδρος Τουφερής
Γαλλία (FRA)
  Ιωάννης Περσάκης
Ελλάδα (GRE)
Ρίψεις
Δισκοβολία
λεπτομέρειες
  Ρόμπερτ Γκάρετ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Παναγιώτης Παρασκευόπουλος
Ελλάδα (GRE)
  Σωτήρης Βερσής
Ελλάδα (GRE)
Σφαιροβολία
λεπτομέρειες
  Ρόμπερτ Γκάρετ
Ηνωμένες Πολιτείες (USA)
  Μιλτιάδης Γκούσκος
Ελλάδα (GRE)
  Γεώργιος Παπασιδέρης
Ελλάδα (GRE)

Πίνακας μεταλλίωνΕπεξεργασία

  Διοργανώτρια χώρα
 Θέση  Χώρα Χρυσά Αργυρά Χάλκινα Σύνολο
1   Ηνωμένες Πολιτείες 9 6 2 17
2   Αυστραλία 2 0 0 2
3   Ελλάδα 1 3 6 10
4   Ουγγαρία 0 1 2 3
5   Γαλλία 0 1 1 2
5   Μεγάλη Βρετανία 0 1 1 2
7   Γερμανία 0 1 0 1
Σύνολο (7 χώρες) 12 13 12 37

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. 1,0 1,1 Berlioux (1969), σελ. 46-54
  2. Young (1996), σελ. 153

ΠηγέςΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία