Γενικά η άνωση των πλοίων, (buoyancy), που λέγεται και πλευστότητα*, (flotation), αποτελεί αφενός μεν ιδιαίτερης σημασίας κεφάλαιο που εξετάζεται από τη ναυπηγική, αφετέρου στο σύνολό του, απόλυτα απαραίτητες γνώσεις (ασφάλειας) για τους αξιωματικούς των πλοίων, τόσο για τους ίδιους όσο και για τα σκάφη στα οποία επιβαίνουν και δραστηριοποιούνται.

Παραστατική απεικόνιση "όγκου άντωσης" (ερυθρό + μαύρο τμήμα), "άντωσης" μόνο το ερυθρό, κι "εφεδρικής", μόνο το μαύρο. Στις διάφορες κλίσεις οι όγκοι δεν αλλάζουν, η θέση ισορροπίας είναι αυτή που αλλάζει.
Με κίτρινο χρώμα δηλώνονται "μη υδατοστεγή" τμήματα όπως είναι οι υπερκατασκευές.
  • Όγκος άνωσης: Χαρακτηρίζεται ολόκληρο το υδατοστεγές τμήμα ενός σκάφους. Και σ΄ αυτό μπορεί να ανήκουν τα τμήματα (όγκοι) του πλοίου που βρίσκονται στα ύφαλα, στα έξαλα και οποιοδήποτε άλλο τμήμα είναι υδατοστεγές (μηχανοστάσιο, λεβητοστάσιο,αντλιοστάσιο κ.λπ.). Η υδροστατική δύναμη που δέχεται όλος αυτός ο όγκος ονομάζεται ολική άνωση (buoyancy over all).
  • Άνωση πλοίου: Χαρακτηριζεται το όλο τμήμα του "όγκου άντωσης" που βρίσκεται ανά στιγμή υπό την ίσαλο, δηλαδή υπό την επιφάνεια της θάλασσας, συνεπώς ο όγκος των υφάλων (κοινώς των βρεχάμενων) του πλοίου. Η υδροστατική δύναμη που ασκείται σ΄ αυτόν τον όγκο του πλοίου ονομάζεται σχετική άνωση (relative buoyancy).
  • Εφεδρική άνωση ενός πλοίου χαρακτηρίζεται το υπόλοιπο τμήμα του "όγκου άντωσης" που βρίσκεται κάθε φορά πάνω από την ίσαλο, δηλαδή ο όγκος των εξάλων. Ως υδροστατική δύναμη χαρακτηρίζεται η διαφορά της "ολικής" - "σχετικής".

Συνεπώς τα έξαλα ενός πλοίου παίζουν πρωταρχικό ρόλο στην ασφάλεια του πλοίου. Επειδή δε, στα περισσότερα πλοία τα εξωτερικά πλευρικά τους τοιχώματα είναι κάθετα προς την ίσαλο, προς την επιφάνεια της θάλασσας, τα έξαλα (το ύψος τους) μπορούν να δώσουν μια προσεγγίζουσα έννοια καθώς και ένα προσεγγιστικό μέτρο της "εφεδρικής άνωσης".

  • Η εφεδρική άνωση μεταβάλλεται σε κάθε μεταβολή του βυθίσματος του πλοίου.
  • (*) Στη πραγματικότητα πλευστότητα χαρακτηρίζεται η "εφεδρική άνωση" συγκρινόμενη προς την "σχετική άνωση"

Δείτε επίσηςΕπεξεργασία