Άνοιγμα κυρίου μενού

Ο Αλέξιος Δ' Μέγας Κομνηνός (19 Ιανουαρίου 1382 - Οκτώβριος 1429) ήταν αυτοκράτορας της Τραπεζούντας από τις 5 Μαρτίου 1417 ως τον Οκτώβριο του 1429. Ήταν ο γιος του προκατόχου του Μανουήλ Γ' και της Γεωργιανής πριγκίπισσας Ευδοκίας. Κατά την περίοδο της βασιλείας του, ήταν έντονη η συνεχής επέκταση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, παρ'όλα αυτά οι εμφύλιες διαμάχες δεν έλειψαν.

Αλέξιος Δ' Μέγας Κομνηνός
Γενικές πληροφορίες
Γέννηση19  Ιανουαρίου 1382
Τραπεζούντα
ΘάνατοςΟκτωβρίου 1429
Χώρα πολιτογράφησηςΑυτοκρατορία της Τραπεζούντας
Βυζαντινή Αυτοκρατορία
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταηγεμόνας
Οικογένεια
ΣύζυγοςΘεοδώρα Καντακουζηνή (1395–1426)
ΤέκναΙωάννης Δ΄ Μέγας Κομνηνός
Μαρία Μεγάλη Κομνηνή Καντακουζηνή Παλαιολογίνα
Αλέξανδρος Κομνηνός
Δαβίδ Μέγας Κομνηνός
ΓονείςΜανουήλ Γ' Μέγας Κομνηνός και Γκουλχάν-Ευδοκία της Γεωργίας
ΟικογένειαΔυναστεία Κομνηνών
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΑξίωμαΔεσπότης (1395–1417)
Αυτοκράτορας της Τραπεζούντας (1417–1429)


Πίνακας περιεχομένων

Εξωτερική πολιτικήΕπεξεργασία

Το 1417 με τον θάνατο του πατέρα του, ο Αλέξιος ανέλαβε τον θρόνο. Την εποχή εκείνη οι Γενουάτες, ζητούσαν αποζημιώσεις για τις καταστροφές που είχαν υποστεί οι εγκαταστάσεις τους. Ο Αλέξιος μπροστά στην απειλή γενουατικής επίθεσης δέχτηκε να καταβάλει τις αποζημιώσεις που απαιτούσαν. Για να κατευνάσει τους Τουρκομάνους συνέχισε την πολιτική των επιγαμιών που είχαν ακολουθήσει οι προκάτοχοί του. Με την Βυζαντινή Αυτοκρατορία, οι σχέσεις ενδυναμώθηκαν με το γάμο της κόρης του Μαρίας με τον Ιωάννη Η' Παλαιολόγο, το 1428.

Δυναστικές διαμάχεςΕπεξεργασία

Ο Αλέξιος είχε ονομάσει τον πρωτότοκο γιο του Ιωάννη συμβασιλέα. Ο Ιωάννης, όμως, πιστεύοντας ότι είχε την υποστήριξη της αριστοκρατίας, προσπάθησε να καταλάβει τον θρόνο παραμερίζοντας τον πατέρα του. Η προσπάθεια αυτή τελικά απέτυχε και ο ίδιος κατέφυγε στην αυλή του βασιλιά της Γεωργίας Αλέξανδρου, του οποίου παντρεύτηκε την κόρη του. Ο Αλέξιος ονόμασε τότε συμβασιλέα τον δευτερότοκο γιο του, Αλέξανδρο και τον πάντρεψε με μια Γενουάτισα ευγενή από τη Χίο.

Εν τω μεταξύ ο Ιωάννης ζήτησε την βοήθεια των Γενουατών, οι οποίοι επίσημα αρνήθηκαν, όμως του ναύλωσαν ένα πλοίο για να τον υποστηρίξει στον σκοπό του. Αποβιβάστηκε στον Άγιο Φωκά, όπου έσπευσε αμέσως ο Αλέξιος να τον αντιμετωπίσει. Τελικά, ο Ιωάννης προσεταιρίστηκε κάποια μέλη της βασιλικής φρουράς (τους λεγόμενους «καβασιτάνας»), οι οποίοι και δολοφόνησαν τον Αλέξιο. Ο ίδιος ο Ιωάννης (που πήρε αργότερα την προσωνυμία «καλογιάννης») αρνήθηκε να παραδεχτεί ότι είχε διατάξει την θανάτωση του πατέρα του, παρά μόνο τη σύλληψή του.

ΝομίσματαΕπεξεργασία

Έκοψε αργυρά άσπρα. Στη μία όψη ο Αλέξιος Δ' έφιππος με επιγραφή ΑΛΕΞ[ΙΟC]. ΚΟΜ[NHNOC]. Στην άλλη ο άγ. Ευγένιος έφιππος με επιγραφή Ο Α[ΓIOC]. ΕVΓEN[IOC].

ΟικογένειαΕπεξεργασία

Το 1395 ο Αλέξιος Δ΄ νυμφεύτηκε τη Θεοδώρα Καντακουζηνή και είχαν έξι παιδιά,[1] τα εξής:

Προηγούμενος
Μανουήλ Γ' Κομνηνός
Αυτοκράτορας της Τραπεζούντας
1417 - 1446
Επόμενος
Ιωάννης Δ' Κομνηνός

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Donald Nicol, Βιογραφικό Λεξικό της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, μτφρ. Ευγένιος Πιερρής, εκδ. Ελληνική Ευρωεκοδοτική, Αθήνα 1993, σελ.48
  2. http://genealogy.euweb.cz/italy/crispo1.html#J2

ΠηγέςΕπεξεργασία

  • Ιστορία του Ελληνικού Έθνους. Εκδοτική Αθηνών. Τόμος Θ'. Οι Αυτοκράτορες της Τραπεζούντας, σελ. 334. ISBN 960-213-105-5.
  • Donald Nicol, Βιογραφικό Λεξικό της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας,μτφρ.Ευγένιος Πιερρής, εκδ.Ελληνική Ευρωεκοδοτική, Αθήνα, 1993, σελ.48