Βόιτσεχ Γιαρουζέλσκι

Ο Βόιτσεχ Βίτολντ Γιαρουζέλσκι (πολωνικά: Wojciech Witold Jaruzelski, 6 Ιουλίου 1923 – 25 Μαΐου 2014) ήταν Πολωνός στρατιωτικός, πολιτικός και δικτάτορας. Ήταν ο τελευταίος κομμουνιστής ηγέτης της Λαϊκής Δημοκρατίας της Πολωνίας. Διετέλεσε γραμματέας του Πολωνικού Κόμματος Ενωμένων Εργατών (1981-89), πρωθυπουργός (1981-85) και αρχηγός κράτους (1985-90). Ήταν επίσης ο τελευταίος διοικητής του Πολωνικού Λαϊκού Στρατού. Έπειτα από την Πολωνική Συμφωνία Στρογγυλής Τραπέζης το 1989 παραιτήθηκε από το αξίωμά του και ακολούθησε η διεξαγωγή δημοκρατικών εκλογών στην Πολωνία.

Βόιτσεχ Γιαρουζέλσκι
Wojciech Jaruzelski.jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Wojciech Witold Jaruzelski (Πολωνικά)
Προφορά
Γέννηση6  Ιουλίου 1923[1][2][3]
Κούρουφ[2]
Θάνατος25  Μαΐου 2014[4][3][5]
Βαρσοβία[6]
Αιτία θανάτουεγκεφαλικό επεισόδιο
Συνθήκες θανάτουφυσικά αίτια
Τόπος ταφήςΣτρατιωτικό Κοιμητήριο Ποβόνσκι
Χώρα πολιτογράφησηςΠολωνία
Εκπαίδευση και γλώσσες
Ομιλούμενες γλώσσεςΠολωνικά[7]
Ρωσικά
ΣπουδέςAkademia Sztabu Generalnego
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότηταπολιτικός
στρατιωτικός
Πολιτική τοποθέτηση
Πολιτικό κόμμα/ΚίνημαΠολωνικό Κόμμα Ενωμένων Εργατών και Πολωνικό Εργατικό Κόμμα
Οικογένεια
ΣύζυγοςΜπάρμπαρα Γιαρουζέλσκι (1960–2014)
ΤέκναMonika Jaruzelska
ΓονείςWanda Jaruzelska
ΑδέλφιαTeresa Starnawska
ΣυγγενείςGustaw Jaruzelski-Fedyniak (daughter's son)
Στρατιωτική σταδιοδρομία
Βαθμός/στρατόςd:Q16636084/Κόκκινος Στρατός
Πόλεμοι/μάχεςΒ΄ Παγκόσμιος Πόλεμος
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΑξίωμαΠρόεδρος της Πολωνίας (1989–1990)
πρωθυπουργός της Πολωνίας (1981–1985)
d:Q113318727
ΒραβεύσειςΙππότης του Τάγματος της Αναγέννησης της Πολωνίας
Τάγμα του Λένιν
μετάλλιο Ζούκοφ
Μετάλλιο για τη νίκη επί της Γερμανίας στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο
Τάγμα του Κόκκινου Λαβάρου
Ταξιάρχης του Τάγματος του Στέμματος
Τάγμα της Οκτωβριανής Επανάστασης
κολάρο του Τάγματος της Ισαβέλλας της Καθολικής (1989)[8]
Τάγμα του Καρλ Μαρξ
Μετάλλιο της Εθνικής Επιτροπής Παιδείας της Πολωνίας
Τάγμα του Κλέμεντ Γκότβαλντ
Μετάλλιο της 10ης Επετείου της Λαϊκής Πολωνίας
Τάγμα Σάρνχορστ
Τάγμα της Φιλίας των Λαών
Μετάλλιο για την Απελευθέρωση της Βαρσοβίας
Μετάλλιο για την Κατάληψη του Βερολίνου
Μετάλλιο «Για την επέτειο των 60 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
Μετάλλιο «Για την επέτειο των 50 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
Μετάλλιο «Για την επέτειο των 65 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
Αξιωματικός της Λεγεώνας της Τιμής
3ος βαθμός του Τάγματος του Σταυρού του Γκρούνβαλντ
Τάγμα των Οικοδόμων της Λαϊκής Δημοκρατίας της Πολωνίας
Μετάλλιο για τους Όντερ, Λουσατιανό Νάισσε και Βαλτική Θάλασσα
Medal "For the strengthening of friendship in arms"
Pro Memoria Medal
Silver Medal of Merit for National Defence
Gold Medal of Merit for National Defence
Bronze Medal of Merit for National Defence
Μετάλλιο για τη Βαρσοβία 1939-1945
Medal for fighting for Berlin
Μετάλλιο Νίκης και Ελευθερίας 1945
Medal of the 30th Anniversary of People's Poland
Μετάλλιο της 40ης επετείου της Λαϊκής Πολωνίας
Silver Medal for Merit in the Field of Glory
Τάγμα του Λαβάρου της Εργασίας, 1η τάξη
Τάγμα της Κόκκινης Σημαίας
Ιππότης του Μεγαλόσταυρου με Κολλάρο του Τάγματος της Αξίας της Ιταλικής Δημοκρατίας
Μεγαλόσταυρος του Τάγματος του Πρίγκηπα Ενρίκε[9]
Μετάλλιο «Για την επέτειο των 40 χρόνων της Νίκης στον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο 1941-1945»
Bronze Medal "Armed Forces in the Service of the Homeland"
Silver Medal "Armed Forces in the Service of the Homeland"
Gold Medal "Armed Forces in the Service of the Homeland"
Badge of the 1000th anniversary of the Polish State[10]
Αργυρός Σταυρός της Αξίας
Αργυρός Σταυρός του Τάγματος Στρατιωτικής Αξίας της Πολωνίας[11]
Τάγμα του Σωτήρος[12]
Αξιωματικός του Τάγματος της Αναγέννησης της Πολωνίας[13]
Cross of Jan Krasicki[14]
Ιστότοπος
www.wojciech-jaruzelski.pl
Υπογραφή
Wojciech Jaruzelski Signature.svg
Commons page Σχετικά πολυμέσα

Ο Στρατηγός Γιαρουζέλσκι επέβαλε στρατιωτικό νόμο στις 13 Δεκεμβρίου 1981 σε μια προσπάθεια να καταστείλει τα κινήματα υπέρ της δημοκρατίας, όπως η «Αλληλεγγύη» του Λεχ Βαλέσα. Κατά τη διακυβέρνησή του χιλιάδες δημοσιογράφοι, συνδικαλιστές και πολιτικοί υπέστησαν διώξεις, ενώ περί τους 100 σκοτώθηκαν.Επακολούθησε κοινωνική και οικονομική κρίση, η οποία είχε ως αποτέλεσμα την πτώση του μεσαίου εισοδήματος των Πολωνών κατά 20%. Ο Γιαρουζέλσκι περιγράφεται από ορισμένους ως «ο τραγικός θιασώτης του κομμουνισμού που έκανε συμφωνία με το διάβολο καλή τη πίστει».[15] Στη διάρκεια του καθεστώτος του, από το 1981 έως το 1989, γύρω στα 700.000 άτομα εγκατέλειψαν τη χώρα.[16]

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. 1,0 1,1 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 9  Απριλίου 2014.
  2. 2,0 2,1 2,2 www.britannica.com/EBchecked/topic/301467/Wojciech-Witold-Jaruzelski.
  3. 3,0 3,1 3,2 Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12053803f. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  4. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. 118938398. Ανακτήθηκε στις 13  Αυγούστου 2015.
  5. «Encyclopædia Britannica» (Αγγλικά) biography/Wojciech-Jaruzelski. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  6. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γερμανίας, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 30  Δεκεμβρίου 2014.
  7. Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας: (Γαλλικά) καθιερωμένοι όροι της Εθνικής Βιβλιοθήκης της Γαλλίας. data.bnf.fr/ark:/12148/cb12053803f. Ανακτήθηκε στις 10  Οκτωβρίου 2015.
  8. BOE-A-1989-23327.
  9. www.ordens.presidencia.pt?idc=154.
  10. Ανακτήθηκε στις 2  Μαρτίου 2021.
  11. Ανακτήθηκε στις 12  Μαρτίου 2021.
  12. Ανακτήθηκε στις 25  Μαρτίου 2021.
  13. Ανακτήθηκε στις 8  Ιανουαρίου 2022.
  14. Ανακτήθηκε στις 18  Σεπτεμβρίου 2022.
  15. Vanessa Gera, Poland's last communist leader, Gen. Wojciech Jaruzelski, dies at age 90, The Associated Press, http://www.ctvnews.ca/world/poland-s-last-communist-leader-gen-wojciech-jaruzelski-dies-at-age-90-1.1837319, ανακτήθηκε στις 28-5-2014 
  16. CIA’s Historical Review (24 October 1997). «Cold War era analysis» (PDF file, direct download 12.2 MB). Soviet – East European Military Relations in Historical Perspective Sources and Reassessments (The Historical Collections Division (HCD) of the Office of Information Management Services) 1 (1): 18 of 44. Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο στις 2013-11-24. https://web.archive.org/web/20131124212240/https://www.cia.gov/library/publications/historical-collection-publications/the-warsaw-pact/warsaw-pact.pdf. Ανακτήθηκε στις 26-5-2014.