Πράσινος δενδρόβιος βόας

είδος φιδιού της τροπικής Νότιας Αμερικής

Ο πράσινος δενδρόβιος βόας είναι είδος φιδιού με επιστημονική ονομασία κοράλλος ο κυνικός (Corallus caninus)[1] και παλαιότερα και ξιφόσωμα (Xiphosoma). Αυτό το μη δηλητηριώδες φίδι είναι ιθαγενές των τροπικών δασών της Νότιας Αμερικής. Από το 2009, ένα πρώην υποείδος του αναγνωρίζεται ως ξεχωριστό είδος, το Corallus batesii[2] (πράσινος δενδρόβιος βόας της Λεκάνης του Αμαζονίου).

Πράσινος δενδρόβιος βόας
Ο βόας σε ζωολογικό κήπο
Ο βόας σε ζωολογικό κήπο
Συστηματική ταξινόμηση
Βασίλειο: Ζώα (Animalia)
Συνομοταξία: Χορδωτά (Chordata)
Υποσυνομοταξία: Σπονδυλωτά (Vertebrata)
Ομοταξία: Ερπετά (Reptilia)
Τάξη: Φολιδωτά (Squamata)
Υποτάξη: Φίδια (Serpentes)
Οικογένεια: Βοΐδες (Boidae)
Γένος: Κοράλλος (Corallus)
Είδος: Corallus caninus
Linnaeus, 1758
Συνώνυμα

ΠεριγραφήΕπεξεργασία

Ο ενήλικες πράσινοι δενδρόβιοι βόες φθάνουν σε μήκος έως και 1,8 μέτρο. Τα εμπρόσθια δόντια τους είναι πολύ ανεπτυγμένα και ίσως σε αναλογία με το μήκος σώματος είναι μεγαλύτερα από αυτά οποιουδήποτε άλλου μη δηλητηριώδους φιδιού.[3]

Το βασικό ανοικτό πράσινο έως σμαραγδί χρώμα τους διακόπτεται από μια λευκή διακεκομμένη τεθλασμένη λωρίδα στη ράχη, ενώ η κοιλιά είναι κιτρινωπή. Ο έντονος χρωματισμός και τα σημάδια ξεχωρίζουν ιδιαίτερα το είδος ανάμεσα σε όλα τα φίδια της Νότιας Αμερικής. Τα νεαρά άτομα ποικίλλουν σε χρώμα από ανοικτό έως σκούρο πορτοκαλί, ή και κεραμιδί κόκκινο, προτού αλλάξουν στο πράσινο μετά την ηλικία των 9 έως 12 μηνών.[4] Αυτό συμβαίνει και στην περίπτωση του πράσινου δενδρόβιου πύθωνα (Morelia viridis), είδος στο οποίο τα νεογέννητα και τα νεαρά άτομα μπορεί να είναι καναρινί κίτρινα ή κεραμιδιά. Αντιθέτως όμως με αυτό που πιστεύουν πολλοί, δεν υπάρχουν κίτρινα ανήλικα ή νεαρά άτομα στον πράσινο δενδρόβιο βόα. Γενικότερα, ο C. caninus παρουσιάζει μεγάλες ομοιότητες με τον Morelia viridis, ο οποίος ζει στη νοτιοανατολική Ασία και την Αυστραλία. Αυτό αποτελεί παράδειγμα συγκλίνουσας εξελίξεως: τα δύο είδη δεν έχουν στενή συγγένεια ως προς την καταγωγή.

Γεωγραφική κατανομήΕπεξεργασία

Ο πράσινος δενδρόβιος βόας ζει στη φύση στη Νότια Αμερική, πιο συγκεκριμένα στη βόρεια Κολομβία, στη Βραζιλία, από τη Βενεζουέλα έως το Σουρινάμ, τη Γουιάνα και τη Γαλλική Γουιάνα. Αντιστοίχως, το πρώην υποείδος «πράσινος δενδρόβιος βόας του Αμαζονίου», όπως υποδεικνύει η ονομασία του, απαντάται μόνο στη Λεκάνη του ποταμού Αμαζονίου, η οποία όμως εκτείνεται σε πέντε διαφορετικές χώρες.

ΔιατροφήΕπεξεργασία

 
Πράσινος δενδρόβιος βόας λίγο μετά το τάισμά του σε αιχμαλωσία στις ΗΠΑ

Ο πράσινος δενδρόβιος βόας τρέφεται κυρίως με μικρά θηλαστικά, αν και είναι γνωστό από παλαιά ότι τρώνε και κάποια είδη μικρών πτηνών, όπως επίσης και σαύρες και βατράχια. Εξαιτίας του εξαιρετικά αργού μεταβολισμού του, τρέφεται σε πολύ αραιότερα χρονικά διαστήματα από ό,τι τα εδαφόβια είδη βόα και μπορεί να μεσολαβήσουν αρκετοί μήνες μεταξύ δύο διαδοχικών γευμάτων.

Σημειωτέον ότι επί αιώνες και μέχρι πριν λίγες δεκαετίες πιστευόταν ότι ο πράσινος δενδρόβιος βόας έτρωγε κυρίως πουλιά. Αλλά μελέτες των περιεχομένων του στομάχου του υπέδειξαν ότι η πλειονότητα της τροφής αποτελείται από μικρά θηλαστικά, όπως τρωκτικά και μαρσιποφόρα.[5] Τα νεογνά και τα ανήλικα άτομα γενικότερα είναι αυτά που καταναλώνουν μικρές σαύρες και βατράχους, ιδίως της οικογένειας βατράχων Centrolenidae (Henderson κ.ά.).

Αναπαραγωγή και αιχμαλωσίαΕπεξεργασία

Ο πράσινος δενδρόβιος βόας C. caninus είναι ωοζωοτόκο είδος, δηλαδή τα αυγά του εκκολάπτονται μέσα στο σώμα του θηλυκού. Τα θηλυκά γεννούν κατά μέσο όρο από 6 έως 14 φιδάκια σε κάθε γέννα. Το είδος εκτιμάται αρκετά ως κατοικίδιο ζώο και μπορεί ακόμα και να αναπαραχθεί σε αιχμαλωσία, σε ζωολογικούς κήπους. Ωστόσο το πρώην υποείδος, και τώρα ξεχωριστό είδος, το Corallus batesii (της Λεκάνης του Αμαζονίου) είναι προτιμητέο εξαιτίας του πιο ήρεμου χαρακτήρα του (αν και αμφότερα τα είδη πωλούνται σε υψηλές τιμές από τους ιθαγενείς κατοίκους των τροπικών δασών της Νότιας Αμερικής).


ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. Mehrtens, J.M.: Living Snakes of the World in Color, Sterling Publishers, Νέα Υόρκη 1987, 480 σελίδες
  2. «Corallus caninus». ITIS. 
  3. Stidworthy J.: Snakes of the World, Grosset & Dunlap Inc., 1974
  4. Henderson, Robert W.; Passos, Paulo; Feitosa, Darlan (3 September 2009). «Geographic Variation in the Emerald Treeboa, Corallus caninus (Squamata: Boidae)». Copeia 2009 (3): 572–582. doi:10.1643/ch-08-190. 
  5. [1]

ΒιβλιογραφίαΕπεξεργασία

Εξωτερικοί σύνδεσμοιΕπεξεργασία