Μαρία Φιόντοροβνα (Σοφία Δωροθέα της Βυρτεμβέργης)

τσαρίνα της Ρωσίας


Η Σοφία Δωροθέα, γερμ. Sophie Dorothea (25 Οκτωβρίου 1759 – 5 Νοεμβρίου 1828) από τον Οίκο της Βυρτεμβέργης ήταν κόρη του δούκα της Βυρτεμβέργης και με τον γάμο της έγινε Αυτοκράτειρα της Ρωσίας, ως δεύτερη σύζυγος του τσάρου Παύλου. Για να παντρευτεί τον τσάρο βαφτίστηκε Ορθόδοξη και έλαβε το όνομα Μαρία Φιόντοροβνα, ρωσικά: Мария Фёдоровна.

Σοφία Δωροθέα της Βυρτεμβέργης
Maria Fedorovna by Vigee-Lebrun.jpg
Γενικές πληροφορίες
Όνομα στη
μητρική γλώσσα
Sophia Marie Dorothea Auguste Luise von Württemberg (Γερμανικά)
Γέννηση14ιουλ. / 25  Οκτωβρίου 1759γρηγ.[1][2][3]
Στσέτσιν[4][5]
Θάνατος5  Νοεμβρίου 1828[6][2][3]
Παβλόφσκ
Τόπος ταφήςΚαθεδρικός Ναός Αγίων Πέτρου και Παύλου
Χώρα πολιτογράφησηςΡωσική Αυτοκρατορία (από 1776)
ΘρησκείαΟρθόδοξος Χριστιανισμός (από 1776)
Πληροφορίες ασχολίας
Ιδιότητασύζυγος ηγεμόνα
Οικογένεια
ΣύζυγοςΠαύλος Α΄ της Ρωσίας (1776–1801)[7]
ΤέκναΑλέξανδρος Α΄ της Ρωσίας[8]
Νικόλαος Α΄ της Ρωσίας
Κωνσταντίνος της Ρωσίας
Αλεξάνδρα Πάβλοβνα Μεγάλη Δούκισσα της Ρωσίας[9][10][11]
Έλενα Πάβλοβνα Ρομάνοβα
Μαρία Πάβλοβνα Μεγάλη Δούκισσα της Ρωσίας
Αικατερίνη Πάβλοβνα της Ρωσίας[12]
Όλγα Πάβλοβνα Μεγάλη Δούκισσα της Ρωσίας
Άννα Πάβλοβνα της Ρωσίας[13]
Μιχαήλ Πάβλοβιτς της Ρωσίας
ΓονείςΦρειδερίκος Β΄ Ευγένιος της Βυρτεμβέργης[4] και Φρειδερίκη Δωροθέα Σοφία του Βρανδεμβούργου-Σβετ
ΑδέλφιαΕλισάβετ της Βυρτεμβέργης
Φρειδερίκη της Βυρτεμβέργης
Γουλιέλμος Φρειδερίκος Φίλιππος της Βυρτεμβέργης
Λουδοβίκος της Βυρτεμβέργης
Ευγένιος της Βυρτεμβέργης
Αλέξανδρος της Βυρτεμβέργης
Φρειδερίκος Α΄ της Βυρτεμβέργης
Φερδινάνδος Φρειδερίκος Αύγουστος της Βυρτεμβέργης
Ιωάννης Γεώργιος του Σόντχαϊμ
Ερρίκος Κάρολος της Βυρτεμβέργης
ΟικογένειαΟίκος της Βυρτεμβέργης
Αξιώματα και βραβεύσεις
ΒραβεύσειςΤάγμα του Αγίου Ανδρέα
Τάγμα της Αγίας Αικατερίνης
Τάγμα του Αγίου Αλεξάνδρου Νιέφσκι
Τάγμα της Αγίας Άννης, Α΄ Τάξη
Τάγμα της Μαρίας Λουίζας
Υπογραφή
Marie Autograph.svg
Θυρεός
Imperial Monogram of Empress Maria Feodorovna (Sophie Dorothea of Württemberg) of Russia.svg
Commons page Σχετικά πολυμέσα
Η Μαρία του Roslin 1777

ΒιογραφικόΕπεξεργασία

H Σοφία Μαρία Δωροθέα Αυγούστα Λουίζα γεννήθηκε στις 25 Οκτωβρίου του 1759 και ήταν το τρίτο παιδί και η μεγαλύτερη κόρη του δούκα Φρειδερίκου Β΄ Ευγένιου της Βυρτεμβέργης και της Φρειδερίκης των Χοεντσόλερν, κόρης του Φρειδερίκου Γουλιέλμου, μαργράβου του Βραδεμβούργου-Σβετ. Μεγάλωσε στο Μονμπελιάρ και έλαβε εξαιρετική εκπαίδευση για την εποχή της. Ήταν λάτρης των τεχνών και μιλούσε Γερμανικά, Γαλλικά, Ιταλικά και Λατινικά.

Το 1773 η Σοφία Δωροθέα, όπως και άλλες Γερμανίδες πριγκίπισσες, προτάθηκε για νύφη του διαδόχου της Ρωσικής Αυτοκρατορίας Παύλου, γιου της Αικατερίνης Β΄ της Μεγάλης, τελικά όμως δεν επιλέχθηκε, επειδή ήταν μόνο 14 χρονών. Σύζυγος του Παύλου έγινε η Βιλελμίνη Λουίζα της Έσσης-Ντάρμστατ, ενώ η Σοφία Δωροθέα αρραβωνιάστηκε τον αδελφό της Βιλελμίνης Λουίζας, Λουδοβίκο Α΄. Όμως το 1776, μετά τον θάνατο της Βιλελμίνης Λουίζας, ο Φρειδερίκος Β΄ ο Μέγας πρότεινε ξανά για σύζυγο του Τσάρου τη Σοφία Δωροθέα και η Αικατερίνη Β΄ δέχθηκε. Ο αρραβώνας της Σοφίας Δωροθέας με τον Λουδοβίκο Α΄ διαλύθηκε, αφού ο τελευταίος αποζημιώθηκε και στις 26 Σεπτεμβρίου 1776 παντρεύτηκε τον Παύλο. Προηγουμένως είχε βαφτιστεί Ορθόδοξη και είχε λάβει το όνομα Μαρία Φιόντοροβνα Ρομανόβα. Ο Παύλος ήταν ευχαριστημένος με τη νέα του σύζυγο καθώς ήταν «υψηλή, καλλίγραμμη, έξυπνη, με ετοιμότητα πνεύματος», αλλά και η Μαρία αγαπούσε πολύ τον άνδρα της, παρά τον δύσκολο χαρακτήρα του. Η Αικατερίνη Β΄ αρχικά ήταν ενθουσιασμένη με τη νύφη της. Σύντομα όμως άρχισε να επικρατεί ένταση στις σχέσεις των δύο γυναικών.

Το Σεπτέμβριο του 1871 ο Παύλος και η Μαρία, χρησιμοποιώντας τα ονόματα Κόμης και Κόμισσα Σεβερνύ και αφού έλαβαν την άδεια της Αικατερίνης Β΄, ξεκίνησαν ένα ταξίδι σε χώρες της Ευρώπης, που κράτησε 14 μήνες. Στη διάρκεια του ταξιδιού τους επισκέφτηκαν την Πολωνία, την Αυστρία, την Ιταλία, τη Γαλλία, το Βέλγιο, την Ολλανδία και τη Γερμανία. Στο Παρίσι, που έκανε ιδιαίτερη εντύπωση στο ζευγάρι, επισκέφτηκαν τον βασιλιά Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ και τη βασίλισσα Μαρία Αντουανέτα. Στην Αυστρία ο αυτοκράτορας Ιωσήφ Β΄ συνέκρινε τη Μαρία με τον σύζυγό της, βρίσκοντας την ανώτερη.

Κατά τη διάρκεια της βασιλείας της Αικατερίνης Β΄, η Μαρία και ο Παύλος ζούσαν κυρίως στη Γκατσίνα (Gatchina). Η Μαρία διατηρούσε λογοτεχνικό σαλόνι και διοργάνωνε θεατρικά και μουσικά απογεύματα για την οικογένεια και τους φίλους της. Της άρεσε να διαβάζει βιβλία και να παίζει τσέμπαλο (harpsichord). Όμως η στενή σχέση του Τσάρου με μία από τις κυρίες επί των τιμών, την Αικατερίνη Νελίντοβα, προκάλεσε προβλήματα στον γάμο του με τη Μαρία. Μολονότι ο Παύλος ισχυριζόταν ότι η σχέση του ήταν μόνο πλατωνική, το γεγονός αυτό επηρέασε αρνητικά τις σχέσεις της Μαρίας με την Νελίντοβα για αρκετά χρόνια, αν και αργότερα οι δύο γυναίκες προσπάθησαν από κοινού να μετριάσουν τον νευρωτικό χαρακτήρα του Παύλου.

Στις 17 Νοέμβριου του 1796 η Αικατερίνη Β΄ πέθανε και στο θρόνο ανέβηκε ο Παύλος, ο οποίος έμεινε Τσάρος για 4 χρόνια, 4 μήνες και 4 ημέρες, μέχρι τη δολοφονία του στις 12 Μαρτίου 1801. Το διάστημα που αυτός άσκησε την εξουσία, η Μαρία είχε μεγάλη επίδραση επάνω του και αναμίχθηκε, αρχικά λίγο και σταδιακά εντονότερα στην πολιτική. Μετά τη δολοφονία του στο θρόνο ανέβηκε ο πρώτος γιος τους Αλέξανδρος Α΄ και η Μαρία προσπάθησε να επηρεάσει και αυτόν στην άσκηση της πολιτικής, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Κράτησε πολύ αρνητική στάση απέναντι στον Ναπολέοντα Α΄ και αρνήθηκε να του δώσει τη μικρότερη κόρη της, Άννα.

Είχε καλό γούστο και διακόσμησε και επίπλωσε τα παλάτια στη Γκάτσινα και στο Τσάρσκογιε Σέλο, καθώς και τα Χειμερινά Ανάκτορα (στην Αγία Πετρούπολη) και το Ερμιτάζ. Στήριξε πολύ τις τέχνες και ίδρυσε τα πρώτα σχολεία για γυναίκες, καθώς και φιλανθρωπικές οργανώσεις. Το 1807 ίδρυσε το πρώτο σχολείο για κωφούς στη Ρωσία.

Πέθανε στις 5 Νοεμβρίου 1828 σε ηλικία 69 ετών. Μετά τον θάνατό της ο δεύτερος γιος της Νικόλαος Α΄, σύμφωνα με την τελευταία επιθυμία της, έκαψε το ημερολόγιό της στο οποίο κατέγραφε με λεπτομέρειες τη ζωή της.

ΟικογένειαΕπεξεργασία

Παντρεύτηκε το 1776 τον Παύλο του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Γκόττορπ, Αυτοκράτορα της Ρωσίας και είχε τέκνα:

ΠαραπομπέςΕπεξεργασία

  1. 1,0 1,1 (Αγγλικά) Find A Grave. 9798942. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  2. 2,0 2,1 2,2 Darryl Roger Lundy: (Αγγλικά) The Peerage. p10194.htm#i101937. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017.
  3. 3,0 3,1 3,2 (Αγγλικά) Benezit Dictionary of Artists. 2006. B00116643. Ανακτήθηκε στις 9  Οκτωβρίου 2017. ISBN-13 978-0-19-977378-7.
  4. 4,0 4,1 4,2 «Мария Феодоровна» (Ρωσικά)
  5. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 10  Δεκεμβρίου 2014.
  6. Γερμανική Εθνική Βιβλιοθήκη, Κρατική Βιβλιοθήκη του Βερολίνου, Βαυαρική Κρατική Βιβλιοθήκη, Εθνική Βιβλιοθήκη της Αυστρίας: Gemeinsame Normdatei. Ανακτήθηκε στις 9  Απριλίου 2014.
  7. «Павел I» (Ρωσικά)
  8. Nikolay Gretsch: «Александр I» (Ρωσικά)
  9. Sergej Semenovič Trubačev: «Александра Павловна» (Ρωσικά)
  10. «Александра Павловна» (Ρωσικά)
  11. Andrey Krayevsky: «Александра Павловна» (Ρωσικά)
  12. «Екатерина Павловна» (Ρωσικά)
  13. Sergej Semenovič Trubačev: «Анна Павловна» (Ρωσικά)